II SA/Łd 701/03

Dnia 15 marca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: del. Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Rosińska p.o. Sędziego WSA Renata Kubot - Szustowska Protokolant : Arkadiusz Widawski po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi K. D. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji postanawia umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych postanowieniem z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy własne wcześniejsze postanowienie z dnia [...] Nr [...] o zawieszeniu postępowania administracyjnego o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego. Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, K. D. wystąpił z wnioskiem o przyznanie uprawnienia do świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji do pracy przymusowej w okresie od lutego 1943 r. do kwietnia 1945 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] Nr [...] umorzył postępowanie administracyjne wszczęte na skutek złożenia powyższego wniosku. Jako powód wskazał okoliczność, iż K. D. złożył wniosek po terminie określonym w art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzanym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.) Zgodnie z tym przepisem wnioski zaopiniowane przez właściwe stowarzyszenie osób poszkodowanych wraz z dowodami potwierdzającymi rodzaj i okres represji, zainteresowane osoby mogą składać do Kierownika Urzędu do dnia 31 grudnia 1999 r. Termin ten wyznaczony dla stron i uczestników postępowania administracyjnego nie może być przez organ prowadzący postępowanie przedłużany. Jego uchybienie powoduje bezskuteczność czynności procesowej podjętej przez stronę. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy K. D. wskazał, iż uchybienie terminu spowodowane było problemami zdrowotnymi jego i jego żony. W tej sytuacji Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych postanowieniem z dnia [...] zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie. W uzasadnieniu podał, iż rozstrzygnięcie prze Trybunał Konstytucyjny o konstytucyjności przepisu art. 4 ust. 5 w/w ustawy stanowi dla przedmiotowej sprawy zasadnicze znaczenie, dlatego uznał je za zagadnienie wstępne, od którego zależy wydanie decyzji. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy organ postanowieniem z dnia [...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego K. D. opisał swoje problemy zdrowotne i wskazał, iż rozstrzygnięcia podjęte w sprawie są dla niego bardzo krzywdzące. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o umorzenie postępowania, gdyż postanowieniem z dnia [...] Nr [...] organ podjął z urzędu zawieszone postępowanie. W uzasadnieniu organ podał, że ustała przyczyna zawieszenia postępowania, ponieważ Trybunał Konstytucyjny rozstrzygnął zagadnienie wstępne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z regulacją art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) , sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do postanowień art. 1 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem legalności, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych). Sąd administracyjny nie przejmuje zatem sprawy do końcowego załatwienia, lecz jedynie dokonuje oceny działalności organu orzekającego z punktu widzenia kryterium legalności. Przedmiotem skargi K. D. było postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o zawieszeniu postępowania. Wobec czego Sąd nie mógł mocą swojego rozstrzygnięcia przyznać skarżącemu uprawnienia do wnioskowanego świadczenia. Po myśli unormowania art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Określenie "stało się" użyte w tym przepisie oznacza, że chodzi o przyczyny, które w chwili wniesienia skargi nie istniały, ale wystąpiły dopiero w toku rozpoznawania sprawy. Taka sytuacja miała miejsce w sprawie niniejszej, gdyż po wniesieniu skargi zaistniały okoliczności, uzasadniające uznanie, że rozpoznanie skargi stało się bezprzedmiotowe. Jak wynika z dokumentów załączonych do akt, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w dniu 4 lipca 2003 r. podjął z urzędu zawieszone postępowanie, a pismem z dnia 7 lipca 2003 r. zwrócił się do skarżącego z prośbą o uzupełnienie materiału dowodowego. Wobec czego postępowanie w sprawie przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego określonego w ustawie z dnia 31 maja 1996 r. jest w toku. W tej sytuacji orzekanie o legalności zaskarżonego postanowienia o zawieszeniu postępowania stało się zbędne. Wyjaśnić również należy, iż ewentualne decyzje wydane w postępowaniu przed Kierownikiem Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych mogą być przedmiotem kolejnych skarg. Z tych względów Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt. 3 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o umorzeniu postępowania sądowego.