II SA/Łd 672/05

Dnia 6 października 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant Asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2005 roku przy udziale - sprawy ze skargi M. T. i K. T. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie o odszkodowanie za grunt przejęty pod ulicę oddala skargę. II SA/Łd 672/05 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia [...] podjętym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego Wojewoda [...] po rozpatrzeniu zażalenia M. i K. T. na postanowienie Starosty [...] z dnia [...] o podjęciu postępowania w sprawie ustalenia i wypłacenia odszkodowania za nieruchomość położoną w Ł. przy ul. A. o pow. 945 m2 nr działki 108/3 - utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Z uzasadnienia wynika między innymi, że M. i K. T. wystąpili z wnioskiem o ustalenie i wypłacenie odszkodowania za wskazaną wyżej nieruchomość, która została zajęta pod drogę publiczną. W toku postępowania uzyskano opinię rzeczoznawcy majątkowego D. Ś. co do wartości przedmiotowej nieruchomości, która została określona na kwotę 34.500 zł. Na zlecenie wnioskodawców wykonana została przez rzeczoznawcę majątkowego Z. S. kontrwycena nieruchomości, zgodnie z którą wartość została określona w wysokości 56.800 zł. Wobec powyższego zaszła konieczność dokonania oceny operatów szacunkowych w zakresie prawidłowości ich wykonania, czego stosownie do treści art. 157 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz.U. z 2004r. nr 261, poz. 2603 ze zm. ) dokonuje organizacja zawodowa rzeczoznawców majątkowych. Postanowieniem z dnia 20 stycznia 2005r. podjętym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 123 kpa Starosta [...] wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej zawiesił postępowanie w sprawie o ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną położoną w Ł. przy ul. A. o pow. 945 m2 dz. nr 108/3. Organ ten uznał, iż rozpatrzenie sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, które ma być wynikiem postępowania przeprowadzonego przez Komisję Pojednawczo-Arbitrażową przy [...] Stowarzyszeniu Rzeczoznawców Majątkowych. W aktach sprawy znajduje się pismo tegoż Stowarzyszenia, z którego wynika, że w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono przyczyny rozbieżności wartości nieruchomości w operatach szacunkowych. Z. S. uznał, że istnieje rynek nieruchomości drogowych, których nie uwzględnił w swym operacie i z tego powodu go wycofał. Operat D. Ś. został natomiast uznany za poprawny merytorycznie, zawierający uchybienia metodologiczne, które zostały usunięte. W piśmie tym stwierdzono, że poprawiony operat D. Ś. jest zgodny z przepisami prawa i może stanowić podstawę do ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Organ odwoławczy mając na uwadze, iż podstawą wydania przez Starostę [...] postanowienia o podjęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia i wypłacenia odszkodowania za nieruchomość było rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego, tj. niezgodności operatów szacunkowych, a Komisja Pojednawczo-Arbitrażowa sprawę rozstrzygnęła, tym samym ustąpiła przyczyna uzasadniająca zawieszenie prowadzonego postępowania odszkodowawczego i dlatego też należało to postępowanie podjąć. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie Wojewody [...] wnieśli M. i K. T. , domagając się jego uchylenia. W skardze tej między innymi wniesiono o zobowiązanie Wojewody [...] do wyjaśnienia okoliczności dotyczących naruszenia prawa własności skarżących, do uzyskania opinii Krajowego Stowarzyszenia Rzeczoznawców Majątkowych na temat poprawności wydanych operatów przez D. Ś. i Z. S., do wyjaśnienia okoliczności potwierdzenia nieprawdy przez [...] Stowarzyszenie Rzeczoznawców Majątkowych w piśmie z 21 marca 2005r., a nadto do zobowiązania rzeczoznawcy D. Ś. do przedstawienia protokołu z wizji lokalnej, na którą powołuje się w swoim operacie oraz do zobowiązania jej do wskazania położenia analizowanych nieruchomości i wskazania, jakie ceny transakcji kształtowały się w najbliższym otoczeniu analizowanych w elaboracie nieruchomości. W uzasadnieniu skargi podniesiono między innymi, iż skarżący do opinii rzeczoznawcy D. Ś. wnieśli zastrzeżenia, gdyż zawarte w niej oszacowanie niemalże trzykrotnie zaniżało wartość przedmiotowej działki w stosunku do jej wartości rynkowej. Zdaniem skarżących operat sporządzony przez Z. S. jest wykonany poprawnie i zgodnie z obowiązującym stanem prawnym. Nie jest natomiast prawdą podnoszona przez [...] Stowarzyszenie Rzeczoznawców Majątkowych okoliczność, iż wycofał on swój operat, na dowód czego złożyli przy zażaleniu stosowne oświadczenie Z. S.. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie wywodząc, jak w treści zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest przez sądy administracyjne pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje zatem ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa oraz dokonanej przez organy administracji ich wykładni. Analogiczne unormowanie zostało zawarte w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm. ), powoływanej dalej jako p.p.s.a. Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Jednocześnie należy podnieść, iż Sąd nie przejmuje sprawy do rozpoznania, co oznacza, iż nawet w przypadku uwzględnienia skargi Sąd nie miałby podstaw do nałożenia na organ obowiązków, o które w przedmiotowej skardze wnioskują M. i K. T. . Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest jedynie postanowienie wydane na podstawie art. 97 § 2 kpa o podjęciu postępowania w sprawie ustalenia i wypłacenia odszkodowania. Dla wyniku sprawy istotna jest okoliczność, iż w dniu 20 stycznia 2005r. Starosta [...] w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 kpa zawiesił postępowanie w sprawie o ustalenie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną z uwagi na uzyskanie w toku prowadzonego postępowania dwóch operatów szacunkowych, w których wartość przedmiotowej nieruchomości została określona w sposób rozbieżny. Organ uznał więc, iż zachodzi konieczność dokonania oceny tychże operatów w zakresie prawidłowości ich wykonania. Wydaną w tym przedmiocie ocenę organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych - Komisji Pojednawczo-Arbitrażowej [...] Stowarzyszenia Rzeczoznawców Majątkowych, która miała być wydana w trybie art. 157 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( tekst jedn. Dz.U. nr 261 z 2004r., poz. 2603 ze zm. ), organ uznał za zagadnienie wstępne w prowadzonym postępowaniu w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa. W konsekwencji tego stanowiska organ - po uzyskaniu z [...] Stowarzyszenia Rzeczoznawców Majątkowych pisma z dnia 21 marca 2005r. - uznał, iż ustała przyczyna zawieszenia postępowania i dlatego też w dniu [...] wydał postanowienie o podjęciu postępowania w sprawie. Zdaniem Sądu, nie dokonując analizy i oceny treści wskazanego wyżej pisma, rozstrzygnięcie to jest zasadne i Sąd podziela argumentację podnoszoną przez organ w zaskarżonym akcie, uznając, iż ustąpiła przyczyna dla której postępowanie zostało zawieszone. Inną kwestią są natomiast zarzuty zgłoszone przez M. i K. T. zarówno w zażaleniu od postanowienia organu I instancji, jak i w skardze do WSA. Należy jednak zwrócić uwagę na to, że zaprezentowana przez skarżących argumentacja ma charakter merytoryczny i może być oceniana dopiero po podjęciu postępowania w sprawie. Wydanie przez organ kwestionowanego przez skarżących postanowienia nie przesądza o tym, iż prowadzone postępowanie zakończy się od razu wydaniem decyzji merytorycznej. Organy administracji publicznej - stosownie do unormowań zawartych w art. 7-10 kpa - stoją bowiem na straży praworządności, mają obowiązek podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, informować strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków oraz zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a nadto umożliwić stronom wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów. Dlatego też, w ocenie Sądu, aby organ mógł zająć stanowisko co do podnoszonych przez skarżących zarzutów kwestionujących wynik oceny dokonanej przez Komisję Pojednawczo-Arbitrażową [...] Stowarzyszenia Rzeczoznawców Majątkowych, wynikający z pisma z dnia 21 marca 2005r., dopuścić ewentualnie inne dowody, ustosunkować się do treści oświadczenia Z. S. z dnia 5 kwietnia 2005r. (k. 7 akt administracyjnych), winien najpierw podjąć postępowanie w sprawie, co też uczynił. W okresie zawieszenia postępowania organ administracji publicznej nie podejmuje bowiem zwykłych czynności proceduralnych. Może jedynie podejmować niektóre czynności zmierzające do usunięcia przyczyn zawieszenia (art. 100 § 1 i 3 kpa) oraz czynności niezbędne w celu zapobieżenia niebezpieczeństwom dla życia lub zdrowia ludzkiego albo poważnym szkodom dla interesu społecznego (art. 102 kpa ). Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa i dlatego też skargę oddalił.