II SA/Łd 819/03
WyrokWSA w Łodzi2004-09-15
Skład orzekający: Janusz Furmanek, Czesława Nowak-Kolczyńska, Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wymiany prawa jazdy osobie, której uprawnienia do kierowania pojazdami zostały cofnięte?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wymiany prawa jazdy, ponieważ skarżący nie posiadał już uprawnień do kierowania pojazdami w związku z decyzją o cofnięciu tych uprawnień. Wymiana prawa jazdy jest możliwa tylko w przypadku posiadania ważnych uprawnień, a cofnięcie uprawnień czyni wniosek o wymianę prawa jazdy bezprzedmiotowym. Sąd uznał, że choć organy powinny były umorzyć postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość, to uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, ponieważ zarówno umorzenie, jak i odmowa wymiany prowadzą do tego samego skutku – braku możliwości uzyskania nowego prawa jazdy w tym trybie.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wymianę prawa jazdy kategorii ABCE. Organ pierwszej instancji odmówił wymiany, wskazując, że skarżący nie posiada uprawnień do kierowania pojazdami, ponieważ zostały mu one cofnięte decyzją, która została utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. SKO utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do sądu, podnosząc m.in. błędny numer prawa jazdy wskazany w decyzji. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 15 września 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, p. o. Sędziego WSA Monika Krzyżaniak /spr./, Protokolant asystent sędziego Żywilla Krac, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2004 roku sprawy ze skargi H. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymiany prawa jazdy oddala skargę.
3 II SA/Łd 819/03
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta Ł., działając na podstawie art. 97 ust. 1, art. 150 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 z późn. zm.) w związku z § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 29 kwietnia 2002r. w sprawie wymiany praw jazdy (Dz. U. Nr 69, poz. 640, zm. Dz. U. nr 205, poz. 1736) i § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz. U. nr 150, poz. 1680), po rozpatrzeniu wniosku H. J., orzekł o odmowie wymiany prawa jazdy kategorii ABCE nr wydanego H. J. w dniu [..]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, iż w dniu 30.12.2002r. H. J. złożył, na podstawie art. 150 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w organie wydającym uprawnienia do kierowania pojazdami wniosek o wymianę prawa jazdy kategorii ABCE nr [...]. W toku postępowania wyjaśniającego organ ustalił, iż decyzją z dnia [...] nr [...] cofnięto H. J. uprawnienia do kierowania pojazdami, zobowiązując jednocześnie do zwrotu prawa jazdy kategorii ABCE nr[...], blankiet serii [...]. Rozstrzygnięcie w przedmiocie cofnięcia H. J. uprawnień do kierowania pojazdami utrzymane zostało w mocy przez organ odwoławczy – decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak [...]. Organ, rozpatrując wniosek skarżącego w przedmiocie wymiany prawa jazdy, wskazał, iż wobec tego, że H. J. nie posiada uprawnień do kierowania pojazdami brak jest podstaw do dokonania wymiany prawa jazdy w oparciu o art. 150 ustawy Prawo o ruchu drogowym.
W dniu [...] H. J. wniósł odwołanie od powyższej decyzji i poprosił o jej uchylenie w całości.
Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa., art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), art. 97 ust. 1, art. 150 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 515), § 5 ust. 2, § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 29 kwietnia 2002r. w sprawie wymiany praw jazdy (Dz. U. Nr 69, poz. 640, zm.: Dz. U. z 2002r. nr 205, poz. 1736), § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz. U. nr 150, poz. 1680), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Uzasadniając rozstrzygniecie organ podał, iż ustalenia dokonane w toku postępowania wskazują, że H. J. nie posiada uprawnień do krajowego prawa jazdy, ponieważ organ pierwszej instancji wydał decyzję o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami i decyzja ta utrzymana została w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze (decyzja [...] z dnia [...]). Organ dodał, iż zgodnie z art. 150 ust. 1 ustawy prawo o ruchu drogowym, prawa jazdy i inne dokumenty uprawniające do kierowania pojazdami lub potwierdzające dodatkowe kwalifikacje i wymagania w stosunku do kierujących pojazdami, wydane na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują ważność do czasu ich wymiany, dokonywanej na koszt osoby uprawnionej w zakresie na jaki zostały wydane. Stosownie natomiast do przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami, osoba zainteresowana występuje do właściwego organu z odpowiednim wnioskiem. Organ wskazał na § 7 ust. 1 tego rozporządzenia, który stanowi, iż w celu wydania prawa jazdy lub pozwolenia albo odmowy ich wydania, właściwy organ dokonuje rejestracji oraz przeprowadza weryfikację dokumentów, o których mowa w § 5 ust. 1, obejmującą sprawdzenie w zakresie określonym przepisami tego rozporządzenia. Kolegium podało, iż organ I instancji, rozpoznając wniosek H. J., dokonał sprawdzenia dokumentów w zakresie spełnienia przesłanek określonych w ustawie do wydania prawa jazdy oraz zgodności danych z informacjami ujętymi w prowadzonej ewidencji kierowców w zakresie posiadanych uprawnień i zakazów oraz orzeczeń lekarskich. Przeprowadzona weryfikacja wykazała, iż skarżący nie posiada uprawnień do krajowego prawa jazdy. Wobec tego, że powołany przepis stanowi, iż w przypadku negatywnej weryfikacji dokumentów uprawniony organ odmawia wymiany i wydania prawa jazdy, brak było, zdaniem organu, podstaw do wymiany i wydania H. J. prawa jazdy, gdyż decydujące znaczenie ma posiadanie ważnego prawa jazdy, uzyskanego zgodnie z zachowaniem wymogów polskiego prawa. Organ uznał, iż skoro zapadła decyzja o cofnięciu H. J. uprawnienia do kierowania pojazdami to należy przyjąć, że brak jest przesłanek do pozytywnego rozpatrzenia wniosku w zakresie wymiany prawa jazdy.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję organu drugiej instancji wniósł H. J. i zażądał jej uchylenia. Wskazał, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. nr [...] z [...] utrzymała w mocy decyzję organu administracji publicznej I instancji dotyczącą odmowy wymiany prawa jazdy kategorii ABCE o numerze [...], a on nigdy nie posiadał i nie posiada prawa jazdy o tym numerze. Zdaniem skarżącego SKO potwierdziło nieprawdę, a ponadto takie załatwianie spraw oraz interpretacja faktów i dokumentów przez organy administracji publicznej w jego sprawie zdarzają się notorycznie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ dodał, iż z akt sprawy wynika jednoznacznie, iż w dniu 29 marca 1969 r. wydane zostało skarżącemu, przez Wydział Komunikacji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej Ł. – B., prawo jazdy nr [...] , wobec czego zarzut skargi o nie posiadaniu prawa jazdy o tym numerze jest chybiony.
Na rozprawie w dniu 15 września 2004r. skarżący podniósł, iż zaskarżona decyzja zawiera błędny numer prawa jazdy a odpowiedź na skargę błędne imię. Wskazał, iż w jego ocenie w dniu składania wniosku o prawo jazdy nadal takie prawo jazdy posiadał.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W związku z tym, że skarga H. J. wniesiona została w dniu 30 maja 2003r. i do dnia 1 stycznia 2004r. postępowanie sądowe nie zostało zakończone, właściwym do rozpoznania tej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, utworzony z dniem 1 stycznia 2004r. dla obszaru województwa łódzkiego rozporządzeniem Prezydenta RP z dnia 25 kwietnia 2003r.w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych/.../ (Dz. U. z 2003r. Nr 52 poz. 652).
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Wychodząc z tych przesłanek Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszały przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogłoby stanowić podstawę do ich uchylenia.
Bezspornym w niniejszej sprawie jest fakt cofnięcia H. J., przez Prezydenta Miasta Ł., uprawnień do kierowania pojazdami, wynikających z prawa jazdy kategorii ABCE nr [...] (blankiet serii [...] ). Jak wynika z akt sprawy, decyzja zawierająca powyższe rozstrzygnięcie wydana została w [...] (nr decyzji: [...]) i utrzymana w mocy przez organ drugiej instancji w dniu [...] ( nr decyzji: [...]).
Sądowi wiadomo również z urzędu, iż w dniu 3 października 2003r. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Ł. wydał orzeczenie w sprawie o sygnaturze akt: II SA/Łd 1570/00, w którym oddalił skargę H. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [....] w przedmiocie cofnięcia prawa jazdy.
Powyższe oznacza, iż skład orzekający w niniejszej sprawie nie może dokonywać oceny legalności decyzji wydanej w przedmiocie cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami wynikających z prawa jazdy kategorii ABCE nr [...], ponieważ zgodnie z art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270) prawomocne orzeczenie wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe , a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie organy obu instancji podały art. 150 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2003r. nr 58, poz. 515), zgodnie z którym prawa jazdy i inne dokumenty uprawniające do kierowania pojazdami lub potwierdzające dodatkowe kwalifikacje i wymagania w stosunku do kierujących pojazdami, wydane na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowują ważność do czasu ich wymiany dokonywanej na koszt osoby uprawnionej w zakresie na jaki zostały wydane. Powyższy przepis, jak również wydane na jego podstawie rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 29 kwietnia 2002r. w sprawie wymiany praw jazdy (Dz. U. Nr 69, poz. 640 z późn. zm.), określa warunki i terminy wymiany praw jazdy i innych dokumentów uprawniających do kierowania pojazdami lub potwierdzających dodatkowe kwalifikacje kierujących pojazdami oraz wysokość opłat za ich wymianę.
Wskazane wyżej przepisy nie mogły stanowić podstawy do wymiany H. J. prawa jazdy kategorii ABCE nr [...], gdyż w dniu składania przez skarżącego wniosku o wymianę tego prawa jazdy, nie posiadał on żadnego dokumentu uprawniającego do kierowania pojazdami. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż z chwilą, gdy decyzja organu drugiej instancji utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia H. J. uprawnień do kierowania pojazdami wynikających z prawa jazdy kategorii ABCE nr [...] stała się ostateczna, skarżący nie posiadał prawa jazdy, co do którego mógłby skutecznie złożyć wniosek o wymianę.
Zdaniem Sądu, organy administracji rozpatrujące niniejszą sprawę zamiast orzekać o odmowie wymiany prawa jazdy powinny umorzyć postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość - brak dokumentu, który mógłby podlegać wymianie w oparciu o przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym i wydane na jej podstawie rozporządzenia wykonawcze. Jest to uchybienie, ale nie miało ono wpływu na wynik sprawy, gdyż umorzenie postępowania, jak i odmowa wymiany prawa jazdy sprowadzają się do tego, że skarżący nie może otrzymać w tym trybie nowego prawa jazdy (podobny pogląd w kwestii wskazanego uchybienia zaprezentował Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 listopada 2000r. w sprawie o sygn. akt: I SA 1539/99, niepubl.).
Na uwzględnienie nie zasługuje zarzut skarżącego, iż organ pierwszej instancji podał w decyzji błędny numer jego prawa jazdy. Istotnie, w sentencji decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] orzekającej o odmowie wymiany H. J. prawa jazdy organ wskazał numer prawa jazdy:[...], zamiast:[...], jednak powyższa pomyłka nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy z uwagi na bezsporny fakt, iż skarżący w dacie wydania decyzji, nie posiadał żadnego prawa jazdy, które mogłoby podlegać wymianie. Należy również zauważyć, iż obok numeru prawa jazdy podana została w sentencji tej decyzji także data jego wydania, wobec czego nie można mieć wątpliwości, co do dokumentu, będącego przedmiotem jej rozstrzygnięcia. Ponadto, w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] organ, opisując szczegółowo stan faktyczny ustalony w sprawie, przytaczał prawidłowy numer prawa jazdy wydanego skarżącemu.
Za nieistotny dla oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd uznał również zarzut podania przez organ drugiej instancji w odpowiedzi na skargę błędnego imienia skarżącego, gdyż powyższy dokument nie może być traktowany jako część decyzji podlegającej ocenie Sądu, lecz zawiera jedynie stanowisko organu w przedmiocie wniesionej skargi.
Wobec tego, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a tylko to mogło być podstawą do jej uchylenia w myśl art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), na podstawie art. 151 powołanej wyżej ustawy należało skargę oddalić jako nieuzasadnioną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło