II SA/Łd 88/04

Dnia 11 marca 2005roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski, Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Asesor WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant Referendarz sądowy Magdalena Sieniuć, po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi P.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz P.D. kwotę 422 zł (czterysta dwadzieścia dwa) tytułem zwrotu kosztów sądowych; 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 98 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( tekst jedn. Dz.U. z 2000r. nr 46, poz. 543 ze zm. ) i § 2 uchwały Nr LIV/1225/01 Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 28 lutego 2001r. w sprawie ustalenia wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej ( Dz.Urz. Woj. Łódzkiego z 2001r. nr 53, poz. 508 ) Prezydent Miasta Ł. ustalił jednorazową opłatę adiacencką w wysokości 14 055 zł dla P.D., będącego właścicielem nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 3, oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr 339 ( przed podziałem ), obr. [...], o powierzchni całkowitej 4 ha 6856 m2, uregulowanej w księdze wieczystej KW [...] prowadzonej w Sądzie Rejonowym dla Ł. – Ś. w Ł. XVI Wydziale Ksiąg Wieczystych - z tytułu jej podziału, ustalając warunki wpłacenia należności. W uzasadnieniu organ I instancji podał, że w dniu 4 listopada 2002r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości stanowiącej własność P.D. położonej w Ł. przy ul. A 3, spowodowanego jej podziałem. Powyższy podział został zatwierdzony decyzją ostateczną Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. Uchwałą Nr LIV/1225/01 z dnia 28 lutego 2001r. Rada Miejska w Łodzi ( Dz.Urz. Woj. Łódzkiego z 2001r. nr 53, poz. 508 ) ustaliła na terenie miasta stawkę procentową opłaty adiacenckiej na poziomie 50% różnicy między wartością nieruchomości przed podziałem i wartością po podziale. Przedmiotowa nieruchomość, zgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, wchodzi w skład jednostki planu nr [...], tj. terenów rolnych o użytkowaniu rolnym. Prezydent Miasta Ł. stwierdził, że podział przedmiotowej nieruchomości spowodował wzrost jej wartości, co wynika ze sporządzonej z urzędu przez rzeczoznawcę majątkowego B.L. opinii. Zgodnie z jej treścią różnica w wartości opisanej nieruchomości przed dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna ( 127 450 zł ) i po podziale ( 155 560 zł ), wg stanu i na dzień wydania decyzji o ustaleniu opłaty adiacenckiej zamyka się w kwocie 28 110 zł, z czego 50 % - stosownie do w/w uchwały Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 28 lutego 2001r. - stanowi kwotę 14 055zł ( opłata adiacencka ). Organ I instancji podał również, że w dniu 25 czerwca 2003r. strona zapoznała się z zebranymi materiałami, w tym z operatem szacunkowym, z którego otrzymała raport oraz została pouczona o przepisach prawa dotyczących opłaty adiacenckiej. Reasumując, Prezydent Miasta Ł. stwierdził, że z uwagi na podjęcie uchwały przez Radę Miejską w przedmiocie ustalenia stawki procentowej opłaty adiacenckiej, wzrost wartości przedmiotowej nieruchomości spowodowany jej podziałem, zatwierdzonym ostateczną decyzją oraz zawiadomienie właściciela o wszczęciu postępowania zgodnie z zastosowaniem trybu określonego w k.p.a., zaistniała podstawa prawna do wydania przedmiotowej decyzji administracyjnej. Od powyższej decyzji P.D. złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie, ewentualnie - o zawieszenie postępowania w sprawie do chwili rozstrzygnięcia sprawy z wniosku o uchylenie decyzji z dnia [...], którą podział nieruchomości został zatwierdzony. Uzasadniając odwołanie skarżący podniósł, że ponieważ złożył wniosek o uchylenie decyzji zatwierdzającej podział przedmiotowej nieruchomości, to z chwilą wyeliminowania jej z obrotu prawnego, zaskarżona decyzja stanie się bezprzedmiotowa i zbędna. Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art. 138 § l pkt l k.p.a., art. 98 ust. 4 wskazanej wyżej ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami oraz § 2 uchwały Nr LIV/1225/01 Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 28 lutego 2001r. w sprawie ustalania wysokości stawki procentowej opłaty adiacenckiej ( Dz.Urzęd. Woj. Łódz. z 2001r. nr 53, poz. 508 ) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W obszernym uzasadnieniu organ odwoławczy, przyjmując ustalenia faktyczne organu I instancji za własne, stwierdził, że wysokość opłaty adiacenckiej została ustalona prawidłowo stosownie do treści art. 98 ust. 4, 145, 146 ust. 2 i 3, 147, 148 ust. 1 - 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami oraz w/w uchwały Rady Miejskiej w Łodzi. W treści uzasadnienia przytoczono znaczne fragmenty ustaleń i wniosków zawartych w operacie szacunkowym opracowanym przez rzeczoznawcę majątkowego B.L. W konkluzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że przedstawiony operat wykonany został rzetelnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oraz standardami zawodowymi rzeczoznawców majątkowych. Strona miała pełną możliwość zapoznania się z nim, złożenia stosownych wyjaśnień oraz dowodów, w tym swojego operatu szacunkowego, lecz z prawa tego nie skorzystała. Natomiast zawieszenie postępowania do czasu rozpatrzenia wniosku o uchylenie decyzji zatwierdzającej podział Kolegium uznało za niezasadne. Na powyższą decyzję P.D. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, domagając się jej uchylenia wraz z poprzedzającą ją decyzją z dnia [...]. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że wysokość opłaty adiacenckiej w wysokości 14 055 zł podważa ekonomiczny sens dokonanego podziału nieruchomości, gdyż jest rolnikiem, a niedoinwestowane gospodarstwo wymaga wysokich nakładów i nie stać go na zapłatę takiej sumy. Z tego powodu wystąpił o uchylenie decyzji o podziale nieruchomości i uchylenie decyzji ustalającej opłatę adiacencką, względnie zawieszenie postępowania w sprawie opłaty adiacenckiej. Drugą część z podzielonej na dwie części nieruchomości skarżący podarował siostrze, która bezzwłocznie dokona na jego rzecz darowizny zwrotnej. P.D. podniósł także, że wniosek z dnia 13 października 2003r. o uchylenie decyzji o podziale nieruchomości nie został do chwili obecnej rozpatrzony oraz wskazał, że już w dniu 10 lipca 2003r. złożył oświadczenie do protokołu, że na podstawie art. 63 § 1 k.p.a. chce wycofać się z podziału nieruchomości. Zdaniem skarżącego, po ewentualnym uchyleniu decyzji zatwierdzającej podział, decyzja ustalająca opłatę adiacencką stanie się bezprzedmiotowa i z tego względu Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydając zaskarżoną decyzję rażąco naruszyło art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ). Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ), zwanej dalej w skrócie p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę, stwierdził, iż zaskarżona decyzja wydana została z uchybieniami procesowymi, mającymi istotny wpływ na wynik sprawy, które - stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c - spowodowały konieczność jej uchylenia. Nie dokonując oceny merytorycznej decyzji wydanej przez organ I instancji Sąd stwierdza, że wobec zarzutu podniesionego w odwołaniu przez P.D., dotyczącego złożenia wniosku o uchylenie decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] zatwierdzającej podział nieruchomości, zachodziła podstawa do zawieszenia postępowania w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Stosownie do treści wskazanego wyżej przepisu organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W aktach przedmiotowej sprawy znajduje się odpis wniosku skarżącego skierowany do Prezydenta Miasta Ł., złożony w trybie art. 155 kpa, o uchylenie wskazanej wyżej decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości. Wniosek ten pochodzi z tej samej daty, co odwołanie od decyzji organu I instancji. Postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 149 § 1 i 2 kpa, z uwagi na wyżej wymieniony wniosek skarżącego, wznowił postępowanie w sprawie dokonania podziału przedmiotowej nieruchomości, zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...]. Nie oceniając prawidłowości tego postanowienia i faktu, iż wniosek dotyczył wzruszenia decyzji ostatecznej w innym trybie, należy stwierdzić, iż wynik tego postępowania należy uznać za "zagadnienie wstępne" w rozumieniu przepisu art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Zgodnie bowiem z art. 98 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( tekst jedn. Dz.U. nr 46 z 2000r., poz. 543 ze zm. ) - jeżeli w wyniku podziału nieruchomości wzrośnie jej wartość, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może ustalić w drodze decyzji opłatę adiacencką z tego tytułu. W tej sytuacji jest oczywiste, iż ewentualne wzruszenie decyzji o podziale nieruchomości będzie miało wpływ na wynik sprawy dotyczącej opłaty adiacenckiej. Okoliczność, iż decyzja o zatwierdzeniu podziału była na dzień wydania decyzji przez organ odwoławczy decyzją ostateczną, nie ma istotnego wpływu na ocenę zasadności zawieszenia postępowania wobec faktu istniejącego niewątpliwie związku przyczynowego pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy przedmiotowej, a zagadnieniem wstępnym, jakim jest rozpatrzenie wniosku o uchylenie decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości. Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym ( Dz.U. nr 153, poz. 1270 ) orzekł, jak w punkcie 1-szym sentencji wyroku. W przedmiocie zwrotu kosztów sądowych Sąd wyrokował stosownie do treści art. 200 p.s.a., a rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 3-cim sentencji wydał na podstawie art. 152 tejże ustawy.