II SA/Łd 648/19
PostanowienieWSA w Łodzi2019-10-03
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania postanowienia odmawiającego wznowienia postępowania w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej oraz decyzji ustalającej tę opłatę jest uzasadnione ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia, ponieważ nie ma ono cech wykonalności i nie nakłada na stronę żadnych obowiązków ani nie przyznaje uprawnień, co wyklucza możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W odniesieniu do decyzji ustalającej opłatę adiacencką, sąd uznał, że choć może ona pociągać za sobą skutki finansowe, to są one z natury odwracalne, a skarżący nie wykazali konkretnych okoliczności świadczących o realnym niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co jest warunkiem zastosowania art. 61 § 3 P.p.s.a.Stan faktyczny
Skarżący W.N. i P.N. zaskarżyli postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. odmawiające wznowienia postępowania w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej. W skardze wnieśli o wstrzymanie wykonania tego postanowienia oraz decyzji Prezydenta Miasta Ł. ustalającej opłatę adiacencką. Jako uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wskazali m.in. możliwość naliczenia odsetek od kwoty wynikającej z decyzji, wydanej na podstawie kwestionowanego operatu szacunkowego.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Prezydenta Miasta Ł. ustalającej opłatę adiacencką.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 3 października 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 3 października 2019 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku W.N. i P. N. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] roku, nr [...] w sprawie ze skargi W.N. i P.N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] roku, nr [...]. dc
W.N. i P.N. zaskarżyli do sądu administracyjnego postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] r., nr [...], w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej.
W treści skargi skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] roku, nr [...], ustalającej opłatę adiacencką z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego jej podziałem.
Pismem z 19 sierpnia 2019 r. skarżący uzupełnili skargę podnosząc m.in., że wstrzymanie ww. decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej przed rozpoznaniem sprawy przez sąd jest o tyle istotne, że mogą być naliczone odsetki od kwoty wynikającej z tej decyzji, wydanej na podstawie obecnie kwestionowanego operatu szacunkowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) – w skrócie: "p.p.s.a." – po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Postanowienie, o którym wyżej mowa sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 p.p.s.a.).
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że wynikająca z przywołanej normy prawnej instytucja ochrony tymczasowej nie dotyczy wszystkich aktów, a jedynie takich, które mają przymiot wykonalności. Wykonanie aktu oznacza natomiast spowodowanie w sposób dobrowolny lub w trybie przymusowym, takiego stanu w rzeczywistości społecznej, który jest zgodny z treścią aktu. Przedmiotem wykonania aktu administracyjnego jest każde zachowanie się podmiotu zobowiązanego, polegające na działaniu, zaniechaniu pewnego działania, znoszeniu zachowania innych podmiotów, czy świadczeniu w rozumieniu prawa cywilnego. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania i w związku z tym nie każdy wymaga wykonania (por. T. Woś: Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2002, s. 155 – 156 czy M. Jaśkowska, M. Masternak, E. Ochendowski: Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 144 – 145, J. Borkowski: Glosa do postanowienia NSA z 16 października 1996r., IV SAB 59/96, OSP 1998, nr 1, poz. 22, s. 48).
Z uwagi na charakter wniosku przedmiotem wstrzymania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. Z. Kmieciak, glosa do postanowienia NSA z dnia 23 stycznia 1997 roku, sygn. akt SA/Rz 1382/96, opubl. OSP 1998/3/54, t. 1).
Następnie wyjaśnić należy, że warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. - wystąpienia niebezpieczeństwa nastąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd podejmuje decyzję o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na podstawie okoliczności wskazanych przez stronę skarżącą, ale także uwzględnia inne okoliczności, które mają znaczenie dla rozpoznania wniosku.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, iż uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na wnioskodawcy. Jest to bowiem związane z tym, że w art. 61 § 3 p.p.s.a. użyte zostały przez ustawodawcę nieostre pojęcia - "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki", a zatem każdorazowo wymagają konkretyzacji w świetle stanu faktycznego i prawnego danej sprawy. Samo żądanie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub powołanie się przez wnioskodawcę na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia uczynienia zadość temu żądaniu. Innymi słowy dokonywana przez sąd ocena wystąpienia w określonym przypadku przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku, która powinna być spójna i odnosząca się do konkretnej sytuacji wnioskodawcy. Zatem w celu wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenie skutków wnioskodawca ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne. Ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez wnioskodawcę, pozbawione szerszego uzasadnienia, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie nie może zostać wstrzymane, bowiem postanowienie to nie ma cech wykonalności, gdyż nie nakazuje stronie wykonania jakiegokolwiek obowiązku, ani nie przyznaje jakiegokolwiek uprawnienia. Innymi słowy takie postanowienie niczego zmienia w zakresie praw lub obowiązków strony. Nie zmienia ono też dotychczasowej sytuacji strony na niekorzyść. W konsekwencji, rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonym postanowieniu nie wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia skarżącym znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a.
Skutki, o których wyżej mowa może natomiast pociągać decyzja Prezydenta Miasta Ł. z [...] roku, nr [...], ustalająca opłatę adiacencką. Jednakże w tym miejscu podkreślenia wymaga to, że nałożony na skarżących obowiązek ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są niewątpliwie odwracalne. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, iż każde rozstrzygnięcie administracyjne zobowiązujące do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego. Nie jest to jednak sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, polegająca na wstrzymaniu wykonania takiego aktu.
W niniejszej sprawie skarżący nie wykazali, że realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o czym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., może zaistnieć w wypadku odmowy wstrzymania wykonania ww. decyzji ustalającej opłatę adiacencką. Zaniechali bowiem wyczerpującego uzasadnienia wniosku w tym zakresie. Natomiast uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania decyzji jest uzasadnione. Tymczasem skarżący, poza argumentem, że mogą być naliczane odsetki od kwoty wynikającej z tej decyzji, nie podnieśli żadnych okoliczności, które pozwoliłyby sądowi na obiektywną ocenę, czy w rozpoznawanej sprawie faktycznie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a.
Należy przy tym także podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania aktu jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności tego aktu. W związku z tym rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu nie jest uzależnione od zasadności samej skargi, a w szczególności nie zależy od dostrzeżenia przez sąd w zaskarżonym akcie wady w postaci naruszenia prawa. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu abstrahuje od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania.
W tej sytuacji, sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
dc
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło