II SA/Łd 709/07

Dnia 18 stycznia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Referendarz sądowy Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi B. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia rodzinnego p o s t a n a w i a: 1) przyznać B. D. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego; 2) umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. II SA/Łd 709/07 U Z A S A D N I E N I E Wyrokiem z dnia 8 listopada 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę B. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.z dnia [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia rodzinnego. W dniu 15 listopada 2007 roku skarżąca wystąpiła do tut. Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach B. D. pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem A. oraz dwojgiem dzieci w wieku 4 i 3 lat. Skarżąca pozostaje na urlopie wychowawczym i nie uzyskuje żadnych dochodów. Źródłem dochodów rodziny jest emerytura A. D. w wysokości 1800 złotych. Strona nie zadeklarowała posiadania żadnych wartościowych przedmiotów, papierów wartościowych ani oszczędności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie zaś z art. 246 § 1 p.p.s.a. osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przede wszystkim należy zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy uznać, iż sytuacja osobista i materialna skarżącej i jej rodziny uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Przede wszystkim zaś Sąd miał na uwadze wysokość dochodów przypadających na członka rodziny, brak wartościowego majątku i fakt, że skarżąca ma na utrzymaniu dwoje małych dzieci. Na tej podstawie Sąd uznał, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z udziałem w postępowaniu profesjonalnego pełnomocnika. Wykazanie zaś istnienia tej przesłanki obligowało Sąd do przyznania stronie skarżącej prawa pomocy (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 504). Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 postanowienia. Jednocześnie należy zauważyć, iż zgodnie z przepisem art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej strona skarżąca nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W związku z powyższym należy podkreślić, iż udział skarżącej w postępowaniu nie wiąże się z mocy ustawy z obowiązkiem uiszczania jakichkolwiek kosztów sądowych. Postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należało zatem umorzyć jako bezprzedmiotowe stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. A.T.-P.