II SA/Łd 735/16

Dnia 3 listopada 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Zarządu Powiatu [...] o wstrzymanie wykonanie zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Zarządu Powiatu [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. A. P. Zarząd Powiatu [...] zaskarżył do sądu administracyjnego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...]r., [...], w przedmiocie zatwierdzenia projektu poddziału nieruchomości. W treści skargi strona skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w związku z tym, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, a także spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Powołując się na treść art. 96 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015r., poz. 1774 ze zm.) – powoływanej dalej jako: "u.g.n." – strona skarżąca podniosła, że decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stanowi z chwilą, gdy stanie się ostateczna, urzędowy dokument będący podstawą dokonania zmian wpisów w ewidencji gruntów i budynków, a następnie w księdze wieczystej. Ostateczna decyzja o zatwierdzeniu podziału nieruchomości jest też podstawą do wyznaczenia i utrwalenia na gruncie nowych punktów granicznych. Dokumenty geodezyjne opracowane w toku wyznaczania i utrwalania nowych punktów granicznych podlegają włączeniu do państwowego zasoby geodezyjnego. Zdaniem strony skarżącej z powyższych względów konieczne jest wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości do czasu prawomocnego zakończenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) - w skrócie: "P.p.s.a." - po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Postanowienie, o którym wyżej mowa sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.). Warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a. - wystąpienia niebezpieczeństwa nastąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd podejmuje decyzję o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na podstawie okoliczności wskazanych przez stronę skarżącą, ale także uwzględnia inne okoliczności, które mają znaczenie dla rozpoznania wniosku. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, iż uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na wnioskodawcy. Jest to bowiem związane z tym, że użyte przez ustawodawcę w art. 61 § 3 P.p.s.a. nieostre pojęcia - "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki" - każdorazowo wymagają konkretyzacji w świetle stanu faktycznego i prawnego danej sprawy. Samo żądanie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub powołanie się przez wnioskodawcę na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia uczynienia zadość temu żądaniu. Innymi słowy dokonywana przez sąd ocena wystąpienia w określonym przypadku przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku, która powinna być spójna i odnosząca się do konkretnej sytuacji wnioskodawcy. Zatem w celu wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenie skutków wnioskodawca ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne. Ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez wnioskodawcę, pozbawione szerszego uzasadnienia, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. W niniejszej sprawie strona skarżąca nie wykazała, że realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o czym mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., może zaistnieć w wypadku odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest konieczne, natomiast strona skarżąca nie podniosła żadnych okoliczności, które pozwoliłyby sądowi na obiektywną ocenę, czy w rozpoznawanej sprawie faktycznie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 61 § 3 P.p.s.a. Strona skarżąca podniosła jedynie, że decyzja o zatwierdzeniu podziału nieruchomości stanowi podstawę do dokonania wpisów w księdze wieczystej oraz w katastrze nieruchomości, a także jest podstawą do wyznaczenia i utrwalenia na gruncie nowych znaków granicznych. Jednakże wskazane argumenty wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie niosą za sobą żadnej realnej groźby wyrządzenia znacznej szkody po stronie skarżącej, a już tym bardziej trudnych do odwrócenia skutków. Trudne do odwrócenia skutki to prawne lub faktyczne konsekwencje, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego będzie albo niemożliwy, albo może nastąpić tylko przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi definitywna utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego surogat w postaci sumy pieniężnej nie przedstawiałby dla strony skarżącej żadnego znaczenia, albo gdyby zachodziło zagrożenie życia lub zdrowia. Tymczasem decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości ogranicza się jedynie do wyodrębnienia z jednej działki dwóch działek, zaś ujawnienie tej okoliczności w księdze wieczystej oraz w katastrze nieruchomości wcale nie oznacza, że skutki tego rodzaju będą trudne do odwrócenia (por. postanowienie NSA z dnia 21 lutego 2014r., sygn. akt I OZ 119/14 – orzeczenie dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Pamiętać bowiem należy, że wynikające z księgi wieczystej domniemanie zgodności prawa w niej wpisanego z rzeczywistym stanem prawnym ma charakter wzruszalny, a zatem może być obalone w stosownym trybie. Z kolei przepisy ustawy prawo geodezyjne i kartograficznej określają zasady aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków w razie wystąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym lub prawnym. W ocenie sądu wykonanie zaskarżonej decyzji nie wiąże się także groźbą wyrządzenia znacznej szkody po stronie skarżącej, bowiem w przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzji została wydana w oparciu o art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n. To z kolei oznacza, że podział nieruchomości nie ma tego szczególnego skutku polegającego na tym, że działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne stają się z mocy prawa własnością jednostek samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa, o czym stanowi art. 98 ust. 1 u.g.n. W wyroku z dnia 26 czerwca 2008r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził, że: "W sytuacji, gdy podziału nieruchomości dokonuje się z urzędu to nawet wtedy, gdy projekt podziału przewiduje wydzielenie działek pod drogę publiczną, nie przechodzi ona na własność Skarbu Państwa czy też jednostek samorządowych. W takiej sytuacji jednostki samorządowe lub Skarb Państwa mogą uzyskać własność tych działek w drodze czynności cywilnoprawnej lub wywłaszczenia." – orzeczenie dostępne jw.). Na marginesie wskazać również wypada, że wykonanie zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji nie podlega obligatoryjnemu wstrzymaniu, o którym mowa w art. 9 u.g.n., bowiem wskazany przepis nie ma zastosowania do decyzji wydanych na podstawie art. 97 ust. 3 pkt 1 u.g.n. Na koniec warto podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności decyzji. W związku z tym rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest uzależnione od zasadności samej skargi, a w szczególności nie zależy od dostrzeżenia przez sąd w zaskarżonym akcie wady w postaci naruszenia prawa. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji abstrahuje od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania. W tej sytuacji sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. A. P.