II SA/Łd 744/01

WyrokWSA w Łodzi2004-01-22

Skład orzekający: Anna Stępień, Wojciech Chróścielewski, Grzegorz Szkudlarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budynek gospodarczy o wymiarach 5,80m x 6,20m, wybudowany w latach 1994-2000, wymagał pozwolenia na budowę, a jeśli nie, to czy wymagał zgłoszenia, a w przypadku braku pozwolenia lub zgłoszenia, czy organ administracji miał obowiązek nakazać rozbiórkę na podstawie art. 48 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Budowa budynku gospodarczego o wymiarach 5,80m x 6,20m, rozpoczęta w 1994 r. i zakończona w 2000 r., wymagała uzyskania pozwolenia na budowę zgodnie z przepisami Prawa budowlanego z 1974 r. i 1994 r. Nawet jeśli budynek byłby związany z produkcją rolną i uzupełniał zabudowę zagrodową, jego wymiary przekraczały dopuszczalne parametry zwolnienia z obowiązku pozwolenia na budowę (35 m2 powierzchni zabudowy i 4,80 m rozpiętości konstrukcji). W związku z tym, organ administracji miał obowiązek nakazać rozbiórkę na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, a skarga podlegała oddaleniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki murowanego budynku gospodarczego o wymiarach 5,80m x 6,20m, wybudowanego przez G. C.-Ł. na działce w M. przy ul. A 53 w latach 1994-2000. Skarżąca twierdziła, że nie wymagała pozwolenia na budowę, ponieważ budynek był związany z produkcją rolną i uzupełniał zabudowę zagrodową. Organy administracji budowlanej uznały, że budowa była samowolna i nakazały rozbiórkę na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, domagając się stwierdzenia nieważności decyzji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę G. C.-Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia del. NSA Anna Stępień (spr.), Sędziowie del. NSA Wojciech Chróścielewski, Grzegorz Szkudlarek, Protokolant Tomasz Porczyński, po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi G. C.-Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku gospodarczego oddala skargę. IISA/Łd 744/01 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] podjętą na podstawie art. 138 § l pkt l Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( Dz.U. nr 89, poz.414 ze zm. ) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. po rozpatrzeniu odwołania G. C. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] w sprawie nakazania G. C. rozbiórki samowolnie wybudowanego murowanego budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce w M. przy ul. A 53, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ podniósł, że na wniosek M. i S. H. w dniu [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał oględzin na działce położonej w M. przy ul. A 53. Stwierdził, że na nieruchomości tej G. C.-Ł. wybudowała budynek gospodarczy o wymiarach 5,80 x 6,20m. W konsekwencji powyższego organ stopnia podstawowego decyzją z dnia [...] na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( Dz.U. nr 89, poz.414 ze zm. ) nakazał rozbiórkę budynku gospodarczego. Od przedmiotowej decyzji wniosła odwołanie G. C.-Ł. Organ odwoławczy decyzją z dnia [...] uchylił decyzję organu I-ej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdyż organ nic ustalił daty wybudowania obiektu. W ponownym postępowaniu administracyjnym organ I-ej instancji ustalił, że budowa budynku gospodarczego została rozpoczęta w roku 1994, a zakończona w 2000r. i decyzją z dnia [...] nakazał rozbiórkę samowolnie wybudowanego murowanego budynku gospodarczego. Od przedmiotowej decyzji wniosła odwołanie G. C. -Ł. Organ odwoławczy badając akta sprawy stwierdził, co następuje: Zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( Dz.U. nr 89, poz.414 ze zm. ) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. W art. 29 wyliczono enumeratywnie obiekty i roboty budowlane o określonych parametrach technicznych i uwarunkowaniach lokalizacyjnych,, które zostały zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Natomiast art. 30 określa budowy oraz roboty budowlane, które nie wymagają pozwolenia, wymagają natomiast zgłoszenia do właściwego organu. W świetle tych wyliczeń bezspornym pozostaje fakt, że na budowę budynku gospodarczego wymagane jest pozwolenie na budowę. Zgodnie z art. 48 ustawy - Prawo budowlane właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. W tym stanie rzeczy stwierdzono, że organ w odniesieniu do powyższej sprawy trafnie zastosował przepisy prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994r., a w szczególności przepis art. 48 wyżej cytowanej ustawy, który stanowi sankcję rozbiórki obiektu budowlanego wobec nie wypełnienia dyspozycji art. 28 ustawy - Prawo budowlane, tj. podjęcia budowy bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Nie ma przy tym możliwości wzięcia pod uwagę innych okoliczności. Mając na względzie powyższe orzeczono, jak w sentencji. W skardze do NSA G. C.-Ł. wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Podniosła, iż budowa przedmiotowego obiektu prowadzona była w latach 1994-2000, przy czym uzyskała informację, że na przedmiotową budowę nie jest wymagane pozwolenie. Stwierdziła ponadto, iż jest współwłaścicielką gospodarstwa rolnego, a wzniesiony budynek stanowi obiekt gospodarczy związany z produkcją rolną, uzupełnia zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej i spełnia wszystkie przesłanki z art. 29 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Do skargi załączyła odpis aktu małżeństwa zawartego przez skarżącą w dniu 28 października 2000r. z B. Ł. oraz wypis aktu notarialnego dotyczącego umowy darowizny z dnia 18 grudnia 1996r. nieruchomości rolnej położonej we wsi P. i W. w woj. [...] na rzecz B. Ł. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, stwierdzając, iż podniesiony zarzut, że obiekt nie wymagał pozwolenia jest nieprawdziwy, a ponadto nawet gdyby obiekt był związany z produkcją rolną, to i tak wymagałby zgłoszenia jego budowy do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy podnieść, iż stosownie do treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1271 i nr 228 z 2003r., poz. 2261 ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych (...), przy czym – zgodnie z § 2 tego artykułu – kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: 1/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, 2/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, 3/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 ust. 2 wskazanej wyżej ustawy – sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Rozpatrując przedmiotową skargę Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób, o którym mowa w artykule wskazanym wyżej, dlatego też skarga oddalona. Z akt niniejszej sprawy wynika, że przedmiotowy budynek gospodarczy o wymiarach 5,80m x 6,20m został zrealizowany w latach 1994 – 2000., przy czym inwestor G. C. – Ł. nie uzyskała pozwolenia na budowę. Inwestycja zakończona więc została pod rządem przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane ( tekst jedn. Dz.U. nr 106 z 2000r., poz. 1126 ). Ustawa ta weszła w życie od 1 stycznia 1995r. ( art. 108 ). Stosownie do treści art. 28 tej ustawy roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30. W wymienionych przepisach zawarty jest zamknięty katalog obiektów i robót budowlanych, które zostały zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę lub, które zamiast pozwolenia - wymagają zgłoszenia do właściwego organu. Z treści wskazanych wyżej przepisów wynika, że budowa budynku gospodarczego wymagała uzyskania pozwolenia na budowę. Podobne uregulowania zawierała ustawa z dnia 24 października 1974r. – Prawo budowlane ( Dz.U. nr 38, poz. 229 ze zm. ), obowiązująca do 31 grudnia 1994r., pod rządem której skarżąca przystąpiła w 1994r. do budowy przedmiotowego obiektu. Zgodnie z art. 28 ust. 1 tej ustawy – roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Stosownie do treści § 44 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego ( Dz.U. nr 8, poz. 48 ze zm. ), wydanego na podstawie delegacji ustawowej wynikającej między innymi z art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego z 1974r. – pozwolenia na budowę nie wymagała budowa altanek nie przystosowanych do stałego zamieszkania na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych oraz pomników, posągów, kapliczek i innych podobnych obiektów kultu religijnego – na terenach cmentarzy oraz na terenach przykościelnych, związanych z wykonywaniem kultu religijnego. Treść przytoczonych przepisów wskazuje więc na to, iż skarżąca przed przystąpieniem do budowy budynku gospodarczego winna wystąpić z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę, czego nie uczyniła. Ponieważ przedmiotowa inwestycja została rozpoczęta w okresie obowiązywania wskazanej wyżej ustawy z dnia 24 października 1974r. – Prawo budowlane, natomiast została zakończona w 2000r. , a więc pod rządem przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane – w myśl art. 103 ust. 2 tej ustawy w sprawie ma zastosowanie sankcja przewidziana w art. 48. Zgodnie z unormowaniem zawartym w tym przepisie – właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Wydanie decyzji w oparciu o ten przepis nie zależy od uznania administracyjnego, gdyż redakcja przepisu jest kategoryczna i nakładająca na organ obowiązek wydania nakazu rozbiórki w przypadku poczynienia ustaleń, o których mowa w powyższym artykule. W tej sytuacji, w związku z wynikami przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, które przytoczono, Sąd stwierdza, że zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami prawa i dlatego też skarga została oddalona na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ). Na zakończenie powyższych rozważań należy jedynie stwierdzić, że nie zasługują na aprobatę argumenty podniesione przez G. C. – Ł., iż wzniesiony przez skarżącą budynek gospodarczy spełnia wymogi do zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę w rozumieniu art. 29 ustawy – Prawo budowlane, gdyż jest ona współwłaścicielką gospodarstwa rolnego, a wzniesiony budynek uzupełnia zabudowę zagrodową i związany jest z produkcją rolną, o czym ma świadczyć załączony do akt dokument w postaci aktu notarialnego. Stosownie bowiem do treści art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. a – pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej – parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80m. Pomijając nawet fakt, że wskazana wyżej budowa wymaga, zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, zgłoszenia, które nie miało miejsca w niniejszej sprawie, to należy zwrócić uwagę na to, iż wymiary przedmiotowego budynku ( 5,80 x 6,20 m ) również przekraczają dopuszczalne parametry, o których mowa we wskazanym przepisie. Brak jest ponadto jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że budynek zrealizowany przez skarżącą, stanowi obiekt związany z produkcją rolną i stanowi uzupełnienie zabudowy zagrodowej. Należy w tym miejscu podnieść, że nie może o tym świadczyć, jak chce tego skarżąca, załączona do skargi umowa darowizny w postaci aktu notarialnego sporządzonego w dniu 18 grudnia 1996r. Wynika bowiem z niego jedynie to, że B. Ł., z którym skarżąca zawarła związek małżeński w dniu 28 października 2000r., uzyskał na mocy tej umowy udział w nieruchomości rolnej położonej we wsi P. i W., który stanowi jego majątek odrębny i nie ma żadnego związku z przedmiotową inwestycją. Reasumując, orzeczono jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło