II SA/Łd 762/16
WyrokWSA w Łodzi2017-02-24
Skład orzekający: Joanna Sekunda - Lenczewska, Arkadiusz Blewązka, Renata Kubot - Szustowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego powinien umorzyć postępowanie administracyjne dotyczące doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z warunkami technicznymi, jeśli budynek uzyskał pozwolenie na użytkowanie?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego zasadnie umorzył postępowanie administracyjne, ponieważ wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie potwierdza legalność obiektu budowlanego i wyłącza możliwość ponownego badania jego zgodności z prawem w postępowaniu naprawczym. Ponowne rozpatrywanie kwestii zgodności wykonanych robót z prawem byłoby naruszeniem zasady dwukrotnego rozstrzygania tej samej sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie doprowadzenia budynku handlowo-mieszkalnego do stanu zgodnego z warunkami technicznymi i nakazanie rozbiórki części budynku znajdującej się na jej działce. Organ I instancji odmówił wszczęcia postępowania, a następnie umorzył postępowanie administracyjne. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano i nakazano wypłatę z Funduszu Skarbu Państwa na rzecz adwokata kwoty 240 zł powiększonej o należny podatek VAT tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda - Lenczewska, Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Sędzia WSA Renata Kubot - Szustowska, , Protokolant Starszy sekretarz sądowy Dominika Człapińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2017 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego budynku handlowo – mieszkalnego 1. oddala skargę, 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z Funduszu Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz adw. Z. B. prowadzącego Kancelarię Adwokacką przy ul. [...] w Ł. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o należny podatek od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. LS
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] nr [...] umarzającą postępowanie administracyjne dotyczące budynku handlowo – mieszkalnego o powierzchni zabudowy 160m2, kubaturze 531,56m3 zlokalizowanego na działce nr 557 w ., gm. P., w bezpośrednim sąsiedztwie granicy z działką nr 558.
Jak wynika z akt sprawy, pismem z dnia 19 lutego 2016r. B. B. wystąpiła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z wnioskiem o wszczęcie postępowania administracyjnego w sprawie doprowadzenia budynku handlowo – mieszkalnego zlokalizowanego w miejscowości D. 61 gmina P. na działce o nr 557 i 558 do stanu zgodnego z warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie określonymi w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. i wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę części przedmiotowego budynku zlokalizowanej na jej działce.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...] nr [...] znak: [...] odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego na wniosek B. B. z dnia [...] dotyczącego budynku handlowo – mieszkalnego o powierzchni zabudowy 160m2, kubaturze 531,56m3, zlokalizowanego na działce nr 557 w D., gmina P., w bezpośrednim sąsiedztwie granicy z działką nr 558, będącego przedmiotem decyzji z dnia [...] nr [...] Starosty [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę w zakresie przebudowy i zmiany sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na budynek handlowo – mieszkalny wraz z rozbudową, przebudowy przyłącza wodociągowego, budowy przyłącza kanalizacji sanitarnej z instalacją odbiorczą i budowy zjazdu publicznego oraz przedmiotem decyzji z dnia [...] nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. udzielającej pozwolenia na użytkowanie rozbudowy tego budynku.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. postanowieniem z dnia [...] nr [...] znak: [...] uchylił w całości postanowienie organu powiatowego z dnia [...] nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W dniu 24 maja 2016r. pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w P. przeprowadzili oględziny budynku handlowo –mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr 557 w D..
Decyzją z dnia [...] nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. umorzył postępowanie administracyjne dotyczące przedmiotowego budynku handlowo – mieszkalnego wszczęte na wniosek B. B. z dnia 19 lutego 2016r.
W terminie prawem przewidzianym odwołanie od ww. decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. wniosła B. B., podnosząc że budynek sąsiada miał być pobudowany w granicy działki nr 557 w
D., podczas gdy został częściowo pobudowany na działce nr 558, stanowiącej jej własność. Odwołująca wyjaśniła jednocześnie, że przedmiotowy budynek nadal jest w budowie i warunkowo został oddany do użytkowania, gdzie termin warunkowego oddania do użytkowania minął.
Powołaną na wstępie decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., po rozpatrzeniu odwołania B. B., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia organ przypomniał, że Starosta [...] decyzją z dnia [...] nr [...] udzielił D. M. i W. M. pozwolenia na rozbiórkę budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działce nr 557 obręb [...], gmina P., kategoria obiektu budowlanego I – budynki mieszkalne jednorodzinne. Opis zakresu i sposobu prowadzonych robót rozbiórkowych wskazuje, iż rozbiórce podlegała część budynku mieszkalnego nieprzylegającego do budynku mieszkalnego skarżącej, a rozbiórka winna być prowadzona sposobem ręcznym. Natomiast w celu zapewnienia maksymalnego bezpieczeństwa przy planowanych robotach rozbiórkowych, w linii ogrodzenia z działką nr 558 zaplanowano wykonanie parkanu i zadaszenia. Z kolei decyzją z dnia [...] nr [...] znak: [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...], a Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] znak: [...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie Wojewody [...].
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. przypomniał również, że Starosta [...] decyzją z dnia [...] nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił W. M. pozwolenia na przebudowę i zmianę sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na budynek handlowo – mieszkalny wraz z rozbudową na działce nr 557 w D., gm. P.; przebudowę przyłącza wodociągowego, budowę przyłącza kanalizacji sanitarnej z instalacją odbiorczą, budowę zjazdu publicznego z drogi gminnej na działkach nr 557, 595 w D., gm. P. – kategoria obiektu budowlanego: XVII – budynki handlu, gastronomii i usług. Organ podkreślił, że skarżąca miała możliwość odwołania się od decyzji, która stała się podstawą prowadzenia kwestionowanych robót budowlanych.
Dalej organ wskazał, iż decyzją z dnia [...] nr [...], znak: [...] Wojewoda [...] stwierdził nieważności ww. decyzji Starosty [...] z dnia [...] Z kolei Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] znak: [...], uchylił powyższe rozstrzygnięcie Wojewody [...] w całości i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...]
Organ odwoławczy wskazał nadto, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia [...] nr [...] udzielił inwestorowi W.M. pozwolenia na użytkowanie budynku handlowo – mieszkalnego w zakresie rozbudowy, określając parametry budynku: powierzchnia zabudowy 160m2, powierzchnia użytkowa 172,34m2, kubatura budynku 531,56m3 zrealizowanej wraz z przebudową i zmianą sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na budynek handlowo – mieszkalny, przebudową przyłącza wodociągowego, budową przyłącza kanalizacji sanitarnej z instalacją odbiorczą, budową zjazdu publicznego z drogi gminnej z lokalizacją na działkach nr 557, 595 w D., gm. P., na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] nr [...] Starosty [...], pod warunkiem wykonania w terminie do 31 grudnia 2013r. robót budowlanych i wykończeniowych polegających na wykonaniu w części mieszkalnej ścianki działowej, tynków, montażu stolarki drzwiowej oraz dokończenia budowy schodów wewnętrznych i tynków zewnętrznych ściany zachodniej budynku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] nr [...] na wniosek inwestora W. M. zmienił decyzję z dnia [...] nr [...] i orzekł wykonanie warunku polegającego na wykonaniu ścianki działowej w części mieszkalnej oraz tynków zewnętrznych ściany zachodniej budynku w terminie do dnia 30 grudnia 2015r., zaś decyzją z dnia [...] nr [...] na wniosek inwestora orzekł wykonanie robót polegających na wykonaniu tynków zewnętrznych ściany zachodniej budynku w terminie do dnia 31 grudnia 2016r.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. stwierdził, że kwestia prawidłowości robót budowlanych wykonanych na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...] i z dnia [...] nr [...] była już przedmiotem postępowań administracyjnych, zaś przedmiotowy obiekt został oddany do użytkowania, co oznacza, że ponowne analizowanie poprawności wykonania robót, które mieściły się w zakresie projektów budowlanych zatwierdzonych ww. decyzjami Starosty [...], a których wykonanie zapewniło realizację całości inwestycji, byłoby ponownym prowadzeniem postępowania w tej samej sprawie. Zdaniem organu odwoławczego skoro poddano już ocenie roboty budowlane wykonane w związku z ww. inwestycją na działkach nr 557 i 595 w D. i stwierdzono w sposób prawnie wiążący, że zostały one wykonane prawidłowo, a w obiegu prawnym pozostaje decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] nr [...]. zmieniona decyzją z dnia [...] nr [...] oraz decyzją z [...] nr [...] udzielająca inwestorowi W. M., pozwolenia na użytkowanie ww. inwestycji, to zasadnym jest umorzenie prowadzonego postępowania z uwagi na fakt, że rozstrzygnięcie o innej treści byłoby ponownym rozstrzygnięciem w tej samej sprawie, co stanowiłoby rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016r. poz. 23 ze zm.), dalej powoływanej jako "K.p.a.". Jednocześnie organ podkreślił, że w postępowaniu dotyczącym decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotem oceny organu I instancji była całość dokonanej inwestycji w oparciu o decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...] oraz decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...].
