II SA/Łd 745/03

PostanowienieWSA w Łodzi2004-03-15

Skład orzekający: Grzegorz Szkudlarek, Jolanta Rosińska, Renata Kubot - Szustowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie dotyczące postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego, jeśli przyczyna zawieszenia (niekonstytucyjność przepisu) przestała istnieć w wyniku wyroku Trybunału Konstytucyjnego, a postępowanie administracyjne zostało podjęte?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie, ponieważ postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego stało się zbędne w wyniku wyroku Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającego niezgodność z Konstytucją przepisu, który stanowił podstawę zawieszenia. Po podjęciu postępowania administracyjnego przez organ, kwestia legalności postanowienia o zawieszeniu straciła aktualność, a sąd administracyjny nie jest właściwy do merytorycznego rozstrzygania spraw administracyjnych.
Stan faktyczny
Skarżąca I. M. wniosła skargę na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji do pracy przymusowej. Organ zawiesił postępowanie ze względu na toczące się postępowanie przed Trybunałem Konstytucyjnym w przedmiocie konstytucyjności przepisu określającego termin składania wniosków. Po wydaniu przez TK wyroku stwierdzającego niezgodność przepisu z Konstytucją, organ podjął zawieszone postępowanie. Skarżąca poparła skargę, domagając się rozstrzygnięcia o przyznaniu jej świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 15 marca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: del. Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Rosińska p.o. Sędziego WSA Renata Kubot - Szustowska (spr.) Protokolant : Arkadiusz Widawski po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi I. M. na postanowienie Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie świadczenia pieniężnego z tytułu deportacji do pracy przymusowej postanawia: umorzyć postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi. Postanowieniem z dnia [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie z wniosku I M. o przyznanie uprawnienia, określonego w ustawie z dnia 31.maja 1996r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm.). W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, iż wniosek złożony został po upływie terminu, określonego w art. 4 ust. 5 cytowanej ustawy, tj. po dniu 31.grudnia 1999r. Toczy się jednakże postępowanie w przedmiocie stwierdzenia niekonstytucyjności cytowanego przepisu, którego wynik ma zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy. Stąd też uzasadnione jest zawieszenie postępowania administracyjnego, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, I. M. wniosła o potraktowanie jej sprawy jako wyjątkowej, niezależnie od zasady, nakazującej rozpoznawanie wniosków, złożonych jedynie przed określonym dniem. Postanowieniem z dnia [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia [...] argumentując jak w tymże orzeczeniu. W skardze na wspomniane orzeczenie I. M. wniosła o rozstrzygnięcie, czy przysługuje jej "kombatancki dodatek do emerytury", podnosząc, że jako dziecko wykonywała pracę przymusową na rzecz III Rzeszy. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o umorzenie postępowania, wskazując, iż postanowieniem z dnia [...] podjęto zawieszone postępowanie. Zarządzeniem z dnia 17.lipca 2003r. wezwano skarżącą do wypowiedzenia się czy wobec podjęcia zawieszonego postępowania popiera złożoną skargę czy też ją cofa. W dniu 28.lipca 2003r. I. M. poinformowała, iż wobec braku jednoznacznej odpowiedzi "czy przysługuje jej dodatek do emerytury", złożoną skargę popiera. W piśmie z dnia 17.lutego 2004r. natomiast zwróciła się z prośbą o sprawiedliwy i zrozumiały dla niej wyrok, wskazując, iż treść doręczanych jej przez Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pism, jest dlań niezrozumiała. Wojewódzki Sąd Administracyjne zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1.stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po myśli art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) natomiast, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Zgodnie wszakże z treścią art. 161 § 1 pkt 3 p.s.a. sąd umarza postępowanie m.in. wówczas, gdy stało się ono zbędne, z przyczyn innych niż cofnięcie skargi czy śmierć strony. W rozpoznawanej sprawie zasadnicze znaczenie ma fakt, że Wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17.czerwca 2003r. w sprawie o sygn.akt P 24/02 (ogłoszonym w Dzienniku Ustaw Nr 110 z dnia 27.czerwca 2003r., poz. 1060), stwierdzona została niezgodność z art. 2 i 32 ust. 1 Konstytucji, art. 4 ust. 5 ustawy z dnia 31.maja 1996r. o świadczeniu pieniężnym, przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz.U. Nr 87, poz. 395 ze zm.). Oznacza to, że wskazany wyżej przepis został uchylony, z dniem ogłoszenia w Dzienniku Ustaw Obwieszczenia Prezesa Trybunału Konstytucyjnego o utracie jego mocy obowiązującej. Tym samym, odpadła więc przyczyna zawieszenia postępowania, wobec czego postanowieniem Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] zostało ono podjęte. Skoro zatem zaskarżone rozstrzygnięcie nie ma aktualnie wpływu na tok postępowania administracyjnego, bezprzedmiotowe jest orzekanie w przedmiocie jego zgodności z prawem. Podnieść bowiem należy, że sąd administracyjny rozpatruje sprawę wyłącznie w granicach danej sprawy, oceniając legalność zaskarżonego aktu. Oznacza to, że w rozpoznawanej sprawie niedopuszczalne było rozstrzyganie czy skarżącej przysługuje prawo do świadczenia pieniężnego. Po pierwsze bowiem przedmiotem badania było wyłącznie postanowienie o zawieszeniu postępowania, po wtóre, sądy administracyjne kontrolując jedynie legalność zaskarżonych aktów administracyjnych, nie rozstrzygają spraw administracyjnych za powołane do tego organy. Uwzględniając powyższe, na podstawie cytowanego przepisu, orzeczono o umorzeniu postępowania sądowego. Na marginesie już jedynie dodać należy, że skarżącej służyć będzie prawo złożenia skargi od ewentualnego, niekorzystnego dlań rozstrzygnięcia sprawy co do istoty przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, po wyczerpaniu środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło