II SA/Łd 667/21
WyrokWSA w Łodzi2022-01-27
Skład orzekający: Magdalena Sieniuć, Robert Adamczewski, Tomasz Porczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę może zostać wydana, gdy projektowany budynek jest usytuowany w ścisłej granicy nieruchomości, a właściciel sąsiedniej działki podnosi zarzuty dotyczące braku możliwości remontu i konserwacji jego budynku oraz wpływu na wartość nieruchomości?Ratio decidendi
Decyzja o pozwoleniu na budowę ma charakter związany, a nie uznaniowy. Organ architektoniczno-budowlany ma obowiązek pozytywnego rozpatrzenia wniosku inwestora, jeśli spełnione są wymogi prawne. Lokalizacja budynku w granicy nieruchomości jest dopuszczalna, jeśli wynika z decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a projekt budowlany jest zgodny z przepisami technicznymi i nie narusza prawnie chronionych interesów osób trzecich. Ochrona interesów osób trzecich nie ma charakteru absolutnego i dotyczy naruszeń interesów prawnych, a nie faktycznych.Stan faktyczny
Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku handlowo-usługowo-mieszkalnego. Skarżący, właściciel sąsiedniej nieruchomości, zarzucał niezgodność projektu z przepisami prawa budowlanego z uwagi na lokalizację budynku w ścisłej granicy, co miało uniemożliwić zachowanie warunku bezpieczeństwa użytkowania i dostępności do jego budynku, a także wpływać na jego stan techniczny i wartość. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym ze względu na sytuację epidemiczną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Sieniuć Sędziowie Sędzia WSA Robert Adamczewski Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi K. R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. dc
Decyzją z dnia [...], nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2020 r. poz. 735 ze zm.) – dalej; k.p.a.; art. 32-35 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r. poz. 1202) – dalej: p.b. w zw. z art. 25 i art. 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 471) Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu A Sp. j. z siedzibą w G. pozwolenia na budowę budynku handlowo-usługowo -mieszkalnego z niezbędnymi urządzeniami budowlanymi, układu komunikacji wewnętrznej z miejscami postojowymi dla samochodów osobowych oraz usunięcie kolizji z linią telekomunikacyjną, na nieruchomości położonej przy ul. A w Ł..
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że wnioskiem z dnia 13 września 2018 r. spółka A wystąpiła do Prezydenta Miasta Ł. o udzielenie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji.
W toku prowadzonego postępowania administracyjnego Prezydent Miasta Ł. dwukrotnie, decyzjami z dnia [...] oraz [...], zatwierdzał przedłożony projekt budowlany oraz udzielał pozwolenia na budowę inwestycji. Wskutek rozpatrzenia odwołań K. R. - właściciela nieruchomości sąsiedniej (nr ew. 608), wskazane wyżej decyzje zostały uchylone przez Wojewodę [...], odpowiednio decyzją z dnia [...] oraz decyzją z dnia [...] a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Kolejną decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu wnioskującej spółce pozwolenia na budowę budynku handlowo-usługowo -mieszkalnego przy ul. A w Ł..
Kwestionując zasadność wydanego rozstrzygnięcia K. R. wniósł odwołanie, w którym zarzucał niezgodność przedłożonego projektu budowlanego z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c i d p.b., poprzez lokalizację projektowanego budynku w ścisłej granicy nieruchomości, co w ocenie skarżącego uniemożliwi zachowanie warunku bezpieczeństwa użytkowania i dostępności do jego budynku, z uwagi na brak dostępu do ściany nieruchomości należącej do odwołującego się, zlokalizowanego w odległości 20-50 cm od granicy działki inwestorów. W ocenie skarżącego przyjęta lokalizacja budynku projektowanego uniemożliwi usunięcie zalegającego w szczelinie pomiędzy budynkami śniegu oraz liści, co może doprowadzić do pogorszenia stanu technicznego istniejącego budynku. Ponadto zdaniem skarżącego powyższej kwestii nie rozwiązuje propozycja inwestora, co do docieplenia istniejącego budynku a tym samym wyeliminowania zaistniałego problemu, gdyż z uwagi na przysługujące mu prawo własności oraz dysponowania nieruchomością, nie jest zobowiązany do wyrażania zgody na propozycje sąsiada ingerujące w jego nieruchomość. Zaistniałej kwestii nie rozwiązują także możliwe rozwiązania techniczne wskazane przez organ I instancji odnoszące się do przedłużenia płaszczyzny dachu istniejącego budynku, czy też zamurowania szczeliny w płaszczyznach ścian bocznych, gdyż prace te poza wymogiem zachowania warunków formalnych, wymagają znacznych nakładów środków finansowych, którymi strona nie dysponuje, a nadto prace te nie były przez stronę planowane.
Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazując na podstawy prawne wydanego rozstrzygnięcia, w tym na art. 32 ust. 4, art. 35 ust. 1 i ust. 4 p.b., organ odwoławczy podkreślił związany charakter decyzji podejmowanej w przedmiocie pozwolenia na budowę i wynikający z powyższego obowiązek organu architektoniczno-budowlanego do pozytywnego rozpatrzenia wniosku inwestora w powyższym zakresie, w przypadku spełnienia określonych prawem warunków. Dalej organ odwoławczy wskazał, iż w niniejszej sprawie przedłożony projekt budowlany jest zgodny z ustalonymi warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji, określonymi wiążącą organ decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. Wynikające z projektu budowlanego wartości: powierzchni zabudowy działki, szerokości elewacji frontowej planowanego budynku, wysokości górnej elewacji frontowej, czy też projektowany kąt spadku połaci projektowanego dachu mieści się w przedziałach określonych wyżej wskazaną decyzją z [...], a z zestawienia załącznika graficznego do decyzji o warunkach zabudowy oraz części rysunkowej projektu wynika, że projektowany budynek został usytuowany z zachowaniem wyznaczonej nieprzekraczalnej linii zabudowy. Dalej organ wskazał, iż przedłożony projekt zagospodarowania terenu, w tym usytuowanie projektowanego budynku w granicy działki jest zgodne z § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn.: Dz.U. z 2015 r. poz. 1422), w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2018 r., jak również wynika z powołanej wyżej treści ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Organ podkreślił, że lokalizacja planowanej inwestycji w granicy nieruchomości nie wpłynie na przyszłe zagospodarowanie zabudowanej działki sąsiedniej nr 608, w sposób uniemożliwiający jej zabudowę. Organ odwoławczy wskazał także na zgodność przedłożonego projektu budowlanego z § 13, § 57 oraz § 60 powołanego wyżej rozporządzenia z 2002 r., dotyczących kwestii przesłaniania i zacieniania przez planowaną inwestycje nieruchomości sąsiednich i zlokalizowanych na niej budynków, jak również § 235 i § 272 ust. 2 rozporządzenia odnośnie zachowania wymogów ochrony przeciwpożarowej. Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że inwestor złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a przedłożony projekt budowlany jest kompletny, posiada wszystkie wymagane prawem opinie, uzgodnienia, pozwolenia oraz oświadczenia. Z uwagi na powyższe, w ocenie Wojewody [...] z uwagi na spełnienie przez inwestora wszystkich przewidzianych prawem wymogów, kwestionowaną odwołaniem decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] należało utrzymać w mocy.
Natomiast, co do podniesionych zarzutów odwołania, to jest naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. c i d p.b. poprzez zbyt bliskie usytuowanie projektowanego budynku względem nieruchomości skarżącego organ odwoławczy wskazał, że powoływany przez stronę przepis art. 5 p.b., co do zasady formułuje ogólne normy prawne odnoszące się do zasad projektowania i budowania budynków, odsyłając w tym zakresie do szczegółowych unormowań, w tym powołanego wyżej rozporządzenia z 2002 r. Organ podkreślił, że przyjęte usytuowanie projektowanego budynku zostało poprzedzone sporządzoną ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji istniejącego budynku na działce nr 608, a przyjęta technologia oraz sposób prowadzenia prac budowlanych uwzględnia istniejący w bezpośredniej bliskości budynek sąsiedni. Co więcej , jak wynika z akt sprawy w budynku zlokalizowanym na działce sąsiedniej, od strony planowanej inwestycji, przeprowadzone zostały roboty budowlane mające na celu naprawę spękanych ścian zewnętrznych budynku. Wskazał także, że ochrona interesów osób trzecich nie ma charakteru absolutnego, gdyż jej ocena musi być obiektywna i dotyczy nie tyle wszelkich utrudnień, jakie może przynieść realizacji planowanej inwestycji, a jedynie tych, które mogą dotyczyć interesów prawnych , w szczególności w zakresie prawa zabudowy nieruchomości sąsiedniej. Podkreślił, że zarówno z treści art. 5 p.b., jak i z art. 61 p.b. nakładającego na właściciela nieruchomości obowiązek należytego utrzymywania i użytkowania obiektu w sposób niezagrażający życiu i zdrowiu ludzi oraz bezpieczeństwu mienia i środowiska, nie wynika, iż powyższe obowiązki są ważniejsze od wynikającego z art. 4 p.b. uprawnienia właściciela nieruchomości do jej zabudowania, pod warunkiem zgodności zamierzenia z obowiązującym prawem. W niniejszej sprawie bezspornym pozostaje, że realizacja planowanej inwestycji nie wpłynie na możliwość zabudowy nieruchomości skarżącego, jak również nie wpłynie na możliwość jej użytkowania w dotychczasowy sposób.
W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi K. R., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucił naruszenie art. 5 , art. 35 i art. 61 p.b. w zw z § 12 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia z 2002 r. oraz art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez całkowicie gołosłowne uznanie, że projektowana inwestycja nie wpływa negatywnie na możliwość użytkowania usytuowania w zbliżeniu do granicy, należącego do skarżącego budynku mieszkalnego wielorodzinnego. W ocenie strony skarżącej usytuowanie projektowanego budynku w odległości 20-50 cm od istniejącego budynku skarżącego narusza jego uzasadniony interes, z uwagi na fakt, iż pozbawia go możliwości jakichkolwiek prac remontowo-budowlanych i konserwacji budynku od strony realizowanej inwestycji, jak również negatywnie wpływa na wartość całej nieruchomości i pozbawia skarżącego możliwości wykonywania uprawnień właścicielskich określonych w art. 140 k.c.
Z uwagi na powyższe strona skarżącą wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W obszernym uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego wskazał, iż kwestia zatwierdzenia przedmiotowego projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę była już przedmiotem decyzji wydawanych przez Wojewodę [...], który uchylając rozstrzygnięcia organu I instancji wskazywał na konieczność uwzględnienia, iż projekt budowlany nie może ingerować w sposób i jakość użytkowania należącego do skarżącego istniejącego budynku, zlokalizowanego na działce nr 608. Ponadto odwołując się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego oraz orzecznictwa sądów administracyjnych wskazywał, iż dla usytuowania budynku w granicy nieruchomości niezbędnym jest zapewnienie mechanizmów ochrony konstytucyjnego prawa własności przysługującego właścicielom nieruchomości sąsiednich, w tym poprzez umożliwienie skorzystania z prawa do zabudowy w takim zakresie w jakim przysługuje ono inwestorowi, jak również możliwość użytkowania istniejących budynków na działkach sąsiednich. W ocenie strony skarżącej, co do zasady winny być stosowane odległości określone przepisami rozporządzenia z 2002 r. (3m lub 4m), a wszelkie odstępstwa oparte o § 12 ust. 2 rozporządzenia winny być szczególnie uzasadniane i dopuszczalne jedynie przy uwzględnieniu zasady równości wobec prawa oraz uwzględnienia słusznego interesu wszystkich stron. Strona wskazała także na brak jakichkolwiek wyjaśnień inwestora, pomimo wskazań organu odwoławczego, co do dalszego postępowania, odnośnie stanu technicznego budynku sąsiedniego, w zakresie niezbędnych robót budowlanych, mających na celu zapewnienie odpowiedniego stanu technicznego obiektu. Tym samym w ocenie skarżącego przedmiotowy projekt budowlany nadal nie odpowiada wymogom określonym w art. 5 i art. 61 p.b., a co więcej jest niekompletny, na co wskazuje stwierdzony przez stronę w trakcie przeglądania akt w siedzibie urzędu, brak strony nr "7". Ponadto realizacja przedmiotowej inwestycji w planowanej lokalizacji uniemożliwi skarżącemu możliwości dojścia, zabezpieczenia, wykonania prac budowlanych, porządkowych i innych.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosił o jej oddalenie argumentując, jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 25 sierpnia 2021 r. pełnomocnik skarżącego podnosił, że prowadzone prace budowlane prowadzone są niezgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę bowiem doszło do całkowitego odsłonięcia fundamentów budynku należącego do skarżącego. Ponadto sprecyzował, że zgodnie z dokonanymi pomiarami odległość pomiędzy budynkami będzie wynosiła 50-59 cm.
Natomiast pismem procesowym z dnia 28 września 2021 r. uczestnik postępowania A Sp.j., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że skarga K. R. została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1842) – dalej: ustawa covidowa. W związku ze zmianą art. 15 zzs4 tej ustawy wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1090), która weszła w życie 3 lipca 2021 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
Na tle powołanego przepisu w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego" (zob. uchwała NSA z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić wypełnienie się warunków określonych w art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej. Rozpoznanie przedmiotowych spraw jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z dnia 24 listopada 2021 r., jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można było przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, że nie wszystkie ze stron postępowania, pomimo wezwania potwierdziły fakt posiadania możliwości technicznych w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie, co skutkowało skierowaniem spraw do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie wskazanego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione w drodze zarządzenia z dnia 5 stycznia 2022 r.
Nie ulega przy tym wątpliwości, że wymagany przywołaną wyżej uchwałą NSA standard ochrony praw stron w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu spraw na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji (zarządzenie o rozprawie zdalnej z dnia 24 listopada 2021 r.).
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 329) - dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano przedmiotem skargi K. R., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, uczynił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu A Sp. j. pozwolenia na budowę budynku handlowo-usługowo -mieszkalnego z niezbędnymi urządzeniami budowlanymi, układu komunikacji wewnętrznej z miejscami postojowymi dla samochodów osobowych oraz usunięcie kolizji z linią telekomunikacyjną, na nieruchomości położonej przy ul. A w Ł.. Podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowalne (tekst jedn.: Dz.U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm.) - dalej: p.b., to jest w brzmieniu obowiązującym na dzień złożenia przez inwestora wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, co miało miejsce w dniu 13 września 2018 r. Zgodnie bowiem z art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 471) do spraw uregulowanych ustawą zmienianą w art. 1 (ustawa Prawo budowlane – przypis Sądu), wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Zainicjowane wnioskiem z dnia 13 września 2018 r. postępowanie administracyjne, nie zostało zakończone do dnia wejścia w życie ustawy nowelizującej, co nastąpiło w dniu 19 września 2020 r.
Natomiast zasadniczą kwestią sporną pozostaje prawidłowość lokalizacji przedmiotowej inwestycji w granicy nieruchomości z nieruchomością skarżącego oznaczoną jako działka nr 608, a w konsekwencji w ocenie strony skarżącej naruszenie art. 5 , art. 35 i art. 61 p.b. w zw. z § 12 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn.: Dz.U. z 2015 r. poz. 1422) – dalej rozporządzenie z 2002 r. oraz art. 140 k.c. poprzez ograniczenie przysługującego stronie prawa do korzystania z własnej nieruchomości.
Wskazać na wstępie należy, że zgodnie z art. 28 ust. 1 p.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. Pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto: złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (art. 32 ust. 4 pkt 1 i pkt 2 p.b.). Natomiast zgodnie z art. 35 ust.1 p.b. przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4 p.b.).
Z treści przywołanych przepisów wynika, że decyzja o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego nie ma charakteru uznaniowego, lecz związany. Oznacza to, że jej wydanie w żadnej mierze nie jest uzależnione od woli organu czy zgody (względnie braku zgody) sąsiada, a od spełnienia ściśle określonych przepisami prawa warunków. Rolą organu administracji architektoniczno-budowlanej jest sprawdzenie przedłożonej przez inwestora dokumentacji przez pryzmat zgodności z brzmieniem przywołanych wyżej przepisów p.b., przepisów rozporządzenia z 2002 r., czy też przepisów obowiązującego dla terenu inwestycji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku z postanowieniami decyzji o warunkach zabudowy.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, iż z przedłożonych wraz ze skargą akt administracyjnych bezspornie wynika, że kierowany do Prezydenta Miasta Ł. wniosek uczestnika postępowania A sp. j. z siedzibą w G. z dnia 13 września 2018 r. o zatwierdzenie projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę budynku handlowo-usługowo -mieszkalnego przy ul. A w Ł.., został złożony w terminie ważności, wydanej na wniosek inwestora, ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Jednocześnie wraz z wnioskiem inwestor przedłożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane określone w projekcie. Ponadto dokonana przez Sąd analiza przedłożonego projektu wykazała jego zgodność z ustaleniami powołanej wyżej decyzji z dnia [...] o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Jak wynika bowiem z przedłożonego projektu budowlanego: wskaźnik wielkości powierzchni projektowanego budynku w stosunku do powierzchni nieruchomości wynosi 0,486 (przy dopuszczalnym przedziale 0,31-0,49); szerokość elewacji frontowej od strony ul. A wynosi 26,26 m (przy dopuszczalnym przedziale 21,5-30 m); wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej wynosi 7,8 m (przy dopuszczalnym przedziale 5-8m); dach o spadku połaci 20 (przy dopuszczalnym przedziale 20-200); obsługa komunikacyjna inwestycji zgodnie z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu odbywa się poprzez zjazd z ul. A. Dodatkowo porównanie załącznika graficznego do wskazanej wyżej decyzji z dnia [...] o warunkach zabudowy oraz części rysunkowej przedłożonego projektu wykazało usytuowanie budynku z zachowaniem nieprzekraczalnej linii zabudowy. Jednocześnie przedłożony projekt jest kompletny pod względem wymaganych prawem oświadczeń, opinii, uzgodnień i pozwoleń. Ponadto jak zasadnie uznały procedujące w sprawie organy architektoniczno-budowlane przedłożony projekt budowlany jest zgodny z § 13, § 57 oraz § 60 powołanego wyżej rozporządzenia z 2002 r., dotyczących kwestii przesłaniania i zacieniania przez planowaną inwestycje nieruchomości sąsiednich i zlokalizowanych na niej budynków, jak również § 235 i § 272 ust. 2 rozporządzenia odnośnie zachowania wymogów ochrony przeciwpożarowej.
Natomiast, co do kwestionowanego przez stronę skarżącą usytuowania projektowanego budynku wskazać na wstępie należy, że zgodnie z § 2 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 14 listopada 2017 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2017 r. poz. 2285) w przypadku zamierzenia budowlanego, wobec którego przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia została wydana decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz dla którego przed dniem 1 stycznia 2020 r. został złożony wniosek o pozwolenie na budowę, odrębny wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego, wniosek o zmianę pozwolenia na budowę lub wniosek o zatwierdzenie zamiennego projektu budowlanego - na wniosek inwestora stosuje się § 12 ust. 2 rozporządzenia, o którym mowa w § 1, w brzmieniu dotychczasowym.
W niniejszej sprawie jak już wcześniej wskazano decyzja Prezydenta Miasta Ł. o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji wydana została w dniu [...], zaś wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego oraz udzielenie pozwolenia na budowę został złożony w dniu 13 września 2018 r. Tym samym w sprawie znajduje zastosowanie przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia z 2002 r. (tekst jedn.: Dz.U. z 2015 r. poz. 1422), w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2018 r., zgodnie z którym sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. W myśl § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy.
W rozpoznawanej sprawie bezspornym pozostaje, że ściana przewidzianego do realizacji budynku od strony działki skarżącego nie ma zaprojektowanych otworów okiennych, jak i drzwiowych, a możliwość posadowienia budynku w granicy nieruchomości wprost wynika z treści ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...].
Wobec powyższego zarzuty skargi, co do naruszenia § 12 ust. 2 rozporządzenia z 2002 r. oraz art. 35 p.b. uznać należało za nieuzasadnione.
W ocenie Sądu w sprawie nie doszło także do naruszenia art. 5 i art. 61 p.b. W tym zakresie wskazać należy, iż niewątpliwie dokonując oceny projektu budowalnego, czy też projektu zagospodarowania terenu organy architektoniczno-budowlane obowiązane są uwzględnić, iż zgodnie z art. 4 p.b., każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Zgodność ta polega m.in. na poszanowaniu występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, o czym stanowi art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. Przy czym, co istotne owa ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich nie może być jednak rozumiana w sposób absolutny. Nie chodzi bowiem o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść planowane przedsięwzięcie, a jedynie o takie, które mogą dotyczyć naruszeń interesów prawnych, a nie interesów faktycznych innych osób. O naruszeniu interesu osób trzecich można więc mówić jedynie wtedy, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy. Właścicielowi sąsiedniej nieruchomości przysługuje zatem ochrona przed sposobem zabudowy nieruchomości sąsiedniej, jeżeli projektowany sposób zabudowy koliduje z jego prawnie (a nie jedynie faktycznie) chronionym interesem, znajdującym oparcie w okolicznościach obiektywnych, potwierdzonych przepisami obowiązującego prawa, w szczególności w przepisami techniczno-budowlanymi. Jeżeli natomiast decyzja o pozwoleniu na budowę nie wykazuje żadnej sprzeczności z powyższymi wymogami, to spowodowane realizacją inwestycji dolegliwości nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich (por. wyroki NSA z 28 kwietnia 2020 r., II OSK 1643/19; z 17 lipca 2020 r., II OSK 398/20; z 20 sierpnia 2020 r., IIOSK 1634/18; wyrok WSA w Łodzi z dnia 10 grudnia 2021 r., II SA/Łd 767/21; wyroki WSA w Krakowie z 15 listopada 2021 r., II SA/Kr 836/21; z 21 lutego 2021 r., II SA/Kr 1350/20; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). W związku z powyższym uznać należy, że zlokalizowanie obiektu budowlanego na działce inwestycyjnej powinno nastąpić przy wyważeniu interesów inwestora i właścicieli działek sąsiednich, przy czym odnośnie tych ostatnich w kontekście możliwej i dopuszczalnej prawnie lokalizacji przyszłej zabudowy na sąsiedniej nieruchomości. W niniejszej sprawie, jak słusznie wskazuje Wojewoda [...] realizacja planowanej inwestycji nie wpłynie na możliwość zabudowy nieruchomości sąsiednich, w tym zabudowanej nieruchomości skarżącego, jak również nie wpłynie na możliwość jej użytkowania w dotychczasowy sposób. Ponadto jak wynika z zgromadzonej dokumentacji usytuowanie projektowanego budynku zostało poprzedzone sporządzoną ekspertyzą techniczną stanu konstrukcji istniejącego budynku na działce nr 608, a przyjęta technologia oraz sposób prowadzenia prac budowlanych uwzględnia istniejący w bezpośredniej bliskości budynek skarżącego. Dodatkowo inwestycja pozostaje w zgodności z przepisami obowiązującego prawa, w tym z przepisami techniczno-budowlanymi.
W ocenie Sądu kwestionowane przez skarżącego usytuowanie projektowanego budynku w granicy nieruchomości pozostaje również bez wpływu na ciążące na stronie, stosownie do treści art. 61 p.b., obowiązki użytkowania obiektu w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz jego utrzymywania w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w tym na skutek wystąpienia czynników zewnętrznych, związanych z działaniem człowieka lub sił natury. Jak słusznie bowiem podniosły procedujące w sprawie organy administracji dostępne na rynku technologie i rozwiązania pozwalają skarżącemu na zabezpieczenie powstałej pomiędzy budynkami przestrzeni, a co za tym idzie na należyte zabezpieczenie swojego budynku przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi oraz jego utrzymanie w należytym stanie technicznym i estetycznym. Przy czym bez wpływu na powyższe stwierdzenie pozostaje argumentacja skarżącego, co do braku środków finansowych na przeprowadzenie tych prac, bądź też ich nie planowania, gdyż wynikający z art. 61 p.b. obowiązek właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego ma charakter bezwarunkowy, niezależny od istnienia jakichkolwiek przesłanek, zdarzeń, czy też okoliczności. Na marginesie wskazać należy, iż na gruncie niniejszej sprawy nie sposób pominąć niekwestionowanej przez stronę skarżącą, propozycji inwestora odnośnie wykonania na własny koszt docieplenia ściany budynku skarżącego, a tym samym wypełnienia przestrzeni pomiędzy budynkami. Niewątpliwie zgodzić należy się z wyrażonym w odwołaniu od decyzji organu I instancji stanowiskiem skarżącego, który poprzez pryzmat przysługującego mu prawa do własności nieruchomości wskazuje, iż nie jest zobowiązany do akceptacji propozycji sąsiada ingerujących w jego nieruchomość. Niemniej jednak w ocenie Sądu nie można uznać za akceptowalną sytuację, w której właściciel nieruchomości powołując się na wynikające z przysługującego mu prawa własności uprawnienia i obowiązki, uniemożliwia realizacje na działce sąsiedniej inwestycji budowlanej, która to inwestycja, co należy podkreślić jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa.
Wobec powyższego Sąd za nieuzasadnione uznał zarzuty skargi, co do naruszenia art. 5, art. 61 p.b. w zw. z art. 140 i art. 144 k.c.
Reasumując Sąd stwierdza, że wobec spełnienia przez inwestora - spółkę A warunków, o których mowa w art. 35 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 oraz art. 32 ust. 4 p.b. organy architektoniczno-budowlane zasadnie orzekły o zatwierdzeniu przedłożonego projektu budowlanego oraz udzieleniu pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Wbrew stanowisku strony skarżącej procedujące w sprawie organy administracji działały na podstawie i w granicach obowiązujących (art. 6 k.p.a.), a dokonane ustalenia faktyczne oraz zgromadzony materiał dowodowy uznać należy za wystarczające do rozpatrzenia sprawy (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Ponadto prowadzone w sprawie postępowanie odpowiadało wynikającej z art. 8 k.p.a. zasadzie zaufania obywateli do organów państwa, która nakłada na organ administracji publicznej obowiązek praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania, wyrażającego się w dokładnym zbadaniu okoliczności sprawy, ustosunkowaniu się do żądań stron oraz uwzględnieniu w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli. Sama tylko okoliczność, że organy administracji negatywnie dla skarżącego rozstrzygnęły sprawę nie wystarcza do uznania, że naruszono art. 8 k.p.a. Niezadowolenie stron postępowania z wydanego przez organ administracji rozstrzygnięcia nie może być utożsamiane z naruszeniem wynikającego z art. 8 k.p.a. obowiązku prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Wskazać również należy, iż stosownie do wymogu z art. 10 § 1 k.p.a. skarżący miał zapewniony czynny udział w każdym stadium prowadzonego w sprawie postępowania administracyjnego, a wydane decyzje organów obu instancji oraz ich uzasadnienia odpowiadają wymogom określonym w art. 107 § 1 i § 3 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
a.bł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło