II SA/Łd 727/11

PostanowienieWSA w Łodzi2011-07-14

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika, ale którego sprawa nie dotyczy pomocy społecznej, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. W przypadku spraw z zakresu pomocy społecznej, skarżący są zwolnieni z kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Jeśli skarżący wykaże trudną sytuację materialną i osobistą, uzasadnione jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika, nawet jeśli jego sprawa nie dotyczy bezpośrednio pomocy społecznej, a wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych w tym zakresie podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Skarżąca M.R. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynikało, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, utrzymuje się ze środków pomocy społecznej i nie posiada wartościowego majątku ani oszczędności.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, a oddalono wniosek w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 14 lipca 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II – Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M.R. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M.R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Ł., oddalić wniosek w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. AG II SA/Łd 727/11 Uzasadnienie M.R. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, występując jednocześnie z żądaniem przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Ze złożonego na urzędowym formularzu oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, iż skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, utrzymuje się ze środków pomocy społecznej. Strona nie deklaruje posiadania żadnego wartościowego majątku, oszczędności ani papierów wartościowych. Skarżąca oświadczyła również, iż nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym ani rzecznikiem patentowym. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie zaś z art. 246 § 1 p.p.s.a. osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przede wszystkim należy zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącej leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżąca uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada ona majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy w pierwszej kolejności należy zauważyć, iż zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych skarżący w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skutkiem powyższego aktualny wniosek w tym zakresie należy oddalić. Natomiast za uzasadniony uznać należy wniosek skarżącej w zakresie obejmującym żądanie ustanowienia pełnomocnika w osobie adwokata. Zważywszy bowiem na przedstawioną sytuację osobistą i materialną uprawnione jest przyjęcie, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. AG

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło