II SA/Łd 844/21
WyrokWSA w Łodzi2022-06-23
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Ewa Cisowska-Sakrajda, Tomasz Porczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił zawieszenia postępowania w sprawie pozwolenia na rozbiórkę sieci elektroenergetycznej, pomimo trwającego postępowania sądowego dotyczącego pozwolenia na budowę nowej sieci?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nie istniały podstawy do zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na rozbiórkę, ponieważ brak było ścisłego związku przyczynowego między rozstrzygnięciem sprawy o pozwolenie na budowę a sprawą o pozwolenie na rozbiórkę. Organ prawidłowo ocenił, że inwestor spełnił wymogi formalne dotyczące projektu rozbiórki, a obawy dotyczące braku dostaw energii elektrycznej zostały rozwiane przez oświadczenie inwestora oraz obowiązki przedsiębiorstwa energetycznego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.F. na decyzję Wojewody Łódzkiego utrzymującą w mocy decyzję Starosty Opoczyńskiego o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na rozbiórkę sieci elektroenergetycznej. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów postępowania, w tym brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania, brak możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym, a także brak zawieszenia postępowania pomimo toczącego się postępowania sądowego dotyczącego pozwolenia na budowę nowej sieci. Skarżący obawiał się utraty dostępu do energii elektrycznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 23 czerwca 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Asesor WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 czerwca 2022 roku sprawy ze skargi A. F. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 12 października 2020 roku nr 285/2020 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę sieci elektroenergetycznej oddala skargę. dc
Decyzją z 12 października 2020 r., nr 285/2020, Wojewoda Łódzki, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) - zwanej dalej: "k.p.a." – w związku z art. 28, art. 31, art. 32 ust. 1 oraz art. 33 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm.) – powoływanej dalej jako: "Prawo budowlane" – oraz art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 471), utrzymał w mocy decyzję Starosty Opoczyńskiego z 2 czerwca 2020 r., nr 10/2020/RB, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia dla P. S.A. z siedzibą w L. na rozbiórkę sieci elektroenergetycznej średniego napięcia w zabudowie mieszkaniowej w miejscowości J., gm. O. na działce nr [...].
Wojewoda w pierwszej kolejności wskazał, że 23 kwietnia 2020 r. do Starosty Opoczyńskiego wpłynął wniosek pełnomocnika P. S.A. z siedzibą w L. o pozwolenie na rozbiórkę sieci elektroenergetycznej średniego napięcia w miejscowości J., gm. O. na działce o nr ewid. [...]. Organ I instancji pismem z 30 kwietnia 2020 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w tej sprawie oraz o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym.
Następnie organ odwoławczy przedstawił motywy ww. rozstrzygnięcia organu I instancji, z których wynikało, że pełnomocnik inwestora złożył wniosek o pozwolenie na rozbiórkę spełniając wymogi art. 33 ust. 4 Prawa budowlanego oraz przedłożył projekt rozbiórki spełniający wymogi art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego.
W odwołaniu od powyższej decyzji organu I instancji pełnomocnik A.F., zarzucił decyzji zaniechanie obowiązku informowania strony o przebiegu postępowania poprzez brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie (naruszenie art. 10 k.p.a. w związku z art. 9 k.p.a.) oraz brak przekazania projektu rozbiórki stronie, celem zapoznania się z materiałem dowodowym. Odwołujący wskazał także, ż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pod sygn. akt VII SA/Wa 722/20, prowadzi postępowanie w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę P. S.A. kablowej sieci nn i Sn oraz przyłącza kablowego niskiego napięcia w pasie drogi wojewódzkiej nr [...] na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], którego brak zakończenia, w ocenie odwołującego, powinno być powodem zawieszenia postępowania w sprawie pozwolenia na rozbiórkę.
Dalej organ II instancji przytoczył treść art. 33 ust. 4 Prawa budowlanego i wyjaśnił, że do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę inwestor przedłożył: zgodę właściciela obiektu na rozbiórkę oraz projekt rozbiórki obejmujący szkic usytuowania obiektów budowlanych przeznaczonych do rozbiórki, tj. istniejący fragment sieci napowietrznej SN i stacji transformatorowej zlokalizowane na dz. nr ewid. [...], opis zakresu i sposobu prowadzenia prac rozbiórkowych oraz opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Projekt rozbiórki wykonany został przez osobę posiadające uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu -zaświadczeniem, o którym mowa wart. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Ponadto projektant dołączył oświadczenia o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, o których mowa w art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane.
Wojewoda wyjaśnił następnie, że planowana inwestycja polegać będzie na rozbiórce słupowej stacji transformatorowej STS [...] "[...]" 100 kVA oraz sieci elektroenergetycznej napowietrznej Sn o długości 3 m, wykonanej przewodami typu 3xAFL-6 25 mm 2 na działce nr ewid. [...]. W ocenie organu odwoławczego inwestor spełnił wymagania określone w art. 33 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. W związku z powyższym uznał, że decyzja organu I instancji nr 10/2020 z 2 czerwca 2020 r., o pozwoleniu na rozbiórkę została słusznie wydana, dlatego należało ją utrzymać w mocy w całości.
Organ II instancji podkreślił, że decyzja o pozwoleniu na rozbiórkę ma charakter związany, nie zaś uznaniowy, co oznacza, że warunkiem jej wydania przez organ jest ustalenie, czy w realiach konkretnej sprawy spełnione zostały przesłanki materialnoprawne do podjęcia takiej decyzji. Przedstawiony przez inwestora projekt spełnia powyższe wymagania, dlatego organ nie miał podstaw do odmowy udzielania pozwolenia na realizację spornego przedsięwzięcia.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu Wojewoda stwierdził, że Starosta Opoczyński błędne skierował zawiadomienie o wszczęciu postępowania na adres inny niż ujawniony w ewidencji gruntów, a korespondencja po dwukrotnym awizowaniu została zwrócona do organu. Stąd, w toku postępowania, organ II instancji po zebraniu całości materiału dowodowego, zawiadomił strony na podstawie art. 10 k.p.a., że mogą zapoznać się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, a także składać pisemne i ustne wnioski dotyczące rozpatrywanej sprawy, co czyni zadość czynnego udziału strony w przedmiotowym postępowaniu. Zawiadomienie zostało odebrane przez pełnomocnika A.F. 31 sierpnia 2020 r. i do dnia wydania niniejszej decyzji strona nie złożyła dodatkowych uwag i wniosków dotyczących niniejszej sprawy.
Organ odwoławczy przytoczył również treść art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i stwierdził, że musi istnieć związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. W przypadku braku takiego związku zawieszenie postępowania na tej podstawie nie jest dopuszczalne. Z tych względów organ, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej, musi ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. O takiej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej, a zależność ta musi być bezpośrednia. Gdy w sprawie pojawia się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Choć mogą wiązać się z nim określone skutki, to powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego. Organ, rozważając zaistnienie przesłanki zawieszenia postępowania z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., nie może kierować się przewidywaniami co do wyniku postępowania, ale tym czy w świetle posiadanych materiałów dowodowych i obowiązującego prawa jest możliwe rozpoznanie sprawy. Od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powinno bowiem zależeć rozpoznanie sprawy w ogóle, a nie wydanie mniej lub bardziej korzystnej dla wnioskodawcy decyzji. To, że w ocenie organu wynik innego postępowania może mieć, na losy rozpoznawanej sprawy, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania.
Według Wojewody powołany przepis k.p.a. nie znajdował w niniejszej sprawie zastosowania, bowiem w toku prowadzonego postępowania odwoławczego wezwano pełnomocnika inwestora do złożenia wyjaśnień w zakresie przede wszystkim udzielenia informacji, czy rozbiórka zgodna z decyzją nr 10/2020/RB Starosty Opoczyńskiego, w związku z brakiem zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę kablowej sieci nn i Sn oraz przyłącza kablowego niskiego napięcia w pasie drogi wojewódzkiej nr [...] na działkach nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...] pozbawi odwołującego dostępu do energii elektrycznej. W odpowiedzi na powyższe pełnomocnik inwestora wyjaśnił, że ww. rozbiórka w związku z brakiem zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę sieci nn i Sn nie pozbawi odwołującego dostępu do energii elektrycznej, gdyż taka sytuacja oznaczałaby brak dostępu do energii elektrycznej również dla większości mieszkańców J.
Organ II instancji wskazał ponadto, że Wojewoda Łódzki decyzją z 21 sierpnia 2019 r., nr 161/10, zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla P. z siedziba w L. na budowę kablowej sieci nn i SN oraz przyłącza kablowego niskiego napięcia w pasie drogi wojewódzkiej nr [...], na działkach nr [...], [...], [...], [...] w obręb [...], gm. O. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania B.F., decyzją z 7 lutego 2020 r., znak: DOA.0252.79.2020.AFI, umorzył postępowanie odwoławcze. Następnie 9 kwietnia 2020 r. odmówił wstrzymania wykonania ww. swojej decyzji.
Organ odwoławczy przytoczył dalej treść art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego i stwierdził, że podnoszony przez skarżącego zarzut, z którego wynika, iż obawia się on o utratę dostępu do energii elektrycznej podczas i po zakończeniu prac rozbiórkowych, nie posiada oparcia w aktach sprawy. Wojewoda podkreślił, że ochrona interesów osób trzecich w postępowaniu mającym na celu rozbiórkę obiektu budowlanego nie może być stawiana na równi ze wzmożoną ochroną ich praw jaka niewątpliwie przysługiwałaby im w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę. Niewątpliwie wykonanie rozbiórki sieci musi nastąpić z poszanowaniem interesów skarżących, tzn. tak by nie pozbawić ich dostawy energii. Z działań inwestora jednoznacznie wynika, że wyprzedzająco wystąpił o wydanie pozwolenia na budowę sieci, która zapewni dostawy energii mieszkańcom J. w zastępstwie rozbieranej linii infrastruktury technicznej. Dostawy energii gwarantują skarżącym przede wszystkim posiadane umowy na dostawę energii i to na gruncie prawa cywilnego – P. S.A. z siedzibą w L. – zobowiązana jest dotrzymać warunków zawartych umów. Jednocześnie, nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której pozbawione merytorycznej zasadności argumenty wywodzone przez właściciela działki miałyby ograniczać uprawnienia wnioskodawcy do decydowania o przedmiocie jego własności. Ochrona uzasadnionego interesu Skarżącego w postępowaniu mającym na celu rozbiórkę sieci elektroenergetycznej średniego napięcia nie może więc w praktyce oznaczać faktycznej blokady przedsięwzięcia, a takie znaczenie należało przypisać podnoszonemu przez skarżącego zarzutowi.
Nadto organ II instancji wskazał, że jak sam wpisał inwestor w projekcie rozbiórki, zamierza poinformować właściciela gruntu z minimum dwutygodniowym wyprzedzeniem o planowanym terminie rozpoczęcia robót rozbiórkowych.
Na ostateczną decyzję Wojewody Łódzkiego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył A.F., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
̶ art. 28 k.p.a. poprzez niezapewnienie B.F. udziału w sprawie w charakterze strony, podczas gdy działka [...] objęta jest wspólnością majątkową małżeńską, wobec czego B.F. dysponuje interesem prawnym do uczestniczenia w postępowaniu na prawach strony;
̶ art. 7 w zw. z art. 77 oraz 107 § 3 k.p.a. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego;
̶ art. 97 § 4 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania pomimo, iż występują przesłanki do jego zawieszenia tj. brak rozstrzygnięcia mającego wpływ na niniejsze postępowanie;
̶ art. 6 k.p.a., tj. zasady legalności działania poprzez wydanie decyzji sprzecznej z prawem;
̶ art. 8 k.p.a., tj. zasady zaufania obywateli do organów administracji, poprzez wydanie decyzji sprzecznej z prawem;
̶ art. 10 § 1 w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez niezapewnienie udziału w sprawie stronie, wysyłanie korespondencji na błędny adres, co ograniczyło jej możliwość działania w o instancjach oraz błędnego określenia stron postępowania;
̶ art. 138 k.p.a. poprzez utrzymanie decyzji I organu w mocy, pomimo iż zachodziła podstawa prawna do jego uchylenia.