W końcowej części rozstrzygnięcia organ odwoławczy stwierdził, że zarzuty skarżącej o nieprawidłowości robót budowlanych związanych z przebudową i zmianą sposobu użytkowania budynku mieszkalnego na budynek handlowo –mieszkalny wraz z rozbudową, nie znajdują podstaw faktycznych i prawnych, ponieważ zostały wykonane na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...], przewidującej przebudowę części obiektu przylegającego do budynku mieszkalnego skarżącej. Kwestia dotycząca oceny prawidłowości wykonania tych robót nie może być przedmiotem ponownej oceny ze względu na funkcjonującą w obrocie prawnym decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] nr [...] zmienioną decyzją z dnia [...] nr [...] oraz decyzją z dnia [...] nr [...] udzielającą inwestorowi W. M. pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku. Jednocześnie organ odwoławczy nadmienił, że skarżąca, o ile wykaże przed sądem powszechnym, iż odniosła szkodę w wyniku robót prowadzonych przez inwestora przy rzeczonym budynku, może dochodzić odszkodowania od sprawcy szkody.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Łodzi na ww. decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] wywiodła B. B.. W uzasadnieniu skargi jej autorka podniosła, że W. M. naruszył przepisy Konstytucji RP oraz ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016r. poz. 290 ze zm.), dalej powoływanej jako "Pr.bud.", gdyż budynek miał być pobudowany w granicy działki na działce o nr 557 w D., natomiast został częściowo pobudowany na działce nr 558 stanowiącej jej własność, na co nie wyrażała zgody. Skarżąca podkreśliła, że sąsiad nie posiadał żadnego prawa do dysponowania na cele budowlane działką nr 558 i wskazała, że budynek nadal jest w budowie, warunkowo został oddany do użytkowania, gdzie termin warunkowego oddania do użytkowania minął. Zdaniem skarżącej po rozbiórce ww. budynku W. M. powinien wystąpić o nowe pozwolenie na budowę, gdyż nie było budynku, którego dotyczyła rozbudowa wg decyzji nr [...], a pomimo tego W. M. wykonywał budowę nowego budynku, gdzie przy tej szerokości działki powinien oddalić budynek o 3m od granicy działki. Tym samym – w ocenie autorki skargi – sąsiad pozbawił ją prawa do zabudowy części należącej do niej nieruchomości, wkraczając w strefę jej uprawnień do władania nieruchomością.
Ponadto B. B. dodała, że mapa do celów projektowych jest wykonana bez pieczęci i podpisu geodety uprawnionego, a granica na mapie jest sfałszowana, bowiem z protokołu granicznego z dnia 22 października 2011r. oraz zatwierdzonej decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości wynika jej przebieg w zupełnie innym miejscu.
W konkluzji skargi B. B. stwierdziła, iż żąda oddania należącej do niej nieruchomości i przywrócenia stanu zgodnego z prawem sprzed budowy wykonywanej przez W. M., dodając, że organ nadzoru budowlanego winien stać na straży realizacji budynków przede wszystkim zgodnie z prawem budowlanym, uchwałą w przedmiocie planu zagospodarowania przestrzennego oraz Kodeksem cywilnym, a nie tylko nad zgodnością realizacji obiektu z projektem budowlanym, który jest wykonany niezgodnie z prawem.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Przy piśmie z dnia 24 listopada 2016r. B. B. przedłożyła do akt sprawy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...], zdjęcia z 2016r. uwzgledniające różnice między budynkami na posesjach nr 557 i 558, pismo skierowane do Wydziału Geodezji Starostwa Powiatowego w P. z dnia 2 listopada 2016r., pismo Wydziału Geodezji, Kartografii i Gospodarki Nieruchomościami z dnia 3 listopada 2016r., pismo W. M. z dnia [...], mapę sytuacyjno – wysokościową z dnia 29 lipca 2011r. oraz protokół z kontroli budowy z dnia 6 czerwca 2012r..
Pismem z dnia 24 stycznia 2017r. B. B. reprezentowana przez pełnomocnika uzupełniła zarzuty skargi poprzez wskazanie naruszenia:
I. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 62 ust. 3 w zw. z art. 81 ust. 1 pkt 1 b, c, e i pkt 2 Pr.bud. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy sporny budynek znajduje się w odpowiednim stanie technicznym i nie zagraża życiu i zdrowiu ludzi lub bezpieczeństwu mienia;
II. przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, tj.:
1) art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, w tym brak posiłkowania się mapami geodezyjnymi przy ustalaniu położenia spornego budynku w trakcie jego oględzin oraz brak zlecenia sporządzenia ekspertyzy, co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, gdyż doprowadziło do nieuzasadnionego umorzenia postępowania;
2) art. 9 K.p.a. poprzez brak należytego i wyczerpującego poinformowania skarżącej o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków oraz brak udzielenia skarżącej niezbędnych wyjaśnień i wskazówek w odpowiedzi na wniesione przez nią zastrzeżenia;
3) art. 75 § 2 w zw. z art. 77 K.p.a. poprzez pominięcie dowodu z fotografii złożonych do akt niniejszej sprawy, co mogło mieć istotny wpływ na sposób ustalenia okoliczności faktycznych sprawy i doprowadziło do nieuzasadnionego umorzenia postępowania;
4) art. 76a § 2 w zw. z art. 9 K.p.a. poprzez pominięcie dowodu z dokumentów złożonych przez skarżącą do akt niniejszej sprawy w dniu 19 lutego 2016r. z uwagi na brak ich poświadczenia za zgodność z oryginałem, mimo, iż skarżąca nie została pouczona o konieczności złożenia kopii dokumentów w takiej formie;
5) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 105 § 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji o umorzeniu postępowania pomimo nieprzeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący.
W uzasadnieniu powyższych zarzutów skarżąca wskazała, że przedmiot postępowania wszczętego z jej wniosku z dnia 19 lutego 2016r. nie jest tożsamy z zakresem decyzji z dnia [...] zezwalającej na użytkowanie spornego budynku i w istocie dotyczy oceny, czy przedmiotowy budynek znajduje się w odpowiednim stanie technicznym. Zdaniem skarżącej organy obu instancji winny w niniejszym postępowaniu przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, w tym dokonać kontroli budynku i zlecić sporządzenie stosownej ekspertyzy w celu ustalenia, czy budynek znajduje się we właściwym stanie technicznym. Zaniechanie powyższego stanowi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik postępowania.
Ponadto w ocenie B. B. organy nadzoru budowlanego nie przeprowadziły w sposób wszechstronny postępowania dowodowego w sprawie oraz nie podjęły wszelkich niezbędnych czynności, które pozwoliłby na dokładne ustalenie stanu faktycznego. W toku postępowania zwracała bowiem uwagę organom obu instancji na liczne nieprawidłowości, które wystąpiły w trakcie rozbiórki i rozbudowy realizowanej na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...] i z dnia [...] nr [...]. Mimo to organ I instancji ograniczył się jedynie do przeprowadzenia oględzin przedmiotowego budynku, nie przeprowadzając dalszych czynności niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego sprawy. Z materiału dowodowego nie wynika również w sposób niebudzący wątpliwości, że organ I instancji w sposób prawidłowy ustalił przebieg granicy między działkami nr 557 i 558, a co za tym idzie ustalił prawidłową odległość spornego budynku od granicy i od budynku skarżącej. Z materiału dowodowego, w tym z protokołu oględzin nie wynika bowiem, aby organ przy ustalaniu granicy posiłkował się mapami geodezyjnymi.
Dodatkowo – w ocenie skarżącej - organy nadzoru budowlanego na żadnym etapie postępowania nie odniosły się do zarzutu skarżącej, iż dokonano rozbiórki budynku nieobjętego decyzją z dnia [...] nr [...] oraz, że część budynku, który miał zostać rozebrany ostatecznie nie został rozebrany, co stanowi istotne odstępstwo od projektu.
Skarżąca podkreśliła poza tym, że w toku postępowania zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z żądaniem udzielenia wyjaśnień w sprawie ustalenia, czy materiały dowodowe są zgodne z protokołem granicznym i decyzją z dnia [...], czy inwestor mógł realizować rozbudowę po dokonaniu rozbiórki budynku na podstawie decyzji z dnia [...]. nr [...]; czy decyzja nr [...] dotycząca rozbiórki jest zgodna z planem BIOZ; czy wejście do piwnicy miało być rozbudowane na starym; czy spływająca woda z filaru na rozbudowie wejścia do piwnicy jest zgodna z prawem budowlanym; czy nawiezienie ziemi i ułożenie kostki powodujące zwiększenie wód opadowych na działce skarżącej jest zgodne z prawem; czy mapa użyta do celów projektowych do decyzji nr [...] została sfałszowana; czy projekt architektoniczno - budowalny do decyzji [...] został sporządzonych prawidłowo, a jeżeli nie to podjęcie stosownych czynności oraz czy W. M. ma prawo do dysponowania działką skarżącej. W odpowiedzi Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w sposób lakoniczny odniósł się do poruszonych wyżej kwestii, ograniczając się w istocie do przytoczenia odpowiednich przepisów prawa. Również Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w toku prowadzonego postępowania nie odniósł się do zarzutów i wątpliwości skarżącej oraz nie przedstawił jej wyczerpujących wyjaśnień i wskazówek w powyższym zakresie, czym uchybił treści art. 9 K.p.a.
Skarżąca zwróciła również uwagę, iż organ II instancji pominął dowód z kserokopii dokumentów załączonych przez nią do wniosku o wszczęcie postępowania z dnia 19 lutego 2016r., co oznacza, iż za organem I instancji przyjął, iż nie mogą one stanowić dowodu, gdyż nie można potwierdzić ich zgodności z oryginałami, co stanowi naruszenie art. 76a § 2 w zw. z art. 9 K.p.a. Zdaniem skarżącej organ II instancji winien był zażądać dostarczenia przez nią uwierzytelnionego odpisu przedłożonych dokumentów i pouczyć ją o treści przywołanego przepisu. Ponadto autorka skargi wskazała, że organy obu instancji w ogóle nie ustaliły również, jakie rozwiązania przewidywał projekt budowlany i w związku z tym, czy inwestor realizując obiekt budowlany wykonał go zgodnie z tym projektem, a jeżeli nie, to czy doszło do istotnych odstępstw od projektu budowlanego.
W końcowej części pisma z dnia 24 stycznia 2017r. skarżąca wskazała na naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., podnosząc że organ odwoławczy powinien zastosować art. 138 § 2 K.p.a., gdyż z uwagi na brak prawidłowych ustaleń stanu faktycznego zachodzi konieczność wyjaśnienia sprawy w zakresie, który ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę uwzględniając skargę może uchylić akt, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 P.p.s.a. może to uczynić, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeśli nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 P.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 P.p.s.a. podlega oddaleniu.
Kontroli Sądu w niniejszej sprawie poddana została decyzja umarzająca postępowanie administracyjne wszczęte na wniosek B. B. z dnia 19 lutego 2016r. w sprawie budowy budynku handlowo - mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr 557 w D., gm. P.. Przypomnieć należy, że budynek mieszkalny będący przedmiotem postępowania został rozbudowany i przebudowany oraz zmieniono sposób jego użytkowania na handlowo – mieszkalny w oparciu o ustalenia decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...]. Co istotne, decyzją z dnia [...]. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. udzielił pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku handlowo – mieszkalnego w zakresie jego rozbudowy, zrealizowanej wraz z jego przebudową i zmianą sposobu użytkowania oraz przebudową przyłącza wodociągowego, budową przyłącza kanalizacji sanitarnej z instalacją odbiorczą i budową zjazdu publicznego. Wobec powyższego zasadnie wskazują organy, iż brak jest aktualnie podstaw do kwestionowania legalności wybudowanego obiektu. Jak bowiem przyjmuje się w utrwalonym orzecznictwie sądowoadministracyjnym, wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie ma takie znaczenie, że wzniesione obiekty budowlane nie mogą podlegać ponownemu sprawdzeniu pod kątem legalności wybudowania przez organy nadzoru budowlanego. W takiej sytuacji nie ma prawnych możliwości prowadzenia postępowania naprawczego, o jakim mowa w art. 50 – 51 Pr.bud., bowiem decyzja o pozwoleniu na użytkowanie jest swoistym potwierdzeniem legalności obiektu budowlanego, a fakt przyjęcia budynku do użytkowania jednoznacznie potwierdza, że obiekt wybudowany został zgodnie z obowiązującymi przepisami (vide wyroki: NSA z dnia 29 stycznia 2016r. sygn. akt II OSK 1313/14 i z dnia 9 kwietnia 2013r. sygn. akt II OSK 2370/11; WSA: w Krakowie z dnia 25 maja 2016r. sygn. akt II SA/Kr 358/16, w Gliwicach z dnia 18 kwietnia 2013r. sygn. akt II SA/Gl 1430/12, https://orzeczenia.nsa.gov.pl ). Konsekwencją powyższego jest stwierdzenie, że organ nie może wydać decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty w postępowaniu naprawczym prowadzonym w trybie art. 50 – 51 Pr.bud., a zatem należy postępowanie umorzyć na podstawie art. 105 § 1 K.p.a., co też organ słusznie uczynił w okolicznościach niniejszej sprawy.
Podkreślić jednocześnie należy, że w decyzji o pozwoleniu na użytkowanie organ po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli stwierdza, czy obiekt budowlany wykonano zgodnie z projektem i czy nadaje się do użytkowania. Kontrola, o której mowa, obejmuje sprawdzenie zgodności obiektu budowlanego z projektem zagospodarowania działki lub terenu; zgodności obiektu budowlanego z projektem architektoniczno-budowlanym; wyrobów budowlanych szczególnie istotnych dla bezpieczeństwa konstrukcji i bezpieczeństwa pożarowego; w przypadku nałożenia w pozwoleniu na budowę obowiązku rozbiórki istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania lub tymczasowych obiektów budowlanych - wykonania tego obowiązku, jeżeli upłynął termin rozbiórki określony w pozwoleniu; uporządkowania terenu budowy. W okolicznościach niniejszej sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wydał w dniu [...] decyzję o pozwoleniu na użytkowanie po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli, w wyniku której stwierdzono, iż inwestycja została zrealizowana z nieistotnymi zmianami oznaczonymi na przedłożonych przez inwestora kopiach rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego oraz, że do wykonania pozostały roboty budowlane i wykończeniowe w zakresie części mieszkalnej. Zaznaczyć trzeba, że tym samym organ nadzoru budowlanego stopnia powiatowego w decyzji tej potwierdził, że inwestycja została zrealizowana zgodnie z warunkami decyzji z dnia [...] nr [...] oraz projektem budowlanym zatwierdzonym tą decyzją. Jednocześnie organ uznał, że pozostałe do wykonania roboty budowlane nie stwarzają zagrożenia bezpieczeństwa i zdrowia użytkowników. Zatem kwestia zgodności inwestycji z ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę była już przedmiotem sprawdzenia przez organ nadzoru budowlanego, a co za tym idzie nie może podlegać ponownej ocenie w toku postępowania legalizacyjnego, jak tego chce skarżąca.
Należy również zauważyć, że zagadnienia związane ze zgodnością projektu budowlanego z przepisami prawa były już przedmiotem oceny organu administracji architektoniczno-budowlanej przed wydaniem decyzji udzielającej pozwolenia na rozbudowę i przebudowę budynku będącego przedmiotem postępowania i skarżąca jako strona postępowania w tym przedmiocie miała możliwość podnoszenia kwestii z tym związanych w postępowaniach zmierzających do weryfikacji tej decyzji. Z akt sprawy wynika, że na skutek wniosku B. B. wszczęte zostało postępowanie nadzorcze, w toku którego ustalono, że decyzja udzielająca pozwolenia na rozbudowę i przebudowę budynku nie zawiera wadliwości powodujących konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
Ponadto należy zwrócić uwagę, że również decyzja Starosty [...] o pozwoleniu na rozbiórkę budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działce nr ewid. 557 obręb [...], gmina P. z dnia [...] nr [...] stała się przedmiotem kontroli organów wyższego stopnia w związku z wnioskiem B. B. o stwierdzenie nieważności ww. decyzji. Decyzją z dnia [...] nr [...] znak: [...] Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności ww. decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...], a Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]znak: [...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie Wojewody [...]. Ponadto zgromadzona w sprawie dokumentacja wskazuje, że prowadzone było również postępowanie w sprawie sprawdzenia zgodności realizacji rozbiórki budynku mieszkalnego z lokalizacją na działce nr 557 w D. na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...] nr [...].
Zasadnie zatem organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji zauważył, że kwestia prawidłowości robót budowlanych wykonanych na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...]. nr [...] oraz decyzji dnia [...] nr [...] była już przedmiotem postępowań administracyjnych, w których oceniano zgodność z przepisami prawa inwestycji w postaci budynku handlowo-mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. 557 obręb [...], gmina P.. Zatem ponowna weryfikacja tych samych okoliczności w kontrolowanym w niniejszej sprawie postępowaniu jest zbyteczna. Niezasadne są więc zarzuty skargi, iż organy obu instancji nie ustaliły, jakie rozwiązania przewidywał projekt budowlany i czy inwestor realizując obiekt budowlany wykonał go zgodnie z projektem.
Odnosząc się zaś do zarzutu poprawności mapy do celów projektowych, na której sporządzono projekt zagospodarowania terenu, stanowiącej załącznik do decyzji Starosty [...] z dnia [...] udzielającej pozwolenia na przebudowę, rozbudowę i zmianę sposobu użytkowania, stwierdzić należy, że brak podstaw do kwestionowania tejże mapy w postępowaniu przed organami nadzoru budowlanego. Zauważyć trzeba, że przedmiotowa mapa posiada stosowną klauzulę organu geodezyjno-kartograficznego o przyjęciu do zasobu powiatowego geodezyjnego oraz stwierdzenie, iż może służyć do celów projektowych oraz właściwe podpisy osób upoważnionych. Jeśli skarżąca twierdzi, że granica przedstawiona na owej mapie nie odpowiada rzeczywistości, to może kwestionować prawidłowość tejże mapy przed organami geodezyjno-kartograficznymi, a nie w postępowaniu przed organami nadzoru budowlanego. Niezasadny jest również zarzut skarżącej jakoby pracownicy organu nadzoru budowlanego w toku oględzin obiektu mieli obowiązek ustalać szczegółowy przebieg granicy między działkami nr 557 i 558, bowiem kwestie te rozstrzygają odrębne organy w odrębnych postępowaniach prowadzonych na podstawie ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015r. poz. 520 ze zm.). Jednocześnie należy zauważyć, że z akt sprawy wynika, iż załącznikiem do protokołu oględzin obiektu z dnia 24 maja 2016r. była mapa sytuacyjno–wysokościowa przyjęta do zasobu geodezyjnego. Nieuzasadnione jest więc twierdzenie skarżącej, że organ przeprowadzając oględziny nie posiłkował się mapami geodezyjnymi.
Ponadto należy stwierdzić, że podniesiona przez skarżącą kwestia nieprzeprowadzenia oceny na podstawie art. 62 ust. 3 w zw. z art. 81 ust. 1 pkt 1 b, c, e i pkt 2 Pr. bud., czy budynek na działce nr ewid. 557 w D. znajduje się w odpowiednim stanie technicznym, nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika bowiem z wniosku B. B. z dnia 19 lutego 2016r. stanowiącego podstawę do wszczęcia postępowania będącego przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie, skarżąca żądała przeprowadzenia postępowania, którego celem będzie doprowadzenie budynku handlowo-mieszkalnego znajdującego się na działkach nr ewid. 557 i 558 w D. do stanu zgodnego z warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, oraz wydania decyzji o rozbiórce części przedmiotowego budynku zlokalizowanego na należącej do niej działce. Tym samym stwierdzić należy, że skarżąca nie żądała wszczęcia postępowania w celu wydania przez organ nadzoru budowlanego nakazu przeprowadzenia kontroli obiektu budowlanego i przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego obiektu, o których mowa w art. 62 ust. 3 Pr. bud. Niemniej jednak zauważyć należy, że jak już wyżej wskazano, dla obiektu będącego przedmiotem niniejszego postępowania wydana została decyzja o pozwoleniu na użytkowanie, która potwierdziła że budynek znajduje się w odpowiednim stanie technicznym i nie stwarza zagrożenia dla życia i zdrowia użytkowników obiektu oraz mienia, a tym samym nadaje się do użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. Ponadto w toku oględzin przeprowadzonych w dniu 24 maja 2016r. pracownicy organu nadzoru budowlanego stwierdzili, że stan techniczny budynku nie budzi zastrzeżeń.
Dodatkowo, odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, stwierdzić trzeba, że jak wynika z treści zawiadomienia z dnia 8 lipca 2016r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. dokumentacja złożona przez skarżącą do akt sprawy niepotwierdzona za zgodność z oryginałem została włączona do akt sprawy i organ potraktował tę dokumentację jako dokumenty prywatne. Podkreślić należy, że okoliczność braku potwierdzenia za zgodność z oryginałem nie dyskwalifikuje wymienionych dokumentów jako dowodów w sprawie, bowiem poświadczenie odpisu dokumentu za zgodność powoduje jedynie, że odpis uzyskuje walor dokumentu urzędowego na mocy art. 76 lub art. 76 a ust.3 K.p.a. Pomimo, iż organ, jak wskazała skarżąca, mógł zażądać dostarczenia uwierzytelnionych odpisów przedłożonych dokumentów lub też zwrócić się w tym celu do właściwych organów, uchybienie to nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, bowiem okoliczności wynikające z przedłożonych przez skarżącą dokumentów nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Ponadto w zakresie podniesionej przez skarżącą okoliczności, iż organy nadzoru budowlanego lakonicznie odniosły się do poruszonych przez nią w toku postępowania kwestii, uznać należy, że organy prowadzące postępowanie nie uchybiły przepisom procedury administracyjnej w tym zakresie. Nie jest rzeczą organów orzekających w danej sprawie przesądzać zagadnień rozstrzyganych w odrębnych postępowaniach administracyjnych, czy pozostających w kompetencjach innych organów administracji publicznej. W ocenie Sądu, wbrew przekonaniom skarżącej, w toku postępowania organ w wystarczającym stopniu informował strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, a co za tym idzie nie naruszył art. 9 K.p.a.
Reasumując uznać, że organ prowadzący postępowanie wypełnił zawarty w art. 7 K.p.a. nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz określony w przepisie art. 77 § 1 K.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Ponadto wypełnił obowiązki wynikające z art. 80 K.p.a. Stwierdzić również trzeba, że uzasadnienie decyzji odpowiada wymogom art. 107 § 3 K.p.a. Zdaniem Sądu zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu, a organ dokonał właściwej subsumpcji stanu faktycznego do norm prawa. Ponadto stwierdzić należy, że w zaskarżonej decyzji organ w sposób wystarczający wyjaśnił podstawę prawną decyzji oraz przytoczył przepisy prawa mające zastosowanie w okolicznościach sprawy. Tym samym stwierdzić należy, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. nie naruszył art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 105 § 1 K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji orzekającej o umorzeniu postępowania w sprawie.
W tym stanie rzeczy Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 P.p.s.a. w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 c) i § 4 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. poz. 1801) w zw. z § 22 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016r. poz. 1714).
JK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło