II SA/Łd 695/09

Dnia 24 listopada 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Czesława Nowak – Kolczyńska Sędziowie Sędzia WSA: Joanna Sekunda – Lenczewska (spr.) Sędzia NSA: Grzegorz Szkudlarek Protokolant Asystent sędziego Katarzyna Orzechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2009 roku przy udziale --- sprawy ze skargi C. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi J. K. - Kancelaria Adwokacka – Adwokaci i Radcowie Prawni J.J. K., J. L. i Wspólnicy Spółka Komandytowa w Ł. przy ul. [...] kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych obejmującą stawkę podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. LS Decyzją z dnia [...] roku Nr [...], znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 51 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006 roku, Nr 156, poz. 1118 ze zm.) nakazał C. S. rozbiórkę budynku mieszkalnego położonego na nieruchomości przy ul. A 19A w P. Od decyzji tej w ustawowym terminie odwołanie złożył C. S., podnosząc, że przedmiotowy budynek wybudowano zgodnie z prawomocną decyzją z dnia [...] roku, zaś w [...] roku oddano go do użytku bez sprzeciwu Urzędu Miejskiego w P. Skarżący wniósł o podjęcie działań, które zrekompensują mu straty oraz pociągnięcie do odpowiedzialności służb i urzędników odpowiedzialnych za brak kompetencji w wydawaniu decyzji, którą zrealizował działając w dobrej wierze. W wyniku rozpatrzenia odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Budowlany decyzją z dnia [...] nr [...], znak: [...], wydaną w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego ( t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. Organ II instancji podniósł, iż w przypadku nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego właściwy organ sprawdza wykonanie tego obowiązku i w przypadku niewykonania obowiązku, stosownie do art. 51 ust. 3 pkt 2 tej ustawy, wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że decyzją z dnia [...] roku, Nr [...], znak: [...] Wojewoda [..] stwierdził na wniosek R. Z. nieważność decyzji Kierownika Wydziału Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska Urzędu Miejskiego w P. z dnia [...] roku, znak: [..] udzielającej C. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na działce przy ul. A 19A w P. Stwierdzono bowiem, że badana w trybie nadzoru decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa, tj. z naruszeniem obowiązującego w dacie jej wydania przepisu § 20 Zarządzenia Nr 130 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. Bud. z 1966 r. Nr 10 poz. 44, ze zm.), który to przepis określał minimalne odległości obiektu od granicy działki oraz obiektów na działce sąsiedniej. Powyższa decyzja Wojewody [..] utrzymana została w mocy decyzją ostateczną Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] roku, znak [...]. W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. zobowiązany był do prowadzenia postępowania mającego na celu doprowadzenie przedmiotowego budynku mieszkalnego do stanu zgodnego z przepisami. Wobec tego decyzją z dnia [...] roku Nr [...], znak [...] wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. nakazał C. S. wykonanie w terminie do dnia 31 grudnia 2008 roku określonego zakresu robót budowlanych mających na celu doprowadzenie do właściwego stanu technicznego budynku mieszkalnego usytuowanego na nieruchomości przy ul. A 19A w P. (działka nr ewid. 364/2), zgodnie z orzeczeniem stanowiącym załącznik do decyzji. Po rozpatrzeniu odwołania C. S., [..] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] roku Nr [...], znak: [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nakazał C. S. wykonanie w terminie do dnia 31 grudnia 2008 roku, następującego zakresu robót budowlanych mających na celu doprowadzenie do właściwego stanu technicznego budynku mieszkalnego usytuowanego na nieruchomości przy ul. A 19A w P. (działka nr ewid. 364/2), zgodnie z orzeczeniem stanowiącym załącznik do decyzji: 1. poziom parteru: zdemontować w ścianie od strony posesji nr 21 (ściana południowa) główne drzwi wejściowe do budynku i okno w pomieszczeniu gospodarczym; w otwór okienny wstawić luksfery; wstawić nowe drzwi wejściowe o klasie odporności ogniowej El 30, 2. poziom piętra: zdemontować od strony posesji nr 21 (ściana południowa) okna i drzwi balkonowe; podmurować podokiennik w drzwiach balkonowych do wysokości istniejącego parapetu (cegłą ceramiczną kl. 100 na zaprawie cementowo-wapiennej i otynkować obustronnie tynkiem cementowym); w otwory okienne wstawić luksfery; w pokoju w ścianie zachodniej osadzić nowe okno o wymiarach 150 cm x 150 cm: osadzić nadproże z kształtowników stalowych 31 140 i osiatkować, wykuć otwór okienny, osadzić okno, osadzić zewnętrzny parapet z blachy stalowej ocynkowanej, otynkować ościeża tynkiem cementowo-wapiennym. Powyższe rozstrzygnięcie podlegało kontroli sądowo-administracyjnej, w wyniku której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. wyrokiem z dnia 22 stycznia 2009 roku, sygn. akt II SA/Łd 494/08 oddalił skargę C. S. na tę decyzję. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 4 kwietnia 2009 roku. W celu sprawdzenia wykonania przez C. S. obowiązków nałożonych rzeczoną decyzją, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. przeprowadził w dniu 22 stycznia 2009 roku oględziny przedmiotowej nieruchomości. Stwierdzono, że nakazane roboty budowlane nie zostały wykonane, w związku z czym, organ I instancji pismem z dnia 30 stycznia 2009 roku poinformował C. S., iż dalsza zwłoka w wykonaniu nakazanych robót skutkować będzie koniecznością wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, tj. orzeczeniem rozbiórki całego obiektu budowlanego. W konsekwencji, wobec stwierdzenia nie wykonania obowiązku, organ I instancji w dniu [...] roku wydał decyzję rozbiórkową w oparciu o art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy uznał, że wyjaśniono wszelkie okoliczności niezbędne dla rozstrzygnięcia i ocenił, że postępowanie przed organem I instancji zostało przeprowadzone prawidłowo, z zachowaniem zasad procedury administracyjnej, w szczególności art. 7, 10 § 1, 77 § 1 i art. 79 Kpa. Wyjaśniając motywy rozstrzygnięcia wydanego w oparciu o przepis art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego, organ II instancji wskazał na niecelowość wydania decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych, ponieważ budowa przedmiotowego budynku, zrealizowana z naruszeniem przepisów techniczno-budowlanych została zakończona, o czym świadczy pismo Urzędu Miejskiego w P. z dnia [...] roku, znak: [...], z którego to pisma wynika, iż C. S. dopełnił obowiązku określonego w § 54 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 roku w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. Nr 8 poz. 48) i zawiadomił o oddaniu do użytku budynku mieszkalnego w P. przy ul. A 19a. [..] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał również, że nie znajduje zastosowania nakaz doprowadzenia przedmiotowego budynku do stanu poprzedniego, gdyż został on oddany do użytku w takim kształcie jak obecnie, a więc organy nadzoru budowlanego mogły skorzystać tylko z sankcji polegającej na wydaniu nakazu rozbiórki obiektu, stosownie do brzmienia art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. Skargę na powyższą decyzję, w terminie przewidzianym ustawą, wniósł C. S., ponawiając argumentację zawartą w odwołaniu. Skarżący ponadto podniósł, iż nie wykonał obowiązku przeprowadzenia robót budowlanych nałożonego decyzją WINB nr [...] z dnia [...] roku gdyż zakres tych prac był bardzo szeroki, przekraczał jego możliwości finansowe oraz ograniczałby znacznie funkcjonalność pomieszczeń. C. S. zauważył również, że przyczyną wydania nakazu rozbiórki jego budynku mieszkalnego jest "brak zaledwie 45 cm do wymaganej odległości od granicy działki przyjętej w prawie budowlanym" i uznał nakaz rozbiórki za nieadekwatny do stopnia uchybienia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim wyjaśnić należy, że w myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych przy czym, zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( lit. b ); albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit. c ). W przeciwnym wypadku, stosownie do treści art. 151 p.p.s.a., skargę należy oddalić. W ocenie sądu, przy wydaniu kwestionowanej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów, które w myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skutkować winno jej uchyleniem. Zaskarżoną decyzją, [..] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P., którym nałożono na skarżącego obowiązek rozbiórki budynku mieszkalnego na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. W myśl tego przepisu, w przypadku nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku i w przypadku jego niewykonania, wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W niniejszej sprawie, punktem wyjścia dla przedmiotowego rozstrzygnięcia była uprzednia decyzja [..] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] roku Nr [...], nakazująca C. S. wykonanie w terminie do dnia 31 grudnia 2008 roku określonego zakresu robót budowlanych mających na celu doprowadzenie do właściwego stanu technicznego budynku mieszkalnego. Zaznaczyć przy tym należy, odnosząc się do zarzutu skargi kwestionującej zasadność i zakres nałożonych obowiązków, że rozstrzygając przedmiotową sprawę, Sąd nie był uprawniony do oceny decyzji WINB z dnia [...] roku Nr [...], nakazującej C. S. wykonanie w zakreślonym terminie robót budowlanych mających na celu doprowadzenie do właściwego stanu technicznego budynku mieszkalnego z uwagi na to, że wymienione rozstrzygnięcie podlegało już ocenie Sądu w sprawie sygn. akt II SA/Łd 494/08 . W związku z tym, że wyrok z dnia 22 stycznia 2009 roku, sygn. akt II SA/Łd 494/08 stał się prawomocny, korzysta on z powagi rzeczy osądzonej, a to z kolei wyklucza ponowne rozstrzyganie tej samej sprawy (art. 171 p.p.s.a.). W tej sytuacji ocenić należało, czy organy prawidłowo zastosowały przepis art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego a w szczególności, czy stan faktyczny sprawy odpowiada dyspozycji wskazanej normy. Nie ulega wątpliwości, że przepis ust. 3 cytowanego artykułu określa tok postępowania po sprawdzeniu wykonania nałożonych obowiązków, co oznacza, że po upływie wyznaczonego terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku i wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku albo w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Zastosowanie przepisu art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa Budowlanego jest właśnie konsekwencją i skutkiem niewykonania przez inwestora obowiązków, nałożonych na niego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W niniejszej sprawie pozostaje poza sporem, iż C. S. nie zastosował się do prawomocnej decyzji z dnia [....] roku Nr [...] i nie wykonał określonych w tejże decyzji robót budowlanych. Powyższy fakt stwierdzono w czasie oględzin przeprowadzonych w dniu 22 stycznia 2009 roku, w obecności pełnomocnika skarżącego – B. S. Skarżący nie kwestionował tych ustaleń w toku postępowania, potwierdzając również nie wykonanie nałożonych obowiązków w skardze. Podkreślenia wymaga, że konstrukcja normy art. 51 ust. 3 pkt 2 Prawa Budowlanego nie pozostawia organowi uznania, lecz wyraźnie obliguje do zastosowania – w razie stwierdzenia nie wykonania obowiązku - jednej z sankcji: nakazania zaniechania dalszych robót budowlanych bądź rozbiórki obiektu lub jego części, bądź doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy jednoznacznie wskazuje, że organy nadzoru budowlanego słusznie wywiodły, iż w niniejszym postępowaniu jedyną sankcją możliwą do zastosowania był nakaz rozbiórki. Wniosek taki płynie z ustalenia, iż niecelowe było nakazanie zaniechania dalszych robót, które nie były przecież prowadzone. Mijał się również z celem nakaz doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego, gdyż stan ten, od momentu zakończenia robót w [...] roku, nie uległ zmianie. W tych okolicznościach jedynym rozstrzygnięciem mogło być orzeczenie rozbiórki obiektu, który nie został doprowadzony przez inwestora do stanu zgodnego z prawem. Ustalone okoliczności i stan faktyczny sprawy wskazują na konieczność zastosowania wskazanej w decyzji, niewątpliwie dolegliwej sankcji. Zaznaczyć przy tym należy, co dokumentują akta administracyjne, że organ nadzoru budowlanego wzywał skarżącego do wykonania prac nałożonych ostateczną decyzją WINB z dnia [...] roku Nr [...], uprzedzając o możliwych konsekwencjach niezastosowania się do postanowień tejże decyzji. Mając na uwadze powyższe, nie mogły znaleźć aprobaty zarzuty skargi, koncentrującej się na polemice z uprzednimi rozstrzygnięciami, które nie podlegały ocenie w przedmiotowej sprawie. Dotyczy to w szczególności decyzji, która wyeliminowała z obrotu prawnego decyzję z dnia [...] roku, znak: [...] udzielającej C. S. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, jak również decyzji z dnia [...] roku Nr [...], nakładającej na skarżącego obowiązki, których nie wykonał. Z uwagi na obligacyjny charakter zastosowanego w kwestionowanej decyzji przepisu, nie mogły również odnieść skutku pozostałe argumenty, dotyczące kwestionowania zakresu prac z uwagi na możliwości finansowe strony, czy też ewentualną niefunkcjonalność pomieszczeń. W świetle cytowanych przepisów oraz w oparciu o przedstawione akta administracyjne Sąd uznał, iż zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa. Z uwagi na fakt, iż skargę oddalono brak było podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Z tych powodów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. m.ch.