II SA/Łd 693/14

Dnia 25 lipca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku H. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji postanawia: 1. przyznać skarżącej H. C. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 300 (trzysta) złotych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałej części. LS H. C. zaskarżyła do sądu administracyjnego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], nr [...], w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji. W toku postępowania skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości. W formularzu PPF skarżąca oświadczyła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i córką. Na dochody rodziny składają się emerytury małżonków łącznej kwocie 2.984,52 zł brutto. Córka skarżącej nie uczestniczy w kosztach utrzymania domu. Znaczna część dochodów w rodzinie skarżącej przeznaczana jest natomiast na leki. Ponadto skarżąca oświadczyła, że wraz z rodziną zamieszkuje jedną kondygnację domu jednorodzinnego o powierzchni ok. 90 mkw. Oprócz nieruchomości rolnej o powierzchni 0,70 ha skarżąca oświadczyła, że nie posiada żadnego innego wartościowego majątku, oszczędności ani papierów wartościowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., w skrócie P.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 1-4 P.p.s.a.). Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 P.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiste i obiektywnie niemożliwe. Należy zatem zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W przedmiotowej sprawie skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Oznacza to, iż skarżąca zobowiązana była do wykazania, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Tymczasem przedstawione przez skarżącą informacje o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie dają jednak podstaw do twierdzenia, iż skarżąca nie ma jakichkolwiek środków na opłacenie kosztów sądowych. Po analizie informacji wynikających z formularza PPF stwierdzić należy, że pomimo tego, że część dochodów rodziny przeznaczana jest na zakup leków, a także z pewnością na utrzymanie mieszkania oraz na zaspokajanie bieżących wydatków związanych z zakupem żywności, środków czystości itp., to jednak trzeba przyjąć, że pozostała część dochodu w rodzinie skarżącej pozwala na opłacenie kosztów sądowych chociażby w części. Poza ogólnymi twierdzeniami, że niskie dochody ledwie wystarczają na utrzymanie siebie i rodziny, skarżąca nie przedstawiła żadnych dokumentów świadczących o wysokości faktycznie ponoszonych kosztów utrzymania. Dlatego zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych ponad kwotę 300 złotych jest usprawiedliwione okolicznościami wynikającymi ze złożonego formularza PPF. Natomiast przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych nie znalazło w sprawie uzasadnienia. W tym stanie rzeczy sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i 4 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. LS