II SA/Łd 762/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Markiewicz, Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Protokolant referent stażysta Marta Aftowicz-Korlińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2006 roku sprawy ze skargi W. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę. Decyzją Nr [...], z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez W. T., od decyzji Nr [...], z dnia [...] wydanej przez Burmistrza Miasta w K., w sprawie przyznania zasiłku okresowego od maja do czerwca 2006 roku, w kwocie po 20,00 złotych miesięcznie, na podstawie przepisu art. 138 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 38 ust. 1, 2 i 4 oraz art. 147 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz.593 ze zm.), utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż zaskarżoną decyzją z dnia [...], Nr [...], organ pierwszej instancji przyznał W. T., zasiłek okresowy od miesiąca maja do czerwca 2006 roku, w wysokości po 20,00 złotych miesięcznie. Od decyzji tej pismem z dnia 7 czerwca 2006 roku W. T. wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., domagając się rozpatrzenia jego sprawy oraz zwiększenia wysokości zasiłku okresowego. Odwołujący się wskazał, iż nie rozumie dlaczego kwota przyznanego zasiłku wynosi tylko 20,00 złotych miesięcznie, wniósł również o interwencję w tej sprawie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., rozpatrując powyższe odwołanie wskazało, iż zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej, pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Celem pomocy społecznej jest wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienie im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka oraz podjęcia działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin a także ich integracji ze środowiskiem. Organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 38 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek okresowy przysługuje, w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego: - osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium chodowego osoby samotnie gospodarującej, - rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny. Dalej organ odwoławczy podniósł, iż przepis art. 147 ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej stanowi, że w 2006 roku, minimalna wysokość zasiłku okresowego wynosi w przypadku rodziny 25% różnicy między kryterium dochodowym rodziny, a dochodem rodziny. Jak wynika z konstrukcji tego przepisu, jest to wyliczenie matematyczne. W tym konkretnym przypadku, wyliczenie to przedstawia się następująco: 316,00 złotych x 3 (osoby) = 948,00 złotych i jest to kwota kryterium dochodowego dla trzyosobowej rodziny, takiej jak rodzina skarżącego. Kwotę ta należy pomniejszyć o 887,10 złotych, czyli kwotę stanowiącą łączny dochód w rodzinie skarżącego. Uzyskana różnica wynosi 60,89 złotych. Dalej organ wskazał, iż 25% różnicy pomiędzy kryterium dochodowym, a dochodem w rodzinie stanowi kwotę 15,22 złotych i jest to wysokość zasiłku okresowego. Organ odwoławczy wskazał dalej, iż na podstawie przepisu art. 38 ust. 4 omawianej ustawy, kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 20,00 złotych miesięcznie. W ocenie organu odwoławczego, ze zgromadzonego w tej sprawie materiału wynika, iż W. T., spełnia przesłanki określone w przepisie art. 38 ustawy o pomocy społecznej, jest pełnoletnią osobą w rodzime, pozbawioną dochodu z powodu bezrobocia i niepełnosprawności. Konkludując organ odwoławczy wskazał, iż organ pierwszej instancji wydając kwestionowaną decyzję dokonał prawidłowych ustaleń odnośnie sytuacji materialnej i zdrowotnej zainteresowanego, a wysokość przyznanego zasiłku okresowego została ustalona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Zdaniem organu odwoławczego bezspornym jest, iż sytuacja materialna i bytowa W. T. jest trudna. Zainteresowany jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, ma 32 lata i prowadzi trzyosobowe gospodarstwo domowe. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, iż rozumie to, że przyznana pomoc finansowa jest niewystarczająca na pokrycie potrzeb skarżącego. W dniu 8 sierpnia 2006 roku skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wywiódł W. T. wskazując, iż organ odwoławczy przyznał to, iż skarżący spełnia przesłanki określone w przepisie art. 38 ustawy o pomocy społecznej gdyż jest osobą pełnoletnią całkowicie niezdolną do pracy z powodu bezrobocia i niepełnosprawności. Pomimo tego organ ten utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji przyznającą zasiłek okresowy od maja do czerwca 2006 roku w kwocie po 20,00 złotych miesięcznie. Skarżący wskazał nadto, iż jak to wynika z konstrukcji przepisu art. 147 ust. 2 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, kwota 20,00 złotych miesięcznie jest kwotą najniższą. Z tej też przyczyny zwrócił się o udzielenie odpowiedzi na pytanie dlaczego przyznano mu kwotę najniższą z możliwych. Wskazał, iż zasiłek z pomocy społecznej jest jego jedynym dochodem, który winien mu pomóc w zaspokojeniu niezbędnych potrzeb, w zakupie koniecznych leków oraz w umożliwieniu życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o oddalenie skargi wywodząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (w skrócie: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1. uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 2. stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, 3. stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, nie będąc ograniczonym zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 par. 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji opisanych powyżej uchybień, a tym samym wobec nieuwzględnienia skargi oddalił ją (art. 151 p.p.s.a.). Organy administracji ferujące decyzje w niniejszym postępowaniu, prawidłowo wskazały na przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), jako na podstawę rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Przepis art. 36 tejże ustawy stanowi, iż świadczeniami z pomocy społecznej są między innymi świadczenia pieniężne w postaci zasiłków okresowych. Przepis art. 38 ust 1 tejże ustawy stanowi natomiast, iż zasiłek okresowy przysługuje: 1) osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej; 2) rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny, w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego. Przepis art. 38 ust. 2 tejże ustawy stanowi dalej, iż zasiłek okresowy ustala się: 1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym, że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418,00 złotych miesięcznie; 2) w przypadku rodziny - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny. Przepis art. 38 ust. 3 omawianej ustawy stanowi natomiast, iż kwota zasiłku okresowego ustalona zgodnie z ust. 2 nie może być niższa niż 50 % różnicy między: 1) kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby; 2) kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny. Przepis ten jednak nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, bowiem na mocy art. 147 omawianej ustawy, w pierwszych czterech latach obowiązywania tejże ustawy kwota zasiłku okresowego podlega dalej idącym ograniczeniom. Przepis art. 147 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej stanowi bowiem, iż w latach 2006 i 2007 minimalna wysokość zasiłku okresowego wynosi: 1) w przypadku osoby samotnie gospodarującej - 35 % różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, 2) w przypadku rodziny - 25 % różnicy między kryterium dochodowym rodziny a dochodem rodziny. Ostatecznie należy wskazać, iż zgodnie z przepisem art. 38 ust. 4 omawianej ustawy kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 20,00 złotych miesięcznie. Wszystkie powyższe przepisy zostały w sposób prawidłowy przywołane przez organ odwoławczy i ich zastosowanie w niniejszej sprawie nie wzbudza uwag krytycznych. Podobnie nie jest przedmiotem kontrowersji stan faktyczny ustalony przez organy obu instancji, będący podstawą wydania kwestionowanych decyzji. Nie ulega wątpliwości, iż skarżący, jako osoba bezrobotna pozbawiana prawa do zasiłku i jednocześnie osoba niepełnosprawna, wypełnia dyspozycję przywołanego powyżej przepisu art. 38 ustawy o pomocy społecznej i tym samym uprawniony jest do otrzymania zasiłku okresowego. Nie budzi także uwag krytycznych zarówno to ustalenie, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i córką, jak i to, że dochód rodziny skarżącego, na który składa się wynagrodzenie za pracę jego żony w wysokości 844,11 złotych miesięcznie i zasiłek rodzinny na córkę w wysokości 43,00 złote, stanowi łącznie 887,11 złotych. W takiej sytuacji wyłącznie z matematycznego wyliczenia wypływa kwota należnego skarżącemu zasiłku celowego. W przypadku rodziny kwotę tą stanowi różnica między kryterium dochodowym rodziny, a dochodem tej rodziny. Przepis art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej stanowi, iż kryterium dochodowe rodziny to suma kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, a więc w sytuacji rodziny trzyosobowej kryterium dochodowe rodziny to 3 x 316,00 złotych, czyli 948,00 złotych. Różnica pomiędzy tą kwotą, a dochodem rodziny skarżącego obliczonym według wskazań zawartych w przepisie art. 8 omawianej ustawy wynosi 60,89 złotych (948,00 – 887,11). Natomiast mając na uwadze treść przywołanego powyżej przepisu art. 147 ust. 3 omawianej ustawy, wysokość należnego skarżącemu świadczenia winna wynosić 15,22 złote (60,89 x 25%). Kwota to ulega jednak podwyższeniu do kwoty 20,00 złotych na mocy przywołanego powyżej przepisu art. 38 ust. 4 omawianej ustawy. Konkludując wskazać wypada, iż kwota przyznanego skarżącemu zasiłku okresowego wyliczona została w sposób zgodny z prawem, a wyliczenie dokonane przez organ odwoławczy jest poprawne i przejrzyste. Nie ulega jednak wątpliwości, iż kwota przyznanego zasiłku okresowego nie może zaspokoić wszystkich potrzeb skarżącego. Wydaje się zatem, iż w celu przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej skarżący winien rozważyć ubieganie się o przyznanie innych świadczeń z pomocy społecznej. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż kwota przyznanego zasiłku okresowego – w świetle okoliczności ustalonych w niniejszej sprawie – nie może zostać podwyższona. Z tych wszystkich względów orzeczono jak powyżej (art. 151 p.p.s.a.).