II SA/Łd 657/10

Dnia 20 października 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.) Protokolant asystent sędziego Agnieszka Gortych-Ratajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2010 roku sprawy ze skargi M. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę. Prezydent Miasta Ł. decyzją nr [...] z dnia [...] roku na podstawie art. 3 pkt 1, art. 5, art. 7 ustawy z dnia 29 grudnia 2005 roku o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz.U. z 2005 roku, nr 267, poz. 2259, ze zm.) przyznał M. B. zasiłek celowy na zakup posiłku lub żywności w okresie od dnia 1 kwietnia 2010 roku do dnia 30 czerwca 2010 roku w wysokości 360 złotych. W terminie ustawowym M. B. odwołał się od powyższej decyzji domagając się przyznania zasiłku celowego na zakup żywności również w okresie od stycznia do marca 2010 roku. Skarżący argumentował, że w roku 2009 otrzymał taki zasiłek na okres od stycznia do czerwca 2009, zaś teraz przyznano zasiłek na okres krótszy i to bez żadnego uzasadnienia. W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] roku nr [...] na mocy art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwanej w dalszej części K.p.a.) oraz art. 2 ust. 1., art. 8 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej oraz art. 3 pkt 1, art. 5 ustawy z dnia 29 grudnia 2005 roku o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że zasiłek celowy nie posiada statusu publicznego prawa podmiotowego i przyznawany jest w ramach uznania administracyjnego. Zdaniem organu nie jest możliwe uchylenie decyzji organu I instancji i przyznania tego zasiłku na okres od stycznia do czerwca 2010 wyłącznie z uwagi na to, że w ocenie skarżącego w okresie poprzedzającym przyznanie zasiłki celowego również spełniał wymagane kryteria. Powyższą decyzję M. B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł.. Skarżący podniósł, że nie kwestionuje wysokości zasiłku, lecz to, że nie przyznano mu zasiłku pomimo tego, że warunki ustawowe spełniał. Argumentował, iż jest osobą niepełnosprawną i trwale całkowicie niezdolną do pracy, wymaga stałego leczenia. W ocenie skarżącego organy odmawiając przyznania zasiłku w żądanym zakresie powinny były to wyczerpująco uzasadnić i stwierdził, że w jego sprawie organy niedostatecznie wyjaśniły motywy rozstrzygnięcia, wskazując tylko, że strona spełniła wszelkie warunki do otrzymania pomocy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i wskazał, że organ przyznający zasiłek nie widział potrzeby informowania strony o ograniczonych środkach finansowych oraz sposobie rozdysponowanie tych środków pomiędzy osobami potrzebującymi pomocy, zamieszkującymi na terenie działania ośrodka, a ponadto przyznany zasiłek miał pomóc w przezwyciężeniu bieżącej trudnej sytuacji skarżącego, a w związku z tym nie mógł być przyznany na okres poprzedzający wydanie decyzji. W dniu 13 sierpnia 2010 roku na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Ł. skarżący oświadczył, że do chwili obecnej nie otrzymał żadnego rozstrzygnięcia w sprawie pomocy na dożywianie za okres od stycznia do marca 2010 roku, wobec czego ponownie złożył wniosek o pomoc od kwietnia. Na wezwanie sądu organ uzupełnił akta administracyjne o pisma złożone przez skarżącego, w których przedstawił on swoją sytuację i prosił o wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, a więc jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji. W ocenie sądu, przy wydaniu kwestionowanej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów, które w myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skutkować winno jej uchyleniem. Przedmiotem niniejszego postępowania jest legalność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku, którą utrzymano w mocy decyzję przyznającą M. B. zasiłek celowy na zakup posiłku lub żywności w okresie od dnia 1 kwietnia 2010 roku do dnia 30 czerwca 2010 roku. Istotą sporu nie jest wysokość przyznanego świadczenia, lecz okres, na jaki zostało ono przyznane. W ocenie skarżącego pomoc na dożywianie należy mu się, oprócz przyznanej, również za okres od stycznia do marca 2010 roku. Materialno prawną podstawę kwestionowanego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. Nr 267, poz. 2259). Zgodnie z art. 3 i art. 5 tej ustawy pomoc w zakresie dożywiania może być przyznana nieodpłatnie osobom i rodzinom, jeżeli dochód nie przekracza 150% kryterium dochodu określonego w ustawie o pomocy społecznej. Stosownie do art. 7 ustawy o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" do udzielania pomocy w zakresie dożywiania mają zastosowanie odpowiednio przepisy ustawy o pomocy społecznej, dotyczące udzielania świadczeń z pomocy społecznej. W tej sytuacji należy wziąć pod uwagę zasady określone w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 roku, Nr 175, poz. 1362, ze zm.), zwanej dalej u.p.s., z których wynika, że co do zasady postępowanie w sprawie przyznania świadczenia wszczyna się na wniosek osoby zainteresowanej, choć ustawa przewiduje również możliwość udzielenia pomocy z urzędu (art. 102 u.p.s.). Wniesienie przez stronę wniosku o udzielenie pomocy każdorazowo powoduje wszczęcie postępowania administracyjnego (art. 61 § 1 i § 3 k.p.a.), którego celem jest orzeczenie co do zgłoszonego żądania. Oznacza to, że organ pomocy społecznej, po otrzymaniu wniosku o udzielenie pomocy, zobowiązany jest do merytorycznej oceny zasadności tego wniosku. Z obowiązku tego nie zwalnia go okoliczność, iż podobne świadczenie, w stosunku do wnioskowanego, zostało już stronie przyznane w oparciu o inne orzeczenie tego organu wydane w konsekwencji rozpatrzenia odrębnego wniosku w tym przedmiocie. Przedmiotem rozpatrzenia przez organ jest bowiem każdorazowe żądanie zgłoszone przez stronę, bowiem każdy kolejny wniosek powoduje wszczęcie odrębnego postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie należało zatem ocenić, czy organ rozstrzygnął o całym żądaniu skarżącego dotyczącym wsparcia w zakresie dożywiania ujętym we wniosku z kwietnia 2010 roku, bowiem wcześniejsze pisma skarżącego nie zawierały prośby o tego typu pomoc. Z analizy treści pism skarżącego z okresu bezpośrednio poprzedzającego wydanie kwestionowanego rozstrzygnięcia wynika, iż M. B. nie prosił o wsparcie na dożywianie, lecz oczekiwał pomocy prawnej, a nawet wyraźnie wskazał, iż nie składał "wniosku o pomoc w-ch 01-01.2010" (cytat z pisma skarżącego z pisma z dnia 24 września 2010 roku) oraz że "nie chodzi mu o "pieniądze z MOPS" (cytat z pisma skarżącego z pisma z dnia 12 lutego 2010 roku). Jeżeli zatem skarżący nie zgłaszał żądania o pomoc na dożywianie w okresie od stycznia do marca 2010 roku to nie jest uchybieniem organu pomocy społecznej przyznanie takiego świadczenia od momentu złożenia przez stronę wniosku w tym zakresie, co nastąpiło w miesiącu kwietniu 2010 roku. Biorąc powyższe pod uwagę, sąd stwierdził, iż organy obu instancji w sposób wyczerpujący dokonały ustaleń wszystkich okoliczności, od jakich w świetle ustawy uzależnione jest przyznanie zasiłku celowego na dożywianie. W przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia wydane zostały w oparciu o obowiązujące przepisy, granic uznania administracyjnego nie przekroczono a zatem nie można postawić organom administracji zarzutu dowolności w podejmowaniu decyzji. W konsekwencji, nie stwierdziwszy podstaw prawnych do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę. m.ch.