II SA/Łd 685/02

Dnia 18 maja 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Asesor WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant Asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2005 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [..] w przedmiocie uchylenia po wznowieniu postępowania, decyzji o zarejestrowaniu samochodu i odmowie jego zarejestrowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się orzeczenia. 3 II SA/Łd 685/02 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną decyzją z dnia [..] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu odwołania A sp. z o.o. w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [..] uchylającą decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o rejestracji samochodu marki HONDA ACCORD na wniosek B sp. z o.o. Ł. , odmawiającą zarejestrowania przedmiotowego samochodu i zobowiązującą stronę do zwrotu dowodu rejestracyjnego i tablic rejestracyjnych w terminie 7 dni od daty, kiedy decyzja stanie się ostateczna. Jako podstawę prawną Kolegium podało art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 72 i art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym( Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm. ) w zw. z § 2 ust. 1 i ust. 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 r w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów ( Dz. U. Nr 44, poz. 432 ze zm. ) oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12.10. 1994 r o samorządowych kolegiach odwoławczych ( tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm. ) W uzasadnieniu wskazano, że decyzja organu I instancji wydana została po uprzednim wznowieniu postępowania w sprawie rejestracji za nr rej. [..] samochodu marki HONDA ACCORD na wniosek B sp. z o.o. Ł. Kolegium ustaliło, że w dniu 28 kwietnia 2000 r. organ rejestrujący dokonał czasowej rejestracji przedmiotowego pojazdu, a następnie po sprawdzeniu danych dotyczących pojazdu oraz poprzedniego właściciela zarejestrował pojazd jako ciężarowy. Rejestracji dokonano na podstawie dowodu rejestracyjnego serii [...] z dnia 18 kwietnia 2000 r wydanego przez Starostę Powiatu K.- T. S. , w którym samochód określono jako ciężarowy. W dniu 13 listopada 2001 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją Nr [..] stwierdziło nieważność dowodu rejestracyjnego seria [..] z dnia [...] wydanego T. S. na samochód ciężarowy HONDA ACCORD Nr rej [...] z uwagi na zarejestrowanie przedmiotowego samochodu jako ciężarowego, bez wymaganego świadectwa homologacji. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 68 ust. 1 4 i 9 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym i art. 156§ 1 pkt 2 k.p.a. Kserokopia tej decyzji wpłynęła do Urzędu Miasta Ł. w dniu 6 grudnia 2001 r., a jej konsekwencją było wydanie w dniu [..] przez Prezydenta Miasta Ł. w przedmiotowej sprawie postanowienia o wznowieniu postępowania dotyczącego rejestracji samochodu marki HONDA ACCORD. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wskazało, że zgodnie z treścią art. 72 ust. 1 i art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r Prawo o ruchu drogowym, rejestracji pojazdu dokonuje właściwy organ administracji na wniosek jego właściciela , na podstawie dokumentów wskazanych w art. 72 ust. 1 ustawy, w tym m.in. na podstawie dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany. Stwierdzenie nieważności dowodu rejestracyjnego oznacza, iż dokument ten nie istnieje w obrocie prawnym . Brak jest zatem jednego z dokumentów wymaganych do dokonania rejestracji pojazdu. Odnosząc się do zawartego w odwołaniu od decyzji I instancji zarzutu braku wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, a tym samym naruszenia art. 107 § 1 i 3 k.p.a. organ odwoławczy stwierdził, że uchybienia te nie stanowią wystarczającej podstawy do uchylenia decyzji, która jest merytorycznie prawidłowa. Podstawa prawna została zaś wskazana w sentencji zaskarżonej decyzji. Organ powołał się przy tym na wyrok NSA z dnia 6 maja 1999 r II S.A./Gd 134/97 i wyrok z 2 czerwca 1998 r. IV S.A. 1466/96 ( niepublikowane). W przedmiocie zawartego w odwołaniu wniosku o zawieszenie postępowania w sprawie w związku ze wznowieniem przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności dowodu rejestracyjnego wydanego T. S. , Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło, że brak jest podstawy prawnej do zawieszenia postępowania wskazanej w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zaskarżoną decyzję wydano na podstawie decyzji ostatecznej, a zatem nie istnieje zagadnienie wstępne, które powinno być rozstrzygnięte przez inny organ lub sąd. W skardze skierowanej w dniu 10 maja 2002 r do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi., A sp. z o.o. w W. jako następca prawny B sp. z o.o. w Ł. wnosiła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [..] i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Spółka zarzucała, że zaskarżona decyzja narusza : - art. 7 k.p.a. w zw. z art. 16 i 77 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego zbadania sprawy i nie uwzględnienie faktu wznowienia postępowania przez SKO w K. , - art. 97 § 1 pkt 4 w zw. z art. 16 k.p.a. przez przyjęcie, że wznowienie postępowania w sprawie stanowiącej przesłankę niniejszego postępowania nie stanowi podstawy do zawieszenia tego postępowania ; - art. 1 pkt 1 k.p.a., art. 6 k.p.a.w zw. z art. 71 i 73 ustawy z 1997 r Prawo o ruchu drogowym przez przyjęcie, że uzasadnioną podstawę wznowienia postępowania o zarejestrowaniu pojazdu stanowi decyzja wydana z rażącym naruszeniem przepisów k.p.a. polegającym na rozstrzygnięciu decyzją administracyjną nieważności dokumentu – dowodu rejestracyjnego , a nie decyzji administracyjnej o zarejestrowaniu pojazdu; - a ponadto art. 77 k.p.a. i 78 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. W ocenie strony skarżącej decyzja SKO w Ł. jest nieprawidłowa . Odmawiając zawieszenia postępowania w sprawie organ nie uwzględnił faktu wznowienia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności dowodu rejestracyjnego wydanego T. S. Podkreślono wadliwość decyzji SKO w K, które stwierdziło nieważność dokumentu, a nie decyzji administracyjnej o zarejestrowaniu pojazdu, gdy tymczasem dowód rejestracyjny nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 104 k.p.a.. Skarżąca wywodzi ponadto, że dowód rejestracyjny, który stanowił podstawę rejestracji pojazdu w przedmiotowej sprawie, nie został wyeliminowany z obrotu prawnego przez stwierdzenie jego nieważności, lecz już wcześniej przez fakt sprzedaży pojazdu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosiło o oddalenie skargi. Z załączonych akt administracyjnych wynika, że już po wydaniu zaskarżonej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] odmówiło uchylenia swojej decyzji z dnia [...] stwierdzającej nieważność dowodu rejestracyjnego wydanego T. S. na samochód ciężarowy HONDA ACCORD. Przy piśmie z dnia 16 maja 2005 r SKO w Ł. załączyło kserokopię dowodu rejestracyjnego wydanego na T. S. i karty pojazdu. Wskazało też, że pojazd został zarejestrowany przez Starostwo Powiatowe w P. na Z. M. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył o następuje: Skarga w niniejszej sprawie została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi przed 1 stycznia 2004 r. Na wstępie wyjaśnić więc należy, iż na mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1271 ze zm.), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270). W myśl art. 13 § 1 i 2 p.p.s.a. właściwym sądem do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1. uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c. inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 2. stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach; 3. stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami, wnioskami i podstawą prawną skargi, nie może jedynie (poza wypadkiem wady powodującej konieczność stwierdzenia nieważności decyzji) orzekać na niekorzyść strony (art. 134 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Badając w niniejszej sprawie zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej, Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona, choć nie wszystkie zarzuty w niej zawarte są zasadne. Przede wszystkim za podstawę uchylenia decyzji w sprawie rejestracji za nr rej. [..] samochodu marki HONDA ACCORD na wniosek B. sp. z o.o. w Ł. organy administracji przyjęły decyzję, co do której, nie było wiadomo, czy została ona doręczona wszystkim stronom i czy przysługiwał od niej środek zaskarżenia. Zgodnie zaś z art. 149 § 2 k.p.a. postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia sprawy. W rozpoznawanej sprawie oznacza to, że Prezydent Miasta Ł. przed wydaniem decyzji z dnia [...] miał obowiązek wyjaśnienia czy od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] przysługuje jeszcze środek zaskarżenia, który może doprowadzić do reformacji tego orzeczenia lub jego kasacji i czy został on wniesiony. Innymi słowy, miał obowiązek ustalenia w sposób nie budzący wątpliwości, czy w sprawie występuje przyczyna wznowienia postępowania . Obowiązek wyjaśnienia tych okoliczności wynikał z faktu, że przysłana przez Starostwo Powiatowe w K. przy piśmie z dnia 5 grudnia 2001 r. ( k-10 akt administracyjnych) kserokopia decyzji SKO w K. zawierała pouczenie o możliwości zwrócenia się do Kolegium z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione W ocenie Sądu podstawa wznowienia określona w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. występuje wówczas, gdy od decyzji wydanej w I instancji przez SKO ,został już rozpoznany wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy ( art. 127 § 3 k.p.a.) lub gdy strony nie skorzystały z tego środka i upłynął już termin do jego wniesienia. W myśl art. 127 § 3 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez samorządowe kolegium odwoławcze nie służy wprawdzie odwołanie , jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Zwrócić także należy uwagę, że samochód HONDA ACCORD zarejestrowany był na dwóch współwłaścicieli , a jeden z nich G. K. nie jest wymieniony wśród adresatów decyzji SKO w K. z [...]a więc nie wiadomo czy decyzja ta została mu doręczona. Okoliczność ta również winna zostać wyjaśniona przy ponownym rozpoznawaniu sprawy, podobnie jak kwestia następstwa prawnego A sp. z o.o. w W. Znajdujące się w aktach dokumenty nie pozwalają na ocenę tego twierdzenia strony skarżącej. Ponadto w toczących się równolegle w tutejszym Sądzie sprawach, A sp. z o.o. w W. informuje, że B. sp. z o.o. w Ł. została wykreślona z rejestru handlowego w grudniu 2000 r , a więc przed wydaniem w rozpoznawanej sprawie decyzji przez organ I instancji ( [..] ). Mimo to, adresatem decyzji Prezydenta Miasta Ł. z [...] jest B sp. z o.o. w Ł. - podmiot, który prawdopodobnie już nie istniał w obrocie prawnym. Takie uchybienia uzasadniają postawienie zarzutu naruszenia przez organ I instancji przepisów art. 7, 77§ 1 , 80 k.p.a., a zaakceptowanie powyższego stanu przez organ odwoławczy uzasadniało, stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylenie decyzji obu instancji. Niedopełnienie przez organ administracji obowiązku zebrania całego materiału dowodowego jest bowiem wadą postępowania uzasadniającą uchylenie decyzji administracyjnej wydanej w wyniku takiego zaniedbania ( patrz B . Adamiak , J. Borkowski “K.p.a. – Komentarz" C.H.BECK W-wa 2000 str. 350 ). Trafnie zwraca też strona skarżąca uwagę, że organ administracji błędne posługuje się pojęciem “ stwierdzenia nieważności dowodu rejestracyjnego", gdy chodzi w istocie o stwierdzenie nieważności decyzji o rejestracji pojazdu. Zasadny jest także zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., gdyż uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji winno wyczerpująco informować stronę o motywach, którymi kierował się organ załatwiając sprawę. Winno ono zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię zastosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Odnosząc się do pozostałych zarzutów zawartych w skardze stwierdzić należy, że Sąd co do zasady nie podziela poglądu, że samo wznowienie postępowania przez SKO w K. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zarejestrowaniu samochodu HONDA ACCORD, jako samochodu ciężarowego, stanowiło podstawę do zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie dot. uchylenia decyzji o rejestracji tego samochodu, wydanej na wniosek kolejnego właściciela, i odmowy zarejestrowania tego samochodu . Rozstrzygnięcie jakie mogło zapaść w wyniku wniosku o wznowienie postępowania nie stanowiło w dacie wydawania decyzji przez organ I i II instancji zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W tym stanie rzeczy, skoro szczegółowa analiza akt niniejszej sprawy wykazała, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się orzeczenia.