II SA/Łd 654/05
WyrokWSA w Łodzi2005-10-26
Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Renata Kubot-Szustowska, Arkadiusz Blewązka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydana bez należytego uzasadnienia wyboru obszaru analizowanego i bez rozważenia wszystkich przesłanek z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie prawa materialnego (art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) oraz przepisów postępowania (art. 7, 8, 77 § 1 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a.). Organy administracji nie uzasadniły wyboru obszaru analizowanego i nie rozważyły wszystkich przesłanek warunkujących wydanie decyzji o warunkach zabudowy, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd wskazał również na potrzebę szerszego rozumienia pojęcia "działka sąsiednia" w kontekście zasady "dobrego sąsiedztwa".Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem. Prezydent Miasta odmówił ustalenia warunków, uznając, że inwestycja nie spełnia warunków z art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na brak zabudowy na działkach sąsiednich w obszarze analizowanym. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając obie decyzje.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono na rzecz M. O.-L. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Asesor WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant asystent sędziego Dominika Janicka, po rozpoznaniu w dniu 26 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. O.-L.. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomoc- nienia się wyroku; 3) zasądza na rzecz M. O.-L.. od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
II SA/Łd 654/05
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł. , po rozpatrzeniu wniosku M. O.- L. z dnia [...] odmówił ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego z garażem, przewidzianej do realizacji w Ł. przy ul. A. 6 na działce nr 53, uzasadniając odmowę tym, że inwestycja nie spełnia warunków wynikających z art. 61 ust 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. odwołanie wniosła M. O. - L. . Odwołująca się wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Podkreśliła, iż nie zgadza się z odmową ustalenia warunków zabudowy na swojej działce. Na poparcie swojego stanowiska odwołująca się powołała przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. , których wykładnia wskazuje, że ustawodawca zmierzał do stwarzania korzystnych warunków dla inwestorów i w przypadku braku planu zagospodarowania, ustalanie nowych cech zabudowy powinno być interpretowane szeroko. Skarżąca podniosła, ze działka znajduje się w centrum miasta i na Gminie [...] ciąży obowiązek sporządzenia planu zagospodarowania przestrzennego.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego z garażem, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Kolegium wskazało, iż strona wystąpiła z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla opisanej powyżej inwestycji w dniu [...] Działka położona jest na terenie gdzie nie ma obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego i rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku wymaga decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Z analizy dotyczącej przedmiotowej nieruchomości wynika, ze dla obszaru analizowanego działki nr 52 przy ul. A. 4, działki nr 54 przy ul. A. 8, działki nr 50 przy ul. A. 2, działki nr 55 przy ul. A. 10, działki nr 56 przy ul. A. 12 są niezabudowane. Na działce nr 48/2 przy ul. B. 93 występuje zabudowa budynkami szklarni. Natomiast znajdujące się poza obszarem analizowanym działka nr 57, przy ul. A. 14 i działka nr 57/2 przy ul. A. 16 zabudowane są kamienicami II kondygnacyjnymi ( budynki wielorodzinne)
Kolegium podkreśliło, iż podstawę materialnoprawną dla rozpatrzenia sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 27 marca 2002 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, która weszła w życie z dniem 11 lipca 2003 r., a decyzja o warunkach zabudowy wymagana jest, w przypadku braku planu miejscowego wówczas, gdy chodzi o zmianę zagospodarowania terenu polegającą na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części ( art. 59 ust. 1 i 2 powołanej powyżej ustawy)
Ustalenie warunków zabudowy w drodze decyzji jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków wymienionych w art. 61 ust.1 ustawy:
1) co najmniej jedna działka sąsiednia , dostępna jest z teju samej drogi publicznej , jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;
2) teren ma dostęp do drogi publicznej;
3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5 jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;
4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele niewolne i leśne, albo jest objęty zgodą, uzyskana przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi;
Zgodnie z § 3 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust.1-5 ustawy.
Według powołanych przepisów ustawy wymagane jest łączne spełnienie warunków wskazanych w art. 61 polegających m.in. na tym aby co najmniej jedna działka sąsiednia dostępna z tej samej drogi publicznej była zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Wprowadzona przez ustawodawcę zasada tzw. ,,dobrego sąsiedztwa" polega na tym, że na terenach nie objętych miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego może być prowadzona działalność inwestycyjna, ale pod warunkiem, że ma ona charakter dopełnienia lub kontynuacji istniejącego zagospodarowania zarówno w odniesieniu do formy jak i rodzaju inwestycji.
Z wymagań odniesionych do co najmniej jednej działki sąsiedniej, dostępnej z tej samej drogi publicznej jednoznacznie wynika, że przepis art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy wymaga sąsiedztwa bezpośredniego, bowiem jego celem jest wprowadzenie kontynuacji zarówno funkcji jak i formy zabudowy. Zasada dobrego sąsiedztwa wskazuje na konieczność dostosowania nowej zabudowy, jej gabarytów formy architektonicznej intensywności zabudowy oraz linii zabudowy do sytuacji zastanej, ponieważ ma to umożliwiać dopełnienie zabudowy lub jej kontynuowanie. Dlatego istniejące już rozwiązania architektoniczne stanowią swego rodzaju odniesienie dla nowej zabudowy, dla której rozstrzygnięcie zapada w oparciu o decyzje o warunkach zabudowy.
W omawianym przypadku analiza terenu objętego badaniem wykazała, ze działki sąsiednie w stosunku do przedmiotowej nieruchomości są niezabudowane. Wobec tego realizacja planowanej inwestycji nie jest możliwa, ponieważ brak jest odniesienia pozwalającego na określenie wymagań dla planowanej inwestycji w zakresie kontynuacji funkcji, gabarytów i formy architektonicznej obiektu, linii zabudowy. W tym stanie rzeczy brak było podstaw do uznania stanowiska odwołującej i uchylenia zaskarżonej decyzji . Podstawowe kryterium przy zmianie zagospodarowania terenu, jak to ma miejsce w przypadku zamierzenia przewidzianego we wniosku i w sytuacji braku planu miejscowego, stanowi ocena sposobu zagospodarowania danej działki i terenu analizowanego w oparciu o obowiązujące przepisy prawa i w tym konkretnym przypadku poczynione w sprawie ustalenia nie pozwalają na uwzględnienie wniosku.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku jednorodzinnego wolnostojącego z garażem, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. M. O. -L. .
Skarga stanowi polemikę z ustaleniami poczynionymi w sprawie i zarzuca przyjęcie przez organy administracji interpretacji przepisów ustawy w sposób utrudniający sytuację inwestora i właściciela działki. Skarżąca podtrzymała argumentację zawartą w odwołaniu z dnia 21 marca 2005 r. skierowanym do Kolegium i wniosła o ustalenie warunków zabudowy. Ponadto skarżąca wniosła dodatkowo o przydzielenie innej działki w odpowiednim wymiarze i miejscu, gdzie możliwe byłoby zbudowanie domu o dwóch kondygnacjach, wolnostojącego z garażem, według zatwierdzonej i przyjętej dokumentacji oraz zwolnienie z podatku, ponieważ nie może korzystać z działki, a podatki płacone są od kilkudziesięciu lat.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej w dalszej części rozważań u.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 u.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 u.p.s.a.).
Skarga jest zasadna.
Rozpatrując skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd dopatrzył się uchybień, które skutkować musiały uchyleniem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji.
Postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego z garażem prowadzone było na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm).
Zgodnie z zacytowanym wyżej art. 61 ust 1 ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy możliwe jest jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków wymienionych w punktach 1 - 5, tj. kontynuacji istniejącej już zabudowy w zakresie jej funkcji oraz cech architektonicznych i urbanistycznych (art. 61 ust. 1 pkt 1), dostępu do drogi publicznej (art. 61 ust. 1 pkt 2), zapewnienia wystarczającego uzbrojenia terenu (art. 61 ust. 1 pkt 3), teren nie wymaga zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne (art. 61 ust. 1 pkt 4) oraz decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi (art. 61 ust. 1 pkt 5)
W niniejszej sprawie, w pierwszej kolejności analizie podlegać winno występowanie przesłanek z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a więc konieczność ustalenia, w pierwszym rzędzie czy co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu. Następnie organ winien rozważyć pozostałe przesłanki nie zależnie od ustaleń dokonanych na gruncie jedynie pkt. 1 ust 1 art. 61 ustawy.
Organy obu instancji poprzestały jednak na pierwszej z przesłanek ( z pkt. 1 ) , skupiając się na ustaleniu czy chociażby jedna z działek sąsiednich dostępna z tej samej drogi publicznej była zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy.
W tym celu został wytyczony obszar analizowany odpowiadający trzykrotnej szerokości działki skarżącej – jako obszar minimalny.
Takie ustalenie obszaru analizowanego, jakkolwiek zgodne z § 3 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego( Dz. U. Nr 163 z 19. 09. 2003 r. poz. 1688 ) nie znalazło jednak żadnego uzasadnienia – nie udzielono odpowiedzi dlaczego organ przyjął jako obszar analizowany obszar minimalny.
W ocenie Sądu organ winien uzasadnić dlaczego przyjął takie granice, a nie np. znacznie większe co mogłoby doprowadzić do zupełnie innych wniosków i rozstrzygnięcia.
Załączona do decyzji analiza graficzna przedstawiona na mapie w skali 1 : 1000 nie pozostawia wątpliwości, że obszar analizowany to jedynie 60 m w jedną i drugą stronę od bocznych granic działki skarżącej. ( Szerokość działki skarżącej to 20 m – na mapie 2 cm ).
Jest to bardzo mały obszar dla ustalenia, jak to pisze organ dobrego sąsiedztwa i mógłby taki się ostać, pod warunkiem jednak, że organ uzasadniłby jego granice.
Brak uzasadnienia decyzji zarówno w omawianym zakresie jak i nie przeanalizowanie dalszych przesłanek art. 61 ust. 1 powoływanej ustawy przeczy wszelkim zasadom postępowania wyrażonym w art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.
Aby należycie ocenić przesłanki określone w powołanym przepisie, należy pamiętać o zasadzie określonej w art. 6 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którą każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich. Wszelkie więc rozstrzygnięcia planistyczne, które ograniczają właściciela w sposobie korzystania z nieruchomości muszą być dokonywane nie tylko z uwzględnieniem przepisów, lecz w sytuacjach konfliktowych poszukiwać kompromisu między interesem wspólnoty samorządowej, a indywidualnym interesem właściciela nieruchomości (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2004 r., sygn. akt IV SA 4645/2003, niepubl.).
To ogromne wyczucie organów administracji, w toku podejmowania decyzji winno stać również na straży Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej gwarantującej wszystkim obywatelom na gruncie art. 32 ust. 1 równość wobec prawa i szeroko ujętą ochronę prawa własności wynikającą z art. 64, szczególnie ust. 3 gwarantującego, że ograniczenie prawa własności może nastąpić tylko w drodze ustawy i w zakresie w jakim nie narusza to istoty prawa własności.
Nabiera powyższe szczególnego znaczenia w sytuacji, gdy to na organach samorządu terytorialnego spoczywa obowiązek ustalenia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, a planów takich nie ma od daty 1 stycznia 2004 roku, a więc bez mała od dwóch lat.
Oceniając występowanie przesłanek z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym należy podnieść, iż przepis ten uzależnia zmianę w zagospodarowaniu terenu od dostosowania się do określonych cech zagospodarowania terenu sąsiedniego (tzw. zasada dobrego sąsiedztwa).
W ocenie Sądu nie można podzielić jednak stanowiska zaprezentowanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż przepis art. 61 ust. 1 pkt 1 wymaga ,, bezpośredniego sąsiedztwa bowiem jego celem jest wprowadzenie kontynuacji zarówno funkcji jak i formy zabudowy " .
Przywołany przepis mówi o działce sąsiedniej dostępnej z tej samej drogi publicznej. Nie oznacza to, że chodzi o działkę bezpośrednio przylegającą do działki, której dotyczy wiosek o ustalenie warunków zabudowy. Sąsiedztwo to jest raczej wyznaczane przez granice obszaru analizowanego i z samego tego faktu wyklucza zawężenie rozważań do działki bezpośrednio sąsiadującej.
Takie wąskie rozumienie sąsiedztwa ograniczyłoby niewątpliwie w dużym stopniu swobodę zabudowy, ponieważ drastycznie zawęża możliwość wydania decyzji o warunkach zabudowy. Doprowadziłoby to do automatycznego uznania prymatu ładu przestrzennego nad prawem własności, nawet wówczas, gdy konkretne okoliczności by tego nie wymagały. Dlatego należy uznać, iż działka sąsiednia to nieruchomość lub jej część położona w okolicy tworzącej pewną urbanistyczną całość, którą należy określić dla każdego przypadku oddzielnie (por. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, pod red. Z. Niewiadomskiego, Warszawa 2004, str. 495-497).
Mylne również jest rozumienie przez organy obu instancji funkcji oraz cech zabudowy danego terenu. Obszar analizowany jest poprowadzony do granic działki nr 57/1 z numerem policyjnym A. 14, która to nieruchomość graniczy z działką nr 57/2 numer policyjny (ulicy) 16 Nieruchomości te są zabudowane starymi budynkami dwukondygnacyjnymi wielorodzinnymi. Obrysy budynków wskazują na stosunkowo niewielką ich powierzchnię zewnętrzną zabudowy ( około 140 m kw. ).
W zaistniałej na gruncie sytuacji, z całą pewnością budynki mieszkalne zamieszkałe nawet przez kilka rodzin świadczą o funkcji – przeznaczeniu danego terenu, wobec braku planu jako terenu pod budownictwo mieszkaniowe.
Rodzi się jednak pytanie, czy przy tego typu zabudowie istnieje podstawa do uznania, że teren ma być przeznaczony tylko pod budownictwo mieszkaniowe wielorodzinne.
W ocenie Sądu sposób zabudowy i standardy zamieszkania w domach jednorodzinnych uległy znacznej zmianie na przestrzeni ostatnich lat. Właściwe rozumienie przepisów o funkcji i cechach zabudowy na danym terenie przy braku planu zagospodarowania przestrzennego winno prowadzić raczej do skupienia się na samej funkcji (mieszkaniowa), niż prowadzeniu pogłębionej analizy w kierunku wielorodzinna i jednorodzinna, przy braku ku temu podstaw. Uwaga ta, jest o tyle uzasadniona, że nie chodzi w tej sprawie z jednej strony o blokowiska – wysokościowce, a z drugiej strony o budynek jednorodzinny, który zamierza postawić skarżąca, tylko o dwa niewielkie budynki zamieszkałe przez kilka rodzin.
Przy zmieniających się standardach w zakresie mieszkalnictwa w domach jednorodzinnych, niejednokrotnie domy takie maja powierzchnię całkowitą większą niż przywołane przez organ dwa budynki dwukondygnacyjne zamieszkałe przez kilka rodzin. Nie trudno też sobie wyobrazić, iż budynek jednorodzinny zostanie zamieszkały przez dwie czy trzy rodziny (rodzina wielopokoleniowa) – czy to zmienia jego charakter? Na pewno nie. Sytuacja może się skomplikować jeszcze bardziej w przypadku działu spadku i zniesienia współwłasności budynku jednorodzinnego na skutek dziedziczenia, przez podział na odrębne własności lokali. W praktyce też na terenie miasta Ł. występuje bardzo często zabudowa bliźniacza, gdzie każdy bliźniak stanowi odrębną własność danej rodziny. Cały zaś szereg – kompleks budynków może swymi gabarytami przewyższać mały blok mieszkalny.
Regulacja zawarta w art. 61 ust. 1 ustawy ma na celu zagwarantowanie ładu przestrzennego, określonego w art. 2 pkt 1 ww. ustawy. Nie oznacza to jednak, aby przy braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dbałość o ład była realizowana przez bardzo restryktywne rozumienie przepisów prowadzące w zasadzie do odmowy wydania warunków zabudowy i wstrzymania wszelkich procesów inwestycyjnych. Również i tych, gdzie obywatele sami próbują zabezpieczyć swoje lokum – centrum życiowe nie oglądając się na preferencyjne lokale komunalne.
Organy administracji publicznej, rozpatrując ponownie sprawę, dokonają oceny występowania wszystkich przesłanek zawartych w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przy uwzględnieniu szerokiego znaczenia pojęcia "działka sąsiednia". Przeprowadzona analiza urbanistyczna (art. 64 ust. 1 w zw. z art. 53 ust. 3 ustawy) uwzględnić powinna warunki i zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy, wynikające z przepisów odrębnych, a także stan faktyczny i prawny terenu, na którym przewiduje się realizację inwestycji.
W pierwszy rzędzie organy administracji winny po ustaleniu obszaru analizowanego uzasadnić jego granice, a więc i rozmiar przyjętego obszaru, następnie dopiero dokonać analizy planowanej inwestycji biorąc pod rozwagę odniesienia pozwalające na określenie wymagań dla planowanej inwestycji w zakresie kontynuacji funkcji , gabarytów i formy architektonicznej obiektu oraz linii zabudowy, przy uwzględnieniu stanowiska zaprezentowanego w uzasadnieniu niniejszego wyroku.
Przedstawione wyżej rozważania i przyjęte w nich wnioski powodują, iż w ocenie Sądu organy administracji publicznej I i II instancji naruszyły w toku postępowania administracyjnego przepis prawa materialnego (art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), co miało wpływ na wynik sprawy. Naruszeniem prawa materialnego jest również pominięcie, nie rozważenie pozostałych przesłanek art. 61 ust. 1 pkt 2 – 5.
W wyniku nie rozważenia całego materiału dowodowego zostały naruszone zasady postępowania wyrażone art. art. 7 , 8 i 77 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego przez nie wyjaśnienie powyższych okoliczności. Stanowi to takie naruszenie przepisów o postępowaniu, które miało istotny wpływ ma wynik sprawy.
Nie do przyjęcia jest również uzasadnienie zaskarżonej decyzji, gdzie organy I i II instancji nie wyjaśniły motywów swego postępowania co do wielkości przyjętego obszaru analizowanego jedynie jako trzykrotna szerokość działki skarżącej, a więc minimalna. Taki sposób uzasadnienia decyzji przeczy wszelkim zasadom postępowania wyrażonym w art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Naruszenie art. 107 k.p.a. stanowi takie naruszenie procedury, które również obok powołanych wcześniej naruszeń prawa procesowego i materialnego skutkować musi uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze jak i fakt, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Ł. zostały wydane z naruszeniem przytoczonych wcześniej przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c i art. 135 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, oraz wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku na podstawie przepisu art. 152 u.p.s.a. (Dz. U.Nr 153, poz. 1271 z póź. zm.)
O kosztach postępowania między stronami orzeczono na podstawie art. 200 u.p.s.a. Mając powyższe na uwadze i na podstawie powołanych przepisów orzeczono jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło