II SA/Łd 683/07

WyrokWSA w Łodzi2007-10-02

Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Arkadiusz Blewązka, Jolanta Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rodzinie zastępczej przysługuje pomoc pieniężna na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka, jeśli dziecko zostało tymczasowo aresztowane?
Ratio decidendi
Rodzinie zastępczej nie przysługuje pomoc pieniężna na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka, jeśli dziecko zostało tymczasowo aresztowane. Zgodnie z art. 13 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, prawo do świadczeń z pomocy społecznej ulega zawieszeniu za okres tymczasowego aresztowania, a świadczenia nie są udzielane. Pomimo że pomoc jest przyznawana rodzinie zastępczej, jest ona przeznaczona na utrzymanie dziecka, które w okresie aresztu jest utrzymywane przez państwo.
Stan faktyczny
Skarżący, E. i M. A., byli rodziną zastępczą dla małoletniego S. K. Decyzją Starosty przyznano im pomoc pieniężną na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka. Wobec S. K. zastosowano tymczasowe aresztowanie od 2 sierpnia 2006 r. do 3 kwietnia 2007 r. Organy administracji odmówiły przyznania pomocy pieniężnej za okres tymczasowego aresztowania, argumentując, że dziecko w tym czasie było utrzymywane przez państwo. Skarżący wnieśli skargę, twierdząc, że nadal sprawowali pieczę nad dzieckiem i ponosili koszty związane z jego utrzymaniem i sprawami prawnymi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 2 października 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Protokolant sekretarz Jarosław Moraczewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2007 roku sprawy ze skargi E. A. i M. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy pieniężnej rodzinie zastępczej oddala skargę. Decyzją Nr [...], z dnia [...],. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpoznaniu odwołania E. i .M. małżonków A. od decyzji Nr [...],, z dnia [...], wydanej przez Starostę [...], w sprawie uchylenia decyzji z dnia [...], przyznającej E. i M. małżonkom A. pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania umieszczonego w rodzinie zastępczej małoletniego S. K. oraz odmowy wypłacania tej pomocy od dnia 1. września 2006 r., działając na podstawie przepisu art. 138 par. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14. czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 13 ust 2, art.72 ust.4, art.78 ust.3 i 7 oraz art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12. marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), a także par. 10 pkt 1 i par. 11 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 18. października 2004 r. w sprawie rodzin zastępczych (Dz. U. Nr 233. poz. 2344) – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy wskazał, iż decyzją z dnia [...] Starosta [...], uchylił decyzję z dnia [...] przyznającą E. i M. małżonkom A. pomoc pieniężną na częściowe pokrycie kosztów utrzymania przyjętego do rodziny zastępczej S. K., urodzonego [...]. Organ wskazał także, iż Sąd Rejonowy, Wydział Karny w [...] w sprawie sygn. akt [...] zastosował wobec S. K. areszt tymczasowy. W areszcie S. K. przebywał w okresie od 2. sierpnia 2006 r. do 3. kwietnia 2007 r.. Okres pobytu w areszcie sąd zaliczył S. K. na poczet wymierzonej kary. Dalej organ wskazał, iż po zwolnieniu z aresztu S. K. nie wrócił do rodziny zastępczej, lecz zamieszkał u swojej matki biologicznej – E. K. W dniu [...] osiągnął pełnoletniość i z mocy prawa rodzina zastępcza uległa rozwiązaniu. Następnie organ odwoławczy podał, iż w oparciu o powyższe ustalenia organ pierwszej instancji uznał, że za okres tymczasowego aresztowania nie należy się pomoc rodzime zastępczej. Pomoc ta przeznaczona jest na częściowe pokrycie kosztów utrzymania wychowanka rodziny zastępczej. Osoba umieszczona w areszcie tymczasowym ma zapewnione całkowite utrzymanie, na koszt państwa. Nie należy więc świadczyć pomocy z funduszy społecznych rodzinie zastępczej na rzecz częściowego pokrycia kosztów utrzymania wychowanka umieszczonego w areszcie tymczasowym. Rodzina nie ponosiła w tym czasie kosztów utrzymania wychowanka, a pewne świadczenia jakie ponosiła na jego rzecz, mieszczą się w granicach wypływających z faktu przyjęcia na siebie obowiązków rodziny zastępczej. Od decyzji organu pierwszej instancji odwołali się małżonkowie A.. Podnieśli, iż podejmując się funkcji rodziny zastępczej zostali uprawnieni do otrzymywania pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka. Odwołujący się podnieśli, iż przyznaną im w 2005 r. pomoc pieniężną powinni otrzymywać do czasu uzyskania pełnoletniości przez S. K.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w oparciu o zgromadzone i przedłożone przez organ pierwszej instancji dokumenty ustaliło, iż S. K. nie przebywał pod bezpośrednią opieką rodziców zastępczych ani nie był na ich pełnym utrzymaniu w okresie zastosowania wobec niego przez sąd tymczasowego aresztu. W takiej sytuacji organ odwoławczy wskazał, iż skoro rodzina zastępcza nie ponosiła pełnych kosztów utrzymania wychowanka, to nie może rościć sobie pretensji o wypłacanie jej pomocy na częściowe pokrycie tych kosztów. Organ podał, iż osoba tymczasowo aresztowana utrzymywana jest ze środków publicznych. Z tego względu ustawa o pomocy społecznej w przepisie art. 13 ust. 2 stanowi, że osobie tymczasowo aresztowanej zawiesza się prawo do świadczeń z pomocy społecznej i za okres tymczasowego aresztowania nie udziela się świadczeń. Organ podkreślił, iż przepis ten umieszczony jest w przepisach ogólnych ustawy o pomocy społecznej i stanowi jedną z zasad świadczenia tejże pomocy. Odnosi się więc do wszystkich form pomocy i wszystkich osób, których dotyczy bezpośrednio bądź pośrednio. Organ wskazał, iż jeśli ktoś jest utrzymywany w pełnym zakresie ze środków publicznych, to nie można dodatkowo środków publicznych wypłacać rodzicom zastępczym jako pomocy na częściowe pokrycie kosztów utrzymania tej osoby. Stanowisko takie znajduje również uzasadnienie w przepisie wykonawczym do ustawy o pomocy społecznej, a mianowicie w par. 11 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej w sprawie rodzin zastępczych. Przepis ten przewiduje udzielenie zmniejszonej do 20% kwoty pomocy pieniężnej tylko dla tych rodzin zastępczych, których podopieczni zostali umieszczeni w domu pomocy społecznej, w specjalnym ośrodku szkolno – wychowawczym lub w młodzieżowym ośrodku wychowawczym. Katalog tych ośrodków jest zamknięty i nie obejmuje tymczasowego aresztu. Konkludując organ wskazał, iż wobec powyższych okoliczności rodzina, której podopieczny znajduje się w areszcie tymczasowym nie może skorzystać z pomocy pieniężnej nawet w ograniczonym zakresie. W dniu 29 czerwca 2007 r. E. i M. małżonkowie A. wnieśli na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przyznania świadczenia należnego rodzinie zastępczej. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż nie sposób zgodzić się z zaskarżoną decyzją, która uzasadniona została przez organ w sposób niezgodny z prawdą i nierzetelny. Zdaniem skarżących powinni oni w okresie od 1. września 2006 r. aż do dnia 6. kwietnia 2007 r., kiedy to S. K. uzyskał pełnoletność, otrzymywać pomoc pieniężną na częściowe pokrycie kosztów jego utrzymania, bowiem nadal i bezpośrednio, chociaż w odmienny sposób – wymuszony okolicznościami, sprawowali pieczę nad dzieckiem umieszczonym w ich rodzinie zastępczej. Skarżący wskazali, iż opiekę nad S. K. podjęli na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...].. Decyzją Nr [...] Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie przyznało E.i M. A. świadczenie na częściowe pokrycie kosztów utrzymania S. K., umieszczonego w rodzinie zastępczej. Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w swoim piśmie Nr [...], z dnia [...] wyjaśniło kiedy i w jakiej wysokości skarżący będą otrzymywać świadczenie. Datą końcową wypłacania tegoż świadczenia miała być dzień uzyskania przez podopiecznego pełnoletniości. Skarżący wskazali, iż nie otrzymali obiecanej sumy na zagospodarowanie dziecka w ich domu i nie podwyższono świadczeń w związku z przyjęciem do domu wychowanka, który przed przybyciem do ich domu podlegał już sądowemu karaniu. Skarżący wskazali, iż również obecnie chce się ich pozbawić świadczenia na podopiecznego, którym opiekowali się zarówno podczas jego pobytu w areszcie, jak i po jego opuszczeniu. Skarżący podnieśli, iż pomocy tej od nich oczekiwano i do tejże pomocy byli zobowiązani. Skarżący wskazali, iż sprawowali bezpośrednią pieczę nad podopiecznym między innymi poprzez: - kontakty z adwokatem, prokuraturą i sądem we wszystkich sprawach jego dotyczących, - wpłacanie tak zwanych "wypisek", - finansowanie paczek, - korespondencję z nim, w tym pomoc w sprawach prawnych, - dostarczanie do aresztu prasy i książek, - kontakty ze szkołą podopiecznego w celu zapobieżenia jego wyrzuceniu ze szkoły, - opłaceniu jego pobytu w Z. po opuszczeniu aresztu. Skarżący wskazali, iż aby załatwić pozwolenia na widzenia, uczestniczyć w sprawach, w badaniach, każdorazowo należało pojechać do Z., co także łączyło się z kosztami. Skarżący podkreślili, iż byli również zobowiązani do przyjęcia podopiecznego do ich domu w każdym momencie, po wypuszczeniu z aresztu. Wskazali, iż po faktycznym opuszczeniu przez podopiecznego aresztu utrzymywali go nadal wręczając jego mamie środki finansowe na jego pobyt w domu rodzinnym w dniach od 3 do 7 kwietnia 2007 r.. Skarżący podkreślili, iż w czasie pobytu ich podopiecznego w areszcie, załatwiali wcześniej rozpoczęte sprawy związane z uzyskaniem darmowych posiłków dla rodziny S. K., renty dla jego mamy i rozwodu rodziców. Wszystkie te sprawy, w których przez lata nie pomogły społeczne służby, udało się skarżącym pomyślnie przeprowadzić i zakończyć. Wskazali, iż obecnie matka S.K. ma orzeczoną l grupę inwalidzką, ma przyznaną rentę socjalną, oraz orzeczony rozwód z eksmisją męża. Skarżący wskazali, iż ponieśli wszelkie koszty związane z załatwieniem tych spraw, a dodatkowo z wizytami matki S. K. u lekarzy, w tym u psychiatry i psychologa, z poszukiwaniem ojca podopiecznego i uzyskaniem od niego zgody na rozwód, dowiezieniem świadków na sprawę i odwiezieniem ich do domu. Skarżący wskazali nadto, iż w międzyczasie dwukrotnie składali sprawozdania ze sprawowanej funkcji przed sądem. Podkreślili, iż jeśli sad uznałby, iż skończyła się ich rola jako rodziny zastępczej rozwiązałby rodzinę zastępczą. Skoro tego nie uczynił, to rodzina ta trwała nadal, a tym samym aktualna jest również umowa o finansowym wsparciu tej rodziny. Skarżący wskazali dodatkowo, iż ponieśli wysokie koszty związane ze szkodami, które spowodował ich podopieczny rozbijając ich samochód czy gubiąc telefon komórkowy. W ocenie skarżących należy im się – zgodnie z umową – pomoc pieniężna na częściowe pokrycie kosztów utrzymania S. K. w okresie od dnia 1. września 2006 r. do dnia 7. kwietnia 2007 r.: szczególnie, że zgodnie z wyrokiem S. K. nie został ukarany bezwzględną karą pozbawienia wolności, lecz karą w zawieszeniu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wniosło o jej oddalenie, postulując potraktowanie uzasadnienia zaskarżonej decyzji jako integralnej części odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (w skrócie: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1. uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 2. stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, 3. stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, nie będąc ograniczonym zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 par. 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji opisanych powyżej uchybień, a tym samym wobec nieuwzględnienia skargi oddalił ją (art. 151 p.p.s.a.). Rozważania w niniejszej sprawie należy rozpocząć od podania kilku okoliczności o porządkującym charakterze. Otóż w związku z umieszczeniem Sylwestra K. w rodzinie zastępczej E. i M. małżonków A., Starosta [...] wydał w dniu [...]. decyzję Nr [...], mocą której udzielił pomocy pieniężnej na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej. Nie ulega również wątpliwości, iż wobec S. K., począwszy od dnia 2. sierpnia 2006 r., sąd zastosował środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania. Środek ten stosowany był wobec podopiecznego rodziny zastępczej do dnia 3. kwietnia 2007 r.. Nie ulega również wątpliwości, iż świadczenie pieniężne przyznawane na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej regulowane jest przepisami art. 70 i nast. ustawy z dnia 12. marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.). W takiej sytuacji prawidłowo uznały organy obu instancji, iż stosownie do treści przepisu art. 106 ust. 5 tejże ustawy, zastosowanie wobec dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania prowadzi do zmiany sytuacji osobistej strony, a tym samym istnieje podstawa do zmiany bądź uchylenia decyzji przyznającej stronie świadczenie ze środków pomocy społecznej. Organy administracji publicznej działające w niniejszej sprawie prawidłowo wskazały, powołując się na treść normy art. 13 tejże ustawy, iż osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej. Natomiast osobie tymczasowo aresztowanej zawiesza się prawo do świadczeń z pomocy społecznej. Za okres tymczasowego aresztowania nie udziela się świadczeń. Nie budzi wątpliwości konstatacja organów, iż norma ta mając ogólny charakter odnosi się do wszystkich świadczeń przyznawanych na gruncie ustawy o pomocy społecznej, a więc również do pomocy pieniężnej przyznawanej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej. Analizując treść powyższego przepisu należy wskazać, iż jego adresatem jest osoba tymczasowo aresztowana. Przepis ten stanowi bowiem, iż "osobie tymczasowo aresztowanej zawiesza się prawo do świadczeń z pomocy społecznej". Dalej natomiast mówi o tym, iż "za okres tymczasowego aresztowania nie udziela się świadczeń". W takiej sytuacji pojawia się wątpliwość, czy skoro pomoc na pokrycie kosztów utrzymania dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej przyznawana jest tejże rodzinie, a nie bezpośrednio podopiecznemu, to fakt zastosowania wobec podopiecznego, a nie członków rodziny zastępczej środka w postaci tymczasowego aresztowania uzasadnia stosowanie regulacji prawnej z art. 13 ust. 2 omawianej ustawy. Analiza przepisów ustawy o pomocy społecznej prowadzi do wniosku, iż oparcie rozstrzygnięcia wydanego w niniejszej sprawie na przepisie art. 13 ust. 2 tejże ustawy jest w pełni uzasadnione, bowiem przepis ten znajduje zastosowania w stanie faktycznym ustalonym w toku niniejszego postępowania. Omawiając powyższe zagadnienie należy rozpocząć od wskazania, iż stosownie do treści przepisu art. 78 ust. 1 omawianej ustawy rodzinie zastępczej udziela się pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania każdego umieszczonego w niej dziecka. Przepis ten jednoznacznie wskazuje, iż powyższa pomoc przyznawana jest rodzinie zastępczej nie zaś podopiecznemu umieszczonemu w tej rodzinie. Jednakże pomoc ta przyznawana jest w konkretnym celu, to jest na pokrycie kosztów utrzymania umieszczonego w niej dziecka. Funkcjonalny związek pomiędzy umieszczeniem dziecka w rodzinie zastępczej, a przyznaniem środków na częściowe pokrycie kosztów jego utrzymania jest oczywisty. Co więcej umieszczenie dziecka w rodzinie zastępczej warunkuje przyznanie powyższej pomocy. Tak więc pomimo tego, iż to rodzice zastępczy wskazani są jako ci, którym przyznawane są środki pieniężne na podstawie przepisu art. 78 ustawy o pomocy społecznej, to nie budzi wątpliwości, iż podmiotem dla którego środki te rzeczywiście są przyznawane i na którego winny być wydatkowane jest dziecko umieszczone w rodzinie zastępczej. W takiej sytuacji nie może być wątpliwym, iż przepis art. 13 ust. 2 omawianej ustawy znajduje zastosowania zarówno w tej sytuacji, gdy środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania stosowany jest wobec rodzica z rodziny zastępczej, jak i wobec podopiecznego tejże rodziny. Sytuacja tych osób jest ze sobą ściśle powiązana i jedynie rozumienie omawianego przepisu art. 13 ust. 2 wynikające z funkcjonalnej wykładni norm regulujących instytucje rodziny zastępczej jest w stanie doprowadzić do wyników możliwych do zaakceptowania z punktu widzenia zasad racjonalnego tworzenia i stosowania prawa. Ponadto zasadnie wskazują organy administracji na to, iż normatywnym obowiązkiem rodziny zastępczej jest osobiste sprawowanie opieki nad powierzonym dzieckiem. (art. 72 ust. 4 omawianej ustawy). Brak osobistego sprawowana tej opieki uniemożliwia uznanie, iż rodzice zastępczy w sposób należyty wykonują obowiązku wynikające z faktu powierzenia im dziecka na wychowanie. Ustawa o pomocy społecznej przewiduje wyjątki od zasady osobistego sprawowania opieki nad powierzonym dzieckiem i jednocześnie stanowi, iż w tych wyjątkowych sytuacjach pomimo tego, iż opieka nie jest sprawowana osobiście, to rodzice w należyty sposób wykonują powierzone im obowiązki rodziny zastępczej. Przywołany już powyżej przepis art. 72 ust. 4 wymijając te wyjątkowe sytuacje, nie wskazuje na to aby jedną z tych sytuacji było zastosowanie wobec dziecka środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania. W powiązaniu z przepisem art. 13 ust. 2 omawianej ustawy jednoznacznie wskazuje to, iż wolą ustawodawcy było pozbawienie możliwości uzyskiwania wsparcia ze środków pomocy społecznej w okresie stosowania wobec osoby uprawnionej do tych świadczeń środka zapobiegawczego postaci tymczasowego aresztowania. Wzmocnieniem powyższej argumentacji, jest bez wątpienia powołanie się przez organ odwoławczy na regulację prawną znajdującą się w rozporządzeniu Ministra Polityki Społecznej z dnia 18. października 2004 r. w sprawie rodzin zastępczych (Dz. U. Nr 233. poz. 2344). Przepis par. 11 tegoż rozporządzenia jednoznacznie nawiązuje do sytuacji uregulowanej w art. 72 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, kiedy pomimo tego, iż opieka nad powierzonym dzieckiem nie jest sprawowana osobiście należy się rodzinie zastępczej stosowne świadczenie, choć w znacznie pomniejszonej wysokości. Konfrontacja tejże regulacji z przepisem art. 13 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej w pełni usprawiedliwia tezę, iż skarżącym – za okres stosowania wobec ich podopiecznego środka w postaci tymczasowego aresztu – świadczenia z pomocy społecznej nie powinny być udzielane. Okres stosowania wobec S. K. o tymczasowego aresztu trwał od 2. sierpnia 2006 r. do 3. kwietnia 2007 r. W kwestionowanej decyzji okres, od którego odmówiono przyznania świadczenia na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka w rodzinie zstępczej określony został na dzień 1. września 2006 r. Pomimo tego, iż rozstrzygnięcie w tym zakresie nie odpowiada treści art. 13 ust. 2 in fine omawianej ustawy, to uchylenie zaskarżonej decyzji z tejże przyczyny przez sąd byłoby działaniem na niekorzyść skarżących, co pozostawałoby w sprzeczności z treścią art. 134 par. 2 p.p.s.a.. Stosowanie wobec podopiecznego środka w postaci tymczasowego aresztowania uzasadniało odmowę przyznania wszelkich świadczeń z pomocy społecznej w okresie do 3. kwietnia 2007 r.. W okresie do uzyskania przez podopiecznego pełnoletniości, a więc do dnia 6. kwietnia 2007 r. przyczyną odmowy był brak sprawowania osobistej opieki na podopiecznym przez rodziców zastępczych. W świetle tego co powiedziano powyżej osobiste sprawowanie opieki nad podopiecznym jest podstawowym obowiązkiem rodziców zastępczych. Wyjątki od tej zasady wylicza przepis art. 72 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten – o czym była już mowa powyżej – powiązany jest z normą par. 11 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 18. października 2004 r. w sprawie rodzin zastępczych. Norma art. 72 ust. 4 wymieniając sytuacje będące wyjątkami od zasady osobistego sprawowania opieki nad podopiecznym leżące po stronie podopiecznego stanowi, iż nie sprawowanie opieki winno mieć charakter "czasowy", a więc trwać przez pewien okres, po którym przywrócony zostanie stan osobistej pieczy nad dzieckiem. W realiach niniejszej sprawy stan nie sprawowania osobistej opieki nad podopiecznym nie miał charakteru czasowego (okresowego). Mając na uwadze, iż rozwiązanie rodziny zastępczej następowało trzy dni po opuszczeniu przez podopiecznego aresztu tymczasowego, to zasadnie uznały organy, iż stan nie sprawowania osobistej opieki miał charakter stały. Usprawiedliwia to na gruncie przepisu art. 78, w związku z art. 72 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej odmowę przyznania skarżącym stosownego świadczenia za ten kres. Analizując argumenty przywołane w skardze przede wszystkim wskazać należy, iż sam fakt ustanowienia rodziny zastępczej nie jest jedyną przesłanką warunkującą przyznanie świadczenia na pokrycie kosztów utrzymania dziecka w tej rodzinie. Zatem nie jest tak, jak chcą skarżący, iż przez cały okres funkcjonowania rodziny zastępczej świadczenie to się im należało. Nawet wysiłki i starania, które podejmowali w czasie stosowania wobec podopiecznego tymczasowego aresztu nie są w stanie usprawiedliwić przyznania tych świadczeń w sytuacji gdy przepis prawa jednoznacznie wskazuje, iż świadczenie te nie należą się. Ponadto dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji nie mają żadnego znaczenia zarzuty, jakie skarżący mogli podnosić w innych postępowaniach, których przedmiotem były inne świadczenia, należne w związku z ustanowieniem ich rodziną zastępczą. W tym stanie rzeczy uznając skargę za bezzasadną należał ją oddalić (art. 151 p.p.s.a.) TF

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło