II SA/Łd 668/08

PostanowienieWSA w Łodzi2008-12-12

Skład orzekający: Magdalena Sieniuć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej prowadzącej gospodarstwo rolne, posiadającej znaczący majątek, ale niskie dochody z powodu suszy i obciążonej kredytem, należy przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych ponad uiszczony wpis i ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej może być przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku skarżącego, mimo posiadania majątku w postaci domu i gospodarstwa rolnego, niskie dochody z powodu suszy, obciążenie kredytem oraz konieczność utrzymania wieloosobowej rodziny uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad uiszczony wpis oraz ustanowienie adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący A. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił jego skargę na postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Skarżący wskazał, że utrzymuje 8-osobową rodzinę z dochodu 1500 zł miesięcznie z gospodarstwa rolnego, posiada dom i 16,55 ha ziemi, ale dochody obniżyła susza, a ponosi wydatki na spłatę kredytu. Wniosek dotyczył zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu A. L. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę wpisu sądowego od skargi oraz poprzez ustanowienie adwokata; odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 grudnia 2008 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. L. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. L. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącemu – A. L. prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę wpisu sądowego od skargi oraz poprzez ustanowienie adwokata; 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. LS Wyrokiem z dnia 21 listopada 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A.L. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Wobec treści wyroku skarżący złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. We wniosku tym skarżący wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną G., 20-letnim synem D., 19-letnim synem R., 18-letnią córką K., 16-letnim synem F., 11-letnią córką M. oraz 6-letnim synem K. Jedyne źródło utrzymania rodziny stanowi dochód skarżącego z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego w wysokości 1500 zł miesięcznie. Majątek stanowią przy tym nieruchomości w postaci domu o pow. 64 m2, nieruchomości rolnej o pow. 16,55 ha oraz budynków (obory, stodoły i budynku gospodarczego). Jednocześnie w uzasadnieniu wniosku skarżący dodatkowo wyjaśnił, że występująca susza od trzech lat znacznie obniża jego dochody osiągane z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego. Dodał przy tym, że ponosi wydatki związane ze spłatą kredytu zaciągniętego na modernizację i rozwój gospodarstwa. Ponadto skarżący oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wyjaśnić przy tym należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie m.in. adwokata lub radcy prawnego. W zakresie częściowym obejmuje zaś zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie m.in. adwokata lub radcy prawnego (§ 2 i § 3 art. 245 powołanej ustawy). Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczeń o stanie majątkowym i rodzinnym wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną G., 20-letnim synem D., 19-letnim synem R., 18-letnią córką K., 16-letnim synem F., 11-letnią córką M. oraz 6-letnim synem K.. Majątek rodziny stanowią nieruchomości w postaci domu o pow. 64 m2, nieruchomości rolnej o pow. 16,55 ha oraz budynków (obory, stodoły i budynku gospodarczego). Jedyne zaś źródło utrzymania 8-osobowej rodziny stanowi dochód skarżącego z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego w wysokości 1500 zł miesięcznie. Obciążenie tak kształtującego się budżetu rodziny stanowią wydatki związane z utrzymaniem dzieci, ich pobytem w internacie oraz wydatki związane ze spłatą kredytu na modernizację i rozwój gospodarstwa. Ponadto skarżący nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, że wniosek skarżącego zasługuje na częściowe uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę uiszczonego wpisu sądowego od skargi (200 zł) oraz poprzez ustanowienie adwokata. Wykazana przez skarżącego sytuacja materialna, w tym zwłaszcza kwota dochodu i niezbędnych wydatków, dowodzi bowiem niezbicie, iż skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jednocześnie z uwagi na fakt, iż skarżący uiścił wpis od skargi należało odmówić przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Uiszczając ów wpis skarżący dowiódł bowiem, iż był w stanie go ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w postanowieniu. (MSi)

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło