II SA/Łd 852/16
PostanowienieWSA w Łodzi2017-03-16
Skład orzekający: Barbara Rymaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonanie postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania nakazu rozbiórki może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki dla strony, uzasadniając wstrzymanie jego wykonania na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Wykonanie postanowienia o nałożeniu grzywny pieniężnej, która z natury jest świadczeniem odwracalnym, może uzasadniać wstrzymanie jej wykonania, jeśli strona wykaże, że jej wysokość w zestawieniu z jej możliwościami finansowymi spowoduje niebezpieczeństwo znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Ogólnikowe twierdzenia nie są wystarczające; konieczne jest wykazanie konkretnych okoliczności.Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nakładające grzywnę w celu przymuszenia do wykonania nakazu rozbiórki. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania postanowienia, argumentując, że jego realizacja spowoduje nieodwracalne skutki finansowe i pogłębi jej już złą sytuację ekonomiczną. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonego postanowienia.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 marca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2017 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółka z o.o. z siedzibą w Ł. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi A Spółka z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do wykonania nakazu rozbiórki postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia. a.bł.
A Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. zaskarżyła do sądu postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...], w przedmiocie nałożenia grzywny w wysokości 73.515,20 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązku nakazu rozbiórki.
W treści skargi zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia podnosząc, że realizacja obowiązku skutkuje nieodwracalnymi następstwami dla skarżącej, która w celu uiszczenia grzywny musiałaby zaciągnąć nowe zobowiązania, co przyczyniłoby się wyłącznie do pogłębienia już złej sytuacji finansowej skarżącej. Skarżąca wskazała na długoletnie problemy z inwestycją przy ul. A w Ł., uniemożliwiającą uzyskanie dochodów. Jej zdaniem koszty przeprowadzenia rozbiórki budynków przekraczają możliwości finansowe spółki, a w razie dokonania rozbiórki, nakłady na ewentualną odbudowę budynku gospodarczego będą tak znaczne, że spółka nie będzie w stanie ich ponieść.
Skarżąca zaznaczyła także, że sporna decyzja nakłada obowiązek wykonania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, natomiast wyburzenie budynku, a następnie przywrócenie stanu poprzedniego z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, co nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Również w okolicznościach tej sprawy, wykonanie decyzji mogłoby powodować znaczną szkodę finansową dla spółki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) - w skrócie: "P.p.s.a." - po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Postanowienie, o którym wyżej mowa sąd może wydać na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.).
Warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 P.p.s.a. - wystąpienia niebezpieczeństwa nastąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd podejmuje decyzję o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na podstawie okoliczności wskazanych przez stronę skarżącą, ale także uwzględnia inne okoliczności, które mają znaczenie dla rozpoznania wniosku.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, iż uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na wnioskodawcy. Jest to bowiem związane z tym, że użyte przez ustawodawcę w art. 61 § 3 P.p.s.a. nieostre pojęcia - "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki" - każdorazowo wymagają konkretyzacji w świetle stanu faktycznego i prawnego danej sprawy. Samo żądanie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub powołanie się przez wnioskodawcę na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia uczynienia zadość temu żądaniu. Innymi słowy dokonywana przez sąd ocena wystąpienia w określonym przypadku przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku, która powinna być spójna i odnosząca się do konkretnej sytuacji wnioskodawcy. Zatem w celu wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenie skutków wnioskodawca ma obowiązek wykazać istnienie konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie aktu lub czynności jest zasadne. Ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez wnioskodawcę, pozbawione szerszego uzasadnienia, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżąca nie uprawdopodobniła w wystarczającym stopniu zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżąca wskazała bowiem w sposób bardzo lakoniczny, że w przypadku wykonania postanowienia nakładającego grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku wynikającego z ostatecznej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...], może spowodować zachwianie sytuacji finansowej skarżącej. Podkreślenia wymaga natomiast to, że nałożony na stronę obowiązek ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są niewątpliwie odwracalne. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, iż każde rozstrzygnięcie administracyjne zobowiązujące do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego. Nie jest to jednak sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, polegająca na wstrzymaniu wykonania takiego aktu. Innymi słowy wstrzymanie wykonania aktu zobowiązującego do zapłaty określonego świadczenia pieniężnego może być uzasadnione takim uszczupleniem majątku zobowiązanego, które spowoduje zaistnienie niebezpieczeństwa, o którym mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie ma zatem racji skarżąca, że wykonanie zaskarżonego postanowienia nie wymaga szczegółowego uzasadnienia, gdyż wywołuje podobne skutki, co decyzja nakładająca obowiązek wykonania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, której wykonanie z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Przypomnieć należy, że grzywna nałożona zaskarżonym postanowieniem ma na celu przymuszenie do wykonania obowiązku rozbiórki orzeczonego decyzją ostateczną. Tym samym obowiązek rozbiórki jest bezdyskusyjny i nie podlega już dalszej ocenie.
Jednakże skutki zapłaty należności pieniężnej, które co do zasady są odwracalne, należy zatem rozpatrywać oceniając z jednej strony wysokość należności pieniężnej, a z drugiej strony możliwości finansowe strony zobowiązanej do jej uiszczenia. Dlatego sąd winien uwzględnić wszystkie okoliczności, które mają znaczenie dla rozpoznania wniosku.
W związku z tym, że w uzasadnieniu wniosku skarżąca nie podała konkretnych informacji dotyczących wpływu wykonania ww. postanowienia na jej sytuację finansową, sąd ocenił informacje dotyczące stanu majątkowego skarżącej, zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Z informacji tam podanych wynika, że skarżąca posiada środki trwałe o wartości 464.363,03 zł, a wysokość jej kapitału zakładowego to 255.000,00 zł. Jednakże podkreślenia wymaga, że spółka za ostatni rok obrotowy odnotowała straty w wysokości 15.363,03 zł, natomiast w miesiącu wrześniu 2016r. koszty działalności skarżącej przekroczyły wysokość jej przychodu o 784,30 zł. Porównując czatem sytuację finansową skarżącej, opisaną we wniosku o przyznanie prawa pomocy z wysokością grzywny nałożonej zaskarżonym postanowieniem – 71.508,80 zł – należy dojść do przekonania, że wykonanie zaskarżonego postanowienia może wpłynąć na zachwianie płynności finansowej spółki, a w konsekwencji zagrozić jej dalszemu funkcjonowaniu.
Należy jednak podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji albo postanowienia jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności zaskarżonego aktu. W związku z tym rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia nie jest uzależnione od zasadności samej skargi. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia abstrahuje od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania.
W tej sytuacji Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
a.bł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło