II SA/Łd 715/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak - Kolczyńska po rozpoznaniu w dniu 25 września 2009r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wójta Gminy R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji Wójta Gminy R. w sprawie odmowy zatwierdzenia podziału nieruchomości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. II SA/Łd 715/09 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. po rozpatrzeniu odwołania A SA z siedzibą w W. od decyzji Wójta Gminy R. z dnia [...]r. odmawiającej zatwierdzenia podziału nieruchomości, uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W dniu 12 sierpnia 2009r. Wójt Gminy R. złożył skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o odrzucenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do przepisu art. 50 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) powoływanej dalej jako p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeśli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego oparte jest na zasadzie skargowości, oznacza to, że postępowanie może być wszczęte jedynie na żądanie pochodzące od legitymowanego podmiotu. Legitymacja skargowa jest zatem jednym z wielu elementów przesądzających o dopuszczalności skargi. Natomiast ocena legitymacji organów jednostek samorządu terytorialnego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego wymaga ustalenia, w jakim charakterze występuje jednostka w każdej konkretnej sprawie. Należy bowiem zauważyć, iż organy jednostki samorządu terytorialnego mogą występować w postępowaniu administracyjnym w dwojakim charakterze, a mianowicie jako strona postępowania, jeśli postępowanie to dotyczy jego interesów lub obowiązków prawnych albo jako organ administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt. 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego. W pierwszym przypadku organy reprezentujące jednostkę samorządu terytorialnego będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego przyznają stronom postępowania administracyjnego, w drugim natomiast będą w sposób władczy i jednostronny orzekały o cudzych prawach lub obowiązkach, rozstrzygając indywidualne sprawy konkretnie oznaczonego podmiotu. Włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej, prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie, znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych. Rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczana przepisami prawa materialnego. Przyznanie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego lub sądowoadministracyjnego. W takim przypadku jednostka samorządu terytorialnego nie ma legitymacji procesowej strony w tym postępowaniu, nie jest również podmiotem uprawnionym do zaskarżania decyzji administracyjnych do sądu administracyjnego. Dopuszczenie do złożenia skargi przez organ pierwszej instancji doprowadziłoby do sytuacji, w której stronami postępowania sądowego z przeciwstawnych pozycji, byłyby dwa organy administracji publicznej, orzekające w sprawie, a mianowicie organ pierwszej instancji jako strona skarżąca i organ drugiej instancji jako autor decyzji odwoławczej, przy czym spór między nimi sprowadzałby się do różnego stanowiska, co do prawidłowości decyzji pierwszoinstancyjnej i odwoławczej. Konsekwentnie należy przyjąć, że jeżeli organ administracji publicznej nie może być stroną postępowania administracyjnego, w którym występuje jako nosiciel imperium państwowego, orzekający w sprawach indywidualnych w pierwszej instancji, to nie może być stroną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, toczącym się wskutek skargi wniesionej po wyczerpaniu toku instancji, jak również nie jest uprawniony do wniesienia skargi, rozpoczynającej postępowanie sądowe (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 22 października 1984 r., sygn.akt III AZP 5/84, publ. OSNAPiUS 1985/7/86 i OSP 1986/2/26 z aprobującą glosą J. Borkowskiego). Ponadto, żaden szczególny przepis prawa, nie upoważnia organu pierwszej instancji, do zaskarżania decyzji organu odwoławczego, a różne poglądy tych organów na sposób załatwienia sprawy indywidualnej, nie pozwalają na przyznanie mu uprawnień podmiotu uprawnionego do wniesienia skargi, w rozumieniu art. 50 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. postanowienie NSA z dnia 15 października 1990r., sygn.akt SA/Wr 990/90; publ. ONSA 1990/4/7). Powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego. Gmina, której organ wydał decyzję w sprawie w pierwszej instancji nie ma legitymacji skargowej do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego, wydaną w tejże sprawie. Z tego powodu jej skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wyrok NSA z dnia 16 lutego 2005r., sygn.akt OSK 1017/04, niepubl., dostępny System Informacji Prawnej LEX, Lex nr 171164). Przedmiotem skargi Wójta Gminy R. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego orzekająca o uchyleniu decyzji Wójta Gminy R. w sprawie odmowy zatwierdzenia podziału nieruchomości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wójt Gminy R. jest zatem organem pierwszej instancji, który rozstrzygał w sprawie indywidualnej a obecnie złożył skargę na decyzję organu odwoławczego. W świetle przytoczonych wywodów prawnych, ugruntowanego stanowiska orzecznictwa sądowego i doktryny stwierdzić trzeba, iż bezsprzecznie Wójt Gminy R. nie posiada legitymacji do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uprawniony był orzec jak w postanowieniu. a.r.