II SA/Łd 726/01

PostanowienieWSA w Łodzi2004-01-29

Skład orzekający: Wojciech Chróścielewski, Grzegorz Szkudlarek, Joanna Sekunda-Lenczewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy śmierć strony skarżącej w trakcie postępowania przed sądem administracyjnym, dotyczącego świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej, skutkuje umorzeniem postępowania?
Ratio decidendi
Postępowanie przed sądem administracyjnym podlega umorzeniu w przypadku śmierci strony, gdy przedmiot postępowania dotyczy wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Świadczenie pieniężne z tytułu pracy przymusowej, przyznawane na podstawie indywidualnego wniosku i wymagające polskiego obywatelstwa oraz stałego miejsca zamieszkania, nie jest prawem zbywalnym ani dziedziczonym, co uzasadnia umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 PPSA.
Stan faktyczny
E. G. wniosła skargę na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, która przyznała jej świadczenie pieniężne z tytułu deportacji do pracy przymusowej za określony okres, odmawiając go w pozostałej części. Skarżąca podnosiła, że błędnie określono datę jej skierowania na roboty przymusowe. W trakcie postępowania przed sądem wpłynął akt zgonu E. G., który wykazał, że zmarła ona przed wydaniem orzeczenia.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym.

Pełny tekst orzeczenia

jSygn. akt II SA/Łd 726/01 P O S T A N O W I E N I E Dnia 29 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski, del. Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek (spr.), Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Protokolant Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. G. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej p o s t a n a w i a : umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...], Nr [...] przyznającą E. G. uprawnienie do świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji do pracy przymusowej w III Rzeszy za okres od września 1944 r. do kwietnia 1945 r., zaś w pozostałej części wniosku odmówił przyznania powyższego uprawnienia. W toku postępowania ustalono, iż E. G. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie świadczenia pieniężnego. Wyjaśniła, że w Niemczech przebywała od czerwca 1940 r., a na roboty przymusowe została skierowana we wrześniu 1944 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] przyznał wnioskodawczyni uprawnienie do świadczenia pieniężnego za okres od września 1944 r. do kwietnia 1945 r. Jako powód wskazał okoliczność, iż zgodnie z art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.), represja to deportacja (wywiezienie) do pracy przymusowej na okres co najmniej 6 miesięcy z terytorium państwa polskiego, w jego granicach sprzed dnia 1 września 1939 r. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy E. G. podała, iż we wniosku powstała pomyłka, gdyż właściwą datą skierowania jej na roboty do Niemiec był czerwiec 1940 r. Natomiast w decyzji z dnia [...] Kierownik Urzędu podał, iż z kwestionariusza dla osób deportowanych do pracy przymusowej wynika, że przebywała ona w Niemczech od czerwca 1940 r., na roboty została zaś skierowana we wrześniu 1944 r. z nakazu gospodarza, u którego mieszkała. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego E. G. podniosła argumenty tożsame z przytoczonymi we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W dniu 21 stycznia 2004 r. wpłynęła do tutejszego Sądu kserokopia aktu zgonu E. G. Z aktu zgonu wynika, iż skarżąca zmarła w dniu 20 lipca 2002 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z regulacją art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Następstwo prawne stron dotyczy wyłącznie praw zbywalnych lub dziedzicznych. Po myśli art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.), świadczenie pieniężne przysługuje osobom, które w okresie podlegania represjom określonym w ustawie były obywatelami polskimi i są nimi obecnie oraz posiadają stałe miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Uprawnienie do tego świadczenia przyznawane jest na podstawie wniosku zainteresowanej osoby (art. 4 ust. 1 w/w ustawy). Z treści tego przepisu wynika, iż prawo do świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej nie jest prawem zbywalnym lub podlegającym dziedziczeniu. Nie znajduje więc tutaj zastosowania regulacja art. 161 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, pozwalająca następcom prawnym na wstąpienie do toczącego się postępowania. Wobec czego, w sytuacji śmierci skarżącego, postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym należało umorzyć w oparciu o art. 161 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło