II SA/Łd 876/18
WyrokWSA w Łodzi2019-01-24
Skład orzekający: Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski, Sędzia WSA Bożena Kasprzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej prawidłowo ustalił prawo inwestorów do dysponowania nieruchomością na cele budowlane przy wydawaniu pozwolenia na rozbiórkę, a także czy prawidłowo określono obszar oddziaływania robót rozbiórkowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie naruszyły przepisów prawa materialnego ani proceduralnego. Przy wydawaniu pozwolenia na rozbiórkę nie jest wymagane oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a jedynie zgoda właściciela obiektu, która została przez inwestorów przedłożona. Ponadto, sąd stwierdził, że zarzut niewłaściwego ustalenia obszaru oddziaływania robót rozbiórkowych jest nieuzasadniony, ponieważ przepis dotyczący obszaru oddziaływania obiektu odnosi się do ograniczeń w zagospodarowaniu terenu związanych z realizacją obiektu, a nie do uciążliwości faktycznych, a w przypadku rozbiórki obiekt zanika.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L. K. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. o pozwoleniu na rozbiórkę budynku gospodarczego. Skarżąca zarzuciła brak wystarczającego uzasadnienia i udokumentowania, w tym brak numeru księgi wieczystej, wykazu uczestników postępowania oraz nieprawidłowe ustalenie prawa do dysponowania nieruchomością. Kwestionowała również obszar oddziaływania robót rozbiórkowych, twierdząc, że nie objął on wszystkich sąsiadujących działek. Sąd oddalił skargę, uznając zarzuty za nieuzasadnione.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 24 stycznia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędziowie Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski (spr.), Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Protokolant Sekretarz sądowy Izabela Bielińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2019 roku sprawy ze skargi L. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego oddala skargę. a.bł.
Decyzją z [...] r., wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1332, dalej w skrócie: "P.b.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017 r., poz. 1257, dalej w skrócie: "K.p.a.") Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania L. K. od decyzji Prezydenta Miasta P. w sprawie udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny.
Wnioskiem z 19 lutego 2018 W. F. i W. Fa. zwrócili się
do Prezydenta Miasta P. o wydanie pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego znajdującego się na działce oznaczonej w ewidencji gruntów nr 309 obręb [...] w P. przy ul. A 3/5. Pismem z 28 lutego 2018 r. organ zawiadomił strony i uczestników postępowania o wszczęciu postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia na rozbiórkę wraz z wezwaniem do zgłaszania ewentualnych wniosków, uwag i zastrzeżeń w ciągu 5 dni. W zastrzeżonym terminie żadna ze stron lub uczestników postępowania nie zgłosiła uwag ani zastrzeżeń do planowanej rozbiórki.
Decyzją z [...] r. Prezydent Miasta P. udzielił W. i W. F. pozwolenia na rozbiórkę wyżej opisanego budynku, określając dodatkowe warunki techniczne i sanitarne planowanej rozbiórki.
Odwołanie od powyższej decyzji złożyła uczestniczka postępowania – L. K.. Wydanemu rozstrzygnięciu zarzuciła brak wystarczającego uzasadnienia
i udokumentowania. W tym zakresie wskazała na brak numeru księgi wieczystej prowadzonej dla przedmiotowej nieruchomości, brak imiennego wykazu uczestników postępowania, co zdaniem odwołującej się może mieć znaczenie przy badaniu z urzędu nieważności postępowania oraz na brak informacji, czy przy weryfikacji wniosków inwestorów pod względem materialno-prawnym badano ich prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Po rozpatrzeniu odwołania, opisaną na wstępie decyzją Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W ocenie organu odwoławczego brak było podstaw, by kwestionować wydaną decyzję i twierdzić, że przedłożona dokumentacja nie czyni zadość wymaganiom i narusza przepisy. Jego zdaniem inwestorzy do wniosku o rozbiórkę przedłożyli wymagane przepisami prawa dokumenty, a zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do jego oceny i wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do zarzutu braku wskazania numeru księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości organ dodatkowo wyjaśnił,
że właścicieli działek oraz ich adresy ustalił w oparciu o informację zawarte w rejestrze gruntów.
Na powyższą decyzję L. K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta P. i umorzenie postępowania oraz o zasądzenie od Wojewody [...] na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy.
Zarzuty dotyczące prawa materialnego obejmują niewłaściwe zastosowanie
art. 3 pkt 20 oraz art. 33 ust. 4 P. b., polegające na ustaleniu, że obszar oddziaływania robót rozbiórkowych budynku gospodarczego znajdującego się na działce ewid. nr 309
w obrębie [...] ogranicza się do działek o numerach 309 i 314 w obrębie ewid. 25, pomimo że organ wydający decyzję o pozwoleniu na rozbiórkę dysponował-informacjami wskazującymi, iż w budynku mieszkalnym na działce nr 314 nikt nie mieszka. Zdaniem skarżącej w rzeczywistości w prowadzonym postępowaniu administracyjnym nie było zatem adresatów, do których mogłyby odnosić się warunki
o konieczności prowadzenia robót rozbiórkowych w taki sposób, aby nie naruszać uzasadnionych interesów osób trzecich. Tymczasem, w opinii skarżącej, osoby, które mogłyby być zainteresowane sposobem prowadzenia rozbiórki budynku gospodarczego nie brały udziału w postępowaniu, chociaż mieszkali w domach zlokalizowanych
na działkach nr 315/3, nr 308/1 i 308/2, które są działkami bezpośrednio sąsiadującymi
z działką nr 309. W związku z tym, zdaniem skarżącej, obszar oddziaływania robót rozbiórkowych, został przez organ określony w sposób nieprawidłowy. Jej zdaniem niesłusznie obejmuje on tylko działki o nr 309 i 314, a nie również działki o nr 315/3 oraz 308/1 i 308/2, zamieszkiwane przez osoby, które mogłyby być ewentualnie zainteresowane, a nie zostały uznane przez organ i nie brały udziału w postępowaniu.
Wśród zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, skarżąca wskazała na naruszenie art. 107 § 1 K.p.a. poprzez brak oznaczenia w treści decyzji wszystkich stron postępowania, podnosząc, że organ I instancji wymienił z imienia
i nazwiska jedynie inwestorów, natomiast pozostałe strony postępowania zostały wymienione w rozdzielniku, który nie został doręczony stronom razem z decyzją. Skarżąca wskazała, że organ odwoławczy wymienił wprawdzie z imienia i nazwiska wszystkich figurujących w rejestrze gruntów, budynków i lokali współwłaścicieli działki
nr 314 w obrębie ewid. 25, jednak nie podał zanonimizowanych informacji o ich miejscach zamieszkania, zaznaczając, że "adresy stron według odrębnego wykazu
w aktach sprawy". Powyższe uchybienia wskazują zdaniem skarżącej, że materiał dowodowy dotyczący stron postępowania został przez organ rozpatrzony wbrew regułom wynikającym z art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a.
Ponadto skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie art. 107 § 2 K.p.a. poprzez oparcie postępowania i uzasadnienia decyzji na wybiórczo przywoływanych przepisach prawa budowlanego, w wyniku czego organy administracyjne I i II instancji ograniczyły się do formalno-prawnej oceny wniosku i dokumentów złożonych przez inwestorów, natomiast tak istotna kwestia, jaką jest ustalenie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane została przez organ II instancji skwitowana jednym zdaniem i nie została poparta dowodami, na których opierał się organ, uznając,
iż inwestor uzasadnił prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane
Kolejny zarzut skargi obejmował naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. poprzez nienadanie właściwej wagi ocenie prawa inwestorów do dysponowania nieruchomością na cele budowlane W tym zakresie skarżąca zarzuciła m.in., że nie ma pewności,
czy zmienione postanowienie o nabyciu spadku po L. S. uwzględnia wszystkich spadkobierców. Podkreśliła, że jest współwłaścicielką nieruchomości sąsiedniej, a inni współwłaściciele tej samej nieruchomości są jednocześnie współwłaścicielami nieruchomości, na której planowana jest przedmiotowa rozbiórka.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację prezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się
do zarzutów skargi, organ stwierdził, że pozostają one bez wpływu na treść wydanego przez organ rozstrzygnięcia.
Sąd zważył, co następuje.
Skarga nie jest uzasadniona, bowiem organy administracji nie naruszyły
ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów proceduralnych w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem skargi jest decyzja organu architektoniczno-budowlanego wydana w przedmiocie pozwolenia na rozbiórkę budynku gospodarczego zlokalizowanego
w P. przy ulicy A 3/5, na działce oznaczonej w ewidencji gruntów numerem 309 w obrębie [...]. Przedmiot prac rozbiórkowych, jak wynika z załączników do wniosku, to kryty papą murowany budynek gospodarczy o wysokości 2,5 m i kubaturze 156,25 m³.
Zgodnie z art. 33 ust. 4 P.b. do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę należy dołączyć:
1) zgodę właściciela obiektu;
2) szkic usytuowania obiektu budowlanego;
3) opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych;
4) opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia;
5) pozwolenia, uzgodnienia lub opinie innych organów, a także inne dokumenty, wymagane przepisami szczególnymi; nie dotyczy to uzgodnienia i opinii uzyskiwanych w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000;
6) w zależności od potrzeb, projekt rozbiórki obiektu.
Z treści skargi nie wynika, aby skarżąca miała zastrzeżenia co do kompletności wniosku o pozwolenia na rozbiórkę w zakresie załączników z punktów od 2 do 6.
Do wniosku inwestor załączył szkic usytuowania budynku przeznaczonego
do rozbiórki, opis zakresu i sposobu prowadzenia prac rozbiórkowych, oświadczenie, że inwestorzy, czyli W. i W. F. są właścicielami działki nr 309. Zastrzeżenie skarżącej budzi natomiast prawidłowość ustalenia przez organy administracji prawa inwestorów do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Należy mieć na uwadze, że organ architektoniczno-budowlany nie jest zobowiązany do ustalania prawa własności inwestora do działki, na której planuje on roboty rozbiórkowe, ani też tytuł własności obiektu nie jest koniecznym załącznikiem wniosku. Organ opiera się na załączonych do wniosku, wymaganych prawem załącznikach w postaci dokumentów. Prawo budowlane stawia inne wymagania co do uzyskania pozwolenia na budowę i inne wymagania co do uzyskania pozwolenia na rozbiórkę. Różnica ta przejawia się m.in. w tym, że art. 33 ust. 2 pkt 2 P.b. wskazuje, że do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, z kolei art. 33 ust. 4 pkt 1 tej ustawy wskazuje, że do wniosku
o pozwolenie na rozbiórkę należy dołączyć zgodę właściciela obiektu.
Z powyższego wynika wprost, że do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę nie jest wymagane dołączenie oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co oznacza, że i organ tej kwestii nie bada. Zgodnie z art. 32 ust. 4 pkt 2 P.b. to pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Wymagana zaś, mocą art. 33 ust. 4 pkt 1 P.b., zgoda stanowi cywilnoprawne oświadczenie woli właściciela obiektu mającego podlegać rozbiórce.
Do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę inwestor ma obowiązek załączyć zgodę właściciela obiektu. Właścicielem może być inny podmiot niż sam inwestor,
ale często inwestorem jest sam właściciel. W niniejszej sprawie inwestorzy, czyli W. i W. F. złożyli oświadczenie, że jako właściciele działki nr 309 zgadzają się na rozbiórkę posadowionego na niej obiektu.
Organ nie miał podstaw do podejrzeń, że wniosek o pozwolenie na rozbiórkę budynku nie zawiera zgody właściciela obiektu, bowiem z załączonej do akt sprawy informacji z ewidencji gruntów wynika, że władającymi i właścicielami działki nr 309 są W. i W. F.. Zasadniczo skarżąca nie stwierdza, że W. i W. F. nie mają tytułu własności do działki nr 309, ale w jej opinii sprawa w tym zakresie nie została należycie wyjaśniona. Należy zatem wskazać, że z wywodów skarżącej i załączonych do akt sprawy postanowień sądów powszechnych o stwierdzeniu nabycia spadku oraz kserokopii wpisów w księdze wieczystej założonej dla nieruchomości obejmującej działkę nr 314, czyli działkę sąsiednią, nie wynika przecież, że właścicielami działki nr 309 są inne osoby niż W. i W. F., jak przyjęły organy.
Nie jest uzasadniony zarzut niewłaściwego ustalenia obszaru oddziaływania robót rozbiórkowych i naruszenie art. 3 pkt 20. Przede wszystkim należy mieć
na uwadze, że w przepisie tym mowa jest o obszarze oddziaływania obiektu, przez co należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego
na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy tego terenu. Po pierwsze,
w przepisie tym nie chodzi o oddziaływania faktyczne, uciążliwości spowodowane funkcjonowaniem danego obiektu, ale o ograniczenia prawne, które mogą dotknąć właścicieli innych działek, zwykle sąsiednich, realizacją obiektu. Tylko osoby, których prawo doznaje ograniczeń ze względu na realizacje jakiegoś obiektu, posiadają interes prawny i są stronami postępowania w sprawie pozwolenia
na budowę, co wynika z art. 28 ust. 2 P.b. Po drugie zaś, ze względów oczywistych o ewentualnym oddziaływaniu obiektu można mówić zasadniczo wtedy, gdy dany obiekt ma powstać. W zasadzie trudno natomiast dostrzec oddziaływanie obiektu budowlanego, który poprzez rozbiórkę zniknie. Skarżąca w żaden sposób
nie wskazała na czym miałoby polegać oddziaływanie robót rozbiórkowych zaplanowanych przez inwestorów na nieruchomości sąsiednie i dlaczego obszar tego oddziaływania miałby objąć także pozostałe działki bezpośrednio sąsiadujące
z działką nr 309.
Podnoszony przez skarżącą zarzut braku wymienienia w decyzji organu pierwszej instancji wszystkich stron postępowania nie jest istotny, bowiem uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, a poza tym organ odwoławczy wymienił w swej decyzji pozostałe strony postępowania.
W piśmie z dnia 21 stycznia 2019 r. skarżąca zgłosiła dodatkowe wnioski wnosząc o stwierdzenie, że postępowanie administracyjne było prowadzone
z rażącym naruszeniem prawa, żądając nałożenia na Wojewodę [...] wysokiej kary pieniężnej za pozostawanie w rażącej bezczynności oraz żądając obciążenia Wojewody obowiązkiem spowodowania wniesienie do sądu rejonowego wniosku o zmianę postanowienia o stwierdzenie nabycia spadku po L. S. Bezczynność Wojewody [...] polega, według skarżącej, na niesprawdzeniu, czy spadkobiercy ujawnieni w postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku po L. S. byli nimi nadal w dniu wydawania decyzji zezwalającej na rozbiórkę budynku.
Wnioski te nie mają podstawy prawnej. Sposoby wyrokowana w sprawach
ze skarg na decyzje administracyjne określone zostały w art. 145, 145a lub 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), w skrócie P.p.s.a. i nie obejmują one możliwości orzeczenia w sposób zaproponowany w tym piśmie przez skarżącą. Sprawa niniejsza nie jest wywołana skargą na bezczynność organu administracji, a więc nie znajduje w niej zastosowania art. 149 P.p.s.a.
Z uwagi na powyższe należało skargę oddalić na podstawie art. 151 P.p.s.a.
A. P.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło