II SA/Łd 674/18

PostanowienieWSA w Łodzi2018-11-07

Skład orzekający: Renata Kubot-Szustowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i zwrotu świadczenia wychowawczego, ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wykonanie decyzji zobowiązującej do zwrotu świadczenia pieniężnego może zostać wstrzymane, jeżeli strona wykaże, że w jej indywidualnej sytuacji materialnej, wykonanie tej decyzji może spowodować znaczne uszczuplenie majątku, uniemożliwiające zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych i prowadzące do pogorszenia stanu zdrowia. Sąd wstrzymuje wykonanie decyzji na podstawie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a., nie oceniając przy tym merytorycznej zasadności skargi.
Stan faktyczny
N. K. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi dotyczącą zwrotu świadczenia wychowawczego, uznanego za nienależnie pobrane. W skardze wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując trudną sytuacją materialną wynikającą z choroby (udar mózgu, niepełnosprawność), ograniczonej zdolności zarobkowej, konieczności rehabilitacji i leczenia. Podkreśliła, że dochody nie wystarczają na pokrycie wydatków, a wstrzymanie świadczeń naraża ją na brak środków na leki i żywność, co może pogorszyć stan zdrowia.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 listopada 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku N. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi N. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i zwrotu świadczenia wychowawczego postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Lp/ N. K. zaskarżyła do sądu administracyjnego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...], nr [...], w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i zwrotu świadczenia wychowawczego. W treści skargi skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że od 2009 r. jest po udarze mózgu z niepełnosprawnością stopnia umiarkowanego i z tego powodu jej możliwości zarobkowe są ograniczone. Od czasu pojawiania się choroby skarżąca podlega ciągłej rehabilitacji i systematycznie zażywa leki. Jest w bardzo trudnej sytuacji życiowej. Na trudną sytuację materialną wpływa fakt wstrzymania wszystkich świadczeń na córkę. Skarżąca podkreśliła, że od [...] w przypadku pozbawienia jej świadczeń na córkę, będzie uzyskiwała 1148 zł dochodu miesięcznie, przy miesięcznych wydatkach w kwocie 1312 zł. Bieżący dochód nie wystarczy zatem w pełni na pokrycie wszystkich stałych opłat i kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania. Wstrzymanie wypłaty alimentów i świadczeń rodzinnych znacznie naraża skarżącą na niebezpieczeństwo utraty środków na lekarstwa, co może prowadzić do pogorszenia stanu jej zdrowia. Skarżąca dodała, że nie ma za co kupić artykułów żywnościowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369) – w skrócie: "p.p.s.a." – po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Postanowienie, o którym wyżej mowa sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 p.p.s.a.). Warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. - wystąpienia niebezpieczeństwa nastąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd podejmuje decyzję o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na podstawie okoliczności wskazanych przez stronę skarżącą, ale także uwzględnia inne okoliczności, które mają znaczenie dla rozpoznania wniosku. Podkreślenia wymaga to, że niewątpliwie nałożony na stronę obowiązek ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są odwracalne. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że każde rozstrzygnięcie administracyjne zobowiązujące do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego. Nie jest to jednak sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, polegająca na wstrzymaniu wykonania takiego aktu. Skutków zapłaty należności pieniężnej, które co do zasady są odwracalne, nie można jednak rozpatrywać w oderwaniu od okoliczności konkretnej sprawy, zwłaszcza gdy wysokość należności pieniężnej jest znaczna w stosunku do możliwości finansowych strony zobowiązanej do jej uiszczenia. Wstrzymanie wykonania aktu zobowiązującego do zapłaty określonego świadczenia pieniężnego może być zatem uzasadnione takim uszczupleniem majątku zobowiązanego, które spowoduje zaistnienie niebezpieczeństwa, o którym mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Dlatego sąd winien uwzględnić wszystkie okoliczności, które mają znaczenie dla rozpoznania wniosku. W niniejszej sprawie skarżąca wykazała, że realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o czym mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., może zaistnieć w wypadku odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Z oświadczeń skarżącej wynika bowiem, że bieżący dochód nie wystarcza na pokrycie wszystkich stałych opłat i kosztów związanych z utrzymaniem mieszkania. Nie ma środków na zakup artykułów żywnościowych oraz niezbędnych lekarstw, co może doprowadzić do pogorszenia stanu jej zdrowia). Powyższe okoliczności skłaniają więc do przekonania, że skarżąca w wystarczającym stopniu uprawdopodobniła zaistnienie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., gdyż w jej aktualnej sytuacji materialnej wykonanie zaskarżonej decyzji i egzekucja świadczeń uznanych przez organy administracji za nienależnie pobrane, może spowodować uszczerbek w majątku skarżącej tego rodzaju, że nie będzie ona mogła zapewnić sobie i córce koniecznego utrzymania. Należy jednak podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności decyzji. W związku z tym rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest uzależnione od zasadności samej skargi. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji abstrahuje od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania. W tej sytuacji Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. Lp/

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło