II SA/Łd 754/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – II Wydział w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor sądowy Renata Kubot-Szustowska po rozpoznaniu w dniu 7.września 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wojewody [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przekazania według właściwości podania o odszkodowanie za zalewanie gruntu postanawia: odrzucić skargę. Postanowieniem z dnia [...], wydanym na skutek rozpoznania zażalenia K. K. od postanowienia Wójta Gminy J. w sprawie przekazania wniosku żalącego się o odszkodowanie za zalewanie gruntów Wójtowi Gminy S., uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i orzekło o przekazaniu sprawy Wojewodzie [...], jako organowi właściwemu do jej załatwienia. Skargę na powyższe orzeczenie, w części dotyczącej przekazania sprawy Wojewodzie [...], złożył tenże organ, wnosząc o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia jako niezgodnego z prawem. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie, wskazując na brak legitymacji do jej wniesienia przez Wojewodę [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art.50 § 1 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest nadto inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (§ 2). Charakterystyczną cechą postępowania sądowoadministracyjnego, jest jego kontradyktoryjny charakter. Sąd administracyjny wszczyna postępowanie na podstawie skargi wniesionej przez uprawniony podmiot a struktura postępowania administracyjnego ukształtowana jest jako spór prowadzony przed niezawisłym sądem przez dwa podmioty: podmiot żądający udzielenia ochrony prawnej (skarżącego) i organ administracji publicznej, którego działanie lub zaniechanie stało się przyczyną zgłoszenia żądania udzielenia ochrony prawnej. Postępowanie to nie może być wykorzystywane do rozstrzygania sporów na tle odmiennych poglądów prawnych między organami administracji różnych szczebli w strukturze organizacyjnej administracji publicznej. Analiza treści unormowania art. 50 § 1 p.p.s.a. wskazuje ponadto, iż o statusie strony w postępowaniu sądowym decyduje posiadanie interesu prawnego. Podstawę procesowej legitymacji strony musi stanowić przepis prawa materialnego, wskazujący na własne prawo (interes prawny) lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Tak więc istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego sprowadza się zatem do ustalenia związku o charakterze materialno - prawnym między obowiązującą normą, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu. Istnienia interesu prawnego należały zawsze poszukiwać w prawie materialnym, którego konkretna norma nabiera cech uprawnień lub obowiązków strony, przy rozstrzyganiu sprawy indywidualnej. A ponieważ brzmienie odpowiednika art. 50 p.p.s.a., czyli art. 33 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), było podobne, orzecznictwo, jak i poglądy doktryny wyrażone w trakcie obowiązywania poprzedniej regulacji, zachowały swoją aktualność. Wobec tego należy w pełni zgodzić się ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 3 czerwca 1996 r., sygn.akt II SA 74/96 (ONSA 1997/2/89), iż interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się w tym, iż podmiot ten działa bezpośrednio, we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienie z nałożonego obowiązku. Kryterium "interesu prawnego" ma zatem charakter materialno - prawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a kontestowanym w skardze aktem lub czynnością organu administracji. O możliwości żądania wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego decydują przesłanki zbliżone do tych, które stanowią podstawę legitymacji procesowej strony w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2004, str. 89). W przedmiotowej sprawie ze skargą na ostateczne postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. o przekazaniu podania K. K. o wypłatę odszkodowania za zalewanie gruntów według właściwości, wydane w trybie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14.czewrca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.), wystąpił organ, któremu podanie zostało przekazane. Żaden wszakże przepis prawa nie uprawnia organu administracji rządowej, wskazanego przez organ jednostki samorządu terytorialnego, jako właściwy do załatwienia sprawy, do wystąpienia za skargą na takie rozstrzygnięcie. Przepisy ustawy z dnia 14.czerwca 1960 Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. Nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.) przewidują natomiast w takim przypadku możliwość wdania się w spór kompetencyjny, który rozstrzygany jest przez sąd administracyjny (art. 22 § 2 k.p.a.) (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 1.czerwca 2000r., sygn.akt III RN 179/99, OSNP 2001/9/294, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8.czerwca 2004r, sygn.akt OW 59/04, ONSAiWSA 2004/2/34 ). Ponieważ zatem skarga na ostateczne postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławcze w Ł., złożona została przez podmiot nieuprawniony do jej wniesienia, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzeczono o jej odrzuceniu.