II SA/Łd 647/12

Dnia 15 marca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego p o s t a n a w i a : 1. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata, 2. oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. a.bł. J. K. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Jak wynika ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z dwójką dzieci. Skarżący nie osiąga żadnych dochodów, ani nie posiada żadnego majątku. Oświadczył również, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem i radcą prawnym. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia [...] przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata i oddalił wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia wskazując, że kwestionuje oddalenie jego wniosku w zakresie obecności na każdej rozprawie w jego sprawie przedstawiciela ministerstwa sprawiedliwości. Obecność wskazanej osoby jest niezbędna celem merytorycznej i rzetelnej pomocy prawnej. Skarżący oczekuje wyznaczenia kompetentnego adwokata celem rzetelnego i fachowego zajęcia się jego sprawą. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z unormowaniem art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.), w razie wniesienia sprzeciwu postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Z uwagi na skutecznie wniesiony sprzeciw, postanowienie referendarza sądowego utraciło moc prawną, a wniosek skarżącego podlega rozpoznaniu przez Sąd na nowo. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 w/w ustawy). W myśl art. 245 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W stanie faktycznym sprawy skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych. W treści formularza wskazał, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z dwójką pełnoletnich dzieci, nie posiada żadnego dochodu, ani majątku. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd ocenił, że wniosek skarżącego zasługuje na częściowe uwzględnienie. Sąd uznał, że strona nie jest w stanie ponieść kosztu wynagrodzenia adwokata. Skarżący w treści sprzeciwu wyraził swoje niezadowolenie wobec rozstrzygnięcia o odmowie zwolnienia go od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Ustosunkowując się do tej kwestii wyjaśnić należy, iż skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych wynikającego z treści art. 239 pkt 1 lit. "a" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten bowiem stanowi, iż nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie organu w sprawie z zakresu pomocy i opieki społecznej. Innymi słowy, skarżący jest z mocy ustawy zwolniony z obowiązku uiszczenia jakichkolwiek kosztów sądowych w tej sprawie, zatem orzekanie przez organ w tym zakresie było zbędne, czego wyrazem było oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący na żadnym etapie niniejszego postępowania sądowego nie będzie wzywany do uiszczenia jakichkolwiek kosztów sądowych. Skarżący w treści sprzeciwu podniósł, iż kwestionuje odmowę udziału przedstawiciela ministerstwa sprawiedliwości na rozprawach w jego sprawach. Odnosząc się do tej kwestii wskazać należy, iż w trakcie postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy Sąd nie rozstrzyga o udziale takiego przedstawiciela w toku rozprawy. Sąd nie ma także uprawnień do wezwania do udziału w rozprawie takiego przedstawiciela. Sąd orzekł jak w postanowieniu na podstawie art. 246 § 1 pkt 2, art. 239 pkt 1 lit. "a" i art. 260 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. a.bł.