W związku z powyższym skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i jej uchylenie albo o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Skarżący wniósł ponadto o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zdaniem skarżącego organ II instancji w sposób wybiórczy, niepełny oraz niezgodny z zasadami logicznego rozumowania dokonał dowolnej, a nie swobodnej oceny przedstawionego w sprawie materiału dowodowego. Organ II instancji pominął okoliczność, że działka [...] jest objęta wspólnością majątkową małżeńską, a zatem stroną postępowania powinna być także B.F., działając w sprawie w charakterze pełnomocnika skarżącego. Wbrew stwierdzeniom zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ I instancji nie zawiadomił wszystkich stron o wszczęciu postępowania administracyjnego. W tej sytuacji skarżący nie miał możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym jak też z treścią wniosku P. S.A. dotyczącego pozwolenia na rozbiórkę sieci elektroenergetycznej (słupowej stacji transformatorowej) na działce o nr [...].
Ponadto, organ II instancji, za Starostą Opoczyńskim przyjął, że nie istniały podstawy do zawieszenia postępowania, podczas gdy skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielający pozwolenia na budowę, a także złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. Istnieje zatem realna, a nie tylko hipotetyczna możliwość, ze decyzja zostanie uchylona. W takiej sytuacji, gdy zatwierdzony zostanie projekt na budowę i udzielone zezwolenie na rozbiórkę, co dalej może wiązać się z podjęciem działań zmierzających do likwidacji infrastruktury, zanim może powstać kolejna. Konsekwencją tego może być brak dostaw energii elektrycznej do całej społeczności J.
W ocenie skarżącego nieprawdziwe jest oświadczeni pełnomocnika P. S.A., że rozbiórka przedmiotowej stacji transformatorowej nie wpłynie w żaden sposób na możliwość dostępu do energii elektrycznej mieszkańców wsi J., gdyż w odpowiedzi na jego pytanie skierowane do kierownika robót zleceniodawcy (P. O. Ł.) odpowiedziano mu, że w przypadku rozbiórki ww. stacji mieszkańcy J. zostaliby odcięci od prądu.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łódzki podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniósł o oddalenie skargi.
Pismem z 30 kwietnia 2022 r. pełnomocnik skarżącego podniósł zarzut niespełnienia przez inwestora wymagań określonych w art. 33 ust. 4 oraz w innych przepisach ustawy Prawo Budowlane, z uwagi na fakt, że inwestor nie przedstawił i nie złożył do akt sprawy następujących danych: opisu zakresu i sposobu przeprowadzenia robót; opisu sposobu zabezpieczenia dostaw energii elektrycznej podczas prac budowlanych dla mieszańców wsi J.; pozwoleń i opinii niezbędnych w tej sprawie. Uchybienie to albo powinno zostać uzupełnione przez inwestora na żądanie organu wydającego decyzję lub też organ powinien odmówić wydania decyzji na rozbiórkę. Tak więc organy I i II instancji dopuściły się naruszenia art. 77 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że inwestor zgromadził całość materiału dowodowego, gdy w przedstawionym wniosku oraz jego załącznikach brak jest części niezbędnych dokumentów do wydania decyzji na rozbiórkę sieci elektroenergetycznej, tymczasem na organach spoczywał obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący oraz przeprowadzenia wszechstronnej jego oceny.
W ocenie pełnomocnika skarżącego, na tym etapie postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny powinien więc stwierdzić jej nieważność i uchylić zaskarżoną decyzję ze względu na tak istotne braki w dokumentacji złożonej przez inwestora.
Pełnomocnik skarżącego stwierdził, że przedwczesny jest wniosek inwestora o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę stacji transformatorowej w sytuacji, kiedy nie uzyskał jeszcze pozwolenia na budowę nowej stacji, lub też w sytuacji gdy pozwolenie to zostało zaskarżone (jak w niniejszej sprawie).
Według pełnomocnika skarżącego, inwestor w zbyt arbitralny sposób próbuje wymusić na stronach postępowania akceptację jego projektów, ponieważ nie przeprowadził właściwego postępowania w tej sprawie, w tym konsultacji oraz zebrania opinii stron oraz uwzględnienia ich słusznych interesów. Nie rozważył nawet propozycji skarżącego dotyczącej przesunięcia miejsca usytuowania stacji w miejsce bardziej odpowiednie, które nie byłoby kwestionowane przez żadną ze stron.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że zgodnie z art. 15 zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1842) – zwanej ustawą covidową – znowelizowanym na mocy art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090), z dniem 3 lipca 2021 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
Na tle tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19, wyraził pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego".
Zważywszy na treść powyższej regulacji zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 24 maja 2022 r. niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej, ziściły się bowiem warunki określone w tym przepisie. Rozpoznanie tej sprawy jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z 20 kwietnia 2022 r., jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, że uczestnik postępowania nie potwierdził, że ma możliwość techniczną w zakresie uczestniczenia w tej rozprawie, mimo wezwania, co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie tego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione w drodze zarządzenia z 24 maja 2022 r.
Wymagany przy tym przywołaną wyżej uchwałą NSA standard ochrony praw stron w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji (zarządzenie o rozprawie zdalnej z 20 kwietnia 2022 r.).
Stosownie natomiast do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) – w skrócie: "p.p.s.a." – sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Mając powyższe na uwadze Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Wojewody Łódzkiego oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Opoczyńskiego stwierdził, że nie zostały one wydane z naruszeniem przepisów obowiązującego prawa w stopniu istotnie rzutującym na wynik sprawy, co mogłoby uzasadniać ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że stosownie do art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Z kolei art. 8 § 1 k.p.a. stanowi, że organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Nadto organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (art. 9 k.p.a.). Wreszcie organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 § 1 k.p.a.).
Jak wynika z akt sprawy opisane wyżej zasady postępowania administracyjnego w jego początkowej fazie zostały naruszone przez organ I instancji. Zawiadomienie z 30 kwietnia 2020 r. zostało bowiem przesłane skarżącemu na inny adres, niż ujawniony w rejestrze gruntów. Skarżący otrzymał dopiero decyzję organu I instancji z 2 czerwca 2020 r.
Jednakże, wbrew twierdzeniom skarżącego powyższe uchybienia organu I instancji nie miały wpływu na wynik sprawy, bowiem zostały one wyeliminowane w toku postępowania odwoławczego. Pismem z 28 sierpnia 2021 r. organ II instancji zawiadomił pełnomocnika skarżącego o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym, jednak strona nie skorzystała z tego uprawnienia. W związku z tym zarzut naruszenia art. 10 § 1 w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez niezapewnienie udziału w sprawie stronie należy uznać za bezzasadny.
Po drugie wyjaśnić należy, że z akt sprawy, wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego nie wynika, że nieruchomość położona w miejscowości J., gm. O., oznaczona jako działka nr [...], jest objęta wspólnością majątkową małżeńską. Z załączonego do akt wydruku z rejestru gruntów wynika, że właścicielem tej nieruchomości jest wyłączenie A.F. W toku postępowania B.F. nie przedstawiła żadnych dokumentów, który wskazywałby, że przysługuje jej interes prawny w niniejszej sprawie. Wobec tego B.F. nie przysługiwał status strony w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, co oznacza, że zarzut naruszenia art. 28 k.p.a. okazał się bezzasadny.
W ocenie Sądu nie istniały również podstawy do zawieszenia postępowania administracyjnego, wobec faktu, że skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 7 lutego 2020 r., znak: DOA.7110.436.2019.AFI.A, utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Łódzkiego z 21 sierpnia 2019 r., nr 161/19, znak: GPB-II.7840.32.2019.BH, zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą P. S.A. z siedzibą w L. pozwolenia na budowę kablowej sieci NN i SN oraz przyłącza kablowego niskiego napięcia w pasie drogi wojewódzkiej nr [...], zlokalizowanej na działkach nr ewid. [...], [...], [...], [...], [...], obręb [...], gmina O. wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji.
Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że istotnym elementem zagadnienia wstępnego w rozumieniu powołanego wyżej przepisu jest istnienie ścisłej zależności (związku przyczynowego) pomiędzy uprzednim rozstrzygnięciem a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Zagadnieniem prejudycjalnym w znaczeniu omawianego przepisu może być jedynie taka kwestia, która bezwzględnie uzależnia rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji od uprzedniego jej rozstrzygnięcia przez inny organ lub sąd. Taka sytuacja ma miejsce, gdy organ nie dysponuje elementem pozwalającym na wydanie w ogóle żadnej decyzji, zarówno pozytywnej jak i negatywnej. Innymi słowy zagadnieniem wstępnym jest tylko taka kwestia, która uniemożliwia wydanie rozstrzygnięcia w danej sprawie. Natomiast w razie, gdy związek przyczynowy nie występuje, nie jest dopuszczalne zawieszenie postępowania.
W tym miejscu podkreślenia wymaga również to, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m.in. poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Powyższy przepis skierowany jest do inwestora, który ma obowiązek zapewnić poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, przez cały okres trwania budowy, a nie tylko w fazie projektowania i ubiegania się o pozwolenie na budowę. Trafnie zwrócił uwagę organ odwoławczy, że co prawda ochrona interesów osób trzecich w postępowaniu mającym na celu rozbiórkę obiektu budowlanego nie może być stawiana na równi ze wzmożoną ochroną ich praw jaka niewątpliwie przysługiwałaby im w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę, to jednak wykonanie rozbiórki sieci musi nastąpić z poszanowaniem interesów skarżącego, tzn. tak by nie pozbawić go należnych uprawnień. Natomiast do organów administracji należy kontrola, czy obowiązki, o których wyżej mowa są przez inwestora przestrzegane.
Z akt sprawy wynika, że Wojewoda Łódzki takiej kontroli dokonał, bowiem po zapoznaniu się z zarzutami odwołania, w piśmie z 13 kwietnia 2020 r. wezwał pełnomocnika inwestora do ustosunkowania się do ich treści, zwłaszcza w zakresie udzielenia informacji, czy rozbiórka spornego obiektu budowlanego w związku z brakiem zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę kablowej sieci nn i Sn oraz przyłącza kablowego niskiego napięcia w pasie drogi wojewódzkiej nr [...] na działkach nr [...], [...], [...], [...] i [...] może pozbawić skarżącego dostępu do energii elektrycznej.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie pełnomocnik inwestora w piśmie z 21 sierpnia 2020 r. oświadczył, że rozbiórka spornego obiektu budowlanego nie pozbawi skarżącego dostępu do energii elektrycznej, gdyż taka sytuacja oznaczałaby brak dostępu do energii elektrycznej również dla większości mieszkańców J.
Zdaniem Sądu oświadczenie to nie budzi wątpliwości i jest wystarczające do uznania, że poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich będzie przez inwestora realizowane na każdym etapie robót budowlanych. Skarżący swoje obawy w zakresie pozbawienia go dostępu do energii elektrycznej wywodził natomiast wyłącznie z korespondencji prowadzonej z wykonawcą robót budowlanych związanych z budową nowej stacji transformatorowej. Jednakże z załączonej do skargi korespondencji wynika jedynie, że 24 lipca 2019 r. wykonawca robót budowlanych dokonał podpięcia agregatu prądotwórczego do stacji transformatorowej znajdującej się na terenie działki skarżącego dla potrzeb utrzymania ciągłości zasilania dla mieszkańców miejscowości J. w związku z prowadzonymi w tym dniu pracami przy linii napowietrznej 15kV. Wykonawca dodał, że gdyby agregat nie został podłączony mieszkańcy J. zostaliby bez napięcia (prądu) na 8-9 godzin. Podłączenie agregatu było wyłącznie jednodniowe.
Z powyższego nie wynika natomiast, że jakiekolwiek braki w dostawie energii elektrycznej będą miały miejsce po dokonaniu rozbiórki sieci elektroenergetycznej i stacji transformatorowej, znajdujących się na działce skarżącego. Potwierdza to jednoznacznie pełnomocnik inwestora w powołanym wyżej piśmie skierowanym do organu II instancji z 21 sierpnia 2020 r. Zatem obawy skarżącego, że może dojść do rozbiórki istniejącej sieci, bez uprzedniego wybudowania nowej sieci należy uznać za gołosłowne.
Ponadto należy wskazać, że na przedsiębiorstwie energetycznym ciąży obowiązek zapewnienia ciągłości dostarczania energii elektrycznej, co wynika z umowy na dostarczanie energii zawieranej w oparciu o przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 716 ze zm.). Dlatego nie jest możliwa likwidacja starej sieci elektroenergetycznej i starej stacji transformatorowej bez jednoczesnego zapewnienia możliwości dostawy energii z innego źródła zasilania.
Dodatkowo wskazać należy, że wyrokiem z 17 lutego 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 722/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A.F. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 7 lutego 2020 r., znak: DOA.7110.436.2019.AFI.A, w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Wyrok ten nie jest prawomocny, a sprawa oczekuje na rozpoznanie skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zarzut naruszenia przez organ administracji art. 97 pkt 4 k.p.a. nie znajduje oparcia w stanie faktycznym sprawy. To, że w ocenie skarżącego wynik innego postępowania może mieć wpływ, na losy rozpoznawanej sprawy, nie daje jeszcze podstaw do zawieszenia postępowania. Tym samym brak prawomocnego zakończenia się postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę dla nowej sieci elektroenergetycznej nie pozostaje w takim związku, który uzasadniałby zawieszenie postępowania w sprawie rozbiórki starej stacji transformatorowej i fragmentu sieci elektroenergetycznej, będącej przedmiotem niniejszego postępowania.
Stosownie zaś do art. 33 ust. 4 ustawy Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym na dzień wszczęcia postępowania), do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę należy dołączyć:
1. zgodę właściciela obiektu;
2. szkic usytuowania obiektu budowlanego;
3. opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych;
4. opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia;
5. pozwolenia, uzgodnienia lub opinie innych organów, a także inne dokumenty, wymagane przepisami szczególnymi; nie dotyczy to uzgodnienia i opinii uzyskiwanych w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000;
6. w zależności od potrzeb, projekt rozbiórki obiektu.
Jak wynika z akt sprawy do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę inwestor przedłożył: zgodę właściciela obiektu na rozbiórkę oraz projekt rozbiórki obejmujący szkic usytuowania obiektów budowlanych przeznaczonych do rozbiórki, tj. istniejący fragment sieci napowietrznej SN i stacji transformatorowej zlokalizowane na dz. nr ewid. [...], opis zakresu i sposobu prowadzenia prac rozbiórkowych oraz opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Projekt rozbiórki wykonany został przez osobę posiadające uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu -zaświadczeniem, o którym mowa wart. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Ponadto projektant dołączył oświadczenia o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, o których mowa w art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że wbrew twierdzeniom skarżącego inwestor spełnił wymagania określone w art. 33 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. Z powyższego przepisu nie wynika bowiem, żeby inwestor miał obowiązek załączyć do projektu rozbiórki opis sposobu zabezpieczenia dostaw energii elektrycznej podczas prac budowlanych dla mieszańców wsi J. Jak już wyżej zaznaczono na inwestorze ciąży obowiązek poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Pełnomocnik inwestora w piśmie z 21 sierpnia 2020 r. jednoznacznie oświadczył, że rozbiórka spornego obiektu budowlanego nie pozbawi skarżącego dostępu do energii elektrycznej. Ponadto obowiązki w zakresie zapewnienia ciągłości dostaw energii ciążą na przedsiębiorstwie energetycznym z tytułu zawartych umów. Skarżący nie wskazał również jakiego rodzaju pozwoleń i opinii niezbędnych w tej sprawie nie złożył inwestor. Nie było zatem podstaw prawnych do odmowy zatwierdzenia projektu rozbiórki i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę.
Reasumując, w ocenie Sądu, Wojewoda Łódzki prowadząc kontrolowane postępowanie wypełnił zawarty w art. 7 k.p.a. nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, oraz określony w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Ponadto spełnił obowiązki wynikające z art. 80 k.p.a. Stwierdzić także należy, że uzasadnienie decyzji odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Organ wskazał fakty, które uznał za udowodnione, dowody na których się oparł oraz przyczyny, z powodu których nie uwzględniły stanowiska strony skarżącego. Jednocześnie w sposób wystarczający wyjaśnił podstawę prawną decyzji oraz przytoczyły przepisy prawa, mające zastosowanie w okolicznościach sprawy. Fakt, że skarżący wyciąga z zebranych dowodów odmienne wnioski bądź zgłasza obawy nieznajdujące uzasadnienia w konfrontacji z wyraźnymi deklaracjami inwestora o zabezpieczeniu dostaw prądu nie oznacza, że wydane w sprawie rozstrzygnięcie jest wadliwe. Wręcz przeciwnie organ podjął niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia sprawy i wydał trafne rozstrzygnięcie, prawidłowo dokonując subsumpcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w wyroku.
is
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło