II SA/Łd 79/18

WyrokWSA w Łodzi2018-03-14

Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Renata Kubot – Szustowska, Anna Stępień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zakwalifikował wniosek o udostępnienie informacji publicznej jako dotyczący informacji przetworzonej, odmawiając jej udostępnienia z powodu niewykazania przez wnioskodawcę szczególnej istotności dla interesu publicznego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy nie wykazały w sposób przekonujący, iż żądana informacja ma charakter przetworzonej. Brak szczegółowego uzasadnienia kwalifikacji informacji jako przetworzonej oraz brak analizy nakładu pracy potrzebnego do jej przygotowania uniemożliwiły weryfikację stanowiska organów. Ponowne rozpoznanie sprawy wymaga dokonania konkretnych ustaleń co do charakteru informacji i jej ewentualnej istotności dla interesu publicznego.
Stan faktyczny
R. G. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej obciążenia obowiązkami służbowymi prokuratorów Prokuratury Rejonowej w P. w 2017 roku, w tym statystyk spraw i sposobu ich zakończenia. Prokurator Rejonowy w P. uznał wniosek za dotyczący informacji przetworzonej i odmówił jej udostępnienia, powołując się na niewykazanie przez wnioskodawcę szczególnej istotności dla interesu publicznego. Prokurator Okręgowy w Ł. utrzymał tę decyzję w mocy. R. G. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając organom nieprawidłową kwalifikację informacji oraz brak wykazania przesłanek odmowy.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Prokuratora Okręgowego w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Prokuratora Rejonowego w P.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 14 marca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot – Szustowska (spr.), Sędzia NSA Anna Stępień, , Protokolant Referent stażysta Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2018 roku sprawy ze skargi R. G. na decyzję Prokuratora Okręgowego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prokuratora Rejonowego w P. z dnia [...] nr [...]. LS Decyzją z dnia [...], nr [...], Prokurator Okręgowy w Ł., na podstawie art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie o informacji publicznej (tekst jednolity Dz.U. 2016r., poz. 1764) – zwanej dalej: "u.d.i.p." – i art. 127 § 2 oraz art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2017r., poz. 1257) – w skrócie: "k.p.a." – utrzymał w mocy decyzję Prokuratora Rejonowego w P. z dnia [...], nr [...], odmawiającą udostępnienia R. G. informacji publicznej przetworzonej. Prokurator Okręgowy wyjaśnił, że w dniu 7 listopada 2017r. R. G. przesłał drogą elektroniczną (ePUAP) do Prokuratury Rejonowej w P. wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej: "obciążenia obowiązkami służbowymi prokuratorów Prokuratury Rejonowej tut. jednostki, w tym Prokuratora Rejonowego i Zastępców Prokuratora Rejonowego - przez wskazanie ile statystycznie spraw (śledztw, dochodzeń, spraw Ko, spraw Oz, spraw z innym sposobem zakończenia) mają w referacie w skali miesięcy 2017r (z podziałem na poszczególne miesiące 2017r): 1.Prokurator Rejonowy tut. Prokuratury, 2. Zastępcy Prokuratora Rejonowego tut. Prokuratury, 3. Prokuratorzy Prokuratury Rejonowej tut. Prokuratury, 4. Asesorzy Prokuratury Rejonowej tut. Prokuratury - w tym ile z tych spraw zostało zakończonych: - aktem oskarżenia w tym zakończonych wyrokiem a/ z podziałem na wyroki skazujące i wyroki uniewinniające, b/ wyroki skazujące zaskarżone przez Prokuraturę c/ wyroki uniewinniające zaskarżone przez Prokuraturę - odmową wszczęcia postępowania w tym odmową zaskarżoną przez stronę postępowania i w tym ilości orzeczeń Prokuratury uchylonych przez Sąd oraz orzeczeń Prokuratury utrzymanych w mocy przez Sąd; - umorzeniem postępowania w tym umorzeniem zaskarżonym przez stronę postępowania i w tym ilości orzeczeń Prokuratury uchylonych przez Sąd oraz orzeczeń Prokuratury utrzymanych w mocy przez Sąd; - innym sposobem zakończenia.". Następnie organ II instancji wyjaśnił, że wniosek R.G. zarejestrowano za sygn. akt [...]. Pismem z dnia 14 listopada 2017r. Prokurator Rejonowy w P., uznając, że zakres wnioskowanych informacji stanowi tzw. informację publiczną przetworzoną, o której mowa w art. 3 ust. 1 u.d.i.p., wezwał wnioskodawcę do wskazania czy i w jakim zakresie żądane przez niego informacje są szczególnie istotne dla interesu publicznego. W dniu 14 listopada 2017r. R.G. przesłał pismo, w którym stwierdził, że zakres wnioskowanych przez niego danych nie stanowi informacji publicznej przetworzonej, gdyż nie wymagają one dużego nakładu pracy, skomplikowanych analiz i innych czasochłonnych czynności ze strony organu Prokuratury, do którego skierował żądanie. Wnioskodawca dodał, iż tego rodzaju zakres informacji publicznej, co w skierowanym do Prokuratury Rejonowej w P. wniosku, otrzymał już z Prokuratury Okręgowej w Ł. Nadto R.G. wskazał, że ma prawo do informacji statystycznej, dotyczącej obciążenia pracą prokuratorów i pracowników prokuratury, bowiem wynagrodzenia tych osób pochodzą z budżetu państwa, a tym samym z podatków, które on jako podatnik uiszcza. Prokurator Rejonowy w P., decyzją z dnia [...] odmówił udostępnienia informacji publicznej w zakresie wniosku R.G. z dnia 7 listopada 2017r., uznając, że wnioskowana informacja ma charakter informacji przetworzonej w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., zaś autor wniosku nie wykazał, by udostępnienie takiej informacji cechowała przesłanka szczególnej istotności dla interesu społecznego. Od decyzji powyższej, w terminie ustawowym, R.G. odwołał się, zarzucając organowi I instancji, iż w sposób nieuzasadniony uznał, że wnioskowane przez niego informacje stanowią tzw. informację publiczną przetworzoną, ograniczając się jedynie do przytoczenia orzecznictwa, dotyczącego pojęcia ww. rodzaju informacji publicznej. Dodatkowo skarżący podniósł, iż zaskarżona decyzja ignoruje postanowienia Konstytucji i ustawy o dostępie do informacji publicznej, przyznające prawo do informacji publicznej każdemu i bez dodatkowego wskazywania interesu prawnego lub faktycznego. Organ odwoławczy stwierdził dalej, że skarżący nie sformułował żadnych merytorycznych zarzutów wobec decyzji Prokuratora Rejonowego w P. Uzasadnienie odwołania sprowadza się w gruncie rzeczy do negowania trafności tej decyzji, przy czym dodatkowo autor odwołania mylnie utożsamia pojęcie "interesu publicznego", jako ogólnej przesłanki dostępu obywateli do informacji publicznej z pojęciem "szczególnej istotności" dla tegoż interesu publicznego, co jednakże dotyczy dodatkowego warunku realizacji uprawnienia otrzymania tzw. informacji publicznej przetworzonej. Prokurator Okręgowy zgodził się jedynie ze stwierdzeniem R.G. (popartym przywołaniem wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 września 2003 roku - sygn. II SAB 91/03), że dostęp do informacji publicznej ma "każdy", bez konieczności wykazywania interesu publicznego ku temu. W ocenie organu odwoławczego, czym innym jest jednak prawo do uzyskania informacji publicznej, o której mowa w art. 6 u.d.i.p., a czymś zgoła odmiennym jest żądanie informacji, która ze względu na swój szczególny zakres i sposób jej przygotowania stanowi tzw. informację przetworzoną. Przyjmuje się, że organ orzekający w sprawie (do którego skierowano wniosek) zobowiązany i uprawniony jest ocenić, czy wnioskowana informacja stanowi informację "zwykłą", czy przetworzoną, a po wtóre, czy jej udostępnienie będzie służyć interesowi publicznemu, czy też służyć będzie realizacji indywidualnych, prywatnych celów, nie mających związku z poprawą funkcjonowania Państwa i jego organów. Zdaniem Prokuratora Okręgowego, organ pierwszej instancji dokonał trafnej oceny istoty wniosku, uznając, że wnioskowana przez R.G. informacja ma charakter "informacji przetworzonej". Informacja przetworzona jest de facto nową informacją, nie istniejącą wcześniej i nie funkcjonującą dotychczas w takiej formie i treści jak po przetworzeniu (choć pochodzi ze zbiorów, rejestrów, ksiąg, czy akt, w których podmiot zobowiązany gromadzi informacje). Informacją prostą będzie tymczasem informacja, którą podmiot zobowiązany może udostępnić w formie jakiej ją posiada, przy czym jej wyodrębnienie z posiadanych zbiorów, nie będzie się wiązało z poniesieniem dodatkowych nakładów pracy (ponad zwyczajne jej udostępnienie) i nie będzie się też wiązało z dodatkowymi kosztami w sensie finansowym i osobowym, które pozostawałyby trudne do pogodzenia z normalnym funkcjonowaniem, wynikającym z profilu i charakteru prowadzonej działalności. Prokurator Rejonowy w P. w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia - wbrew twierdzeniu skarżącego - wskazał, że co prawda jest w posiadaniu informacji "prostych", ale do spełnienia zadość żądaniu wnioskodawcy wymagałyby one dodatkowego przetworzenia. Zaprezentowano przy tym aktualne stanowisko doktryny i orzecznictwa w zakresie dekodującym pojęcie "informacji przetworzonej". Za informację tego rodzaju uznać należy taką, która dla udostępnienia wymaga odpowiedniego przetworzenia, co pozostaje poprzedzone pracą podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia, polegającą m.in. na: dokonaniu stosownych obliczeń, wyciągów, sporządzenia zestawień. Organ II instancji podkreślił, że w omawianym przypadku, oprócz informacji (samych w sobie o dużym ilościowo zakresie), które można uzyskać przy pomocy danych gromadzonych elektronicznie (choć i tak dodatkowo sumowanych i poddawanych swoistej obróbce), wymagałoby nadto wydobycia cząstkowych informacji, czy danych z posiadanych zbiorów dokumentów. Dotyczy to w szczególności wnioskowanych przez R.G. danych, obejmujących sposób zakończenia postępowań nadzorowanych lub prowadzonych przez Prokuraturę Rejonową w P., z podziałem na rodzaj wydanych decyzji merytorycznych, w tym - wyroków wraz zakresem ich zaskarżenia, itp. Zgromadzenie tego rodzaju danych cząstkowych wiązałoby się z koniecznością wglądu w akta każdej ze spraw (przy czym część z nich pozostaje w dyspozycji innych organów, np. sądów) i odnotowaniu ww. danych w celu ich dalszych zestawień. Czynności te z pewnością uznać należy za czaso - i pracochłonne, które mogłyby zakłócić normalne funkcjonowanie jednostki prokuratury. Reasumując, Prokurator Okręgowy w Ł. stwierdził, że Prokurator Rejonowy w P. trafnie uznał, iż wnioskowane pismem R.G. z dnia 7 listopada 2017r. informacje (z wyjątkiem tych, które udostępniono mu pismem z dnia [...]), stanowią informację publiczną przetworzoną. Skarżący nie tylko nie uzupełnił swojego wniosku w sposób wskazany mu w piśmie z 14 listopada 2017r., ale z góry stanął na stanowisku, iż żądane przez niego informacje nie wymagają nakładu pracy. Na ostateczną decyzję Prokuratora Okręgowego w Ł. skargę do sądu administracyjnego złożył R.G. podnosząc, że stanowisko Prokuratora Okręgowego w Ł. ograniczyło się do stwierdzenia, iż mamy do czynienia z informacją przetworzoną - bez jednoczesnego podania jakimi materiałami źródłowymi organ dysponuje, które wymagałyby rzekomego podjęcia stosownych działań, aby wytworzyć informację żądaną przez skarżącego, kwalifikowaną przez Prokuraturę jako informację przetworzoną. Prokurator Rejonowy w P. w uzasadnieniu swojej decyzji wskazał, że jest co najmniej w posiadaniu informacji określonych przez siebie jako informacje "proste". Taka decyzja jest, w ocenie skarżącego, niezgodna ze stanem prawnym i jako taka winna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Prokuratura Okręgowa w Ł., która sporządza sprawozdania statystyczne dla przełożonych w tym Prokuratury Krajowej winna była przedstawić wnioskodawcy informację w posiadanym zakresie, a nie poprzez utrzymanie w mocy decyzji Prokuratora Rejonowego w P. odmawiać jej udostępnienia. W tym zakresie Prokurator Okręgowa w Ł. winna była rozważyć czy Prokuratura jest w posiadaniu zbioru informacji źródłowych, pozwalających na udzielenie informacji w pełnym zakresie przedmiotowym, czego nie uczyniła, wydając zaskarżoną decyzje. Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja ignoruje postanowienia Konstytucji i ustawy o dostępie do informacji publicznej, przyznające prawo do informacji publicznej obywatelom, a ustawa o dostępie do informacji publicznej przyznaje to prawo "każdemu" i bez dodatkowego wskazywania interesu prawnego lub faktycznego. Unormowania te jednoznacznie wskazują na to, że każda osoba może domagać się udzielenia informacji publicznej, nie uzasadniając w żaden sposób swego żądania. Skarżący odwołał się również do art. 3 i art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1995r. o statystyce publicznej (tekst jednolity Dz.U. z 2016r., poz. 1068) i stwierdził, że Prokurator Okręgowa w Ł., odmawiając mu udostępnienia danych statystycznych w ramach dostępu do informacji publicznej oddala go od zapewnienia rzetelnego, obiektywnego informowania społeczeństwa o działalności prokuratury. Skarżący nadmienił także, że pojęcie "interesu publicznego" nie jest zdefiniowane i funkcjonuje, jako pojęcie niedookreślone, jednak w swej istocie odnosi się do spraw związanych z funkcjonowaniem podstawowych struktur państwowych i innych podmiotów publicznych. Skarżący zaznaczył, że zakres informacji objęty jego wnioskiem to wyłącznie cyfrowe dane statystyczne, nie wymagające usuwania z nich danych chronionych prawem. Nadto art. 61 Konstytucji RP określa treść prawa do informacji poprzez wskazanie jakie informacje może uzyskać obywatel o działalności organów władzy publicznej w zakresie w jakim podmioty te wykonują zadania władzy publicznej. Powyższe publiczne prawo obywatela realizowane jest na zasadach określonych w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej. Informacją publiczna jest wiec każda informacja wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także wytworzona lub odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej, zaś organy prokuratury mieszczą się w zakresie podmiotowym, zakreślonym w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Informacją publiczną jest zatem treść dokumentów, wytworzonych przez podmioty wskazane w katalogu przywołanym w art. 4 u.d.i.p. oraz dokumenty służące do realizacji zadań ustawowych. Tak rozumiana, żądana przez wnioskodawcę informacja, ma charakter informacji publicznej pod względem przedmiotowym, gdyż skarżący zwrócił się o dostęp do takiej właśnie informacji, związanej z prowadzonymi postępowaniami w Prokuraturze. Według skarżącego, to na Prokuraturze jako adresacie wniosku spoczywał obowiązek wykazania, że udzielenie żądanej informacji przetworzonej nie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Organ, aby odmówić udzielenia informacji publicznej przetworzonej, musi dowieść, że jej uzyskanie nie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Tego jednak Prokurator nie uczynił, Skarżący wskazał ponadto, że w zaskarżonej decyzji nie został pouczony o prawie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi co miało być kolejnym działaniem Prokuratury aby nie mógł skorzystać z prawa do Sądu (jak w sprawach [...]i [...] Prokuratury Rejonowej Ł. – B.). Na tej podstawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prokuratora Rejonowego w P. z dnia [...], nr [...] oraz zobowiązanie Prokuratury do udzielenia żądnej informacji publicznej zgodnie z wnioskiem. W odpowiedzi na skargę Prokurator Okręgowy w Ł. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniósł o utrzymanie zaskarżonej decyzji w mocy. Organ podniósł nadto, że za niezasadny i pozamerytoryczny uznać należy zarzut skarżącego, że odmowa udostępnienia mu żądanych informacji jest ze strony prokuratury "próbą ukrycia jakości pracy prokuratorów, której oceny prowadzonych postępowań dokonywał Sąd". Wyniki pracy prokuratury, choć w zakresie mniej szczegółowym, niż to zawarto we wniosku z 7 listopada 2017r., w skali ogólnokrajowej są - w formie sprawozdań statystycznych w różnych kategoriach - ogólnodostępne na portalu internetowym Prokuratury Krajowej. Stąd też, nie sposób uznać by organy prokuratury chciały ukryć przed społeczeństwem wyniki swojej działalności. Przy piśmie z dnia 8 marca 2018r. organ nadesłał uzupełnione akta administracyjne w postaci akt Prokuratora Rejonowego w P.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2017r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz.U. z 2017r., poz. 1369 ze zm., powoływanej dalej jako p. p. s. a.). Po myśli art. 134 § 1 p. p. s. a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p. p. s. a.). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, Sąd stwierdził, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, naruszają przepisy prawa w stopniu opisanym w powołanych wyżej przepisach, co obligowało do ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Zaskarżoną decyzją, na podstawie art. 16 u.d.i.p. ostatecznie odmówiono skarżącemu udostępnienia informacji publicznej przetworzonej wobec uznania, iż nie wykazał szczególnie istotnego interesu publicznego dla jej uzyskania. W sprawie pozostaje poza sporem, iż żądana przez R.G. informacja ma charakter informacji publicznej, w rozumieniu art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit b i c u.d.i.p., zaś Prokurator Rejonowy w P. jest organem zobowiązanym do jej udostępnienia, w związku z zaliczeniem do kategorii organów władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Spór dotyczył natomiast zakwalifikowania żądanej wnioskiem informacji publicznej do kategorii informacji przetworzonej (art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy) a w konsekwencji odmowy jej udostępnienia na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. z uwagi na niewykazanie przez wnioskodawcę, że uzyskanie żądanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Oceniając prawidłowość samej odmowy udostępnienia informacji należy wskazać, iż pojęcie "informacji publicznej przetworzonej" jest pojęciem nieostrym i nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane. Analiza orzecznictwa sądowego daje podstawę do odkodowania swojego rodzaju opisowej definicji tego pojęcia stanowiącej wynik wykładni art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Za wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 października 2016 r. sygn.akt I OSK 446/15, dostępnym w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl, sumującym poglądy orzecznicze w powyższej kwestii stwierdzić należy, iż informacja przetworzona to taka informacja która: - w chwili złożenia wniosku w zasadzie nie istnieje w kształcie objętym wnioskiem, a niezbędnym podstawowym warunkiem jej wytworzenia jest przeprowadzenie przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu o posiadane informacje proste; - jest wynikiem ponadstandardowego nakładu pracy podmiotu zobowiązanego wymagającej użycia dodatkowych sił i środków oraz zaangażowania intelektualnego w stosunku do posiadanych przez niego danych i wyodrębniana w związku z żądaniem wnioskodawcy oraz na podstawie kryteriów przez niego wskazanych; jest to zatem informacja przygotowywana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów; - jest wynikiem działań wykraczających poza zakres działań mieszczących się w ramach podstawowych kompetencji organu; - może być jakościowo nową informacją, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego; - nie musi być wyłącznie wytworzoną rodzajowo nową informacją – informacja przetworzona obejmuje dane publiczne, które co do zasady wymagają dokonania stosownych analiz, obliczeń, zestawień statystycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych i finansowych organu, innych niż te wykorzystywane w bieżącej działalności. Uzyskanie żądanych przez wnioskodawcę informacji wiązać się zatem musi z potrzebą ich odpowiedniego przetworzenia, co nie zawsze należy utożsamiać z wytworzeniem rodzajowo nowej informacji. Przetworzenie może bowiem polegać np. na wydobyciu poszczególnych informacji cząstkowych z posiadanych przez organ zbiorów dokumentów (które to zbiory mogą być prowadzone w sposób uniemożliwiający proste udostępnienie gromadzonych w nich danych) i odpowiednim ich przygotowaniu na potrzeby wnioskodawcy. Tym samym również suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników – może być traktowana jako informacja przetworzona; - której przygotowanie jest zdeterminowane szerokim zakresem (przedmiotowym, podmiotowym, czasowym) wniosku, wymagającym zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) znacznej ilości dokumentów. Art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. ma w założeniu tamować napływ wniosków zmierzających do uzyskania informacji przetworzonej do realizacji celów osobistych lub komercyjnych i zapobiegać sytuacjom, w których działania organu skupione są nie na funkcjonowaniu w ramach przypisanych mu kompetencji, lecz na udzielaniu informacji publicznej. Dlatego wnioskodawca domagający się udzielenia informacji publicznej przetworzonej powinien wyjaśnić, w jaki sposób zamierza ją wykorzystać dla ochrony szczególnie uzasadnionego interesu publicznego. Wnioskodawca powinien przede wszystkim wykazać, że informacja, której się domaga, jest ważna dla dużego kręgu potencjalnych odbiorców i nie dotyczy wyłącznie jego interesu. (por. wyr. NSA z 9 grudnia 2010 r., I OSK 1768/10, CBOSA, I. Kamińska, M. Rozbicka - Ostrowska, U.d.i.p. Komentarz, WK 2016, t. 1 do art. 3). Brak jest natomiast podstaw do udzielenia informacji publicznej przetworzonej podmiotowi, który nie zapewnia, że zostanie ona realnie wykorzystana w celu ochrony interesu publicznego lub usprawnienia funkcjonowania organów państwa (por. wyroki NSA: z 5 września 2013 r., I OSK 865/13, z 9 listopada 2011 r., I OSK 1365/11 i z 3 października 2014 r., I OSK 602/14, wyrok WSA z 15 stycznia 2014 r., IV SA/Wr 543/13 - dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Zestawiając taką wykładnię przepisów u.d.i.p. ze stanowiskiem zaprezentowanym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji należy zauważyć, iż organ poinformował skarżącego, że informacja publiczna, której domagał się w wniosku stanowi informację przetworzoną i w związku z tym wezwał go do wykazania, że uzyskanie żądanej przez stronę informacji publicznej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Jednocześnie jednak udostępnił mu informację, której treść odnosi się do dyżurów pełnionych przez prokuratorów i asesorów oraz prowadzenia przez nich spraw, zarejestrowanych w określonych repertoriach. Zważyć jednak należy, iż ani na podstawie pisma informującego skarżącego, iż informacja ma charakter informacji przetworzonej, ani też na podstawie uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie sposób zweryfikować, czy istotnie w niniejszej sprawie mamy do czynienia z informacją przetworzoną w rozumieniu wyżej wskazanym, a wypracowanym w orzecznictwie i ewentualnie w jakim zakresie. Podkreślić zatem należy, iż zarówno pismo informujące stronę o przetworzonym charakterze informacji publicznej, jak i decyzja odmawiająca udostępnienia informacji, powinny zostać tak skonstruowane, aby można było ocenić rzetelność twierdzeń organu, iż żądana informacją jest informacją o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. W przeciwnym razie wnioskodawca pozbawiony byłby realnej ochrony, gdyż przyjęta kwalifikacja żądanej informacji z punktu widzenia wnioskodawcy, a także sądu administracyjnego, pozostaje arbitralna. Dlatego organ - adresat wniosku obowiązany jest wskazać konkretne okoliczności, z których wywodzi swoje stanowisko o przetworzonym charakterze, a nie powielać w tym zakresie jedynie tezy orzecznicze, bez szczegółowego odniesienia do realiów konkretnego wniosku i prowadzonej przez organ zasad gromadzenia informacji. W orzecznictwie trafnie wskazuje się bowiem, iż nie można zaniechać indywidualnej klasyfikacji informacji publicznej w każdej konkretnej sprawie, poprzestając na mechanicznym odwołaniu się do tez judykatury czy doktryny, które w realiach tej sprawy mogą pozostawać w sprzeczności z celami i wartościami, jakie przyświecają tak całej ustawie, jak jej art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Czynności, jakie organ obowiązany jest podjąć, aby udostępnić informację mogą mieć różny stopień złożoności i dlatego nie można stworzyć takiego ich katalogu, który byłby zamknięty i adekwatny w każdej sytuacji faktycznej (por. wyrok NSA z 18 sierpnia 2016 r., I OSK 19/15, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych) Organ - jak należy rozumieć - zakwalifikował informację żądaną we wniosku z dnia 7 listopada 2017r. jako informację przetworzoną (choć i w tym zakresie można mieć wątpliwości w jakiej części, bowiem pismem z dnia [...] niektórych informacji udzielił), ponieważ jej udostępnienie wymagało znacznego nakładu sił i środków, czyli przyjął, iż informacja taka stanowiła sumę licznych tzw. "informacji prostych". Taka kwalifikacja informacji wymagała jednak wiarygodnego i przekonującego uzasadnienia zawierającego odniesienie do realiów sprawy. Tymczasem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz pisma organu z 14 listopada 2017 r. nie wynikały jakiekolwiek konkretne okoliczności, wskazujące na określony choćby przybliżonymi szacunkami nakład pracy, konieczny do sporządzenia informacji żądanej przez skarżącego. Nie wskazano ani ilości dokumentów, z których dane składają się na żądane informacje, ani też zakresu koniecznych działań niezbędnych do udzielenia żądanej informacji. Uzasadnienie kwalifikacji informacji w zakresie wynikającym z wniosku (poza wspomnianymi dyżurami i prowadzeniem spraw, rejestrowanych w określonych repertoriach), ograniczało się wyłącznie do odwołania do poglądów orzeczniczych. Dlatego taka kwalifikacja była arbitralna i nie poddawała się jakiejkolwiek weryfikacji, ani przez skarżącego ani przez Sąd. Bez bliższych informacji nie sposób stwierdzić czy istotnie mamy do czynienia z informacją przetworzoną. Przyznać oczywiście należy, iż suma informacji prostych, w zależności od wiążącej się z ich pozyskaniem wysokości nakładów, jakie musi ponieść organ, czasochłonności, liczby zaangażowanych pracowników, może być traktowana jako informacja przetworzona. Wymaga to jednak właściwego wyjaśnienia sprawy zgodnie z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. oraz prawidłowego uzasadnienia decyzji o odmowie, zgodnie z zasadami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. (por. wyr. WSA: z 2 kwietnia 2014 r., VII SA/Wa 971/13, z 23 stycznia 2013 r., II SA/Gd 734/12, z 27 października 2016 r., II SA/Go 653/16, wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Jak wskazano wcześniej w zaskarżonej decyzji takiego uzasadnienia zabrakło. Do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego z wyjątkami wskazanymi w art. 16 ust. 2 pkt 1 i 2 u.d.i.p. Oznacza to, iż decyzja musi zawierać wszystkie niezbędne elementy, wymienione w art. 107 § 1 k.p.a. Natomiast uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji powinno spełniać wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a., więc m.in. zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Niezależnie od powyższego wskazać również należy, iż specyfika funkcjonowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury, wymaga sporządzania określonych informacji, na potrzeby statystyki publicznej, co podniesiono choćby w treści zaskarżonej decyzji. Jak wynika natomiast z dostępnych publicznie informacji, zawartych na stronie internetowej Prokuratury Krajowej (https://pk.gov.pl), prokuratura rejonowa przekazuje sprawozdania w formie elektronicznej do prokuratury okręgowej w terminie do 7 lipca 2017 r. z danymi za I półrocze 2017 r. i do 8 stycznia 2018 r. z danymi za rok 2017. Oznacza to, że na dzień złożenia wniosku organ I instancji dysponował statystyką szczegółową za pierwsze półrocze 2017r., obejmującą, jak się zdaje, przynajmniej część żądanych przez skarżącego informacji. Okoliczności tej jednak, jak wyżej wskazano, organ nie poddał rzeczowej analizie, ograniczając się do wskazania, iż dane statystyczne, dostępne są na wspomnianej stronie internetowej Prokuratury Krajowej. Rzecz jednak w tym, że są to dane zbiorcze - ogólnokrajowe, zaś żądanie skarżącego dotyczyło Prokuratury Rejonowej w P. Wobec zatem braku dostatecznego wyjaśnienia okoliczności, które pozwalają dokonać prawidłowej kwalifikacji żądanych informacji, przedwczesne było wypowiadanie się w kwestii naruszenia przepisów prawa materialnego, a ich przytoczenie i wykładnia miało na celu nakreślenie granic niezbędnych ustaleń, jakie należy poczynić w sprawie i oceny prawidłowości zastosowanej procedury. Ponownie rozpoznając sprawę Organy uwzględnią przedstawioną powyżej ocenę prawną oraz dokonają konkretnych ustaleń, z których będzie wynikało, czy żądaną przez skarżącego informację (i ewentualnie w jakim zakresie) faktycznie należy zakwalifikować jako informację przetworzoną i dopiero w razie pozytywnej odpowiedzi na to pytanie ocenią istnienie przesłanki "szczególnej istotności dla interesu społecznego", o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając to za konieczne dla końcowego załatwienia sprawy. Kwestia natomiast braku stosowanego pouczenia w zaskarżonej decyzji o przysługującym środku zaskarżenia, jakkolwiek istotnie stanowi wadę zaskarżonej decyzji, pozostaje bez wpływu na uprawnienia procesowe skarżącego, z uwagi na wniesienie przezeń skargi w terminie ustawowym. Wskazać jedynie należy, iż wbrew stanowisku Prokuratora Okręgowego, skarga do sądu administracyjnego nie jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia. Skarga do sądu administracyjnego, zgodnie z ustawą o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawą Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest środkiem zmierzającym do sądowej kontroli legalności działania organów administracji, w tym rozstrzygnięć wydanych w postępowaniach administracyjnych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło