II SA/Łd 740/05
WyrokWSA w Łodzi2005-12-06
Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Joanna Sekunda-Lenczewska, Arkadiusz Blewązka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Wojewody utrzymująca w mocy decyzję Starosty o odmowie zwrotu nieruchomości jest ważna, jeśli organ odwoławczy nie wezwał strony do uzupełnienia braków formalnych odwołania (braku podpisu) pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania?Ratio decidendi
Decyzja Wojewody jest nieważna, ponieważ organ odwoławczy rozpoznał merytorycznie odwołanie, które nie spełniało wymogów formalnych (brak podpisu strony) i nie wezwał strony do uzupełnienia tego braku pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania. Brak podpisu uniemożliwia wywołanie skutku prawnego wniesionego podania, a jego nieuzupełnienie przez organ odwoławczy stanowi rażące naruszenie prawa.Stan faktyczny
R. S. złożył wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, który został odrzucony przez Starostę O. z powodu wieczystego użytkowania nieruchomości przez Spółdzielnię Mieszkaniową. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty. R. S. złożył skargę do WSA, zarzucając organom nieuwzględnienie jego argumentów dotyczących niezgodnego z umową użytkowania wieczystego przez spółdzielnię. Skarga została uwzględniona przez WSA.Rozstrzygnięcie
1. Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody. 2. Zasądza na rzecz R. S. od Wojewody kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA: Sławomir Wojciechowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA: Joanna Sekunda-Lenczewska, Asesor WSA: Arkadiusz Blewązka, Protokolant referendarz sądowy Leszek Foryś, po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi R. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza na rzecz R. S. od Wojewody [...] kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] Starosta O. odmówił R. S. zwrotu nieruchomości położonej w O. przy ul. A, w obrębie 12, oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni 558 m². Przyczyną odmowy był fakt, iż przedmiotowa nieruchomość znajduje się w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko-Własnościowej A w O. i prawo to ujawnione jest w księdze wieczystej KW [...], prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości. Okoliczność ta stanowi negatywną przesłankę zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.
Od decyzji Starosty O. odwołanie do Wojewody [...] złożył R. S.. Podniósł, iż wniosek o zwrot złożył w roku 1995, a wówczas obowiązywały inne przepisy. Zmiana przepisów nie może powodować negatywnych dla niego skutków. Stwierdził, iż spółdzielnia mieszkaniowa, będąca użytkownikiem wieczystym gruntu, wykorzystuje go niezgodnie z warunkami zawartymi w umowie użytkowania wieczystego i niezgodnie z jego przeznaczeniem.
Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty O. z dnia [...] o odmowie zwrotu nieruchomości przy ul. A w O.. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) wyłączona jest możliwość zwrotu nieruchomości lub jej części w sytuacji, gdy trwale rozporządzono przedmiotem wywłaszczenia na rzecz osoby trzeciej na podstawie umowy sprzedaży lub oddania nieruchomości w użytkowanie wieczyste i osoba nabywcy ujawniona został w księdze wieczystej. Nieruchomość, której zwrotu żądał R. S., od roku 1972 znajduje się w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko-Własnościowej A i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej KW [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w O.. Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wprowadziła również zasadę, iż sprawy wszczęte i nie zakończone przed jej wejściem w życie rozpatrywane są w oparciu o jej przepisy.
Na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniósł R. S.. Podniósł, iż organy administracji nie chcą merytorycznie odnieść się do jego argumentów. Tymczasem nieruchomość użytkowana jest przez spółdzielnię w sposób niezgodny z warunkami jej oddania w użytkowanie wieczyste.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...], podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Stosownie zaś do art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.
W ocenie Sądu orzekającego w składzie niniejszym, w toku postępowania administracyjnego wystąpiły wady, o których mowa w cytowanym wyżej przepisie.
Przedmiotem niniejszego postępowania i rozważań sądu jest legalność decyzji Wojewody [...] z dnia [...], utrzymującej w mocy decyzję Starosty O. z dnia [...] o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.
Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego przyjęły zasadę ograniczonego formalizmu w zakresie form i treści podania (odwołania). Przestrzeganie ograniczonych wymagań formalnych powinno uwzględniać zasadę ochrony słusznego interesu strony. Wymagania formalne, co do treści podania (odwołania), reguluje art. 63 § 2 i § 3 k.p.a., stanowiąc, że podanie (odwołanie) powinno zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz podpis. Podpis warunkuje, iż podanie (odwołanie) pochodzi od osoby określonej jako wnosząca podanie (odwołanie). Ponadto, stosownie do treści art. 128 zd. 1 k.p.a., odwołanie nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Brak podpisu strony, gdy brak ten nie zostanie usunięty, uniemożliwia wywołanie skutku prawnego wniesionego podania, tj. w przypadku odwołania - niemożność jego rozpoznania. Tę ostatnią problematykę reguluje art. 64 § 2 k.p.a. stanowiący, iż jeżeli podanie nie czyni zadość innym, niż wymienione w § 1 art. 64 k.p.a., wymaganiom ustalonym w przepisach prawa należy wezwać wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania (odwołania) bez rozpoznania.
W rozpatrywanej przez Sąd sprawie pismo z dnia 18 maja 2005 r. i zatytułowane "Odwołanie od Decyzji z dnia [...] Starosty Powiatowego w O. [...]" nie zawiera podpisu strony. Mimo to Wojewoda [...] nie wezwał strony, pod rygorem z art. 64 § 2 k.p.a. (pozostawienie odwołania bez rozpoznania) do uzupełnienia braku i rozpoznał merytorycznie odwołanie, mimo, iż nie wywoływało ono skutków prawnych. Sytuacja zaś taka wypełnia normę art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co skutkuje stwierdzeniem nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].
Wojewoda [...], rozpatrując ponownie sprawę, powinien wezwać R. S., w trybie art. 64 § 2 k.p.a., do uzupełnienia odwołania poprzez jego podpisanie, pod rygorem pozostawienia odwołania bez rozpoznania. Dopiero po uzupełnieniu owego braku Wojewoda może rozpoznać odwołanie i wydać stosowną decyzję. W przypadku zaś nieuzupełnienia przez stronę odwołania organ administracji winien pozostawić je bez rozpoznania.
Z przytoczonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, z mocy art. 145 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 wyroku.
O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 200 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - pkt 2 wyroku.
Z uwagi na brak przymiotu wykonalności, orzekanie o wstrzymaniu wykonania decyzji jest bezprzedmiotowe (art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło