II SA/Łd 768/11
PostanowienieWSA w Łodzi2011-11-07
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika może zostać uwzględniony, gdy strona nie wykazała braku środków na pokrycie kosztów postępowania i nie uzupełniła wymaganych informacji majątkowych?Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może być przyznane tylko wtedy, gdy strona wykaże, że nie ma środków na poniesienie kosztów postępowania lub że poniesienie tych kosztów spowoduje uszczerbek w utrzymaniu koniecznym dla niej i rodziny. W przypadku braku rzetelnych i kompletnych informacji o stanie majątkowym i rodzinnym oraz niewykonania wezwania do ich uzupełnienia, wniosek o przyznanie prawa pomocy należy odmówić.Stan faktyczny
M. R. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. W toku postępowania wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika, podając, że samotnie wychowuje dwoje dzieci i posiada dochód 1380 zł oraz nieruchomości. Sąd wezwał ją do uzupełnienia informacji o stanie majątkowym i rodzinnym, w tym o mężu, jednak skarżąca nie dostarczyła wymaganych danych.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 listopada 2011 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II – Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi M. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy.
II SA/Łd 768/11
U Z A S A D N I E N I E
M. R. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji.
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z dwojgiem dzieci, samotnie je wychowując. Strona uzyskuje wynagrodzenie za pracę w kwocie 1380 zł, posiada dom o powierzchni 60 m kw. oraz nieruchomość rolną o powierzchni 1 ha. Skarżąca nie zadeklarowała posiadania żadnych oszczędności ani innego wartościowego majątku.
W wykonaniu zarządzenia Referendarza sądowego z dnia 20 września
2011 r., na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., skarżąca została wezwana do udzielenia dodatkowych informacji dotyczących jej stanu rodzinnego i majątkowego, w tym do wyjaśnienia, dlaczego w złożonym oświadczeniu nie wskazała, że pozostaje w związku małżeńskim z mężem G. B., lecz podała, że jest osobą samotnie wychowującą dzieci, do przedstawienia informacji o dochodach męża, jego majątku i oszczędnościach, niezależnie od ustroju majątkowego, nadesłania wyciągów z rachunków bankowych, których skarżąca i mąż są posiadaczami lub współposiadaczami oraz informacji o ponoszonych miesięcznie kosztach utrzymania, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Pismo sądowe zawierające wezwanie zostało doręczone stronie w dniu 6 października 2011 r., jednak skarżąca nie nadesłała żądanych informacji.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że wniosek skarżącej nie może zostać uwzględniony.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że wnioskodawczyni wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Oznacza to, iż skarżąca zobowiązana była do wykazania, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przedstawione przez skarżącą informacje nie dają jednak podstaw do twierdzenia, iż skarżącą zaliczyć można do kręgu osób, którym przypisać można stopień ubóstwa, warunkujący przyznanie prawa pomocy, gdyż przedstawionych na urzędowym formularzu informacji nie można uznać za wiarygodne. Podkreślenia bowiem wymaga, iż na złożonym w dniu 12 września
2011 r. formularzu oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżąca podała, że jest osobą samotnie wychowującą dzieci. Tymczasem jak wynika z akt sądowych, osobą dokonującą odbioru adresowanej do skarżącej korespondencji jest G. B. – mąż. Wobec tego zasadnym stało się wezwanie skarżącej do udzielenia dodatkowych informacji i wyjaśnienia zaistniałych niezgodności, jednak skarżąca nie wykonała obowiązku.
Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku.
W rozpoznawanej sprawie, analiza złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach w ograniczony sposób dawała podstawy do ustalenia zdolności płatniczych skarżącej. Tym samym zaistniała konieczność wezwania strony do przedstawienia uzupełniających informacji, które wskazywałyby na rzeczywistą niemożność strony poniesienia kosztów postępowania przed sądem administracyjnym. Należy bowiem podkreślić, iż podejmując rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania prawa pomocy Referendarz sądowy orzeka w oparciu o informacje zawarte w złożonym oświadczeniu o stanie majątkowym i rodzinnym. Jeżeli natomiast dane zawarte w oświadczeniu są niekompletne bądź niewystarczające do oceny zdolności płatniczych strony, Referendarz sądowy ma prawo, w oparciu o art. 255 p.p.s.a., wezwać stronę do ich uzupełnienia, jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Mimo wezwania, strona skarżąca nie przedstawiła wymaganych informacji, co spowodowało, iż jej sytuacja rodzinna i materialna nie mogła zostać oceniona. Brak aktywności strony w wykazaniu przesłanek przyznania prawa pomocy, znajdujący wyraz w niewykonaniu wezwania z dnia 20 września 2011 r. przesądzić musi o nieuwzględnieniu zgłoszonego żądania.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu
a.tp.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło