II SA/Łd 796/06
PostanowienieWSA w Łodzi2007-12-11
Skład orzekający: Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli już posiada takiego pełnomocnika z wyboru w sprawie toczącej się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika nie przysługuje stronie, która już zatrudnia takiego pełnomocnika z wyboru. W sytuacji, gdy strona posiada już profesjonalnego pełnomocnika (np. adwokata) do prowadzenia sprawy, nie może domagać się ustanowienia kolejnego pełnomocnika z urzędu w ramach prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję odmawiającą przyznania płatności do gospodarstwa niskotowarowego. Po oddaleniu skargi przez WSA, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się ustanowienia radcy prawnego. W tym samym czasie skarżący złożył skargę kasacyjną do NSA, reprezentowany przez ustanowionego przez siebie adwokata. Skarżący uzasadniał wniosek trudną sytuacją materialną i zdrowotną.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział II w składzie następującym: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] Nr [...]; znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności do gospodarstwa niskotowarowego postanawia oddalić wniosek
II SA/Łd 796/06
Uzasadnienie
Pismem z dnia 24 sierpnia 2006 r. J. M. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] (Nr [...]; znak [...]) w przedmiocie odmowy przyznania płatności do gospodarstwa niskotowarowego. W dniu 7 listopada 2006 r., w terminie zakreślonym w wezwaniu do uiszczenia wpisu, skarżący uiścił wpis od skargi w wysokości 200 (dwieście) złotych. W dniu 29 maja 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę. Postanowieniem z dnia 27 lipca 2007r. Sąd przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych ponad kwotę 200 (dwieście) złotych i odmówił przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Następnie pismem z dnia 19 listopada 2007 r. skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, wnosząc o ustanowienie radcy prawnego, załączając wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej "PPF". W dniu 21 listopada 2007 r. została natomiast złożona skarga kasacyjna od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 maja 2007 r., podpisana przez profesjonalnego pełnomocnika. Do skargi kasacyjnej załączono pełnomocnictwo udzielone przez skarżącego J. M. adwokatowi W. K. do "prowadzenia sprawy skargi do NSA od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w sprawie sygn. akt II SA/Łd 796/06".
W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał na fakt, że jest osobą schorowaną, po wypadku (uraz kręgosłupa) oraz po przebytym zawale i ponosi w związku z tym wysokie koszty leczenia i rehabilitacji, które wyliczył na ok. 300 – 350 zł. Wskazał także na niskie dochody osiągane z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną J. M. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 110 m2 oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 1,26 ha. Jedyne osiągane dochody w gospodarstwie domowym skarżącego stanowi dochód z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego w wysokości ok. 300-400 zł miesięcznie, wskazał przy tym, ze są to dochody nieregularne, a obecnie uzyskuje dochód w wysokości ok. 250 – 300 zł. Dochody z tytułu zasiłku przedemerytalnego uzyskuje także jego żona, wynoszą one 625 zł miesięcznie. Skarżący wskazał także, że ani on ani członkowie jego rodziny nie posiadają żadnych przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Podniósł ponadto, że w okresie od 16 września 2006 r., tj. od czasu wypadku któremu uległ, dochody z prowadzonego gospodarstwa rolnego zmniejszyły się o ok. 30 %. Do wniosku skarżący załączył dokumentację potwierdzającą fakt leczenia i rehabilitacji po wypadku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 marca 2002 r. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy.
W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Zgodnie z postanowieniami art. 246 § 1 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ciężar dowodu wykazania spełnienia przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na stronie, która ubiega się o jego przyznanie. Z użycia w tych przepisach określenia "gdy wykaże" wynika, że strona ma przekonać Sąd, że znajduje się w sytuacji opisanej w tych przepisach, która uniemożliwia poniesienie jej jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił przy tym uwagę, że strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Jeżeli fakty, które podaje we wniosku, nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z zawartymi tam informacjami, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy (por. post. NSA z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt FZ 360/04, niepubl.). Do oceny Sądu należy w związku z tym uznanie, czy strona ubiegająca się o takie zwolnienie wykazała, że spełnia wskazane przesłanki.
W niniejszej sprawie istotne dla podejmowanego rozstrzygnięcia jest ustalenie, że wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy dotyczy jedynie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (radcy prawnego), a sprawa znajduje się na etapie skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zgodnie bowiem z art. 246 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanowienie w ramach prawa pomocy zawodowego pełnomocnika jest dopuszczalne jedynie wtedy, gdy strona nie zatrudnia takiego pełnomocnika lub nie pozostaje z nim w innym stosunku prawnym (np. zlecenia), chyba że został on ustanowiony na podstawie przepisów o prawie pomocy. Z regulacji tej wynika jednoznacznie, że prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika nie przysługuje w sytuacji, gdy strona zatrudnia już pełnomocnika z wyboru.
Z taką sytuacją mamy do czynienia z niniejszym postępowaniu, albowiem jak wynika z akt sprawy, skarżący J. M. upoważnił profesjonalnego pełnomocnika – adwokata W. K. do sporządzenia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 maja 2007 r. oraz do dalszego prowadzenia "sprawy skargi do NSA". W tej sytuacji zachodzą negatywne przesłanki z art. 246 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i tym samym brak jest podstaw do uznania wniosku skarżącego o ustanowienie adwokata.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło