II SA/Łd 723/18
PostanowienieWSA w Łodzi2018-09-05
Skład orzekający: Katarzyna Patynowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest stroną w sprawie z zakresu pomocy społecznej, jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, a jeśli tak, to czy postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów powinno zostać umorzone jako zbędne?Ratio decidendi
Skarżący, będący stroną w sprawie z zakresu pomocy społecznej, jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a. W związku z tym, postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne. Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata, przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, co w niniejszej sprawie zostało wykazane.Stan faktyczny
R. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi o pozostawieniu odwołania bez rozpoznania w sprawie uznania skarżącego za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych. Skarżący przedstawił swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niski dochód, niepracującą żonę z orzeczoną niepełnosprawnością oraz wysokie miesięczne wydatki.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 5 września 2018 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II – Katarzyna Patynowska po rozpoznaniu w dniu 5 września 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. D. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpoznania w sprawie uznania za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych p o s t a n a w i a: 1. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; 2. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. kp
R. D. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie pozostawienia odwołania bez rozpoznania w sprawie uznania za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym skarżący napisał, iż tworzy gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i nieletnim synem. Skarżący jest ojcem dwóch synów, starszy ma 16 lat, a młodszy 6. Żona skarżącego nie pracuje, ma III grupę inwalidzką. Skarżący utrzymuje rodzinę z prac dorywczych, ale rodzina żeby się utrzymać korzysta z rzeczowej i finansowej pomocy najbliższych osób. Na dochód rodziny składa się wynagrodzenie skarżącego z prac dorywczych w kwocie 1.500 zł i świadczenia z pomocy społecznej w wysokości 620 zł miesięcznie. Na zobowiązania i stałe wydatki rodziny składa się opłata za mieszkanie z czynszem w kwocie 1.200 zł, przedszkole – 300 zł oraz odzież i jedzenie od 600 do 1.000 zł. Rodzina nie posiada majątku w postaci nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, wierzytelności czy przedmiotów wartościowych. We wniosku skarżący oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, ani z radcą prawnym.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Odnosząc się do pierwszej kwestii, czyli wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należy dostrzec, że z mocy art. 239 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302 ze zm.), dalej jako: "P.p.s.a.", strona skarżąca działanie organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest pozostawienia odwołania bez rozpoznania w sprawie uznania za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. "a" P.p.s.a., a skarżący z mocy prawa jest zwolniony od konieczności poniesienia kosztów sądowych. Z tego też względu postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu jako zbędne, o czym orzeczono jak w punkcie pierwszym postanowienia na mocy art. 249a w zw. z art. 239 pkt 1 lit. "a" i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a.
Następnie odnosząc się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata należy wyjaśnić, iż zgodnie z treścią art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych przez osobę dochodzącą swych praw przed sądem.
Biorąc pod uwagę sytuację majątkową i osobistą wnioskodawcy w tym: niewielki dochód uzyskiwany z prac dorywczych i świadczeń z pomocy społecznej, niepełnosprawność żony skarżącego oraz brak majątku, oszczędności i przedmiotów majątkowych, przy miesięcznych zobowiązaniach na poziomie minimum 2.100 zł, referendarz sądowy uznał, że nie jest on w stanie ponieść kosztu ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Z tego powodu wniosek skarżącego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu zasługuje na uwzględnienie, o czym orzeczono jak w punkcie drugim postanowienia na mocy art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.
kp
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło