II SA/Łd 876/05

Dnia 27 marca 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Sędziowie Asesor WSA Arkadiusz Blewązka, Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant asystent sędziego Marek Pilc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 marca 2006 roku sprawy ze skargi M. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie uchylenia decyzji wydanej w wyniku wznowienia postępowania stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Powiatowego w Z. z dnia [...] nr [...], a także postanowienia Starosty Powiatowego w Z. z dnia [...] nr [...] oraz decyzji Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] (znak: [...]). Decyzją z dnia [...] Nr [...] w sprawie znak: [...] Starosta Powiatu w Z., w oparciu o art. 104 i art. 149 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), odmówił wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. Nr [...] z dnia [...] o pozwoleniu na budowę budynku garażowego w Z. przy ul. A. 113 na działce nr 204, wydanej inwestorowi J. P.. Swoje rozstrzygnięcie organ oparł na ustaleniu, iż M. M. złożyła wniosek o wznowienie postępowania z uchybieniem terminu miesięcznego, o którym stanowi art. 148 kpa. W dniu 20 września 2004 r. do Starostwa Powiatowego w Z. wpłynęło pismo nazwane odwołaniem, dotyczące decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] Nr [...], z którego treści wynikało, iż pochodzi ono od M. M.. Powyższe pismo nie zostało opatrzone podpisem osoby je składającej. Bez wzywania do usunięcia braku formalnego odwołania, organ I instancji przesłał pismo Wojewodzie [...], który decyzją z dnia [...] Nr [...] w oparciu o art.138 § 2 k.p.a., uchylił decyzję Starosty [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji uznając, iż wydana w I instancji decyzja administracyjna była przedwczesna, bowiem sprawa wymagała dokonania dodatkowych ustaleń warunkujących podjęcie decyzji w przedmiocie wznowienia postępowania. W dniu [...] Starosta Powiatu [...] wydał postanowienie Nr [...], którym na podstawie art. 149 § 1 oraz art. 147 i 145 § 1 pkt 4 kpa. wznowił postępowanie administracyjne w sprawie pozwolenia na budowę budynku garażowego w Z. przy ul. A. 113 na działce nr 204 dla J. P., udzielonego decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. z dnia [...]. Nr [...]. Następnie, decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta [...], w oparciu o art. 104, art. 151 § 1 pkt 2 i art. 145 § 1 pkt 4 kpa oraz art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 1016 ze zm.) uchylił, w punkcie 1, decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w Z. Nr [...] z dnia [...] oraz, z punkcie 2, odmówił udzielenia pozwolenia na budowę garażu w Z. przy ul. A. 113 na działce nr 204 dla inwestora J. P.. Na skutek odwołania inwestora od wskazanej powyżej decyzji Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję Starosty [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Decyzja Wojewody [...]z dnia [...] stała się przedmiotem skargi M. M. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W skardze skarżąca zakwestionowała zajęte przez organ stanowisko w sprawie. Podnosząc niezasadność argumentów przytoczonych przez skarżącą, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przedmiotową skargę należało uwzględnić, aczkolwiek niezależnie od argumentów podniesionych w skardze, biorąc pod uwagę uchybienia, które sąd stwierdził z urzędu nie będąc związanym zarzutami skargi ani wskazaną tam podstawą prawną. W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych przy czym, zgodnie z § 2 tego artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a stosownie do § 2 tego przepisu, sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść strony, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( lit. b ); albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit. c ). Zgodnie z treścią art. 145 § 2 powołanej ustawy, uwzględniając skargę, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach. Przesłanką nieważności rozstrzygnięcia jest m.in. stwierdzenie, iż wydane ono zostało bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa ( art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu I instancji z dnia [...] Nr [...] oraz postanowienie z dnia [...] Nr [...] a także decyzja Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...], zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, co wypełnia przesłankę z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i tym samym stanowi podstawę stwierdzenia nieważności tychże rozstrzygnięć. W aktach administracyjnych przedmiotowej sprawy przedstawionych sądowi znajduje się pismo z dnia [...] nazwane odwołaniem, dotyczące decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] Nr [...], z którego treści wynikało, iż pochodzi ono od strony - M. M.. Powyższe pismo nie zostało jednak opatrzone podpisem osoby je składającej. Jak wynika to z akt sprawy, mimo tegoż braku, nie wezwano strony do jego uzupełnienia stosownie do treści art. 64 § 2 w związku z art. 63 § 3 k.p.a. i nadano bieg odwołaniu, a następnie to odwołanie rozpoznano mimo, iż nie wywoływało ono skutków prawnych. Sąd rozstrzygający sprawę w pełni podziela utrwalony pogląd prezentowany w licznych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż uznanie za odwołanie wniesionego pisma, a nie podpisanego przez stronę wnoszącą to odwołanie, skutkuje tym, że organ II instancji rozpoznając takie odwołanie, występuje bez podstawy prawnej w charakterze organu odwoławczego, zaś jego decyzja dotknięta jest wadą nieważności w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 18 maja 1994r. SA/Gd 2365/93 POP 1997/3/62, wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 1999r. IV SA 689/97 Lex nr 47329, wyrok NSA z dnia 12 października 1999r. IV SA 1303/97 Lex nr 47923, wyrok NSA z dnia 15 września 2000r. IIISA 417/00 Lex nr 47217, wyrok WSA z dnia 1 marca 2005r. V SA/Wa 1770/2004 nie publ.). Również w literaturze, jako przykład rażącego naruszenia prawa w postępowaniu odwoławczym, wskazuje się uznanie za odwołanie pisma bez podpisu strony (por. J. Borkowski, Nieważność decyzji administracyjnej, Zachodnie Centrum Organizacji, Łódź – Zielona Góra 1997, str.103). Tym samym stwierdzić należy, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...], która zapadła w wyniku rozpoznania "odwołania" z dnia [...], a uchylająca decyzję organu I instancji i przekazująca sprawę temuż organowi do ponownego rozpatrzenia, dotknięta była wadą nieważności. Tym samym wadą nieważności, stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., dotknięte są również kolejne rozstrzygnięcia, jakie zapadły w wyniku ponownego rozstrzygania sprawy, jako konsekwencja decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, a więc: postanowienie Starosty Powiatu [...] z dnia [...] Nr [...], decyzja tegoż organu z dnia [...] Nr [...] oraz zaskarżona decyzja Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...]. Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji.