II SA/Łd 742/25

Dnia 11 grudnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Czerw Sędzia WSA Tomasz Porczyński (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 grudnia 2025 roku sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Wójta Gminy Biała z dnia 6 sierpnia 2025 roku nr GOPS.5102.43.79.2025 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji odmawiającej przyznania zasiłku celowego stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia. dc Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2025 r. nr GOPS.5102.43.79.2025 Wójt Gminy Biała na podstawie art. 134 zw. z art. 124 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.) – dalej: k.p.a., stwierdził uchybienie przez A.S. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy Biała z dnia 30 czerwca 2025 r. nr GOPS.5102.35.64.2025 o odmowie przyznania A. S. pomocy w formie zasiłku celowego oraz specjalnego zasiłku celowego z uwagi na przekroczone kryterium dochodowe oraz brak szczególnych okoliczności uzasadniających przyznanie specjalnej pomocy celowej. Z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, że ww. decyzją z dnia 30 czerwca 2025 r. Wójt Gminy Biała, po rozpatrzeniu wniosku A.S. z dnia 20 maja 2025 r., odmówił skarżącej przyznania pomocy w formie zasiłku celowego oraz specjalnego zasiłku celowego z przeznaczeniem na leczenie w sanatorium uzdrowiskowym, z uwagi na przekroczone kryterium dochodowe oraz brak szczególnych okoliczności uzasadniających przyznanie specjalnej pomocy celowej. Odpis powyższej decyzji doręczono skarżącej w dniu 15 lipca 2025 r., w trybie art. 44 k.p.a. Odwołanie od powyższej decyzji A.S. wniosła w dniu 4 sierpnia 2025 r. Wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2025 r. Wójt Gminy Biała działając na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Jednocześnie organ pouczył skarżącą, że postanowienie to jest ostateczne i przysługuje na nie skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A.S. zarzucała niewłaściwe zastosowanie art. 44 § 4 k.p.a. poprzez przyjęcie fikcji doręczenia w sytuacji, gdy skarżąca przebywała w sanatorium przez cały okres 14 dni, kiedy awizowana przesyłka pozostawiona była w placówce pocztowej, zaś organ administracji, miał informację, że skarżąca nie będzie wówczas przebywała w miejscu swojego zamieszkania. W aktach administracyjnych znajduje się bowiem skierowanie na leczenie uzdrowiskowe, wskazujące zarówno termin, jak i miejsce pobytu strony. Dlatego też skarżąca oceniła, że skarga jest zasadna, względnie uzasadniony jest wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Z akt sprawy wynika nadto, że pismem z dnia 8 września 2025 r. Wójt Gminy Biała zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu o stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia 6 sierpnia 2025 r. z uwagi na jego wydanie z naruszeniem przepisów o właściwości. Skarga A.S. została przekazana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu przy piśmie z dnia 10 października 2025 r. W piśmie tym organ II instancji wskazał również, że w dniu 10 października 2025 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy Biała z dnia 6 sierpnia 2025 r., jednakże z uwagi na zaskarżenie postanowienia przez A.S. postępowanie to zostanie zawieszone do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy przez WSA w Łodzi. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Biała wskazał m.in., iż zwrócił się do organu odwoławczego o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia i przekazał mu odwołanie wraz z pełną dokumentacją. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga A.S. została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 934 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., który stanowi, iż sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. W ramach sprawowanej kontroli Sąd jest między innymi uprawniony do stwierdzenia nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach – art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Przedmiotem skargi A. S. uczyniła postanowienie Wójta Gminy Biała z dnia 6 sierpnia 2025 r. o stwierdzeniu uchybienia przez skarżącą terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy Biała z dnia 30 czerwca 2025 r. o odmowie przyznania skarżącej pomocy w formie zasiłku celowego oraz specjalnego zasiłku celowego. Podstawę prawna kwestionowanego skargą rozstrzygnięcia stanowił art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.) – dalej: k.p.a., który stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Treść przywołanego ww. przepisu art. 134 k.p.a. wskazuje zatem wyraźnie, iż to organ odwoławczy, a nie organ który wydał rozstrzygnięcie w I instancji, jest właściwy do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Proste zestawienie treści tego przepisu ze stanem faktycznym niniejszej sprawy, który co istotne nie jest kwestionowany przez żadną ze stron postępowania, wskazuje na rażące naruszenie przepisów o właściwości przez Wójta Gminy Biała, wypełniające przesłankę z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia. dc