II SA/Łd 651/17
WyrokWSA w Łodzi2017-11-22
Skład orzekający: Zygmunt Zgierski, Magdalena Sieniuć, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy ustanawiająca stypendia sportowe może uzależniać przyznanie stypendium od warunku członkostwa w klubie sportowym lub związku sportowym, ograniczać wiek beneficjentów do 21 lat, a także regulować kwestie wstrzymania i wznowienia wypłaty stypendium, wykraczając poza zakres delegacji ustawowej?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy ustanawiająca stypendia sportowe, która uzależnia przyznanie świadczenia od warunku członkostwa w klubie sportowym lub związku sportowym, ogranicza wiek beneficjentów do 21 lat, a także reguluje kwestie wstrzymania i wznowienia wypłaty stypendium, narusza prawo w sposób istotny, ponieważ przekracza zakres delegacji ustawowej zawartej w art. 31 ust. 3 ustawy o sporcie. W konsekwencji, taka uchwała wraz z załącznikiem podlega stwierdzeniu nieważności w całości.Stan faktyczny
Prokurator Okręgowy w Sieradzu wniósł skargę na uchwałę Rady Gminy Wróblew z dnia 12 listopada 2010 roku w sprawie ustanowienia stypendiów sportowych. Skarżący zarzucił uchwale istotne naruszenie przepisów Konstytucji RP, ustawy o sporcie oraz ustawy o samorządzie gminnym, wskazując m.in. na przekroczenie delegacji ustawowej poprzez uzależnienie przyznania stypendium od członkostwa w klubie, ograniczenie wiekowe, nieprecyzyjne określenie wysokości stypendium oraz regulacje dotyczące wstrzymania i wznowienia wypłaty świadczenia. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę i stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały wraz z załącznikiem w całości.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały wraz z załącznikiem w całości.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 listopada 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant Specjalista Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2017 roku sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w Sieradzu na uchwałę Rady Gminy Wróblew z dnia 12 listopada 2010 roku nr XL/195/10 w przedmiocie ustanowienia stypendiów sportowych stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały wraz z załącznikiem w całości. LS
II SA/Łd 651/17
Uzasadnienie
W dniu [...] Rada Gminy W. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie ustalenia zasad, trybu przyznawania i pozbawiania oraz rodzajów i wysokości stypendiów sportowych przyznawanych przez Gminę W. za wysokie wyniki we współzawodnictwie sportowym wraz ze stanowiącym jej integralną część załącznikiem.
Na ww. uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł Prokurator Okręgowy w S., zarzucając jej istotne naruszenie:
1/ art. 32 i art. 94 Konstytucji RP, art. 31 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz.U. Nr 127, poz. 857 ze zm.), dalej ustawa, oraz art. 40 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2015 r. poz. 1515 ze zm.), dalej u.s.g., poprzez przekroczenie delegacji ustawowej i uzależnienie możliwości otrzymania stypendium sportowego od warunku członkostwa w klubie sportowym lub związku sportowym, pozbawiając mieszkańców niezrzeszonych oraz tych, którzy ukończyli 21 rok życia, prawa do ubiegania się o stypendium, co stanowi naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa oraz prawa do równego traktowania przez władze publiczne;
2/ art. 15 i art. 61 i art. 104 § 1 i 2 k.p.a., przez przyjęcie, że decyzja Wójta Gminy W. przyznająca stypendium sportowe, ma charakter uznaniowy i jest ostateczna, podczas gdy sprawa zainicjonowana wnioskiem o przyznanie stypendium stanowi indywidualną sprawę administracyjną, której rozstrzygnięcie powinno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej i od której stronie przysługuje prawo odwołania;
3/ art. 31 ust. 3 ustawy oraz art. 40 u.s.g., poprzez uregulowanie w drodze uchwały zasad i trybu wstrzymania, wznawiania wypłacania stypendium, podczas gdy przepisy ustawy upoważniają organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego jedynie do ustalenia zasad trybu przyznawania oraz pozbawiania stypendium sportowego;
4/ art. 31 ust. 3 ustawy oraz art. 40 u.s.g., poprzez niewypełnienie delegacji ustawowej i przyjęcie jedynie minimalnej i maksymalnej wysokości stypendium sportowego, podczas gdy Rada zobowiązana była do precyzyjnego określenia wysokości tego stypendium poprzez wskazanie konkretnej kwoty lub sposobu jej wyliczenia;
5/ art. 31 ust. 3 ustawy oraz art. 40 u.s.g., poprzez wprowadzenie w załączniku do uchwały regulacji umożliwiającej pozbawienie zawodnika stypendium przez Wójta Gminy W. od okoliczności niezwiązanych z osiąganymi wynikami sportowymi, lecz wyłącznie z realizacją obowiązków klubowych.
Wskazując na powyższe naruszenia Prokurator Okręgowy w S., powołując się art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały wraz z załącznikiem w całości.
W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł, że z art. 31 ustawy wynika jednoznacznie, że jednostka samorządu terytorialnego może ustanowić i finansować okresowe stypendia sportowe oraz nagrody i wyróżnienia dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe (ust. 1). Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego nie posiada umocowania do doprecyzowania tego katalogu, ani jego zmiany. Z treści ust. 3 art. 31 wynika jednoznacznie, że ustawodawca upoważnił organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego do określenia, w drodze uchwały, szczegółowych zasad, trybu przyznawania i pozbawiania oraz rodzajów i wysokości stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień, ale wyłącznie takich, o których mowa w art. 1 i 2.
Z ww. upoważnienia ustawowego wynika, że jego celem było jasne określenie w uchwale, jaką nagrodę, wyróżnienie, stypendium sportowe może uzyskać dany zawodnik osiągając określony wynik sportowy, wiedząc przy tym, jakie znaczenie dla gminy ma dany sport (ust. 3) oraz określenie, jakie stypendium lub nagrody przewidziane są dla trenerów prowadzących szkolenie zawodników osiągających wysokie wyniki sportowe w międzynarodowym lub krajowym współzawodnictwie sportowym.
Brak jest zatem podstaw prawnych, aby w wykonaniu powyższej delegacji Rada Gminy ustanowiła stypendia sportowe finansowane z budżetu gminy, przeznaczone nie dla osób fizycznych, które osiągają wysokie wyniki w sporcie (wspólna cecha relewantna), lecz wyłącznie dla zawodników zrzeszonych w klubach sportowych lub związkach sportowych (§ 1 Regulaminu). Kryterium, które może być brane pod uwagę, to znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy. Dyscyplina sportu ważna dla gminy może bowiem być uprawiana przez osoby fizyczne zarówno w ramach klubu sportowego, jak również może nie być związana z żadnym klubem, czy też stowarzyszeniem. Celem art. 31 ustawy nie jest, co do zasady, wspieranie lokalnych klubów sportowych, związków sportowych, ich zawodników, trenerów i działaczy. Klub sportowy, będący osobą prawną, może, ustanawiać i finansować okresowe stypendia sportowe dla zawodników (art. 5 ustawy).
Autor skargi za naruszające prawo, z uwagi na przekroczenie upoważnienia ustawowego, uznał regulacje wynikające z § 1 ust. 2 Regulaminu, dotyczące osób mogących być beneficjentami przyznawanych środków finansowych. Wynika z niego, że stypendia sportowe mogą być przyznawane zawodnikowi, który:
1/ nie ukończył 21 lat;
2/ osiąga wysokie wyniki we współzawodnictwie sportowym;
3/ jest zrzeszony w klubie sportowym lub związku sportowym i uprawia daną dyscyplinę sportu na podstawie posiadanej licencji zawodniczej oraz zobowiązał się do realizacji programu szkolenia;
4/ uprawia sport na podstawie innej niż umowa o pracę lub umowa cywilno-prawna i nie otrzymuje za to wynagrodzenia;
5/ nie pobiera stypendium sportowego pochodzącego ze środków budżetu państwa oraz samorządu innych szczebli.
W myśl art. 31 ust. 1 w zw. z ust. 3 ustawy stypendia sportowe, nagrody oraz wyróżnienia, o których mowa w tym przepisie, adresowane są do wszystkich osób fizycznych. Postanowienie, o jakim mowa w § 1 załącznika do uchwały - dotyczące przynależności do klubu sportowego lub związku sportowego - jest wymogiem, którego ustawa nie przewiduje, a które bezpodstawnie zawęża krąg osób uprawnionych do uzyskania stypendium. Samo członkostwo w stowarzyszeniu lub klubie sportowym nie może stanowić podstawy do uzyskania (przez członka klubu) świadczenia z budżetu gminy, na której terenie klub ten ma swą siedzibę. Także zapisy § 5 ust. 1 załącznika do uchwały, określające konieczne elementy wniosku o przyznanie stypendium pozostają w istotnej sprzeczności z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Z powyższych przyczyn istotnie naruszający wskazane przepisy jest zapis zawarty w § 10 ust. 1 załącznika do uchwały w takim znaczeniu, że jednoznacznie odwołuje się do sytuacji zawodników klubu lub związku sportowego.
Autor skargi podobny zarzut postawił też przepisowi określającemu górną granicę wieku zawodników, gdyż różnicuje on możliwość ubiegania się o stypendium ze względu na wiek, niezależnie od uprawianej dyscypliny sportu i osiąganych wyników sportowych (§ 1 ust. 2 pkt 1 Regulaminu).
W ocenie Prokuratora także tryb odmowy przyznania stypendium sportowego uregulowany został w uchwale z istotnym naruszeniem przepisów prawa. W jego ocenie sprawa w przedmiocie przyznania jak i odmowy przyznania stypendium sportowego dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe na podstawie przepisu aktu prawa miejscowego wydanego w oparciu o szczegółowe upoważnienie zawarte w art. 31 ust. 3 ustawy stanowi indywidualną sprawę administracyjną, której rozstrzygnięcie winno nastąpić w drodze decyzji administracyjnej. Tymczasem § 11 załącznika do uchwały stanowi, że od odmowy przyznania stypendium odwołanie nie przysługuje, czyli uchwałodawca miejscowy nadał takiej decyzji status ostatecznej, niepodlegającej kontroli instancyjnej.
Kolejnym naruszeniem prawa w postaci przekroczenia upoważnienia ustawowego w uchwale są przepisy odnoszące się do określenia wysokości stypendium sportowego, związane z jego przyznawaniem, pozbawianiem oraz żądaniem zwrotu. W myśl § 8 ust. 1 załącznika do uchwały wysokość miesięcznego stypendium sportowego może wynosić od 100 - 500 zł (brutto), z zastrzeżeniem ust. 3. Zgodnie z ust. 3 § 8 załącznika do uchwały wysokość stypendium uzależniona jest od osiągnięć sportowych zawodnika i od jego sytuacji finansowej. Z powyższego zapisu nie wynika, wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisu, jaką wysokość stypendium otrzyma osoba fizyczna, gdyż w uchwale wskazuje się jedynie minimalną i maksymalną wysokość takiego stypendium.
Za nieprawidłowe autor skargi uznał także zapisy dotyczące warunków wstrzymania i wznawiania wypłaty stypendiów, o których stanowi § 9 załącznika do uchwały. Nie mieszczą się one bowiem w granicach ustawowego upoważnienia co do określenia zasad i trybu przyznawania i pozbawiania stypendium. Wprowadzone regulacje (§ 9 ust. 1 - 3 -wstrzymanie wypłaty, § 9 ust. 4 - wznowienie wypłaty) nie znajdują podstawy prawnej w art. 31 ust. 3 ustawy.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy W. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 147 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na uchwałę, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności.
Badając legalność zaskarżonej uchwały Sąd doszedł do przekonania, że przepisy Regulaminu stanowiącego załącznik do uchwały, podobnie jak sama uchwała, naruszają prawo w sposób istotny, co skutkować musi stwierdzeniem nieważności uchwały wraz z załącznikiem w całości, zgodnie z żądaniem skarżącego.
Stosownie zaś do art. 31 ust. 1 ustawy jednostki samorządu terytorialnego mogą ustanawiać i finansować okresowe stypendia sportowe oraz nagrody i wyróżnienia dla osób fizycznych za osiągnięte wyniki sportowe. Stypendia lub nagrody dla trenerów prowadzących szkolenie zawodników osiągających wysokie wyniki sportowe w międzynarodowym współzawodnictwie sportowym lub w krajowym współzawodnictwie sportowym mogą być przyznawane przez jednostki samorządu terytorialnego i finansowane z budżetu tych jednostek (ust. 2). W myśl zaś ust. 3 tego artykułu, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego określa, w drodze uchwały, szczegółowe zasady, tryb przyznawania i pozbawiania oraz rodzaje i wysokość stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień, o których mowa w ust. 1 i 2, biorąc pod uwagę znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy.
Przepis delegacyjny, o którym mowa, znajduje się w Rozdziale 6 ustawy, zatytułowanym "Wspieranie sportu przez organy władzy publicznej". Działalność w zakresie tworzenia warunków sprzyjających rozwojowi sportu stanowi zadanie własne jednostek samorządu terytorialnego (art. 27 ustawy) i może ono przybierać różne formy. Przepisy rozdziału 6 ustawy w art. 29 i nast. przewidują także zasady finansowania organizowania i uprawiania sportu przez organy centralne.
Odpowiednikiem art. 31 ust. 1 ustawy w poprzednio obowiązującym stanie prawnym był art. 35 ust. 1 ustawy o sporcie kwalifikowanym. Przepis ten przewidywał możliwość przyznania przez jednostki samorządu terytorialnego i finansowania z budżetów tych jednostek, stypendiów sportowych dla zawodników osiągających wysokie wyniki sportowe w międzynarodowym współzawodnictwie sportowym lub w krajowym współzawodnictwie sportowym.
Zestawienie starej i nowej regulacji prawnej w tym zakresie wskazuje na istotne różnice. O ile bowiem w poprzednim stanie prawnym warunkiem przyznania stypendium sportowego było osiągnięcie wysokich wyników sportowych w krajowym lub międzynarodowym współzawodnictwie sportowym, o tyle art. 31 ust. 1 obecnie obowiązującej ustawy przewiduje możliwość przyznania stypendium, nagrody lub wyróżnienia za osiągnięte wyniki sportowe, a w ust. 3 sformułowano jedynie dwa kryteria, które muszą zostać wzięte pod uwagę przy ustalaniu zasad oraz trybu przyznawania i pozbawiania, a także określenia rodzajów i wysokości stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień. Oznacza to, że ustawodawca odstąpił od premiowania wyłącznie tych osób, które osiągnęły wysokie wyniki w rywalizacji krajowej bądź międzynarodowej na rzecz premiowania rozwoju sportu w ogóle, co wpisuje się w zamierzony cel wprowadzenia ustawą o sporcie nowych regulacji, które z założenia mają sprzyjać popularyzacji wszelkich form aktywności fizycznej. Tym samym świadczenia, o których mowa w art. 31 ust. 1 ustawy, mają mieć charakter motywacyjny przede wszystkim w obszarze popularyzacji sportu, tworzenia systemu zachęt do jego uprawiania i osiągania coraz lepszych wyników sportowych przez osoby fizyczne (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 15 grudnia 2016 r., II SA/Sz 1228/16, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 23 lutego 2017 r., III SA/Gd 1126/16).
Zaskarżona uchwała stanowi akt prawa miejscowego w rozumieniu art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP. Jest zatem aktem wykonawczym w stosunku do prawa ustawowego, na podstawie którego została wydana i nie może wykraczać poza zakres zawartego w tej ustawie upoważnienia ustawowego. Przyznana organom jednostek samorządu terytorialnego samodzielność prawotwórcza nie oznacza bowiem autonomii.
Przepisy prawa miejscowego stanowione na podstawie upoważnienia ustawowego muszą być sformułowane w sposób precyzyjny i czytelny. Adresat takich przepisów powinien wiedzieć, w jaki sposób ma się zachować, bądź jakie uprawnienia na mocy tych przepisów mu przysługują. Z kolei organ stosujący owe przepisy musi wiedzieć, w jaki sposób ma zinterpretować te przepisy. Nie ulega przy tym wątpliwości, że przepisy o niedookreślonej (niewystarczająco określonej) lub niezrozumiałej treści należy uznać za sprzeczne z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą poprawnej legislacji (por. wyroki TK z dnia 17 grudnia 2002 r., U 3/02; publ. OTK Z.U. 2002/7A/95 oraz z dnia 13 września 2005 r., K 38/04; publ. OTK Z.U. 2005/8A/92).
W ocenie Sądu zaskarżona uchwała nie spełnia tak rozumianych wymogów poprawnej legislacji.
Z zawartego w art. 31 ustawy upoważnienia ustawowego wynika, że ustawodawca pozostawił organowi gminy swobodę w kwestii samego podjęcia uchwały w przedmiocie przyznania stypendiów sportowych, nagród i wyróżnień oraz ich pozbawiania, jak również treści zawartych w takiej uchwale norm, jednak z koniecznością uwzględnienia dwóch kryteriów: znaczenia określonej dyscypliny sportu dla danej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągniętego wyniku sportowego.
Tymczasem w unormowaniach Regulaminu stanowiącego załącznik do zaskarżonej uchwały w sposób nieprawidłowy ustanowiono warunki przyznawania wyżej wskazanych świadczeń. Kwestię tę podnosi Prokurator w uzasadnieniu skargi. Treść § 1 i 2 Regulaminu dowodzi, że Rada Gminy W. dokonała nieprawidłowej wykładni przewidzianego w art. 31 ust. 3 ustawy kryterium "znaczenia danego sportu dla tej jednostki samorządowej". Nie wskazała (chociażby w sposób pośredni) dyscyplin sportowych, których uprawianie uznane być mogło za mające znaczenie dla Gminy W., do czego zobowiązuje upoważnienie ustawowe z art. 31 ust. 3 ustawy, lecz posłużyła się sformułowaniami zrównującymi w istocie wszystkie dyscypliny sportowe. Rada określiła bowiem w sposób dalece ogólny, kto z osób fizycznych uprawiających sport może ubiegać się o wskazane powyżej świadczenia.
Uwzględnienie znaczenia danego sportu dla jednostki samorządu terytorialnego (a zatem kryterium stricte przedmiotowego) może przybrać różną formę i nie musi polegać jedynie na wskazaniu konkretnych dyscyplin sportowych. Rada uprawniona jest bowiem do wskazania w uchwale innych kryteriów, co pozwoli na ustalenie zakresu desygnatu pojęcia "dany sport".
Jednakże analizując unormowania zawarte w Regulaminie nie można ustalić, jaki sport ma znaczenie dla Gminy W.. Zasadnie podnosi przy tym skarżący, że niewątpliwą intencją ustawodawcy było powiązanie wysokości przyznawanego świadczenia ze znaczeniem danego sportu dla jednostki samorządu terytorialnego.
Jedynymi przewidzianymi przez ustawodawcę kryteriami, którymi organ powinien się kierować określając warunki przyznania stypendium, są – stosownie do art. 31 ust. 3 ustawy - znaczenie danego sportu dla tej jednostki samorządu terytorialnego oraz osiągnięty wynik sportowy. Ustalając zatem zasady przyznania stypendium obowiązkiem organu jest przede wszystkim określenie dyscyplin sportu, które mają znaczenie dla danej jednostki samorządu terytorialnego. Takimi dyscyplinami mogą być na przykład dyscypliny o ugruntowanej tradycji lokalnej, czy ponadlokalnej, cieszące się popularnością wśród mieszkańców, co z oczywistych względów wpisywałoby się w realizację zadania własnego, polegającego na tworzeniu warunków sprzyjających rozwojowi sportu (art. 27 ust. 1 ustawy). Zaskarżona uchwała nie zawiera regulacji, z których wynikałoby, jakie dyscypliny sportu uznano za mające znaczenie dla gminy. Nie zawiera także żadnego uzasadnienia dla tego wyboru. Lektura § 1 i 2 Regulaminu wskazuje, że premiuje ona dyscypliny, w których odbywa się współzawodnictwo, zgodnie z przepisami odpowiedniego związku sportowego, przewidując jednocześnie konieczność osiągania przez zawodnika wysokich wyników sportowych.
Tak określone warunki przyznania stypendium sportowego pozbawiają możliwości otrzymania stypendium osoby, które uprawiają dyscypliny sportu, w których nie odbywają się imprezy z zakresu współzawodnictwa, zgodnie z przepisami odpowiedniego związku sportowego. Ponadto powyższe unormowania pozbawiają możliwości uzyskania świadczeń osoby, które w danej rywalizacji nie osiągnęły "wysokich wyników sportowych".
W ocenie Sądu kryterium osiągniętego wyniku sportowego nie może oznaczać wyłącznie wysokiego miejsca w rywalizacji sportowej. Zawodnik, który osiągnął na przykład niższą lokatę w rywalizacji o charakterze ponadlokalnym, może bowiem okazać się najlepszym zawodnikiem w danej dyscyplinie sportu na terenie danej jednostki samorządu terytorialnego.
W myśl art. 31 ust. 1 w zw. z ust. 3 ustawy stypendia sportowe, nagrody oraz wyróżnienia, o których mowa w tym przepisie, adresowane są do wszystkich osób fizycznych. Ustawodawca nie uzależnia dopuszczalności przyznania świadczeń od statusu zawodnika (amator, profesjonalny zawodnik sportowy, zrzeszony w klubie bądź niezrzeszony). Zasadnie podnosi zatem skarżący, że unormowania w tym zakresie powodują nierówne traktowanie zawodników zrzeszonych w klubach i niezrzeszonych. Unormowanie z § 1 ust. 2 pkt 3 Regulaminu – dotyczące przynależności do klubu sportowego - jest wymogiem, którego ustawa nie przewiduje, a które bezpodstawnie zawęża krąg osób uprawnionych do uzyskania stypendium. Jest ono ponadto sprzeczne z wyrażoną w art. 7 ust. 1 w związku z art. 1 ust. 1 u.s.g. zasadą, że zadaniem własnym gminy jest zaspokajanie potrzeb jej mieszkańców. Członkami wspólnoty są z mocy prawa mieszkańcy gminy i gmina nie może ich bezpodstawnie różnicować z uwagi na kwestię przynależności do klubu. W związku z tym rada gminy nie może zawężać ustawowego katalogu podmiotów upoważnionych do otrzymania stypendiów sportowych wyłącznie do osób fizycznych, które są członkami klubów sportowych. Takie same uwagi należy odnieść do ograniczenia wieku sportowca, który aby otrzymać stypendium nie może ukończyć 21 lat (§ 1 ust. 2 pkt 1 Regulaminu). W ocenie Sądu takie zróżnicowanie możliwości ubiegania się o stypendium ze względu na wiek, niezależnie od uprawianej dyscypliny sportu i osiąganych wyników sportowych, jest niedopuszczalne.
Nie można uznać także za prawidłowe uregulowań zawartych w § 9 Regulaminu odnośnie do wstrzymania i wznowienia wypłaty świadczenia. Zagadnienia te wykraczają bowiem poza zakres delegacji ustawowej przewidzianej w art. 31 ust. 3 ustawy. Ustawodawca wyraźnie upoważnił bowiem organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego do określenia zasad i trybu przyznawania i pozbawienia stypendiów sportowych. Delegacja ustawowa nie daje natomiast uprawnienia do określenia trybu i warunków jego wstrzymania i wznowienia. Skoro ustawodawca zrezygnował z możliwości wstrzymywania wypłaty stypendium, to należy uznać, że był to zabieg zamierzony i celowy, zwłaszcza, że inne przepisy ustawy dopuszczają możliwość wstrzymywania stypendiów przyznawanych przez inne organy (np. w art. 32 ust. 3). Jednocześnie nie można w odniesieniu do unormowań dotyczących delegacji ustawowej stosować rozumowania a maiori ad minus. Normy kompetencyjne powinny być interpretowane w sposób ścisły i literalny. Kompetencji organu nie można też domniemywać. Organ może działać tylko w granicach udzielonej przez ustawodawcę kompetencji, zaś przekroczenie jej granic, skutkuje istotnym naruszeniem prawa.
Zastrzeżenia Sądu budzi również treść § 8 ust. 1 Regulaminu. W ocenie Sądu określenie wysokości świadczeń przyznawanych na podstawie uchwały wydanej w oparciu o upoważnienie ustawowe z art. 31 ust. 3 ustawy może nastąpić poprzez wskazanie konkretnej kwoty, bądź poprzez wprowadzenie tzw. "widełek" od - do, z jednoczesnym wskazaniem precyzyjnych kryteriów indywidualizacji świadczenia. W zaskarżonej uchwale (w jej załączniku) nie wskazano w pełni precyzyjnych kryteriów indywidualizacji, co w skrajnych przypadkach może oznaczać nieprzyznanie świadczenia zawodnikowi, który spełnia kryteria do jego uzyskania. Z § 8 ust. 3 Regulaminu wynika, że przyznanie stypendium, jak i określenie wysokości tego świadczenia, zostało w istocie pozostawione uznaniu Wójta Gminy W..
Za sprzeczne z prawem należy uznać również przyjęte w § 11 Regulaminu unormowanie, że decyzja Wójta Gminy W. przyznająca stypendium sportowe ma charakter uznaniowy i jest ostateczna. Uprawnione jest bowiem stanowisko skarżącego, że rozpoznanie wniosku o przyznanie stypendium, jak również pozbawienie osoby fizycznej stypendium, stanowi indywidualną sprawę z zakresu administracji publicznej, która powinna zostać rozstrzygnięta w drodze decyzji administracyjnej. Przepis art. 31 ustawy stanowi zarówno o ustanawianiu, jak i o przyznawaniu stypendiów. Brak zatem przeszkód prawnych, by uchwała w omawianej materii mogła przekazać kompetencję organowi wykonawczemu, to znaczy burmistrzowi, wójtowi, prezydentowi miasta, staroście czy marszałkowi województwa w kwestii zdecydowania - na zasadach określonych uchwałą – o przyznaniu tychże świadczeń konkretnym osobom za dane osiągnięcia (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 12 grudnia 2014 r., III SA/Wr 628/14, wyrok WSA w Gdańsku z dnia 23 lutego 2017 r., III SA/Gd 1126/16). Skoro zaś przyznanie (bądź nieprzyznanie) stypendium stanowi sprawę administracyjną kończącą się wydaniem decyzji, to pozbawienie strony prawa odwołania się byłoby złamaniem zasady dwuinstancyjności postępowania, ujętej w art. 15 k.p.a.
Reasumując należy wskazać, że zaskarżona uchwała wraz z załącznikiem w sposób istotny narusza obowiązujący porządek prawny. Zgodnie zaś z art. 91 ust. 1 u.s.g. uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna.
Zarówno przekroczenie zakresu upoważnienia ustawowego do wydania aktu prawa miejscowego, będące wynikiem wadliwej wykładni, jak i naruszenie wynikającego z zasady demokratycznego państwa prawnego nakazu przestrzegania przez prawodawcę zasad poprawnej legislacji, stanowią istotne naruszenia prawa. Kontrolowana uchwała jest wadliwa i pod względem przedmiotowym (brak precyzyjnego określenia sportu mającego znaczenie dla gminy, nieprawidłowe określenie wysokości stypendium) i podmiotowym (część wadliwie określonych warunków przyznania stypendium, nieuprawnione zmodyfikowanie ustawowego kręgu podmiotów uprawnionych do otrzymywania stypendiów), co rzutuje na całość jej uregulowań.
Wobec powyższego Sąd, uznał, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
lf
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło