II SA/Łd 729/11
WyrokWSA w Łodzi2011-11-16
Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Joanna Sekunda-Lenczewska, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zezwalająca na usunięcie drzew jest ważna, jeśli wniosek o jej wydanie został podpisany przez jednego członka zarządu spółdzielni mieszkaniowej, podczas gdy statut i prawo spółdzielcze wymagają podpisu dwóch członków zarządu lub jednego członka zarządu i pełnomocnika?Ratio decidendi
Decyzja zezwalająca na usunięcie drzew jest dotknięta wadą nieważności, jeśli wniosek inicjujący postępowanie został podpisany przez jednego członka zarządu spółdzielni mieszkaniowej, podczas gdy prawo spółdzielcze i statut wymagają podpisu dwóch członków zarządu lub jednego członka zarządu i pełnomocnika. Brak takiego podpisu stanowi rażące naruszenie prawa, skutkujące koniecznością stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.Stan faktyczny
Stowarzyszenie A zaskarżyło decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. zezwalającą Spółdzielni Mieszkaniowej A na usunięcie drzew. Stowarzyszenie podniosło zarzuty dotyczące błędnej interpretacji terenu, niewłaściwej oceny stanu drzew i ornitofauny, braku zapewnienia czynnego udziału strony w postępowaniu oraz nieprawidłowej reprezentacji Spółdzielni. Sąd administracyjny stwierdził nieważność obu decyzji z powodu wad formalnych wniosku o zezwolenie na usunięcie drzew.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. Ponadto orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 listopada 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant asystent sędziego Jarosław Moraczewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2011 roku sprawy ze skargi Stowarzyszenia A w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zezwolenia na usunięcie drzew 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia niniejszego wyroku; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz Stowarzyszenia A w W. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Prezydent Miasta Ł., decyzją z dnia [...], nr [...], działając na podstawie art. 83 ust. 1, 2c i 3, art. 84 ust. 1-5a, art. 85 ust. 1, art. 86 ust 1 pkt 4 i 9, art. 87 ust. 3-5 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009r. Nr 151, poz. 1220 ze zm.), § 1, 2, 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew (Dz. U. Nr 228, poz. 2306), obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 15 października 2010r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz stawek kar za zniszczenie zieleni na rok 2011 (M. P. Nr 76, poz. 954), oraz art. 104, 105 i 162 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej k.p.a.):
1. zezwolił Spółdzielni Mieszkaniowej A z siedzibą w Ł. na usunięcie siedmiu sztuk drzew (w tym formy wielopniowe), wyszczególnionych w tabeli nr 1 (zawartej w załączniku nr 1 do decyzji), rosnących na terenie nieruchomości położonej przy ulicy A 235/241 - będącej własnością wnioskodawcy (działki ewidencyjne nr [...],[...], [...] w obrębie [...]), kolidujących z nowym zagospodarowaniem terenu, z zastrzeżeniem spełnienia warunków określonych w pkt 1 i 2 uzasadnienia decyzji, w terminie do dnia 30 listopada 2011 r.
2. Zezwolenia na wycięcie drzew wymienionych w pkt 1 sentencji niniejszej decyzji udzielono z równoczesnym naliczeniem opłaty w wysokości 164.990,12 zł wynikającej z wyliczenia zawartego w tabeli nr 1 (zawartej w załączniku nr 1 do niniejszej decyzji) i jednocześnie odroczono termin jej uiszczenia do dnia 12 kwietnia 2014 r.
3.Dodatkowo organ wskazał, iż warunkiem odroczenia opłaty jest zastąpienie drzew wyszczególnionych w pkt 1 sentencji decyzji nasadzeniami drzew w ilości 110 sztuk. Nasadzenia zamienne powinny być wykonane na terenie nieruchomości przy ulicy A 235/241 (działki ewidencyjne nr [...],[...],[...] w obrębie [...]), zgodnie z dobra praktyką ogrodniczą i przedłożonym planem stanowiącym załącznik nr 4 do decyzji - w terminie do 30 maja 2012 roku. Określono, iż materiałem nasadzeniowym powinny być drzewa o dobrze wykształconych systemach korzeniowych i koronach oraz o następujących minimalnych parametrach wymiarowych:
- w przypadku gatunków liściastych - obwód pnia, mierzony na wysokości 1,3 m, powyżej 12 cm;
- w przypadku gatunków iglastych - wysokość powyżej 1 ,5 m.
4.Organ nadto zezwolił Spółdzielni Mieszkaniowej A z/s w Ł. przy na usunięcie pięciu sztuk drzew (w tym formy wielopniowe), wyszczególnionych w tabeli nr 2 (zawartej w załączniku nr 1 do decyzji), rosnących na terenie nieruchomości położonej przy ulicy A 235/241 - będącej własnością wnioskodawcy (działki ewidencyjne nr [...],[...],[...] w obrębie [...]), kolidujących z nowym zagospodarowaniem terenu, z zastrzeżeniem spełnienia warunków określonych w pkt 1 i 2 uzasadnienia decyzji, w terminie do dnia 30 listopada 2011r.
5. Udzielono także zezwolenia na wycięcie drzew wymienionych w pkt 4 sentencji decyzji z równoczesnym naliczeniem opłaty w wysokości 64.563,50 zł, wynikającej z wyliczenia zawartego w tabeli nr 2 (zawartej w załączniku nr 1 do decyzji).
6. Zezwolono również Spółdzielni Mieszkaniowej A z/s w Ł. na przesadzenie pięciu sztuk drzew (w tym formy wielopniowe) i jednej sztuki krzewu, wyszczególnionych w tabeli nr 3 (zawartej w załączniku nr 2 do niniejszej decyzji) rosnących na terenie nieruchomości przy ulicy A 235/241 - będącej własnością wnioskodawcy (działki ewidencyjne nr [...],[...] w obrębie [...]), kolidujących z nowym zagospodarowaniem terenu, z zastrzeżeniem spełnienia warunków określonych w punkcie 1 i 2 uzasadnienia decyzji. Zezwolenia na przesadzenie powyższych drzew i krzewu udzielono pod warunkiem wykonania powyższych prac zgodnie z zasadami dobrych praktyk ogrodniczych, wskazując iż należy owego przesadzenia dokonać w terminie do 30 listopada 2011r., na terenie posesji przy ulicy A 235/241 w Ł. (działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...]) - zgodnie z projektem zagospodarowania terenu.
7. Organ naliczył opłatę w wysokości 26.626,79 zł za przesadzenie drzew i krzewu wymienionych w pkt. 6 sentencji decyzji, wynikającą z wyliczenia podanego w tabeli nr 3 (zawartej w załączniku nr 2 do decyzji), jednocześnie odraczając termin jej uiszczenia na okres trzech lat, tj. do 12 kwietnia 2014 r.
8. Poza powyższym zobowiązano Spółdzielnię Mieszkaniową A z/s w Ł. do powiadomienia Wydziału Ochrony Środowiska i Rolnictwa [...] o dokonaniu nowych nasadzeń i przesądzeń o których mowa w pkt 3 i 6 sentencji niniejszej decyzji, w terminie 14 dni od daty ich wykonania, wskazując, że do powiadomienia należy dołączyć mapę zasadniczą do celów lokalizacyjnych z inwentaryzacją wszystkich posadzonych i przesadzonych drzew i krzewów.
9. Ponadto zezwolono Spółdzielni Mieszkaniowej A z/s w Ł. na usunięcie czterech sztuk drzew, wyszczególnionych w tabeli nr 4 (zawartej w załączniku nr 2 do niniejszej decyzji), rosnących na terenie nieruchomości przy ulicy A [...] - będącej własnością wnioskodawcy (działki ewidencyjne nr [...],[...],[...] w obrębie [...]), bez pobrania opłaty z tego tytułu, z zastrzeżeniem spełnienia warunków określonych w punkcie 1 i 2 uzasadnienia decyzji, w terminie do dnia 30 listopada 2011 r.
10. Organ nie zezwolił zaś Spółdzielni Mieszkaniowej A w Ł. na usunięcie jednej sztuki klonu jawora (oznaczonego nr inwentaryzacyjnym 16) rosnącego na terenie nieruchomości prz0y ulicy A 235/241 (działka ewidencyjna nr [...] w obrębie [...]), będącej własnością wnioskodawcy.
11. Nadto umorzono postępowanie w sprawie wydania zezwolenia na usunięcie jednej sztuki jarząbu szwedzkiego (oznaczonego nr inwentaryzacyjny 58), wszczęte na wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej A w Ł. z uwagi na brak przedmiotu sprawy, tj. brak drzewa w terenie.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyło Stowarzyszenie B z siedzibą w W., wskazując, iż organ pierwszej instancji błędnie zinterpretował, iż teren którego dotyczy w/w decyzja jest terenem nieruchomości na której ma powstać inwestycja, gdyż obszar ten od kilkudziesięciu lat jest terenem zieleni miejskiej. Zdaniem odwołującego się należy oddzielić aspekt formalny od aspektu faktycznego. Choć organ słusznie ze względu formalnego zinterpretował, iż teren przy ul. A 235/241 w Ł. jest terenem nieruchomości inwestycyjnej, to nie uwzględnił, iż obecnie jest to faktycznie teren zieleni miejskiej, z której korzystają mieszkańcy miasta. Błąd w interpretacji doprowadził w konsekwencji do opierania się na niewłaściwych, w ocenie Stowarzyszenia, faktach i dowodach w sprawie. W ocenie Stowarzyszenia teren inwestycji faktycznie jest obecnie parkiem, zaś to obligowało organ do właściwego i rzeczowego określenia stanu zdrowotnego drzew występujących na tym terenie oraz stanu ornitofauny występującej na tym obszarze, czego organ nie uczynił. Niewłaściwie oceniono stan zdrowotny drzew, bowiem ocenę ich zdrowotności wykonano poza okresem wegetacyjnym drzew. Ocena występującej na terenie ornitofauny jest niewłaściwa, gdyż wykonano ją przed pełnią okresu lęgowego ptaków a zatem istnieje zagrożenie, iż ocena występowania lęgów ptaków na tym terenie nie uwzględnia gatunków ptaków, które zakładają gniazda w okresie późniejszym, tj. po okresie .przeprowadzenia opinii ornitologicznej. Ponadto uniemożliwiono Stowarzyszeniu, jako stronie postępowania udziału w oględzinach terenu zarówno pod kątem oceny stanu zdrowotnego drzew jak i stanu ornitofauny, a
Stowarzyszenie podniosło, iż nie zostało poinformowane o ustaleniach poczynionych w sprawie, nie przesłano także stronie m. in. opinii ornitologicznej oraz opinii dendrologicznej, co skutkowało brakiem należytego i wyczerpującego informowania strony, a w konsekwencji naruszeniem art. 9 k.p.a. Organ wbrew zapisom art. 10 § 1 k.p.a. nie zapewnił także, w ocenie Stowarzyszenia, czynnego udziału Stowarzyszeniu w postępowaniu poprzez brak uwzględnienia uwag i wniosków Stowarzyszenia, które kierowane były do organu w trakcie postępowania.
Ponadto organ, zdaniem strony, organ nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do rzetelnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czym naruszono art. 7 k.p.a., w zakresie ustalenia czy osoba podpisująca wniosek o zezwolenie na wycięcie oraz przeniesienie drzew jest umocowana prawnie do reprezentowania Spółdzielni Mieszkaniowej A w Ł.. Zdaniem B organ w ramach prowadzonego postępowania nie wyjaśnił czy osoba podpisująca wniosek o zezwolenie na wycięcie oraz przeniesienie drzew jest umocowana prawnie do reprezentowania Spółdzielni Mieszkaniowej A w Ł. Jest to istotne, ze względu na skierowanie do Stowarzyszenia pismo podpisane przez 87 członków Spółdzielni Mieszkaniowej, którzy nie zgadzają się na wycinkę tych drzew.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., decyzją z dnia [...], nr S.K.O. [...] utrzymało w mocy wskazaną wyżej decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...].
W uzasadnieniu wydanej decyzji Kolegium wskazało, iż w sprawie dotyczącej wydania zezwolenia na wycięcie drzew ma miejsce kolizja indywidualnego interesu inwestora z interesem społecznym. Kwestia kolizji interesu indywidualnego i społecznego musi być wyważona przez organ właściwy do wydania zezwolenia. Organ ten może uznać, że ważniejszy w konkretnym przypadku jest interes społeczny, niż interes wnioskodawcy, co skutkuje odmową zezwolenia na wycięcie drzew, bądź też przyznać w danej sprawie prymat interesowi indywidualnemu. Ocena ta nie może być dowolna. Kryteria, jakimi organ jest związany w takich przypadkach, wymienia przepis art. 7 k.p.a. Najracjonalniejszym rozwiązaniem w tym zakresie powinno być rozważenie, czy bez tego konkretnego obiektu przyrodniczego nie da się zrealizować przedsięwzięcia stanowiącego przyczynę wystąpienia z wnioskiem o zezwolenie, z jednoczesnym ustaleniem, jakie zmiany może to ewentualnie wywołać w środowisku przyrodniczym, oraz czy dostateczną rekompensatą dla środowiska nie będzie zastąpienie usuwanych drzew lub krzewów nowymi i dopiero w przypadku stwierdzenia braku takich możliwości będzie można podjąć decyzję odmowną. Natomiast wystarczającą przesłanką do wydania decyzji odmawiającej zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów nie będzie sam walor przyrodniczy obiektu objętego wnioskiem.
Kolegium podsumowało, iż obowiązek zastosowania w sprawie z wniosku o wydanie zezwolenia na wycięcie drzew zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oznacza, że organ powinien załatwić sprawę zgodnie z żądaniem strony, chyba że interes społeczny wyraźnie temu stoi na przeszkodzie.
W niniejszej sprawie zdaniem organu odwoławczego planowanej inwestycji nie dałoby się zrealizować bez wycięcia i przesadzenia części drzew rosnących na nieruchomości. Z protokołu oględzin przeprowadzonych w dniu 7 marca 2011r. z udziałem przedstawiciela wnioskodawcy (w tej dacie organizacja społeczna nie uczestniczyła jeszcze w postępowaniu) wynika, że część wyszczególnionych w nim drzew w dobrym lub zadowalającym stanie zdrowotnym koliduje z inwestycją, gdyż rośnie w obrysie projektowanych budynków, co kwalifikuje je do wycięcia (drzewa oznaczone w projekcie zagospodarowania terenu numerami: 40, 42, 43, 45, 46, 51, 52, 90, 90a, 93, 98). Należy zauważyć, że w trakcie oględzin dokonano częściowo odmiennej kwalifikacji stanu zdrowotnego drzew (stąd różnice w opinie zamieszczonym w projekcie zagospodarowania terenu oraz w protokole oględzin - część drzew uznanych za zamierające lub będące w złym stanie zdrowotnym organ zakwalifikował jako drzewa zdrowe lub będące w stanie zadowalającym).
Zdaniem Kolegium po dokonaniu ustaleń potwierdzających, że bez usunięcia i przesadzenia drzew nie będzie możliwa realizacja inwestycji wnioskodawcy, organ zobowiązany był ocenić, jaki wpływ na środowisko przyrodnicze będzie miało usunięcie i przesadzenie powyższych drzew i czy tego rodzaju ubytek da się zrekompensować na skutek nałożenia na wnioskodawcę obowiązku dokonania nasadzeń zamiennych, o których mowa w art. 83 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody. Ocena ta została dokonana prawidłowo, bowiem organ uznał, że ubytek przyrodniczy da się zrekompensować nasadzeniami zamiennymi i obowiązkiem przesadzenia drzew, co znalazło wyraz w treści decyzji.
W ocenie Kolegium, przeprowadzona przez organ pierwszej instancji analiza mających zastosowanie w sprawie przepisów jednoznacznie wskazuje, że nie byłoby możliwe wydanie decyzji odmawiającej zezwolenia na wycięcie drzew tylko z odwołaniem się do walorów przyrodniczych drzew, o usunięcie których wnoszono. Organ pierwszej wyważył interes społeczny i indywidualny, które zazwyczaj pozostają w kolizji przy decyzjach uznaniowych, przyznając prymat interesowi indywidualnemu - tak jak tego wymaga art. 7 k.p.a. - uwzględniono przy tym jednak interes społeczny w postaci dążenia do rekompensaty ubytków w środowisku przyrodniczym.
Odnosząc się kolejno do zarzutów odwołania, Kolegium wyjaśniło, że
- teren inwestycji, na którym rosną drzewa stanowiące przedmiot zaskarżonej decyzji, jest terenem nieruchomości w rozumieniu art. 83 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody. Teren ten nie jest terenem parku gminnego, o którym mowa art. 81 ustawy, mimo że jest pokryty drzewostanem. Po drugie, przepisy ustawy o ochronie przyrody nie wymagają przeprowadzania oględzin w okresie wegetacyjnym drzew, ani w okresie lęgowym ptaków, organ właściwy do wydania zezwolenia związany jest natomiast terminami załatwiania spraw, o których mowa w art. 35 k.p.a. i nie może przedłużać postępowania w oczekiwaniu na nadejście innej pory roku. Co do ornitofauny - w aktach sprawy znajduje się opinia ornitologiczna biegłego z zakresu konserwatorskiej ochrony przyrody – M. S. z dnia 27 marca 2011r., której wnioski są następujące: "wycinka wskazanych drzew nie wpłynie w istotnym stopniu na ornitofaunę i jest możliwa do wykonania w sposób bezpieczny dla ptaków lęgowych występujących na posesji przy ul. A 235/241". W opinii wskazano, że na posesji stwierdzono obecność 3 gniazd sroki Pica pica na topoli (drzewo nr 61), zaobserwowano jednak tylko jedną parę ptaków. Gniazda znajdują się na drzewie, które nie jest przeznaczone ani do wycinki, ani do przesadzenia, a planowane czynności w jego pobliżu nie zagrażają ptakom. Kwestia ta była również przedmiotem ustaleń podczas oględzin dokonanych w dniu 7 marca 2011r. Zatem zarzut Stowarzyszenia, odnoszący się do zbagatelizowania przez organ pierwszej instancji właściwego ustalenia stanu zdrowotnego drzewostanu i ornitofauny należy uznać za chybiony.
- Odnosząc się do zarzutu uniemożliwienia Stowarzyszeniu, jako podmiotowi na prawach strony (a nie stronie postępowania, jak wskazano w odwołaniu) udziału w oględzinach, Kolegium zauważa, że oględziny były przeprowadzone przed dopuszczeniem organizacji społecznej do udziału w postępowaniu, a nawet przed złożeniem przez nią wniosku o dopuszczenie. W takiej sytuacji organ nie miał obowiązku ponownego przeprowadzania oględzin z udziałem podmiotu na prawach strony - po jego dopuszczeniu do udziału w postępowaniu. Prawa do czynnego udziału podmiotu na prawach strony w postępowaniu zostały zachowane, bowiem organ I instancji przesłał Stowarzyszeniu projekt decyzji wraz z dokumentacją dotyczącą sprawy. Organizacja społeczna w piśmie zwrotnym z dnia 7 kwietnia 2011r. potwierdziła, że takie pismo wraz z projektem decyzji i dokumentacją w sprawie otrzymała, uznała jednak, że dokumentacja powinna być uzupełniona celem złożenia dalszych uwag bądź też akceptacji ostatecznej treści decyzji przez podmiot na prawach strony. Oczekiwanie takich czynności ze strony organu jest, zdaniem Kolegium, zbyt daleko idące i może być uznane za nadużycie prawa do czynnego udziału w postępowaniu. Stowarzyszenie miało pełny dostęp do akt postępowania., a prawo wglądu w akta sprawy może nastąpić wyłącznie w siedzibie organu w obecności pracownika tego organu (art. 73 § 1 a k.p.a.), zatem formułowane przez organizację społeczną wnioski o przesyłanie jej kolejnych dokumentów do sprawy należy uznać za nieuzasadnione.
- Podobnie należy ocenić zarzut odwołania, że organ pierwszej instancji nie uwzględnił uwag i wniosków Stowarzyszenia z pism z dnia 7 marca i 7 kwietnia 2011r., lecz odniósł się do nich w uzasadnieniu decyzji, co skutkuje brakiem możliwości ustosunkowania się do nich przez Stowarzyszenie. Kolegium wyjaśniło, że właściwym miejscem do ustosunkowania się do uwag składanych w toku postępowania jest właśnie uzasadnienie decyzji. Strona, podobnie jak podmiot na prawach strony może się do nich ustosunkować poprzez złożenie odwołania, co
w niniejszej sprawie Stowarzyszenie uczyniło.
- Kolegium podkreśliło, że nie ma związku z wynikami lustracji w ramach działań Ministerstwa Infrastruktury oraz Wielkopolskiego Związku Rewizyjnego Wiejskich Spółdzielni Mieszkaniowych - C, na które powołano się w odwołaniu, a przedmiotem niniejszej sprawy. Podobnie fakt, że Stowarzyszenie otrzymało pismo podpisane przez 87 członków SM, którzy nie zgadzają się na wycinkę drzew, nie ma w sprawie żadnego znaczenia, bowiem członkowie spółdzielni mieszkaniowej nie mają w tej sprawie interesu prawnego, a tym samym uprawnień procesowych ani materialnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Złożona skarga zasługiwała na uwzględnienie, choć z innych względów niż w niej podniesione, bowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] dotknięte były wadą nieważności.
Tytułem wstępu należy wyjaśnić, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Wskazać również należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. Sąd w miał na względzie, że wniosek o wydanie zezwolenia na wycinkę przedmiotowych drzew z dnia 8 lutego 2011r. (data wpływu do organu) Spółdzielni Mieszkaniowej A z siedzibą w Ł. został podpisany jedynie przez Zastępcę Prezesa Zarządu T. B. Tymczasem i ze statutu spółdzielni i z zapisu zawartego w wypisie z Krajowego Rejestru Sądowego wynika jednoznacznie, że dla prawidłowej reprezentacji Spółdzielni wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu lub jednego członka zarządu i osoby przez zarząd do tego upoważnionej. Zarówno obecnie, jak i w dacie wywiedzenia tegoż wniosku, skład zarządu Spółdzielni jest trzyosobowy. Składa się z Prezesa w osobie K. D., Wiceprezesa T. B. oraz członka Zarządu J. W.
Jak już wspomniano wniosek inicjujący postępowania administracyjne zakończone decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego, będącą przedmiotem niniejszej sprawy podpisał wyłącznie Zastępca Prezesa Zarządu T. B., zaś ani Prezydenta Miasta Ł., ani Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., jako organy prowadzące przedmiotowe postępowanie, nie wezwały Spółdzielni do uzupełnienia powyższego braku formalnego. Uchybienie to nie zostało zauważone przez organy, pomimo iż Stowarzyszenie podnosiło zarzut niewłaściwej reprezentacji Spółdzielni w toku postępowania (vide odwołanie). Wprawdzie zarzut ten nie został wyczerpująco uzasadniony, jednak okoliczność właściwej reprezentacji strony, w tym złożenie pełnego wniosku, podpisanego przez upoważnione osoby organ bierze pod uwagę z urzędu.
Spółdzielnia mieszkaniowa jest osobą prawną działającą na podstawie ustawy z dnia 15 grudnia 200 roku o spółdzielniach mieszkaniowych (t.jedn. Dz.U.03 Nr 119, poz. 1116 ze zmianami) i statutu. Stosownie do art. 1 ust. 7 powołanej ustawy, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do spółdzielni mieszkaniowej stosuje się przepisy ustawy z dnia 16 września 1982 r. - Prawo spółdzielcze ( t.jedn. Dz. U. 2003, Nr 188, poz. 1848 ze zm.)
Ustawodawca uregulował sposób reprezentowania spółdzielni w art. 54 § 1 Prawa spółdzielczego , w myśl którego oświadczenia woli za spółdzielnię składają dwaj członkowie zarządu lub jeden członek zarządu i pełnomocnik. W spółdzielniach o zarządzie jednoosobowym oświadczenie woli mogą składać również dwaj pełnomocnicy. W art. 54 § 2 Prawa spółdzielczego ustawodawca wskazał: oświadczenia, o których mowa w § 1, składa się w ten sposób, że pod nazwą spółdzielni osoby upoważnione do ich składania zamieszczają swoje podpisy. W myśl art. 67 § 1 kodeksu postępowania cywilnego osoba prawna dokonuje czynności procesowych przez organy uprawnione do działania w jej imieniu.
Nie ulega wątpliwości, że wszystkie oświadczenia woli, a więc i wniosek inicjujący przedmiotowe postępowanie, winny być składane przez dwóch członków zarządu ewentualnie przez członka zarządu i pełnomocnika. Jest to równoznaczne z tym, że pod każdym pismem Spółdzielni, w tym pod wnioskiem o usunięcie przedmiotowych drzew wskazane wyżej osoby winny zamieścić swe podpisy (art. 54 § 1 i 2 Prawa spółdzielczego).
Zgodnie bowiem z art. 63 k.p.a. podanie, by mogło być uznane za czynność prawnie skuteczną, winno spełniać określone w tym przepisie wymogi co do formy ( § 1) oraz co do treści ( § 2, § 3, § 3a). Odnośnie wymagania co do treści, to skuteczność prawną podania ustawodawca uzależnia od wskazania w nim osoby od której pochodzi, wskazania jej adresu, przedstawienia żądania oraz od umieszczenia pod nim podpisu. Co do zasady podpis musi być własnoręczny. Zgodnie zaś z art. 63 § 3 k.p.a. podanie wniesione pisemnie winno być podpisane przez wnoszącego. W doktrynie przyjmuje się, że brak podpisu strony, przy równoczesnym braku podpisu osoby przez nią umocowanej, gdy nie zostanie usunięty, powoduje brak uniemożliwiający wywołanie skutku prawnego wniesionego podania (B. Adamiak, w: B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" C.H. Beck 2011 r., s. 306, G. Łaszczyca, w: G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" Wolters Kluwer 2010 r., t. I, s. 533-535 uw. 7, 9).
W rozpoznawanej sprawie tak właśnie się stało – brak wniosku nie został w toku postępowania usunięty. Oznacza to, że organy rozpoznały wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej A w Ł., niepodpisany przez upoważnione statutem i wskazanymi wyżej przepisami prawa spółdzielczego osoby. Wydanie orzeczenia merytorycznego stanowi rażące naruszenia prawa – przepisów art. 63 § 3 k.p.a i art. 54 § 1 i 2 Prawa spółdzielczego, skutkujące koniecznością stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. bez analizy merytorycznej zarzutów podniesionych przez skarżące Stowarzyszenie. Stwierdzenie nieważności aktu uniemożliwia badanie zasadności zarzutów podniesionych w skardze.
Mając na uwadze powyższe, Sąd w punkcie I wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...].
W II punkcie wyroku Sąd działając na podstawie art. 152 p.p.s.a. orzekł, że zaskarżone decyzja nie podlega wykonaniu.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a.
m.o.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło