II SA/Łd 767/07

Dnia 7 listopada 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.), Protokolant asystent sędziego Piotr Pietrasik, po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2007 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie zaliczki alimentacyjnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...]r., Nr [...] Prezydent Miasta Ł. działając na podstawie art. 104, art. 163 K.p.a. art. 7 ust. 2, art. 10a, art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.), art. 3 pkt 24 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 ze zm.) oraz § 18 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 105, poz. 881 ze zm.), Zarządzenia Nr 4251/IV/06 Prezydenta Miasta Ł. z dnia 10 lipca 2006r. w sprawie upoważnienia Pracowników Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. do prowadzenia postępowania wobec dłużników alimentacyjnych oraz postępowania w sprawach zaliczek alimentacyjnych, a także do wydawania decyzji administracyjnych w tych sprawach, zmienił własną decyzję z dnia [...]r., Nr [...] w sprawie przyznania A. W. zaliczki alimentacyjnej na dziecko – D. W., w części dotyczącej okresu przysługiwania świadczenia, w ten sposób, że przyznał zaliczkę alimentacyjną na okres od 1 września 2006r. do 31 stycznia 2007r., w kwocie 100 zł miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w styczniu 2007r. strona otrzymała zaległe alimenty w kwocie 4044zł, co spowodowało iż dochód na członka rodziny przekroczył kwotę określoną w art. 7 ust. 2 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, tj. 583zł. Powyższe spowodowało konieczność zmiany wcześniej wydanej decyzji o przyznaniu stronie zaliczki alimentacyjnej. Decyzja Prezydent Miasta Ł. z dnia [...]r. została doręczona A. W. w dniu 5 kwietnia 2007r. W dniu 9 maja 2007r. A. W. złożyła w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Ł. odwołanie od powyższej decyzji, w którym podała, iż w wyżej wskazanej dacie otrzymała decyzję Prezydenta Miasta Ł. Nr [...] oraz że dowiedziała się o konieczności zwrotu dwukrotności zaliczek za miesiące luty i marzec. Stwierdziła, iż nie wiedziała, że pod pojęciem dochodu rozumie się jednorazowo otrzymaną kwotę zaległych alimentów, dlatego nie zgłosiła tej okoliczności w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Ł.. Odwołująca się podniosła, iż na zaległe alimenty czekała 4 lata, otrzymaną kwotę przeznaczyła na spłatę pożyczek, które zaciągnęła u znajomych. Oświadczyła, iż nie stać jej na zwrot żądanych przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej 200 zł, bowiem utrzymuje się z renty w wysokości 500 zł i ma na utrzymaniu dziecko. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania postanowieniem z dnia [...]r., Nr [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał art. 134 w związku z art. 57 § 1 K.p.a. oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2001r. Nr 79, poz. 856 ze zm.). Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie organ odwoławczy podniósł, iż decyzję organu I instancji, wbrew twierdzeniom A. W., skarżąca otrzymała w dniu 5 kwietnia 2007r., zatem czternastodniowy termin do wniesienia odwołania rozpoczął swój bieg w dniu 6 kwietnia 2007r. i upłynął w dniu 19 kwietnia 2007r., natomiast strona złożyła odwołanie w dniu 9 maja 2007r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, również że o terminie i trybie wniesienia dowołania od decyzji Prezydenta Miasta Ł. strona dowołująca się została pouczona. Ponadto organ podniósł, iż strona wraz z odwołaniem nie wnosiła o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. A. W. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, w której wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia. Skarżąca podniosła, iż z powodu choroby syna w dniach od 31 marca do 16 kwietnia 2007r. nie mogła w terminie złożyć "wniosku". Oświadczyła ponadto, że decyzję otrzymała podczas choroby dziecka i była przekonana, iż będzie mogła załatwić sprawę po powrocie dziecka do zdrowia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego. Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Rozpatrując złożoną skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się uchybień, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Nadmienić należy, iż przed przystąpieniem do merytorycznego rozpatrzenia odwołania organ II instancji jest obowiązany dokonać tzw. wstępnej kontroli wniesionego środka zaskarżenia. Kontrola ta jest sprawowana pod kątem dopuszczalności odwołania i zachowania terminu do jego wniesienia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze trafnie podkreśliło w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony stanowi rażące naruszenie prawa – art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, która korzysta z ochrony trwałości - art. 16 § 1 K.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 1982r. opubl. ONSA 1982, Nr 1, poz. 52). Organ odwoławczy rozpoznając odwołanie wniesione przez A. W. ustalił, że strona wniosła odwołanie z uchybieniem terminu. Ustalenia te nie budzą w ocenie Sądu wątpliwości. Decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]r. skarżąca otrzymała w dniu 5 kwietnia 2007r., potwierdzając jej odbiór przez wskazanie daty i złożenie podpisu na pokwitowaniu odbioru. W tej sytuacji, zgodnie z przywołanym w zaskarżonym postanowieniu art. 57 § 1 K.p.a. termin do wniesienia odwołania od decyzji rozpoczął swój bieg w dniu następnym tj. w dniu 6 kwietnia 2007r. Ostatnim dniem terminu, w którym należało wnieść odwołanie był 19 kwietnia 2007r. (czwartek). Skarżąca złożyła odwołanie w dniu 9 maja 2007r., tj. z oczywistym uchybieniem terminu do jego wniesienia. Uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło pomimo, iż w treści decyzji Prezydenta Miasta Ł. zawarto zgodne z prawem pouczenie o prawie do odwołania, terminie i sposobie do jego wniesienia oraz organie właściwym do jego rozpatrzenia. Z akt administracyjnych sprawy wynika, również że skarżąca wnosząc w dniu 9 maja 2007r. odwołanie nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a jedynym powodem złożenia odwołania stało się to, iż dopiero przy osobistym odbiorze decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]r. Nr [...] , jak pisze w odwołaniu dowiedziała się, że ma zwrócić pieniądze na rzecz MOPS. Tym samym nie mogła w ocenie Sądu, w sposób niezawiniony uchybić terminowi do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...]r., , (doręczonej dnia 5 kwietnia 2007 r.) Nr [...] Prezydenta Miasta Ł., z uwagi na chorobę dziecka, gdyż w otwartym terminie do złożenia odwołania nie zamierzała składać odwołania, z powodów bliżej nie znanych. W ocenie Sądu, w tak ustalonym stanie faktycznym Samorządowe Kolegium Odwoławcze było zobligowane do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Stosownie bowiem do art. 134 K.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Redakcja cytowanego przepisu nie pozostawia wątpliwości, iż w przypadku stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, jedynym rozstrzygnięciem jakie jest władny podjąć organ odwoławczy jest postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Treść skargi koncentruje się wokół choroby syna skarżącej, którą to okoliczność przedstawiła skarżąca dopiero w skardze jako przeszkodę uniemożliwiającą wniesienie odwołania z zachowaniem ustawowego terminu. Skarżąca nie kwestionuje natomiast samego faktu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania i braku wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, na etapie jego składania. Wyjaśnić należy, iż wskazywanie dopiero w postępowaniu sądowoadministracyjnym, którego przedmiotem jest kontrola legalności postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu na okoliczności, które stanowiły przeszkodę do terminowego wniesienia środka zaskarżenia nie mogą odnieść pożądanego przez skarżącą skutku. W przypadku rozstrzygnięć stwierdzających uchybienie terminu do wniesienia odwołania przedmiotem kontroli jest bowiem jedynie terminowość wniesionego środka zaskarżenia, prawidłowość doręczenia rozstrzygnięcia organu I instancji, sposób i data wniesienia odwołania. Mając na uwadze, prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do podjęcia zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz prawidłowe zastosowanie obowiązujących przepisów prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił. T.N.