II SA/Łd 733/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Sekunda – Lenczewska, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Sieniuć, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Dominika Człapińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi A S.A. z siedzibą w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oddala skargę. LS Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. postanowieniem z dnia [...], nr [...], po rozpatrzeniu "A" Spółki akcyjnej z siedzibą w B., utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy Nowa B. z dnia [...], znak: [...] w sprawie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia. Stan faktyczny sprawy przedstawia się w sposób następujący: W dniu 30 maja 2016 roku do Wójta Gminy N. wpłynął wniosek "A" Spółki akcyjnej z siedzibą w B.(dalej jako: "Spółka") o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na wydobywaniu kopalin ze złoża metodą odkrywkową, innym niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 27 lit. a rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 71, dalej jako: "rozporządzenie"), z obszaru górniczego o powierzchni większej niż 2 ha lub o wydobyciu większym niż 20 000 m3 na rok, innym niż wymienione w lit. a, na terenie działek o nr ewid. 863/3 i 864/2, obręb [...], gm. N. We wniosku jego autor wskazał, że zakres zmian w stosunku do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (decyzja Wójta Gminy B. z dnia [...] 2007 roku, nr [...]) nie jest znaczący. Do wniosku dołączono kartę informacyjną przedsięwzięcia. Postanowieniem z dnia [...], poprzedzonym opinią Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł. z dnia 22 czerwca 2016 roku, znak: [...] stwierdzającą potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, Wójt Gminy N. zobowiązał Spółkę do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla wnioskowanego przedsięwzięcia oraz określił zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 63 ust. 1 i 4, art. 66 i art. 68 ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 353 ze zm., dalej jako: "ustawa"). Kwestionując powyższe postanowienie Spółka wniosła zażalenie podnosząc, iż karta informacyjna zawiera wszystkie wymagane prawem informacje, wystarczające do wydania decyzji, bez potrzeby sporządzenia raportu. Organ pierwszej instancji winien przeprowadzić analizę opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska przy uwzględnieniu okoliczności sprawy. Spółka prowadzi działalność wydobywczą na wnioskowanym terenie na podstawie koncesji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] stycznia 2008 roku, znak: [...], dwukrotnie zmienionej, dlatego nie można uznać, iż wniosek dotyczy zamierzenia inwestycyjnego, czy realizowanego przedsięwzięcia, ponieważ spowodowany jest wyłącznie zmianą rzędnych poziomych istniejącego i eksploatowanego złoża, co przemawia za odstąpieniem od sporządzania raportu. Eksploatacja złoża po zmianie rzędnych będzie w zakresie ewentualnych uciążliwości dla środowiska, nadal przebiegała jak dotychczas. Żądanie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska co do zawartości raportu winno mieć swoje umocowanie w przepisach art. 66 ustawy, nie może być listą żądań pozaustawowych. Ponadto odnosząc się do wymagań zawartości raportu dotyczących oddziaływania na środowisko (takich jak: gospodarka pozostałymi do usunięcia masami nadkładu, charakterystyka przedsięwzięcia, opis pasów ochronnych od strony gruntów osób trzecich, określenie kierunku rekultywacji terenu, charakterystyka zbiorników wód podziemnych w obrębie przedsięwzięcia, opis siedlisk przyrodniczych i gatunków podlegających ochronie, analiza akustyczna, opinia organu administracji dotycząca kwalifikacji akustycznej terenu nieobjętego planem miejscowym, analiza emisji pyłów i gazów, analiza drogi transportu kopaliny, analiza skumulowanego oddziaływania przedsięwzięcia, jak również spełnienia ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego), autorzy zażalenia zakwestionowali celowość ich zamieszczenia w raporcie z uwagi na charakter przedsięwzięcia, a ponadto z uwagi na ich zawarcie w karcie informacyjnej. Opierając się na wskazanych zarzutach autor zażalenia wniósł o ponowne przeanalizowanie wszystkich uwarunkowań związanych z eksploatacją kopaliny ze złoża "A". Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przywołanym na wstępie postanowieniem, po rozpoznaniu zażalenia, utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując następnie, iż planowane przedsięwzięcie zostało zaliczone do przedsięwzięć wymienionych w § 3 ust. 1 pkt 40 lit. b rozporządzenia, tj. do przedsięwzięć polegających na wydobywaniu kopalin ze złoża metodą odkrywkową innych niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 27 lit. a, z obszaru górniczego o powierzchni większej niż 2 ha lub o wydobyciu większym niż 20 000 m3 na rok, innych niż wymienione w lit. a, tj. do przedsięwzięć, dla których obowiązek oceny oddziaływania na środowisko może być stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. W myśl art. 63 ust. 1 ustawy obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając łącznie uwarunkowania enumeratywnie wymienione w art. 63 ust. 1 pkt 1 – 3 ustawy. W ww. postanowieniu właściwy organ określa jednocześnie zakres raportu o oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko z uwzględnieniem art. 68 ustawy (art. 63 ust. 4 ustawy). W sprawie, przed wydaniem postanowienia, wymagane było zasięgnięcie opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska (art. 64 ust. 1 ustawy). Jak podkreśliło Kolegium, pomimo że zasięgnięcie opinii organów współdziałających jest obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie, to jednak wydane opinie nie wiążą tego organu (art. 64 ust. 4 ustawy w zw. z art. 35 § 5 i art. 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego, tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 23 ze zm., dalej jako: "K.p.a."), co jednak nie oznacza, że organ może pominąć stanowisko w takiej opinii wyrażone. Przeciwnie, opinia organu współdziałającego ma zasadnicze znaczenie w procesie stwierdzenia potrzeby nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz określenia zawartości raportu, w nawiązaniu do wymagań określonych w art. 63 ust. 1 ustawy, ponieważ stanowi wypowiedz organu specjalistycznego, posiadającego wymaganą wiedzę w zakresie ochrony środowiska oraz uwarunkowań niezbędnych do jego ochrony. Oczywiście opinia ta winna być oceniona przez organ prowadzący postępowanie główne w świetle okoliczności faktycznych sprawy oraz w nawiązaniu do uwarunkowań określonych w art. 63 ust. 1 ustawy. Analiza stanu faktycznego sprawy w kontekście ww. przepisów – zdaniem Kolegium – prowadzi do wniosku, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Z danych zawartych w karcie informacyjnej wynika, że na działkach nr ewid. 863/3 i 864/2, prowadzone jest wydobycie kruszywa naturalnego ze złoża "A" na podstawie koncesji zatwierdzonej przez Marszałka Województwa [...] decyzją z dnia [...] 2008 roku, znak: [...], zmienionej decyzjami: z dnia [...] stycznia 2009 roku, znak: RO.V-CF-7513-2/09 i z dnia [...] czerwca 2011 roku, znak: ROV-7522.2.43.2011.CF. Obecnie inwestor udokumentował większe niż dotychczas zasoby kruszywa, w wyniku czego nastąpiła zmiana rzędnych poziomych złoża w granicach pola "A", tj. na działce nr ewid. 864/2, w głąb wyrobiska (decyzja Marszałka Województwa [...] z dnia [...] października 2015 roku, znak: [...] w sprawie zatwierdzenia dokumentacji geologicznej). Powierzchnia udokumentowanego złoża wynosi około 407.000 m2, z czego powierzchni pola "A" (działka nr ewid. 864/2) wynosi 108.536 m2, natomiast powierzchnia pola "B" (działka nr ewid. 863/3) wynosi 119.649 m2. Miąższość złoża określona w pierwotnej dokumentacji zasobowej wynosiła od 5,6 m do 11,2 m, tj. średnio 8,5 m. Na tej podstawie szacowana wielkość zasobów kruszywa określona została na około 6.321,24 tys. Mg w złożu i około 355,68 tys. Mg w filarze ochronnym. Zasoby złoża zwiększyły się, co wynika z opracowanego dodatku do dotychczasowej dokumentacji geologicznej. Obecnie, według stanu na dzień 31 grudnia 2014 roku, zasoby złoża szacowane są na około 8.183 tys. Mg, z czego w filarze ochronnym około 452 tys. Mg. Po zmianie granic poziomych złoża miąższość zasobów szacowana jest w przedziale od 5 m do 15,6 m, tj. średnio 11,6 m i osiąga zawodnioną warstwę złoża do poziomu wód gruntowych (197,5 m n.p.m.), co oznacza, że w części ze złoża wydobywana będzie kopalina zawodniona. Inwestor nie planuje wypompowywania wody ze złoża. W sprawie Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w opinii z dnia 22 czerwca 2016 roku, stwierdził potrzebę przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko wskazując wymagany do uwzględnienia zakres raportu, zgodnie z art. 66 ustawy, jak również określił dodatkowe elementy raportu w zakresie geologii i gospodarki wodnej, oddziaływania na środowisko przyrodnicze, emisji hałasu, pyłów i gazów do atmosfery, gospodarki odpadami, dróg transportu kopaliny, spełnienia ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, możliwych konfliktów społecznych oraz oddziaływania skumulowanego z innymi odkrywkowymi kopalniami kruszywa naturalnego. Wójt Gminy oparł swoje rozstrzygnięcie w sprawie na analizie danych zawartych w karcie informacyjnej oraz na opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i na tej podstawie orzekł o stwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, uwzględniając w wydanym postanowieniu wszystkie wymagania co do zakresu raportu, wskazane w opinii. Kolegium podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji odnośnie potrzeby przeprowadzenia pełnej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a zatem za nieuzasadniony uznało pogląd autora zażalenia, iż informacje zawarte w karcie są wystarczające do wydania decyzji środowiskowej. Wprawdzie przedsięwzięcie stanowi kontynuację już istniejącego, bo dotyczy dalszej eksploatacji kopalni kruszywa naturalnego na tym samym terenie oraz w obrębie istniejących pól eksploatacyjnych złoża (pole "A" i pole "B"), to jednak obecnie istniejące złoże będzie eksploatowane w ramach nowo udokumentowanych zasobów, których wielkość oraz miąższość jest większa, co w rezultacie może mieć wpływ na rozmiary prowadzonej eksploatacji oraz długość jej trwania. Okoliczność ta wymaga szczegółowego wyjaśnienia oraz przeanalizowania w zakresie potencjalnych oddziaływań na środowisko zarówno w aspekcie emisji hałasu, pyłów i gazów z planowanych źródeł emisji, jak i w aspekcie oddziaływania na środowisko przyrodnicze, wodno-gruntowe oraz gospodarkę odpadami. Szczególne znaczenie dla oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko ma scharakteryzowanie budowy geologicznej otoczenia inwestycji wraz z opisem położenia wód podziemnych w rejonie oddziaływania przedsięwzięcia, ponieważ na skutek zmiany rzędnych poziomych złoża do pierwszego poziomu wód gruntowych, przewidywana jest eksploatacja złoża w warstwie zawodnionej. Z tej przyczyny za uzasadnione uznało Kolegium sporządzenie dokładnej charakterystyki wód podziemnych oraz określenie potencjalnego wpływu przedsięwzięcia na poziom wodonośny oraz ewentualne wskazanie skutecznej jego ochrony. Dla Kolegium, nie bez znaczenia dla oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w szczególności środowisko atmosferyczne, jest również planowana przez inwestora eksploatacja pola "B", które dotąd nie było eksploatowane. Pole "B" położone jest po drugiej stronie drogi powiatowej, na działce nr ewid. 863/3, zatem granice eksploatacji zostaną przesunięte w kierunku zachodnim, co także nie pozostanie bez wpływu na zasięg oddziaływania przedsięwzięcia. Szczegółowe zbadanie oddziaływania przedsięwzięcia również w tym aspekcie Kolegium uznało za uzasadnione Spółka, nie negując potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, zarzuca równocześnie, że zawarte w postanowieniu żądania co do zawartości raportu nie mogą być listą żądań pozaumownych. Zarzut ten – w ocenie organu – jest całkowicie chybiony. Elementy wskazane do uwzględnienia w raporcie (pkt 1 – 9 postanowienia), odpowiadają wymaganiom określonym w art. 66 ustawy. Ustawodawca w art. 66 ustawy zawarł ogólne ramy odnośnie zawartości merytorycznej raportu, które w stosunku do określonego przedsięwzięcia podlegają konkretyzacji w odniesieniu do potencjalnych zagrożeń związanych z jego realizacją, przy uwzględnieniu obowiązujących standardów ochrony środowiska. Zakres raportu winien być zatem dostosowany do charakteru, lokalizacji oraz potencjalnego zakresu oddziaływania przedsięwzięcia. Szczegółowa specyfikacja zakresu ustaleń raportu, w zakresie oddziaływania emisji do atmosfery, oddziaływania na środowisko wodne oraz przyrodnicze, jest uzasadniona ze względu na rodzaj przedsięwzięcia, jego lokalizację oraz charakter procesu produkcyjnego. Używane do wydobywania kopaliny maszyny i urządzenia (koparka, ładowarka) oraz samochody służące do transportu urobku, stanowić będą źródło uciążliwych emisji do atmosfery hałasu, pyłów i gazów, których oddziaływanie winno być przeanalizowane we wszystkich możliwych aspektach oddziaływania na środowisko oraz w odniesieniu do normatywnie uregulowanych norm jakości środowiska. Ta sama uwaga dotyczy oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wodne, jak również pozostałych uwarunkowań określonych przez organ (pkt 5 – 9 postanowienia). Wbrew stanowisku Spółki, przedsięwzięcie – mimo że stanowi kontynuację prowadzonej dotychczas eksploatacji – to z uwagi na rozszerzenie zakresu eksploatacji w głąb ziemi aż do poziomu wodonośnego oraz rozpoczęcie eksploatacji kruszywa na polu "B", może prowadzić do naruszenia stanu środowiska w stopniu znacznie większym niż dotychczasowy. Kwestia ta – zdaniem Kolegium – wymaga szczegółowego zbadania w toku pełnej oceny oddziaływania na środowisko. Jak podkreśliło Kolegium, za nałożeniem obowiązku sporządzenia raportu przemawia ponadto zasada przezorności, w myśli której, kto podejmuje działalność mogącą negatywnie oddziaływać na środowisko, jest obowiązany do zapobiegania temu oddziaływaniu zaś, kto podejmuje działalność, której negatywnie oddziaływanie na środowisko nie jest jeszcze w pełni rozpoznane, jest obowiązany, kierując się przezornością, podjąć wszelkie możliwe środki zapobiegawcze (art. 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku – Prawo ochrony środowiska, Dz. U. z 2016 roku, poz. 672 ze zm.). W sprawie ocena oddziaływania przedsięwzięcia, poprzez sporządzenie raportu w zakresie wskazanym przez organ pierwszej instancji, a następnie poddanie go ocenie organów specjalistycznych, jest – zdaniem Kolegium – uzasadniona z uwagi na rodzaj i skalę przedsięwzięcia. W skardze na powyższe postanowienie "A" Spółka akcyjna z siedzibą w B. wskazała na naruszenie: 1. art. 15 K.p.a., poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania poprzez brak dwukrotnej oceny sprawy pod względem merytorycznym, w szczególności brak powtórnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego przez organ pierwszej instancji, tylko przyjęcie ustaleń tego organu za swoje własne; ponadto w przypadku uznania, że zgromadzony materiał dowodowy jest niepełny, poprzez brak wezwania do jego uzupełnienia, np. uzupełnienia Karty Informacyjnej Przedsięwzięcia; 2. art. 16 § 1 K.p.a. poprzez naruszenie zasady trwałości decyzji administracyjnej polegające na wydaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia w sprzeczności z obowiązującą decyzją Wójta Gminy N. nr [...] z dnia [...] października 2007 roku o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na wydobywaniu kopalin ze złoża A na działkach nr ewid. 863/3 i 864/2 (Pole "A" i "B"); 3. art. 77 w zw. z art. 7 K.p.a. poprzez naruszenie obowiązku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący, co polegało na powtórzeniu ustaleń Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł. wyrażonych w opinii z dnia 22 czerwca 2016 roku bez sprawdzenia, czy narzucony zakres raportu oceny oddziaływania na środowisku odpowiada prawu i podjętym ustaleniom faktycznym; 4. art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nieprawidłowe sformułowanie uzasadnienia faktycznego polegające na braku wskazania, dlaczego obecnie funkcjonująca inwestycja, posiadająca koncesję na wydobywanie kopalin ze złóż i decyzję środowiskową (pole "A" i "B"), jest obowiązana ponowić ocenę oddziaływania na środowisko, pomimo braku zmiany warunków prowadzenia przedsięwzięcia; 5. art. 66 ust. 1 ustawy, poprzez nakazanie Spółce sporządzenia raportu oceny oddziaływania na środowisko uwzględniającego elementy nieprzewidziane w ustawie; 6. art. 68 ust. 1 ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 zd. ostatnie Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 roku w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (Dz. Urz. UE. L 2012 Nr 26, str. 1), poprzez brak uwzględnienia już dostępnych danych pochodzących z przeprowadzonej przez Spółkę oceny oddziaływania na środowisko w 2007 roku, mimo wyraźnego nakazu w Dyrektywie oraz implementującej ją ustawie. Opierając się na wskazanych zarzutach Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie postanowienia ze wskazaniem sposobu załatwienia sprawy, tj. stwierdzeniem braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W motywach skargi jej autor wyjaśnił, że organ odwoławczy nie dokonał samodzielnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, a także nie przeprowadził postępowania dowodowego. W przypadku powzięcia wątpliwości co do zgromadzonego materiału dowodowego lub kompletności informacji przedstawionych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, organy obu instancji powinny wezwać Spółkę do uzupełnienia informacji. O braku przeprowadzenia własnego postępowania przez organ drugiej instancji świadczy także czas, w jakim zostało wydane zaskarżone postanowienie, gdyż organ ten rozpoznał zażalenie w zaledwie kilka dni. Ponadto, Spółka uzyskała ostateczną decyzję Wójta Gminy N. nr [...] z dnia [...] października 2007 roku o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na wydobywaniu kopalin ze złoża A na działkach nr ewid. 863/3 i 864/2 (pole "A" i pole "B"). Pomimo realizacji ww. przedsięwzięcia oraz planowanej zmiany polegającej wyłącznie na zmianie rzędnych poziomych eksploatowanego złoża Kolegium uznało za uzasadnione zobowiązanie do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w zakresie m.in. emisji hałasów, pyłów i gazów do atmosfery, oddziaływania na środowisko przyrodnicze. Zdaniem strony, nie jest także prawidłowe powoływanie się na planowanie rozpoczęcia eksploatacji z pola B jako uzasadniającego przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisku. W tym zakresie ocena oddziaływania na środowisko została już przeprowadzona, co zostało potwierdzone decyzją Wójta Gminy N. nr [...] z dnia [...] października 2007 roku, a żaden z ww. parametrów nie uległ zmianie. Jako naruszające art. 77 w zw. z art. 7 i art. 76 § 3 K.p.a. Spółka oceniła powołanie się przez Kolegium na ustalenia Wójta Gminy, które w istocie zostały skopiowane z opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Pomimo możliwości zakwestionowania tejże opinii oraz konieczności dokonania jej merytorycznej oceny (szeroka polemika z opinią została zawarta w zażaleniu), Kolegium powtórzyło dotychczasowe ustalenia Wójta Gminy. W sprawie organ nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko tak jakby ocena ta dotychczas nie była przeprowadzana, a planowane przedsięwzięcie nie funkcjonowało od lat. W przypadku powzięcia wątpliwości co do kompletności informacji przedstawionych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, organ drugiej instancji powinien był wezwać Spółkę do złożenia wyjaśnień. Nieustalenie stanu faktycznego spowodowało brak możliwości oceny, czy i w jakim zakresie raport powinien zostać sporządzony. Ponadto z powodu zawarcia w postanowieniu żądań pozaustawowych i takich, których strona nie jest w stanie uzyskać, została ona narażona na brak możliwości przygotowania raportu. Zdaniem Spółki, uzasadnienie faktyczne decyzji jest niepełne – nie wyjaśnia, na których dowodach zostało oparte rozstrzygnięcie, a którym odmówiono wiarygodności. Organ drugiej instancji powtarza ustalenia organu pierwszej instancji, które zostały przytoczone za opinią Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia 22 czerwca 2016 roku, nie dokonując samodzielnej oceny tych okoliczności. Jak wskazała strona, przepis art. 66 ust. 1 ustawy wskazuje na elementy raportu oceny oddziaływania na środowisko. Nieuprawnionym jest żądanie uwzględnienia informacji wynikających z innych przepisów powszechnie obowiązujących, ponieważ jakakolwiek ich modyfikacja powodowałaby konieczność zmiany raportu oraz decyzji środowiskowej. Ocena oddziaływania na środowisko nie powinna więc ingerować w regulacje ustawowe przewidujące, np. sposób gospodarowania nadkładem i jego status, ustalenie kierunków rekultywacji, sposobu prowadzenia gospodarki odpadami, ochrony siedlisk czy ochrony przed hałasem. Kwestie te stanowią przedmiot innych ustaw, tj. Prawa geologicznego i górniczego, ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, ustawy o odpadach, ustawy o ochronie przyrody oraz Prawa ochrony środowiska. Ponadto, przepis art. 68 ust. 1 ustawy wymaga, by przy określaniu zakresu raportu, uwzględnić stan współczesnej wiedzy i metod badań oraz istniejące możliwości techniczne i dostępność danych. Analizowany przepis formułuje nakaz uwzględnienia dostępnych danych odnosząc je do konkretnego przedsięwzięcia. Przepis ten stanowi implementację art. 5 ust. 1 zd. ostatnie Dyrektywy 2011/92/UE stanowiącego, że "W celu uniknięcia powielania ocen wykonawca, przygotowując sprawozdanie z oceny oddziaływania na środowisko, uwzględnia dostępne wyniki innych odpowiednich ocen, których dokonano w oparciu o ustawodawstwo unijne lub krajowe". Regulacje te wskazują, że nie ma potrzeby ponawiania oceny oddziaływania na środowisko, w sytuacji gdy poprzednio sporządzona jest aktualna i wyczerpuje wszelkie wymagania przewidziane prawem. Modyfikacja realizowanego przez Spółkę przedsięwzięcia nie dezaktualizuje oceny oddziaływania na środowisko przeprowadzonej przed uzyskaniem decyzji środowiskowej z 2007 roku, w szczególności aktualność zachowują: 1) rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia, 2) uwarunkowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 3) warunki wykorzystania terenu i rodzaj technologii – jedyną modyfikację stanowi rozszerzenie eksploatacji także na zawodnioną warstwę kopaliny (dojście do pierwszego poziomu wodonośnego), 4) przewidywane ilości wykorzystywanych surowców i zaplecze socjalne, 5) analiza w zakresie transportu i dostępnych dróg, 6) analiza w zakresie emisji – akustyki, zanieczyszczeń i wibracji, 7) gospodarka odpadami, 8) ocena zagrożenia pożarowego, 9) ocena oddziaływania na świat roślinny i zwierzęcy, zmiany w krajobrazie, z zastrzeżeniem, że eksploatacja jest już prowadzona, a zatem ten punkt zdezaktualizował się, 10) działania zapobiegające, minimalizujące i kompensujące, 11) obowiązek przeprowadzenia monitoringu, 12) możliwość wystąpienia konfliktów społecznych – podobnie jak w pkt 9 – z uwagi na prowadzenie działalności od 2007 roku ryzyko wystąpienia konfliktów społecznych jest minimalne. Wobec tego – zdaniem autora skargi – zobowiązanie do przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko, w sytuacji gdy poprzednio przeprowadzona ocena zachowała aktualność, jest nieuzasadnione. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w motywach kwestionowanego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do regulacji art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 roku, poz. 718; dalej jako: "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Sąd uwzględniając skargę na postanowienie uchyla postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" P.p.s.a.). Stosownie do uregulowania art. 151 P.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości lub w części, sąd skargę oddala w całości lub w części. W ocenie składu orzekającego, organy prowadzące postępowanie nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanych postanowień. Na wstępie należy wyjaśnić, że postępowanie prowadzące do wydania decyzji środowiskowej regulują przepisy powołanej już wcześniej ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. W ramach postępowania w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań ustala się i ocenia bezpośredni oraz pośredni wpływ przedsięwzięcia na środowisko, zdrowie i warunki życia ludzi, dobra materialne, zabytki, wzajemne oddziaływania między tymi elementami, dostępność do złóż kopalni oraz możliwości i sposoby zapobiegania i ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko, a także wymagany zakres monitoringu (art. 62 ustawy). Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa więc wyłącznie wpływ planowanego przedsięwzięcia na środowisko i wymagania, jakie powinny być spełnione, by zminimalizować skutki negatywnego wpływu na środowisko czynników dla niego szkodliwych. Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 8 ustawy, ilekroć w ustawie jest mowa o ocenie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko rozumie się przez to postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, obejmujące w szczególności: a. weryfikację raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, b. uzyskanie wymaganych ustawą opinii i uzgodnień, c. zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w postępowaniu. Przedmiotem kontroli legalności w niniejszym postępowaniu jest postanowienie utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na wydobywaniu kopalin ze złoża metodą odkrywkową. W sprawie nie ulega wątpliwości, iż planowana inwestycja została – na mocy § 3 ust. 1 pkt 40 lit. "b" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku – zakwalifikowana do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Ocena, czy planowane przedsięwzięcie może znacząco oddziaływać na środowisko nie została pozostawiona organom wydającym decyzje środowiskowe, lecz wynika z przepisów prawa tj. rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Rozporządzenie to jednoznacznie wskazuje, które przedsięwzięcia mogą zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, jak również te, które mogą potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a przy określaniu wskazanych przedsięwzięć uwzględniono uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy. Z przepisu § 3 ust. 1 pkt 40 lit. "b" rozporządzenia wynika, że planowane przez inwestora przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Oczywiście powyższa okoliczność nie oznacza, że w sposób automatyczny powstaje obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania tego przedsięwzięcia na środowisko. Obowiązek ten może być nałożony przez organ prowadzący postępowanie w razie stwierdzenia, że jest to konieczne by wydać decyzje środowiskową, w związku ze stwierdzeniem, że konkretne przedsięwzięcie, z uwagi na uwarunkowania w jakich ma powstać i funkcjonować może potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Dokonując tej oceny organ winien kierować się uwarunkowaniami określonymi w art. 63 ust. 1 ustawy, które wskazują, że organ powinien w zakresie tej oceny uwzględnić m.in. rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, jego usytuowanie, z uwzględnieniem możliwego zagrożenia dla środowiska, w szczególności przy istniejącym i planowanym użytkowaniu terenu, zdolności samooczyszczania się środowiska i odnawiania się zasobów naturalnych, walorów przyrodniczych i krajobrazowych oraz uwarunkowań miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz rodzaj, cechy i skalę możliwego oddziaływania rozważanego w odniesieniu do ww. kryteriów oraz w art. 62 ust. 1 pkt 1 ustawy. Podkreślenia jednak wymaga, że obowiązek łącznego uwzględnienia uwarunkowań wymienionych w art. 63 ust. 1 ustawy nie oznacza, że dla ustalenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymagane jest stwierdzenie możliwości znaczącego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia we wszystkich wymienionych w tym przepisie uwarunkowaniach. Uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1 ustawy mają bowiem charakter ogólny i choć organ musi je wszystkie przeanalizować to nie oznacza, że przy każdej planowanej inwestycji one zaistnieją. Nie każde bowiem przedsięwzięcie będzie związane z wykorzystaniem zasobów naturalnych, czy też będzie występowało ryzyko jego awarii. Dlatego oczywistym jest, że pomimo sformułowania, że należy "uwzględnić łącznie" wskazane uwarunkowania, ich ocena ograniczy się tylko do tych, które realnie występują w danej sprawie. Dla wydania postanowienia nakładającego obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wystarczy stwierdzenie możliwości znaczącego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko w jakimkolwiek ze wskazanych w tym przepisie aspektów i nie we wszystkich łącznie (por. wyroki WSA: w Poznaniu z dnia 13 grudnia 2012 roku, sygn. akt: IV SA/Po1065/12; w Warszawie z dnia 28 września 2010 roku, sygn. akt: IV SA/Wa 1404/10, wszystkie powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia są dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). Biorąc powyższe pod uwagę należy podkreślić, iż organ pierwszej instancji – po uzyskaniu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, postanowieniem z dnia [...] nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. We wspomnianym postanowieniu organ ustalił zakres raportu, który winien złożyć inwestor. Wydając w sprawie postanowienie stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia, organ przedstawił jakie okoliczności zostały wzięte pod uwagę przy ustalaniu zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Pogląd organu pierwszej instancji w zakresie nałożenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko spotkał się z krytyką strony skarżącej, która została najpierw wyrażona w zażaleniu na postanowienie tego organu, a wobec utrzymania w mocy tego postanowienia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, także w drodze skargi do sądu administracyjnego. Wynika z tego, że zasadniczy spór w sprawie sprowadza się do oceny, czy w realiach niniejszej sprawy, zasadnie organy stwierdziły obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w tym obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko określając jednocześnie zakres tegoż raportu. W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą skargę, stanowisko organów obu instancji zasługuje na uwzględnienie. Wydane w sprawie postanowienia odpowiadają prawu, a organy stwierdzające obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko planowanego przedsięwzięcia przedstawiły jakie okoliczności zostały wzięte pod uwagę przy ustalaniu zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Zatem pomimo, racji skarżącego, że wielkość planowanego przez inwestora przedsięwzięcia nie wymaga obligatoryjnego sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, to jednak w niniejszej sprawie organy kierując się aspektami wymienionymi w art. 63 ust. 1 ustawy słusznie uznały, że sporządzenie takiego raportu jest konieczne. Odnosząc się do zasadniczego sporu w sprawie należy zaakcentować, że strona skarżąca aktualnie prowadzi wydobycie kruszywa ze złoża "A" na podstawie decyzji Wójta Gminy z dnia [...] października 2007 roku o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia i na podstawie koncesji zatwierdzonej decyzją Marszałka Województwa z dnia [...] stycznia 2008 roku (zmienianej w późniejszym okresie). Jednakże wobec udokumentowania większych zasobów kruszywa niż te oszacowane na etapie postępowania zakończonego ww. decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach, strona skarżąca wystąpiła z wnioskiem o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jak słusznie dostrzegły organy obu instancji, strona skarżącą planuje zmianę rzędnych poziomu złoża i w efekcie także wydobywanie kopaliny zawodnionej, bez wypompowywania wody ze złoża. Opracowana na nowo dokumentacja geologiczna wykazała wszak większą wielkość i miąższość złoża. Organy oceniając te okoliczności stwierdziły, że w efekcie zwiększenia złoża zmianie może ulec rozmiar prowadzonej eksploatacji i długość jej trwania, co wymaga szczegółowej analizy w zakresie potencjalnych oddziaływań na środowisko zarówno w zakresie emisji hałasu, pyłów i gazów z planowanych źródeł emisji, jak i w aspekcie oddziaływania na środowisko przyrodnicze, wodno-gruntowe oraz gospodarkę odpadami. Dla organów szczególne znaczenie dla oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko ma scharakteryzowanie budowy geologicznej otoczenia inwestycji wraz z opisem położenia wód podziemnych w rejonie oddziaływania przedsięwzięcia, ponieważ – jak wskazano wcześniej – przewidywana jest eksploatacja złoża w warstwie zawodnionej. Skład orzekający oceniając te argumenty, po uwzględnieniu treści art. 63 ustawy, uznał ich poprawność. Stanowiska w tym zakresie nie zmienia także to, że strona skarżąca aktualnie eksploatuje złoże na podstawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, której wydanie poprzedzone było przeprowadzeniem oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i w jej ramach sporządzeniem raportu o oddziaływaniu na środowisko. Jak słusznie zaakcentowały organy, a co należy po raz kolejny powtórzyć, na skutek udokumentowania większych rozmiarów złoża, ulegnie zmianie powierzchnia wydobycia (głębokość), jak i jego warunki (z uwagi na wydobywanie zawodnionej warstwy kopaliny). Parametry te mogą przekładać się na aspekty wskazane przez organy, co w efekcie przesądza o zasadności nałożenia na stronę obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Z tych powodów zarzuty skargi odnoszące się do tej kwestii nie zasługują na uwzględnienie, także te dotyczące naruszenia przepisów postępowania w odniesieniu do tego aspektu. Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi dotyczącego zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko Sąd mając wzgląd na charakter przedsięwzięcia, jak i okoliczność oraz kierunki zmiany wydobycia kruszywa, uznał że tak określony zakres raportu jest niezbędny w celu oceny całokształtu wpływu przedsięwzięcia w nowej postaci na środowisko. Strona skarżąca w swojej argumentacji podnosiła, że określone w kontestowanym postanowieniu elementy raportu nie mają swojego uzasadnienia w ustawie, co Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało za argumenty chybiony. Ustosunkowując się do tej kwestii Sąd dostrzega, że strona skarżąca poza ogólnym twierdzeniem, nie określiła który z określonych w postanowieniu elementów raportu nie zyskuje uzasadnienia. Uwadze strony nie może umykać także to, że przepis art. 66 określając zakres raportu choć formułuje zamknięty katalog elementów tegoż raportu (punkty od 1 do 20), wiele wyliczeń składających się na konkretny element raportu ma charakter przykładowy, bowiem ustawodawca posługuje się sformułowaniem "w szczególności". Przyjęcie takiej konstrukcji jest niezbędne w celu dostosowania treści raportu do okoliczności konkretnej sprawy. Z tego powodu opisany argument skargi nie zasługuje na uwzględnienie. W skardze jej autor podniósł także zarzut braku analizy opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska i bezkrytyczne przeniesienie do kwestionowanego postanowienia zakresu raportu określonego w tejże opinii. Odnosząc się do tej kwestii Sąd podzielił pogląd organu administracji, iż obowiązkiem organu rozpoznającego wniosek o wydanie decyzji środowiskowej jest zasięgnięcie opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska co do zasadności stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Organ ten nie jest jednak związany stanowiskiem organów współdziałających w tej sprawie, lecz do niego należy ostateczna ocena, w oparciu o zasięgnięte opinie oraz o wskazane w art. 63 ust. 1 ustawy kryteria selekcji, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też brak jest podstaw do przeprowadzenia takiej oceny. Opinia, o jakiej mowa w art. 64 ust. 1 ustawy, wydawana jest w ramach prowadzonego postępowania administracyjnego i dlatego, zgodnie z regułami wynikającymi z art. 123 § 1 K.p.a., przybiera formę postanowienia. Podstawę prawną wydania takiego orzeczenia stanowi art. 64 ust. 1 ustawy, a nie art. 106 K.p.a. Przepis art. 106 K.p.a. znajduje bowiem zastosowanie tylko i wyłącznie w przypadku wydawania decyzji administracyjnej. Uzasadnienie rozstrzygnięć organów obu instancji potwierdzają, że organy te dokonały analizy opinii RDOŚ w pełnym zakresie, a okoliczność, że nie zakwestionowały tejże opinii (np. zmieniając zakres raportu) nie świadczy o tym, że takowej analizy nie było. W tym zakresie ustalenia organów spełniają wymagania określone w art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., a uzasadnienia rozstrzygnięcia organów obu instancji odpowiadają wymaganiom określonym w art. 107 § 3 K.p.a. Z tych samych powodów nie można mówić o naruszeniu art. 66 ust. 1 ustawy. W konkluzji podkreślić wypada, iż – wbrew twierdzeniom autora skargi – w sprawie nie doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności. Niewątpliwie, zasada dwuinstancyjności jest zrealizowana, gdy rozstrzygnięcia obu organów zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez nie postępowania merytorycznego w zakresie ustalenia stanu faktycznego, zebrania i oceny dowodów, przeanalizowania wszystkich argumentów i żądań strony oraz rozważań prawnych stosownych dla rozstrzygnięcia, a wszystko to powinno znaleźć dodatkowo odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Analiza kontestowanych w skardze rozstrzygnięć nie pozwala na podniesienie żadnych uwag w tym zakresie. W sprawie nie naruszono także zasady trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 K.p.a.), co miałoby polegać na wydaniu kwestionowanego rozstrzygnięcia w sprzeczności z obowiązującą decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach. Odnosząc się do tej kwestii podkreślić wypada, iż tożsamość spraw wyraża się w tożsamości podmiotowej, przedmiotowej oraz podstawy faktycznej i prawnej żądania, jak też niezmienionego stanu prawnego i faktycznego sprawy nowej oraz poprzedniej, rozstrzygniętej ostateczną decyzją, co sprzeciwia się wydaniu merytorycznego rozstrzygnięcia w nowej sprawie. Jednak – co istotne w sprawie – strona skarżąca planuje zwiększenie rozmiaru eksploatacji złoża (poprzez jego pogłębienie), dlatego nie można przyjąć, że przedmiot obu spraw (decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z 2007 roku i przedmiot niniejszego postępowania) są identyczne. Z opisanych powodów nie może oprzeć się krytyce także ostatni argument skargi dotyczący naruszenia art. 68 ust. 1 ustawy w zw. z art. 5 ust. 1 zd. ostatnie Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 roku w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko (Dz. Urz. UE. L 2012 Nr 26, str. 1), poprzez brak uwzględnienia już dostępnych danych pochodzących z przeprowadzonej przez Spółkę oceny oddziaływania na środowisko w 2007 roku, mimo wyraźnego nakazu w Dyrektywie oraz implementującej ją ustawie. Dokumenty te z uwagi na planowaną zmianę parametrów eksploatacji złoża, przynajmniej w części, utraciły walor aktualności. Konkludując powyższe rozważania, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego. Skład orzekający nie dopatrzył się naruszenia przepisów procedury w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec czego, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi. LS