II SA/Łd 709/07
WyrokWSA w Łodzi2007-11-08
Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Ewa Markiewicz, Joanna Sekunda – Lenczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków jest zasadna, gdy dziecko przebywa u ojca, a rodzice prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, mimo że formalnie nie są małżeństwem w momencie składania wniosku?Ratio decidendi
Odmowa przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków jest zasadna, gdy dziecko faktycznie przebywa u ojca, a rodzice prowadzą wspólne gospodarstwo domowe i osiągają dochody przekraczające kryterium ustawowe. Prawo do świadczeń rodzinnych przysługuje temu z rodziców, pod którego faktyczną opieką dziecko się znajduje i u którego faktycznie zamieszkuje. Prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego z ojcem dziecka wyklucza przyznanie dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka, a wspólne dochody rodziny decydują o przekroczeniu kryterium dochodowego.Stan faktyczny
Skarżąca B. D. domagała się przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków na dzieci M. G. i O. D. Organy administracji odmówiły przyznania świadczeń, uznając, że skarżąca nie sprawuje osobistej opieki nad synem M. G. od czerwca 2004 r., a córkę O. D. wychowuje wspólnie z ojcem dziecka, z którym prowadzi gospodarstwo domowe i zawarła związek małżeński. Dochody rodziny przekraczały ustawowe kryterium. Skarżąca kwestionowała ustalenia faktyczne dotyczące miejsca pobytu syna i zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 listopada 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Ewa Markiewicz Sędzia WSA Joanna Sekunda – Lenczewska Protokolant Asystent sędziego Adrian Król po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2007 roku sprawy ze skargi B. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia rodzinnego oddala skargę.
Postanowieniem z dnia [...] organ wznowił z urzędu postępowanie zakończone ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [..] , przyznającą prawo do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na dzieci M. G. i O. G. w okresie od 1 czerwca 2004 do 31 sierpnia 2005.
Decyzją z dnia [..] Prezydent Miasta [..] uchylił w całości powyższą decyzję [..] i jednocześnie orzekł o odmowie przyznania B. D. zasiłków rodzinnych na dzieci M. G. i O. D. oraz dodatków z tytułu samotnego wychowywania tychże dzieci; dodatku z tytułu urodzenia dziecka O. D; dodatków z tytułu kształcenia i rehabilitacji M. G. i rozpoczęcia przez niego roku szkolnego.
Organ ustalił, iż B. D. nie sprawuje osobistej opieki nad synem M. G. od dnia 22 czerwca 2004r. oraz wychowuje córkę O. D. ur. 9 czerwca 2004r. wspólnie z ojcem dziecka – A. D., z którym prowadzi gospodarstwo domowe od września 2003r. i z którym w dniu 29 stycznia 2005r. zawarła związek małżeński. Dochody skarżącej wraz z mężem przekraczają ustawowe kryterium dochodowe. Wskazane okoliczności nie były znane organowi w dniu wydania decyzji w sprawie przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków, miały natomiast wpływ na jej rozstrzygnięcie, co uprawniało organ do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [..] i wydania nowego rozstrzygnięcia. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. z dnia [..]
Wyrokiem z dnia 22 marca 2006 roku sygn. akt II SA/Łd 1089/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł, po rozpoznaniu skargi B.D. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [..] z dnia [..].
Sąd uznał za zasadne wznowienie przez organy postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta [..] z dnia [..], jednakże wskazał, iż postępowanie zmierzające do wyjaśnienia nowych istotnych dla sprawy okoliczności, było przeprowadzone wadliwie z naruszeniem art. 7, 10 § 1, 15, 75 § 1, 77 § 1, 79, 83 § 1 i 2, 149 § 1 kpa. Jednocześnie Sąd stwierdził, iż nie można podzielić zarzutu skargi dotyczącego naruszenia przez organy art. 27 ust 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych ze względu na to, że dopiero postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 27 kwietnia 2005 roku uregulowało prawnie kwestię opieki nad dzieckiem M. G.. Sąd podkreślił, iż świadczenie rodzinne przysługuje temu z rodziców, pod którego opieką dziecko się znajduje i u którego faktycznie zamieszkuje.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [..] uchyliło decyzję Prezydenta Miasta [..] z dnia [..] w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Jako przyczynę uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej Kolegium wskazało na konieczność przeprowadzenia przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego celem ustalenia stanu faktycznego przed wydaniem decyzji, a także nie zastosowanie się przez Prezydenta Miasta [..] do wytycznych zawartych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu administracyjnego w Ł. z dnia 22 marca 2006 roku sygn. akt II SA/Łd 1089/05.
Prezydent Miasta [..], mając na względzie wytyczne wskazane w powyższej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., pismem z dnia 22 grudnia 2006 roku wezwał B. D. do przedstawienia wniosków dowodowych mogących mieć wpływ na wynik sprawy, natomiast pismem z dnia 18 stycznia 2007 roku zawiadomił stronę o możliwości zapoznania się z zebranym w sprawie materiałem dowodowym.
Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta [..], na podstawie art. 104, 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2 kpa, art. 3 pkt 16 i 17a, art. 4 ust 1, art. 8, art. 9, art. 11a ust 1, art. 13, art. 14 art. 16, art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 ze zm.) uchylił w całości ostateczną decyzję własną z dnia [..] Jednocześnie organ orzekł o odmowie przyznania B. D. prawa do:
- zasiłków rodzinnych na dzieci M. G. i O. D.;
- dodatków z tytułu samotnego wychowywania tychże dzieci;
- dodatku z tytułu urodzenia dziecka O. D.;
- dodatków z tytułu kształcenia i rehabilitacji M. G. i rozpoczęcia przez niego roku szkolnego.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w oparciu o poczynione ustalenia stwierdził, iż B. D. nie sprawuje osobistej opieki nad synem M. G. od dnia 22 czerwca 2004 roku, który przebywa u swojego ojca A. G., co potwierdzają następujące dowody:
- postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 16 sierpnia 2004 roku sygn. akt VII R Nsm 465/04 o zmianie wyroku rozwodowego poprzez ustalenie, że miejscem zamieszkania syna M. G. będzie miejsce zamieszkania ojca , z uzasadnienia którego wynika, że M. G. przebywa u swojego ojca od dnia 22 czerwca 2004 roku,
- postanowienie Prokuratury Rejonowej w Ł. z dnia 31 sierpnia 2004 roku, sygn. akt 2 Ds. 3147/04 o umorzeniu dochodzenia, z którego również wynika, że A. G. przebywał u ojca od dnia 22 czerwca 2004 roku,
- pismo A. G. z dnia 17 stycznia 2005 roku,
- wywiady środowiskowe przeprowadzone w dniu 1 i 9 lutego 2005 roku.
Organ stwierdził, iż w świetle ustawy o świadczeniach rodzinnych dla ustalenia prawa do świadczeń istotna jest okoliczność faktycznego miejsca pobytu dziecka, gdyż wolą ustawodawcy było przekazanie należnych świadczeń dziecku do rąk jego rzeczywistego opiekuna.
Ponadto organ wskazał, iż B. D. wspólnie z A. D. wychowuje córkę O. D. ur. 9 czerwca 2004 roku. Strona zawarła związek małżeński z A. D. w dniu 29 stycznia 2005 roku, natomiast wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z nim od września 2003 roku, co zdaniem organu wykluczało możliwość przyznania stronie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowania dziecka. Ponadto dochody B. D. wraz z mężem przekraczają ustawowe kryterium dochodowe uprawniające do uzyskania świadczeń rodzinnych.
Wobec faktu, iż wskazane wyżej okoliczności nie były znane organowi w dacie wydawania decyzji przyznającej świadczenie na rzecz B. D. , należało w trybie art. 145 § 1 pkt 5 kpa wznowić postępowanie, a następnie wydać nowe rozstrzygnięcie w sprawie.
Prezydent Miasta [..] nadmienił także, iż postępowanie zostało przeprowadzone zgodnie z zaleceniami zawartymi w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 22 marca 2006 roku sygn. akt II SA/Łd 1089/05 oraz wytycznymi Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.. Wywiady środowiskowe zostały przeprowadzone zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 27 września 2004 roku w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 213, poz. 2162 ze zm.), a ponadto strona miała zapewniony czynny udział w postępowaniu.
Od powyższej decyzji B. D. wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.
Odwołująca się zaskarżonej decyzji zarzuciła:
- niezastosowanie się do oceny prawnej i wskazań wyrażonych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 22 marca 2006 roku sygn. akt II SA/Łd 1089/05, naruszenie wskazanych w odwołaniu przepisów k.p.a., w tym art. 7, art. 77 § 1 i 2, 79 § 1 i 2 80, 83, 86 i 107 § 3 kpa polegające na nieprzeprowadzeniu, wbrew stanowisku Sądu, jakichkolwiek nowych dowodów w sprawie, niezawiadomienie strony o miejscu i terminie przeprowadzenia w toku postępowania dowodów. Zdaniem B. D. jej syn faktycznie przebywał z nią do dnia 27 kwietnia 2005 roku i dopiero po tym dniu zamieszkał wraz ze swoim ojcem,
W ocenie B. D. organ I instancji nie wykazał, iż nie przysługiwały jej w 2004 roku świadczenia rodzinne, ponieważ nie znalazł nowych dowodów potwierdzających zakwestionowane przez Sąd ustalenia faktyczne.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [..] , Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, art. 11a i art. 14 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu i instancji.
Kolegium podzieliło stanowisko Prezydenta Miasta Ł. stwierdzając, iż nie można dać wiary wyjaśnieniom strony, iż jej syn M. G. przebywa u swojego ojca dopiero od dnia 27 kwietnia 2005 roku. Organ odwoławczy wskazał, iż organ I instancji opierając się na zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym zasadnie przyjął, iż syn odwołującej się przebywa u swojego ojca od dnia 22 czerwca 2004 roku. Fakt ten powoduje, iż B. D. z dniem 22 czerwca 2004 roku przestała być opiekunem M. G. i tym samym od tej daty nie przysługiwało jej świadczenie rodzinne na syna. Ponadto organ odwoławczy nadmienił, iż strona miała zapewniony czynny udział w postępowaniu, a przed wydaniem decyzji zostało zawiadomiona o możliwości wypowiedzenia się na temat zebranego w sprawie materiału dowodowego.
W dniu 28 czerwca 2007 roku B. D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [..] Skarżąca przytoczyła zarzuty podniesione w odwołaniu. Ponadto skarżąca oświadczyła, że jej syn M. G. został podburzony przez swojego ojca, a następnie podstępnie przez niego zabrany, co spowodowało zmianę miejsca jego pobytu. Skarżąca od dnia 22 czerwca 2004 roku podjęła szereg działań mających na celu powrót syna pod jej opiekę. W tym okresie M. G. nadal jednak przebywał pod jej opieką prawną. Zdaniem skarżącej dopiero od daty postanowienia Sądu Rejonowego dla Ł. z dnia [..] usankcjonowana prawnie została kwestia miejsca pobytu jej syna i od tej daty należy uznać, że A. G. przejął faktyczną i prawną opiekę nad M. G.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 powołanego aktu).
Analogiczne unormowanie zawarte zostało w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) – powoływanej dalej jako p.p.s.a.. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu.
Nadto zgodnie z treścią art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego toku postępowania, wyrażone w orzeczeniu sądu administracyjnego wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem skargi. Związanie to oznacza, iż ani organ administracyjny ani sąd ponownie rozpoznający sprawę, nie mogą formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z oceną zaprezentowaną w zapadłym wyroku.
Zatem sąd, badając legalność zaskarżonych decyzji odnieść się musi do wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 22 marca 2006 roku sygn. akt II SA/Łd 1089/05. W uzasadnieniu wyroku sąd wskazał na uchybienia procesowe, które należało wyeliminować w toku ponownego rozpoznawania sprawy, jak powiadomienie strony w trybie art. 10 k.p.a., wyjaśnienie okoliczności faktycznych i ocena zebranego materiału dowodowego. Jednocześnie sąd podkreślił, że nie można podzielić zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 27 ust.2 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez przyjęcie, iż nie przysługuje zasiłek rodzinny od dnia przejęcia faktycznej opieki przez ojca. Sąd podkreślił, iż świadczenie przysługuje temu z rodziców, które sprawuje faktycznie opiekę nad dzieckiem, u którego dziecko zamieszkuje. Sąd w obecnym składzie nie tylko jest tym pogląde4m związany, ale w pełni go akceptuje.
Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji Sąd nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja pierwszoinstancyjna naruszały przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 ustawy p.p.s.a. mogłoby stanowić podstawę do jej uchylenia.
Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszym postępowaniu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia 24 kwietnia 2007 roku utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta [..] z dnia [..], mocą której odmówiono skarżącej prawa do zasiłków rodzinnych wraz z dodatkami na dzieci M. G. i O. D.
Podstawę materialnoprawną w niniejszej sprawie stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 ze zm.), zwanej dalej ustawą.
Decyzje organów administracji odmawiające skarżącej przyznania wnioskowanych świadczeń rodzinnych są zgodne z prawem. Zaznaczyć jednak należy, iż przyczyny stanowiące podstawę odmowy przyznania świadczeń na rzecz M. G. były inne aniżeli w stosunku do drugiego dziecka O.D.
Odmowa przyznania świadczeń rodzinnych na M.G.związana była ze zmianą miejsca pobytu dziecka w okresie pobierania przez skarżącą zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami, przyznanego decyzją Prezydenta Miasta [...]
Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. Zgodnie natomiast z ust. 2 tego artykułu - prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu ( pkt 1 ), opiekunowi faktycznemu dziecka ( pkt 2 ), osobie uczącej się ( pkt 3 ). Regulacja ta wskazuje więc na to, że wolą ustawodawcy było skierowanie świadczeń należnych osobie małoletniej do rąk jej rzeczywistego opiekuna.
Pobieranie przez skarżącą zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami w okresie pobytu jej dziecka u A.G. a więc w okresie kiedy nie sprawowała faktycznej opieki nad M.G.było wbrew dyspozycji art. 4 ust 1 i 2 ustawy. W tej sytuacji stwierdzić należy, że powzięcie informacji, iż faktyczną opiekę nad dzieckiem M. G. od dnia 22 czerwca 2004 roku objął A.G. obligowało organy do wzruszenia postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [....] i podjęcia stosownego rozstrzygnięcia zgodnego ze stanem faktycznym sprawy.
Zdaniem organów w okresie pobierania przez B. D. świadczenia, przyznanego wyżej wskazaną decyzją z dnia 2 sierpnia 2004 roku M. G. pozostawał pod opieką skarżącej od 1 czerwca 2004 roku do 21 czerwca 2004 roku, natomiast od 22 czerwca 2004 roku zamieszkał wraz ze swoim ojcem A. G.. Fakt pobytu niepełnosprawnego dziecka M. G. u ojca od dnia 22 czerwca 2004 roku organy wywiodły z następujących dowodów:
- uzasadnienia postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 16 sierpnia 2004 roku sygn. akt VII R Nsm 465/04,
- postanowienie Prokuratury Rejonowej z dnia 31 sierpnia 2004 roku, sygn. akt 2 Ds. 3147/04,
- pisma A. G. z dnia 17 stycznia 2005 roku oraz
- wywiadów środowiskowych przeprowadzonych w dniu 1 i 9 lutego 2005 roku.
W ocenie Sądu powyższe stanowisko organów, mające pełne oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie, należy uznać za prawidłowe. Zebrane dowody w sposób jednoznaczny uprawniały organy do zajęcia takiego stanowiska. Organy w uzasadnieniach swoich decyzji, zgodnie z wyrażoną w art. 80 kpa zasadą "swobodnej oceny dowodów", w sposób szczegółowy wskazały fakty uznane za udowodnione, dowody, na których się oparły oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówiły wiarygodności i mocy dowodowej. W tym kontekście zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 kpa należy uznać za nieuzasadnione.
Ponadto podkreślić należy, iż B. D. zarówno w toku postępowania administracyjnego, jak i w skardze do Sądu nie kwestionowała samego faktu pobytu M. G. u ojca A. G. od dnia 22 czerwca 2004 roku stwierdzając jedynie, iż pobyt ten rozpoczął się wbrew jej woli. Zarzuty skarżącej sprowadzają się do przejęcia faktycznej i prawnej opieki nad dzieckiem przez A. G., o czym, jej zdaniem, można mówić dopiero wówczas, gdy opieka ta została ojcu dziecka prawnie przyznana wyrokiem Sądu Rejonowego dla Ł. z dnia 27 kwietnia 2005 roku, a więc po okresie na który zasiłek pielęgnacyjny został przyznany. Jej późniejsze oświadczenia, iż syn przebywa u ojca dopiero od kwietnia 2005 roku należy ocenić jako niewiarygodne, sprzeczne nie tylko z innymi dowodami, powołanymi wcześniej, ale i z jej uprzednimi oświadczeniami. Okoliczność ewentualnego wadliwego jej pouczenia w trakcie składania wyjaśnień nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, trudno bowiem byłoby zakładać, że skarżąca nie złożyłaby oświadczenia zgodnego z prawdą, gdyby nie została pouczona o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań.
Odmowa przyznania skarżącej zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na dziecko O. D. była w pełni uzasadniona, albowiem skarżąca w dacie wystąpienia z wnioskiem nie spełniała żadnej z przesłanek warunkujących przyznanie świadczenia. Przede wszystkim, jak trafnie ustaliły organy, B. D. w dniu 17 czerwca 2004 roku nie była osobą samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu art. 3 pkt 17a ustawy. Z materiałów dowodowych zebranych w sprawie, m.in. skróconego odpisu aktu urodzenia O. D., pozwu o zaprzeczenie ojcostwa z dnia 18 czerwca 2004 roku oraz protokołów przesłuchania A. D. oraz B. D. z dnia 9 lutego 2005 roku, wynika bowiem, iż skarżąca od 2003 roku zamieszkuje i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z ojcem dziecka A.D. Nieposiadanie przez skarżącą przymiotu "osoby samotnie wychowującej dziecko" spowodowało, iż dla ustalenia prawa do wnioskowanych świadczeń rodzinnych niezbędne było ustalenie składu osobowego rodziny skarżącej, a w dalszej kolejności dochodów jej członków. Organy trafnie ustaliły, iż w dacie wystąpienia przez skarżącą z wnioskiem w skład jej rodziny wchodziły 4 osoby, tj. B.D., O.D., M. G. oraz A. D.. W tym miejscu nie można zgodzić się z zarzutami skarżącej, iż A. D. nie wchodził w skład jej rodziny, ponieważ nie pozostawała z nim w związku małżeńskim. Ustawa o świadczeniach rodzinnych przez rodzinę rozumie po prostu rodziców (art. 3 pkt 16) bez względu na łączące ich więzi formalne. A zatem przy badaniu przesłanki "dochodu rodziny" warunkującej przyznanie skarżącej wnioskowanego zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami należało uwzględnić także dochody uzyskane w roku 2002 przez ojca dziecka A D.. Uwzględnienie w "dochodzie rodziny" dochodów ojca O. D. spowodowało, iż dochód na osobę w rodzinie skarżącej wyniósł 1010,90 zł, co w sposób znaczny przekroczyło ustawowy próg dochodowy uprawniający do przyznania zasiłku rodzinnego. Niespełnienie przez B. D. przesłanek warunkujących przyznanie zasiłku rodzinnego wykluczyło jednocześnie przyznanie dodatków do wnioskowanego świadczenia, których byt jest niejako uzależniony od uprzedniego przyznania stronie zasiłku rodzinnego.
Za nieuprawnione należy także uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy procedury administracyjnej, tj. art. 8, 9 i 10 § 1 kpa. W toku postępowania skarżąca miała zapewniony udział w każdym stadium postępowania, była informowana o okolicznościach prawnych i faktycznych sprawy, miała możliwość przeglądania akt postępowania, a przed wydaniem decyzji, pismem z dnia 18 stycznia 2007 roku została powiadomiona o możliwości zapoznania i wypowiedzenia się na temat materiału dowodowego zebranego w sprawie.
Niezasadnym są także zarzuty skargi dotyczące nieprawidłowości związanych z przeprowadzony w toku postępowania wywiadem środowiskowym przez organ I instancji. Należy bowiem podzielić stanowisko organów, iż przeprowadzenie wywiadu było zgodne z obowiązującym wówczas rozporządzeniem Ministra Polityki Społecznej dnia 27 września 2004 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 213, poz. 2162).
Natomiast Sąd podziela zarzuty skargi dotyczące braku pouczenia skarżącej oraz świadka A. D. o treści art. 83 § 1 kpa podczas ich przesłuchania w dniu 9 lutego 2005 roku. Biorąc jednak pod uwagę, że nie był to jedyny dowód, na którym organy oparły swoje decyzje oraz, że skarżąca w dalszym toku postępowania administracyjnego, a także w skardze do Sądu potwierdziła zeznania zawarte w kwestionowanym protokole przesłuchania, dotyczące miejsca pobytu dziecka M. G., to stwierdzić należy, iż uchybienie to w żadnym stopniu nie wpłynęło na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy, Sąd nie dopatrzył się ani w materiałach sprawy, ani we wskazanej wyżej argumentacji skarżącej podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu, który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy i dlatego, na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło