II SA/Łd 882/07

Dnia 23 stycznia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda - Lenczewska po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku L. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] roku, Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej p o s t a n a w i a: - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. L. W. wniosła skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej. Zarządzeniem z dnia 1 października 2007 roku wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 (sto) złotych. W dniu 17 października 2007 roku L. W. złożyła, na urzędowym formularzu, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 31 października 2007 roku przyznał L. W. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 20 listopada 2007 roku A. S. – O. złożyła sprzeciw od powyższego postanowienia wywodząc, iż skarżąca w treści wniosku ukryła informacje lub podała nieprawdę. Przede wszystkim, udział L. W. we współwłasności skutkuje wydzieleniem części nieruchomości wraz z lokalem użytkowym o powierzchni 50 m2, gdzie czynsz wynajmu wynosi nie mniej niż 40 zł za m2. Skarżąca jest również właścicielką lokalu użytkowego, którego wartość wynosi ok. 200.000 zł, a zlokalizowanego jest w bardzo atrakcyjnej okolicy (handlowe centrum). Ponadto, skarżąca jest właścicielką samochodu osobowego marki Volkswagen Passat. W konkluzji uczestniczka postępowania wskazała, że skarżąca w okolicy uchodzi za osobę zamożną, zatem korzystanie przez nią z przywileju ubóstwa jest niezasadne. Zarządzeniem z dnia 7 grudnia 2007 roku skarżąca została wezwana do wypowiedzenia się co do okoliczności wskazanych w treści sprzeciwu oraz do złożenia określonych dokumentów, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W wykonaniu powyższego zarządzenia skarżąca złożyła żądane dokumenty w postaci miesięcznego zestawienia operacji na koncie bankowym za miesiące wrzesień, październik i listopad 2007 roku, kserokopię zeznania podatkowego za rok 2006 i kserokopię dowodu rejestracyjnego samochodu osobowego. Nadto skarżąca wyjaśniła, że nie jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Owszem jest właścicielką samochodu osobowego, który ma 6 lat i został zakupiony w czasie kiedy mąż skarżącej był zdrowy i znajdowali się oni w innej sytuacji finansowej. Brak wskazania tego przedmiotu majątkowego w treści formularza, jak wyjaśniła skarżąca, wynikał z niezrozumienia treści druku (myślała, że jest oddzielna rubryka dla ruchomości). Udział w nieruchomości zlokalizowanej w R. przy ul. R. obejmuje lokal użytkowy o powierzchni 27 m2, który jest wynajmowany (czynsz najmu w kwocie 187 zł miesięcznie, został wskazany w dochodzie na formularzu). Lokal ten skarżąca wynajmuje córce i dlatego nie ma tu znaczenia jak kształtują się ceny najmu lokali w okolicy. Natomiast lokal przy ul. R. skarżąca użyczyła córce i nie osiąga z tego tytułu dochodów. Brak wskazania tego lokalu w treści formularza wynikał z faktu, iż brakło miejsca w odpowiedniej rubryce. Reasumując L. W. podała, że w chwili obecnej nie jest osobą zamożną (znajdowała się w lepszej sytuacji finansowej, gdy żył jej mąż), całe oszczędności pochłonęła choroba męża. Obecne dochody skarżącej nie wystarczają na utrzymanie majątku i zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z unormowaniem art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w razie wniesienia sprzeciwu postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Z uwagi na skutecznie wniesiony sprzeciw przez uczestniczkę postępowania, postanowienie z dnia 31 października 2007 roku utraciło moc prawną, a wniosek L. W. podlega rozpoznaniu przez Sąd na nowo. Stosownie do przepisu art. 243 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 w/w ustawy). W myśl art. 245 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W stanie faktycznym sprawy skarżąca – L. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W treści formularza wskazała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jej dochód stanowi renta rodzinna po mężu, przychód z najmu lokalu i z gospodarstwa rolnego, co łącznie daje kwotę 815,23 zł miesięcznie. Wyjaśniła nadto, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu lekkim i cierpi na wiele chorób, które wymagają stałego leczenia. Natomiast z treści sprzeciwu uczestniczki postępowania i z dodatkowych dokumentów złożonych przez skarżącą wynika, że jest ona właścicielką dwóch lokali użytkowych, o korzystnej lokalizacji i samochodu osobowego. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd ocenił, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie, zatem jest ona w stanie ponieść koszty sądowe związane z wniesieniem skargi. Za stanowiskiem takim przemawia dochód skarżącej (w kwocie 815 zł), a przede wszystkim posiadany majątek. Bezsprzecznie L. W. jest właścicielką domu mieszkalnego i gospodarstwa rolnego, a nadto lokali użytkowych zlokalizowanych w R. Z tego zestawienia wynika, że posiadany przez skarżącą majątek (w szczególności lokale użytkowe i gospodarstwo rolne) przy prawidłowym gospodarowaniu powinny przynosić jej dochody wystarczające na pokrycie potrzeb, w tym kosztów sądowych (por. postanowienie NSA z dnia 29 listopada 2005 roku, I OZ 1282/05, nie publ.; postanowienie NSA z dnia 30 sierpnia 2005 roku, I OZ 835/05, nie publ.). Ponadto, załączone przez skarżącą zestawienia operacji bankowych na koncie osobistym wskazują na pozostające w dyspozycji skarżącej wolne kwoty gotówki, które kilkakrotnie wpłacała ona na konto. Owszem, ostateczne saldo rachunku jest ujemne, co wynika przede wszystkim z wydatków skarżącej oraz rozliczeń kredytu odnawialnego na koncie i pozostającej w dyspozycji skarżącej karty kredytowej. Uwzględnić należy również mieć fakt, iż koszty sądowe, które skarżąca winna uiścić na obecnym etapie postępowania, to wpis sądowy w kwocie 100 złotych. Konkludując Sąd ocenił, że skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Sąd orzekł jak w postanowieniu na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. K.O.