II SA/Łd 800/08
WyrokWSA w Łodzi2009-02-18
Skład orzekający: Joanna Sekunda-Lenczewska, Czesława Nowak-Kolczyńska, Renata Kubot-Szustowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest prawidłowe, jeśli strona wykazała nadanie odwołania w polskim urzędzie pocztowym w ostatnim dniu terminu, a organ odwoławczy nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia sposobu wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest wadliwe, jeśli strona przedstawi dowód nadania odwołania w polskim urzędzie pocztowym w ostatnim dniu terminu. Organ odwoławczy, mając wątpliwości co do sposobu wniesienia odwołania, ma obowiązek przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, w tym zwrócić się do strony o udokumentowanie sposobu wniesienia pisma. Brak takiego postępowania stanowi naruszenie przepisów procedury administracyjnej.Stan faktyczny
Organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez A. Z. od decyzji Starosty Ł. dotyczącej ustalenia odszkodowania za nieruchomość. Decyzja organu I instancji została doręczona 8 lipca 2008 r., a termin do wniesienia odwołania upływał 22 lipca 2008 r. Odwołanie wpłynęło do organu I instancji 24 lipca 2008 r. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie art. 57 § 5 k.p.a. i art. 77 k.p.a., wskazując, że odwołanie zostało nadane w placówce pocztowej 22 lipca 2008 r. Na rozprawie przed WSA pełnomocnik skarżącej przedstawił dowód nadania przesyłki poleconej z datą 22 lipca 2008 r.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz A. Z. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.), Protokolant Asystent sędziego Agnieszka Gortych - Ratajczyk, po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2009r. na rozprawie sprawy ze skargi A. Z. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz A. Z. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Postanowieniem nr [..].z dnia [...]r., W.Ł., działając na podstawie art.134 ustawy z dnia 14.czercwa 1964r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.), powoływanej dalej jako k.p.a., stwierdził, iż odwołanie A. Z. od decyzji Starosty Ł. z dnia[...]r., nr[...] odmawiającej A. Z., .J. P. oraz S. C. ustalenia odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę gminną (ul.S.), położoną w Ł., w obrębie [...] oznaczoną w ewidencji gruntów jako działki nr [...] i [...] o łącznej powierzchni 99 m2, zostało wniesione z uchybieniem terminu, przewidzianego w art. 129 § 2 k.p.a.
W uzasadnieniu wskazał, iż decyzja organu I instancji została doręczona odwołującej w dniu 8.lipca 2008r. Ustawowy czternastodniowy termin do wniesienia odwołania, o którym mowa we wskazanym przepisie art. 129 § 2 k.p.a. upłynął zatem z dniem 22.lipca 2008r. Odwołanie od przedmiotowej decyzji zostało "dostarczone" przez pełnomocnika skarżącej do organu I instancji w dniu 24.lipca 2008r. , co potwierdza stempel kancelarii ogólnej Starostwa, zatem dwa dni po upływie wskazanego wyżej terminu. Złożone odwołanie nie zawiera prośby o przywrócenie uchybionego terminu, przez co koniecznym, w ocenie organu odwoławczego, było stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
W skardze na powyższe postanowienie A. Z. zarzuciła rażące naruszenie art. 57 § 5 k.p.a. poprzez przyjęcie, że o zachowaniu terminu, w przypadku pisma nadanego w polskiej placówce pocztowej, decyduje stempel przyjęcia pisma przez kancelarię organu a nie pieczęć urzędu pocztowego w którym nadana pismo, zawierające odwołanie oraz naruszenie art. 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie okoliczności sprawy w zakresie faktu nadania odwołania w placówce pocztowej.
W uzasadnieniu wskazała, iż odwołanie od decyzji organu I instancji nadane zostało przezeń w dniu 22.lipca 2008r. a więc w ostatnim dniu terminu do jego wniesienia.
W konkluzji wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację, powołaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, iż przesłane przez organ I instancji odwołanie skarżącej nie zawierało koperty, zaś skarżąca nie dysponuje pocztowym dowodem nadania przesyłki ani żadnym innym dowodem, wskazującym na datę złożenia odwołania we wskazywanym przez siebie dniu. Z tej przyczyny, za datę złożenia odwołania uznać należy, zdaniem organu, datę jego wpływu do urzędu, na znajdującej się na odwołaniu prezentacie.
Na rozprawie w dniu [...]r. pełnomocnik skarżącej, składając do akt sprawy potwierdzoną za zgodność kserokopię, okazał oryginał dowodu nadania przesyłki poleconej na adres Starostwa Powiatowego w Ł. przy ul.S. [...], opatrzonego stemplem nadawczej placówki pocztowej, datowanym na dzień 22.lipca 2008r. Oświadczył też, iż przesyłka ta zawierała odwołanie od decyzji Starosty Ł. z dnia [...]r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie bowiem z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2).
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność rozstrzygnięcia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm./), zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a. Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.) .
Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia orzeczeń administracyjnych, Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie narusza przepisy procedury administracyjnej, w stopniu określonym w cytowanym przepisie.
W rozpoznawanej sprawie, istota problemu sprowadzała się do ustalenia, czy odwołanie A. Z. od decyzji organu I instancji z dnia [...]r. zostało złożone osobiście w siedzibie Starostwa Powiatowego Ł. w dniu 24.lipca 2008r., czy też nadane w polskim urzędzie pocztowym w dniu 22.lipca 2008r. Przyjęcie bowiem, iż zostało złożone bezpośrednio w kancelarii ogólnej oznaczałoby uznanie wniesionego środka zaskarżenia za spóźniony w rozumieniu art. 129 § 2 k.p.a., natomiast uznanie, iż zostało ono złożone za pośrednictwem poczty w dniu 22.lipca 2008r., skutkowałoby konkluzją, iż jego wniesienie nastąpiło z zachowaniem ustawowego terminu, o którym mowa w cytowanym przepisie.
Przedłożony na rozprawie dowód nadania przesyłki poleconej wskazuje, iż pełnomocnik skarżącej w dniu 22.lipca 2008r. nadał na adres organu I instancji przesyłkę poleconą. Wadliwie wprawdzie powołano jako jej adresata "Starostwo Powiatowe w Ł.", wskazany wszakże w dowodzie nadania właściwy adres Starostwa Powiatowego Ł. nie rodzi wątpliwości co do faktu, że przesyłka została skierowana do organu, działającego w niniejszej sprawie jako organ I instancji.
W sytuacji więc, gdy strona skarżąca dysponuje potwierdzeniem nadania przesyłki poleconej, ewentualne podejrzenie, że przesyłka ta mogła zawierać inne pismo, niż przedmiotowe odwołanie, musiałoby opierać się na faktach pewnych, a nie domniemaniu. Natomiast w przypadku złożenia pisma przez stronę osobiście w kancelarii urzędu, obowiązkiem osoby przyjmującej korespondencję jest stwierdzenie tego faktu obok prezentaty. W rozpoznawanej sprawie brak jest tego rodzaju informacji, co powoduje niemożliwość wykazania, że odwołanie zostało złożone bezpośrednio w kancelarii organu pierwszej instancji. Brak zaś w aktach koperty, opatrzonej stemplem pocztowym nie może stanowić podstawy do stwierdzenia, że pisma nie nadano z zachowaniem terminu zakreślonego w art. 129 § 2 k.p.a. W przypadku, gdy organ miał wątpliwości, czy został zachowany termin, to obowiązany był przeprowadzić w tej kwestii stosowne postępowanie wyjaśniające. Winien zatem np. zwrócić się do organu I instancji o wskazanie i udokumentowanie tego, czy odwołanie zostało złożone przez stronę bezpośrednio w tym organie czy też zostało nadane do organu I instancji za pośrednictwem poczty. W ramach swoich uprawnień i obowiązków, wynikających przede wszystkim z art.7 i 77 § 1 k.p.a., organ odwoławczy winien również zwrócić się do strony odwołującej o wskazanie i udokumentowanie sposobu wniesienia przez nią odwołania. (por. np. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22.maja 2007r., sygn.akt VII SA/Wa 393/07, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 345962 oraz z dnia 22.maja 2005r., sygn.akt VII SA/Wa 1284/04, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 179216).
Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. orzeczono o uchyleniu zaskarżonego postanowienia.
Z uwagi na charakter prawny zaskarżonego postanowienia (niepodlegającego wykonaniu i nienadającego się do wykonania), za bezprzedmiotowe uznano natomiast rozstrzyganie w sprawie jego wykonywania do dnia uprawomocnia się wyroku.
Po myśli art. 200 p.p.s.a. zasądzona zaś na rzecz skarżącej zwrot poniesionych przezeń kosztów postępowania sądowego w kwocie, odpowiadającej wynagrodzeniu reprezentującego ją adwokata, ustalonemu na podstawie § 18 ust. 1 pk 1 lic c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.) na kwotę 240,00,-zł. oraz opłacie od pełnomocnictwa (17,00,-zł.).
D.T.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło