II SA/Łd 884/17
WyrokWSA w Łodzi2018-01-16
Skład orzekający: Renata Kubot-Szustowska, Joanna Sekunda-Lenczewska, Anna Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na podstawie uchylonego rozporządzenia, które nie zawiera przepisów przejściowych, może zostać utrzymana w mocy, jeśli nowsze rozporządzenie jest względniejsze dla sprawcy?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, ponieważ organy administracji zastosowały przepisy uchylonego rozporządzenia, które nie zawierało przepisów przejściowych, a nowe rozporządzenie było względniejsze dla sprawcy. Zastosowanie nieobowiązujących przepisów naruszyło zasady legalizmu i miało istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Wojewódzki Lekarz Weterynarii utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii nakładającą na M. P. karę pieniężną za naruszenie przepisów rozporządzenia dotyczącego zwalczania grypy ptaków. Naruszenia obejmowały m.in. brak odosobnienia drobiu, karmienie na zewnątrz, brak mat dezynfekcyjnych, brak odzieży ochronnej i nieodkażanie sprzętu. M. P. wniosła skargę do sądu administracyjnego, kwestionując prawidłowość postępowania i zastosowanie przepisów.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 16 stycznia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Sędzia NSA Anna Stępień, , Protokolant Referent stażysta Aleksandra Banasiak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2018 roku sprawy ze skargi M. P. na decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za niezastosowanie się do nakazów weterynaryjnych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. z dnia [...] nr [...]; 2. zasądza od Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Ł. na rzecz skarżącej M. P. kwotę 472,28 (czterysta siedemdziesiąt dwa 28/100) złotych tytułem zwrotów kosztów postępowania sądowego. LS
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...], znak: [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii w [...] po rozpatrzeniu odwołania M. P. od decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] z dnia [...] nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Z akt sprawy wynika, iż Powiatowy Lekarz Weterynarii w [...] wydał w dniu [...] decyzję administracyjną nr [...] mocą której, na podstawie art. 85aa ust. 1 pkt 24, art. 85b oraz art. 47 ust. 1, 46 ust. 3 pkt 8a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (Dz.U. 2014 r., poz. 1539 ze zm.) w związku z § 1 ust. 1 pkt. 2 lit. a, lit. f, lit. g, lit. h oraz lit. j Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 grudnia 2016 r. w sprawie zarządzenia środków związanych z wystąpieniem wysoce zjadliwej grypy ptaków (Dz. U. z 2016 r., poz. 2091, dalej rozporządzenie), nałożył na M. P. karę pieniężną w wysokości 809,44zł.
Powyższa decyzja została wydana w wyniku przeprowadzonej przez PLW w dniu 4 lutego 2017 r. kontroli, która to kontrola została udokumentowana protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] W trakcie przeprowadzonej kontroli PLW stwierdził następujące uchybienia:
1. Drób przetrzymywano na zewnątrz kurnika, co stanowi naruszenie § 1 ust. 1 pkt 2 lit a rozporządzenia,
2. Karmienie i pojenie drobiu odbywa się na zewnątrz pomieszczenia, w którym utrzymywany jest drób, co stanowi naruszenie § 1 ust. 1 pkt 2 lit. f rozporządzenia,
3. Brak mat dezynfekcyjnych w wejściu do pomieszczeń, w których przetrzymywany jest drób oraz we wjeździe do gospodarstwa, brak środków dezynfekcyjnych, co stanowi naruszenie § 1 ust. 1 pkt 2 lit. g rozporządzenia,
4. Brak odzieży ochronnej i obuwia ochronnego, przeznaczonego do użytku w pomieszczeniu w którym przetrzymywany jest drób, co stanowi naruszenie § 1 ust. 1 pkt 2 lit. h rozporządzenia,
5. Brak odkażania sprzętu i narzędzi służących do obsługi drobiu, co stanowi naruszenie § 1 ust. 1 pkt 2 lit. j rozporządzenia.
Od powyższego rozstrzygnięcia strona wniosła odwołanie w dniu [...] podnosząc, iż organ I instancji naruszył:
1. art. 7, 8, 9, 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017r., poz. 1257, dalej k.p.a.) ponieważ przeprowadził postępowanie w sposób naruszający zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji, zasadę wszechstronnego i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w szczególności poprzez wydanie decyzji nr [...] pomimo nie sprawdzenia przez organ, czy skarżąca wykonała nałożone na nią obowiązki zgodnie z upomnieniem z dnia [...], brak ustalenia i sprawdzenia czy mata dezynfekcyjna przed kurnikiem była nasączona środkiem dezynfekującym;
2. art. 10, 81 k.p.a. ze względu na uniemożliwienie odwołującej się wzięcia czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz wypowiedzenia się przez nią co do zebranych dowodów i materiałów, w szczególności poprzez brak zapoznania odwołującej z kontrolą przeprowadzoną w marcu 2017 roku przez organ oraz brak doręczenia odwołującej do chwili obecnej pouczenia o prawie do wniesienia zastrzeżeń do protokołu kontroli oraz brak doręczenia odwołującej się decyzji z dnia [...] nr [...];
3. art. 107 § 3 k.p.a. ze względu na wadliwe uzasadnienie zaskarżonej decyzji, które nie zawiera wyczerpującego wyjaśnienia w zakresie podstaw faktycznych i prawnych rozstrzygnięcia, nie zawiera oceny zebranego materiału dowodowego i sprowadza się w praktyce jedynie do przytoczenia treści przepisów prawa w oderwaniu od meritum sprawy;
4. § 1 ust. 1 pkt 2 lit. g rozporządzenia poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że skarżąca nie dostosowała się do tego nakazu poprzez nie wyłożenie mat dezynfekcyjnych przed wejściami i wyjściami z budynków inwentarskich, w których jest utrzymywany drób, a w przypadku braku niecek dezynfekcyjnych - przed wjazdami i wyjazdami z gospodarstwa, w którym jest utrzymywany drób, oraz stałe utrzymywanie wyłożonych mat lub niecek dezynfekcyjnych w stanie zapewniającym skuteczne działanie środka dezynfekcyjnego, podczas gdy w przedmiotowej sprawie wystarczającym było wyłożenie mat przed wejściem i wyjściem do kurnika, co też skarżąca uczyniła;
5. § 1 ust. 1 pkt 2 lit. j rozporządzenia poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że skarżąca nie dostosowała się do tego nakazu poprzez nie oczyszczanie i odkażanie sprzętu i narzędzi używanych do obsługi drobiu, podczas gdy w przedmiotowej sprawie skarżąca zakupywała środki dezynfekujące oraz regularnie je stosowała do dezynfekcji narzędzi.
Końcowo strona wniosła o uchylenie decyzji PLW w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji.
Przywołaną na wstępie decyzją z [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii w [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w [...] z dnia [...].
W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy, przytaczając treść § 1 ust. 1 pkt 2 lit. a, lit. f, lit. g, lit. h oraz lit. j rozporządzenia wyjaśnił, iż w ocenie WLW, organ I instancji w trakcie całego postępowania działał zgodnie z zasadami ogólnymi k.p.a., czyli przede wszystkim stosownie do art. 6, 7, 8 i 9 10 k.p.a., a ponadto wziął pod uwagę zasadę przekonywania określoną w przepisie art. 11 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny wyjaśniać stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy, aby w ten sposób w miarę możności doprowadzić do wykonania przez strony decyzji bez potrzeby stosowania środków przymusu.
Dalej organ odwoławczy podkreślił, że PLW zapewnił stronie czynny udział w każdym stadium postępowania. Strona została bowiem zawiadomiona o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie nałożenia kary pieniężnej (pismo z dnia [...] doręczone [...]), miała możliwość zapoznania się z aktami postępowania administracyjnego (zawiadomienie o zakończeniu postępowania administracyjnego z dnia [...] doręczone w dniu [...]), zapoznała się ze sporządzonym przez organ I instancji protokołem kontroli z dnia [...] nr [...], co potwierdziła złożeniem na protokole podpisu, zastrzeżeń do protokołu nie wniosła, nie kwestionowała ustaleń faktycznych będących podstawą wydanej przez PLW decyzji.
Następnie organ II instancji odnosząc się do podniesionego w odwołaniu strony zarzutu, że PLW w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie odniósł się do faktu przeprowadzenia w dniu [...] kolejnej kontroli, udokumentowanej protokołem nr [...], z którego wynika, że strona zastosowała się do nakazu odosobnienia drobiu, o którym mowa w § 1 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia, nakazu karmienia i pojenia drobiu w sposób zabezpieczający paszę i wodę przed dostępem dzikich ptaków i ich odchodów, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 lit. f rozporządzenia, stosowania przez osoby wchodzące do pomieszczeń, w których utrzymywany jest drób odzieży i obuwia ochronnego, o którym mowa w § ust. 1 pkt 2 lit. h rozporządzenia wskazał, iż nie kwestionuje faktu usunięcia części uchybień przez skarżącą ale wskazał, że okoliczność ta nie ma z punktu widzenia niniejszej sprawy znaczenia. Nie zmienia to faktu, że w dacie przeprowadzonej przez PLW kontroli tj. w dniu [...] przepisy rozporządzenia z dnia 20 grudnia 2016 r. obowiązywały, co z jednej strony skutkowało obowiązkiem ich przestrzegania przez adresatów tych przepisów, a z drugiej koniecznością ich egzekwowania przez organy administracji publicznej, w tym wypadku PLW. Istotne jest bowiem to, że w chwili przeprowadzania przez PLW kontroli, strona nie zastosowała się do nakazów wynikających z przepisów rozporządzenia, co oznacza, że przepisy te zostały naruszone, a tym samym istniała podstawa do zastosowania sankcji w postaci kary pieniężnej stosownie przepisu 85aa ust. 1 pkt 24 ustawy o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt. Kara administracyjna stanowi element władztwa państwowego, który polega na stosowaniu przymusu typu administracyjnego w sytuacjach dotyczących wykonywania nakazów bądź przestrzegania zakazów wprost wynikających z przepisów powszechnie obowiązującego prawa i jest stosowana automatycznie z mocy ustawy za sam fakt naruszenia prawa, niezależnie od winy, motywacji osoby ukaranej czy też późniejszego usunięcia stanu niezgodnego z prawem. W świetle powyższego organ II instancji stwierdził, że przeprowadzenie w dniu [...] w gospodarstwie skarżącej rekontroli pozostaje bez wpływu na postępowanie w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za nieprzestrzeganie wymogów rozporządzenia stwierdzone w dniu [...].
Mając na uwadze powyższe, w ocenie organu II instancji, stan faktyczny w niniejszej sprawie został ustalony w sposób prawidłowy. Wobec powyższego PLW był zobowiązany do zastosowania przepisów nakładających karę pieniężną za nieprzestrzeganie powołanych wyżej przepisów rozporządzenia.
Nadto WLW, przytaczając treść art. 85 aa ust. 1 ustawy o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt wskazał, że PLW wymierzając karę pieniężną, wziął pod uwagę liczbę stwierdzonych naruszeń. Kara została wymierzona w najniższej przewidzianej w art. 85aa ust. 1 pkt 24 ww. ustawy wysokości.
Ponadto organ podniósł, że skarżąca w odwołaniu wskazała, że lokalne informacje na temat zagrożenia grypą ptaków ukazały się dopiero w dniu 14 lutego 2017r. W powyższym kontekście WLW wskazuje, że żaden z organów nie był w szczególny sposób zobowiązany do informowania o fakcie obowiązywania przepisów. Organ odwoławczy przyjął, że każdy podmiot zajmujący się działalnością określonego rodzaju powinien znać przepisy związane z wykonywaniem takiej działalności. Nie można nie zauważyć, że rozporządzenie weszło w życie dnia 28 grudnia 2016 r., a kontrola, która ujawniła niestosowanie się przez stronę do nakazów wynikających z tego rozporządzenia została przeprowadzona przez PLW dnia [...] co oznacza, że od chwili wejście w życie przepisów do dnia przeprowadzenia kontroli minęło ponad miesiąc. Brak wiedzy w zakresie obowiązujących przepisów nie może stanowić okoliczności uzasadniającej niestosowanie się do obowiązujących wymogów. Tym samym okoliczność ta nie może stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do twierdzeń strony, że dokonała zakupu preparatu dezynfekcyjnego, wyłożyła przed wejściem i wyjściem do kurnika maty dezynfekcyjne oraz że regularnie stosowała ten preparat do czyszczenia sprzętu i narzędzi używanych do obsługi drobiu organ II instancji zauważył, że przedłożona przez stronę informacja o dokonaniu zakupu preparatu dezynfekcyjnego wskazuje na zakup w miesiącu lutym 2017 r. bez wskazania konkretnego dnia zakupu. Ponadto z protokołu kontroli nr [...] z dnia [...], do którego strona nie wniosła zastrzeżeń wynika, że w dniu kontroli w gospodarstwie nie były wyłożone maty dezynfekcyjne ani też nie stosowano się do obowiązku oczyszczania i odkażania sprzętu i narzędzi używanych do obsługi drobiu przed każdym ich użyciem.
W ocenie organu odwoławczego nie jest również zasadny zarzut skarżącej jakoby organ I instancji dwa razy wydał wobec niej decyzje w tej samej sprawie. Zgodnie z art. 19f ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz.U. Z 2016 r., poz. 1077 ze zm.) ustalenia ujęte w protokole kontroli stanowią podstawę do podjęcia dalszych czynności, w tym dokonania ocen, sporządzenia wniosków, zaleceń pokontrolnych, wydania decyzji i sporządzenia informacji dla jednostek nadrzędnych, oraz do powiadomienia właściwego organu w przypadku popełnienia przestępstwa lub wykroczenia. Oznacza to, że ustalenia kontroli mogą stanowić podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie ustalenia kontroli z dnia [...], udokumentowanej protokołem kontroli nr [...] stanowiły podstawę do wszczęcia dwóch odrębnych postępowań administracyjnych. Pierwsze z nich dotyczyło nałożenia na skarżącą nakazu usunięcia stwierdzonych podczas kontroli w dniu 4 lutego uchybień i zakończyło się wydaniem przez PLW decyzji [...] r. z dnia [...] (doręczona w dniu [...]). Drugie postępowanie prowadzone było w przedmiocie nałożenia na stronę kary pieniężnej za uchybienia w zakresie nieprzestrzegania wymogów rozporządzenia i w jego efekcie PLW wydał decyzję [...] z dnia [...]. Decyzje te dotyczą dwóch odrębnych kwestii - pierwsza zobowiązania strony do usunięcia uchybień, a druga nałożenia kary pieniężnej za nieprzestrzeganie przepisów rozporządzenia.
Na ostateczną decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w [...] skargę do sądu administracyjnego złożyła M. P. Odwołując się do argumentów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Lekarz Weterynarii w [...] podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w łodzi zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W toku badania legalności zaskarżonego aktu administracyjnego sąd ocenia, czy jest on zgodny z przepisami prawa materialnego obowiązującymi w dniu jego wydania oraz czy w istotny sposób nie narusza przewidzianych w k.p.a. oraz w ustawach szczególnych przepisów procedury administracyjnej. Dokonywana jest ona przy tym według stanu faktycznego sprawy i stanu prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji ostatecznej.
Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 85aa ust. 1 pkt 24 ustawy, w brzmieniu obowiązującym do 24 sierpnia 2017 r., zgodnie z którym kto, wbrew wydanym w celu zwalczania choroby zakaźnej zwierząt lub zapobiegania takiej chorobie nakazom, zakazom lub ograniczeniom, o których mowa w art. 45 ust. 1 pkt 10 i art. 46 ust. 3 pkt 8a, nie utrzymuje zwierząt, w tym nie karmi ich i nie poi, w określony sposób, podlega karze pieniężnej w wysokości od 0,2 do 0,8 kwoty przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.
Z kolei zgodnie z przepisem art. 46 ust. 3 pkt 8a ustawy o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt Wojewoda w przypadku, o którym mowa w ust. 1, tj. zagrożenia wystąpienia lub wystąpienia choroby zakaźnej zwierząt podlegającej obowiązkowi zwalczania i potrzeby zarządzenia środków, o których mowa w art. 45 ust. 1, na obszarze przekraczającym obszar jednego powiatu, na wniosek wojewódzkiego lekarza weterynarii, w drodze rozporządzenia nakazuje utrzymywanie zwierząt, w tym ich karmienie lub pojenie, w określony sposób.
W niniejszej sprawie podstawą nałożenia kary pieniężnej było stwierdzenie, że skarżąca w dniu [...]:
1. nie trzymała drobiu w odosobnieniu, czym naruszyła § 1 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia z 2016 r., nakaz odosobnienia drobiu lub innych ptaków w gospodarstwie, w szczególności w zamkniętych obiektach budowlanych lub innych miejscach, w sposób uniemożliwiający kontakt z drobiem lub innymi ptakami utrzymywanymi w innych gospodarstwach oraz ograniczający ich kontakt z dzikimi ptakami;
2. karmiła i poiła drób na zewnątrz pomieszczenia, w którym utrzymywany jest drób, czym naruszyła § 1 ust. 1 pkt 2 lit. f rozporządzenia statuujący nakaz karmienia i pojenia drobiu oraz ptaków utrzymywanych w niewoli w sposób zabezpieczający paszę i wodę przed dostępem dzikich ptaków oraz ich odchodami;
3. nie wyłożyła mat dezynfekcyjnych przed wejściem i wyjściem z budynków inwentarskich oraz we wjeździe do gospodarstwa, czym naruszyła § 1 ust. 1 pkt 2 lit. g;
4. nie stosowała odzieży ochronnej oraz obuwia ochronnego w pomieszczeniach przeznaczonych do utrzymywania drobiu , czym naruszyła § 1 ust. 1 pkt 2 lit. h;
5. nie odkażała sprzętu i narzędzi używanych do obsługi drobiu przed każdym ich użyciem, czym naruszyła § 1 ust. 1 pkt 2 lit j rozporządzenia.
W ocenie Sądu stwierdzone przez organ naruszenia przez stronę obowiązków wynikających z uregulowań § 1 ust. 1 pkt 2 lit. g, h i j rozporządzenia nie odpowiadają obowiązkowi określonemu w ww. art. 46 ust. 3 pkt 8a i art. 85 aa ust. 1 pkt 24 ustawy. W tej sytuacji, w ocenie Sądu, organy nieprawidłowo wskazały na art. 85aa ust. 1 pkt 24 ustawy jako podstawę wymierzenia kary w sytuacji, gdy przepis ten nie obejmuje swoją dyspozycją stwierdzonych ww. naruszeń. W okolicznościach przedmiotowej sprawy nie jest w tej mierze wystarczającym wytłumaczeniem, ze kara została wymierzona w najniższej wysokości przewidzianej art. 85aa ust. 1 pkt 24 ustawy (0,2). Przypomnieć należy, że przepis ten stanowi o określonym sposobie utrzymywania drobiu, w tym ich karmienia i pojenia. Ze wskazanego przez organ punktu widzenia ( kary najbardziej względnej dla sprawcy), a mając na względzie rodzaj stwierdzonych naruszeń prawidłową podstawą winien być ewentualnie art. 85aa ust. 1 pkt 22 ustawy z 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczania chorób zakaźnych (w brzmieniu tekstu jednolitego - Dz.U z 2017 r., poz. 185), jako że decyzja ostateczna podjęta została w dniu [...]) Zgodnie z tym przepisem kto, wbrew wydanym w celu zwalczania choroby zakaźnej zwierząt lub zapobiegania takiej chorobie nakazom, zakazom lub ograniczeniom, o których mowa art. 45 ust. 1 pkt 8e i art. 46 ust. 3 pkt 8f, nie podejmuje określonych działań w celu zabezpieczenia gospodarstwa przed przenikaniem czynnika zakaźnego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 0,1 do dwukrotności kwoty przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Tym samym najniższa kara ( jak wskazywał to organ – 0,2) byłaby określona wg współczynnika 0,1
Nadto zauważyć należy, że zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy minister właściwy do spraw rolnictwa, przypadku wystąpienia choroby zakaźnej zwierząt lub bezpośredniego zagrożenia jej wystąpienia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub jego części, może - w drodze rozporządzenia - zarządzić środki określone w art. 46 ust. 3 ustawy. Na podstawie powyższego upoważnienia, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał w dniu 20 grudnia 2016 r. rozporządzenie w sprawie zarządzenia środków związanych z wystąpieniem wysoce zjadliwej grypy ptaków, którego przepisy § 1 ust. 1 pkt 2 lit. a, f, g, h, j stanowiły podstawę do uznania, że skarżąca nie zastosowała się do obowiązujących nakazów, co z kolei obligowało organ do nałożenia kary.
Jednakże, co jest istotne z punktu widzenia kwestionowanego rozstrzygnięcia, przepisy rozporządzenia z 2016 r. zostały z dniem 6 kwietnia 2017 r. uchylone na podstawie § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 kwietnia 2017 r. w sprawie zarządzenia środków związanych z wystąpieniem wysoce zjadliwej grypy ptaków (Dz.U. z 2017 r. poz. 772), dalej rozporządzenie z 2017 r., które weszło w życie 6 kwietnia 2017 r.
Nowe rozporządzenie z 2017 r. nie zawiera przepisów przejściowych, a zatem zgodnie z zasadą legalizmu, wyrażoną w art. 6 k.p.a., który przewiduje, że organy administracji publicznej orzekają na podstawie przepisów prawa, już organ I instancji winien orzekać w oparciu o obowiązujące przepisy, czego nie dostrzegł organ odwoławczy przy wydawaniu zaskarżonej decyzji z dnia [...], procedując w oparciu o rozporządzenie z 2016 r. w sytuacji gdy powinien uwzględnić zmianę stanu prawnego i skutki z tego wynikające.
Za zastosowaniem rozporządzenia z 2017 r. przemawiało także i to, że choć postępowanie w przedmiocie określonym w art. 85aa ust. 1 ustawy jest postępowaniem administracyjnym, a nie karnym, to jednak z uwagi na represyjny charakter kary pieniężnej, przy jej orzekaniu należy uwzględniać wypracowaną w nauce prawa karnego regułę intertemporalną nakazującą stosowanie przepisu obowiązującego w dacie orzekania, a nie w dacie deliktu, jeśli jest względniejszy dla sprawcy. Takie względniejsze dla skarżącej przepisy zawiera rozporządzenie z 2017 r., które nie przewiduje tak restrykcyjnych nakazów, jak rozporządzenie z 2016 r. Nie zawiera ono bowiem np. nakazu trzymania drobiu w zamkniętych obiektach budowlanych ( które to naruszenie stwierdzono protokołem kontroli z dnia [...]), a jedynie utrzymywanie drobiu w sposób ograniczający jego kontakt z dzikimi ptakami.
Ponadto w ostatniej nowelizacji kpa (ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw - Dz.U z 2017 r., poz. 935, która nie znajdzie tutaj zastosowania, zgodnie z art. 16 tej ustawy) dodano do kpa dział IVa Administracyjne kary pieniężne, gdzie w art. 189c ustanowiono analogicznie do prawa karnego zasadę stosowania nowej ustawy (ustawy w sensie całej podstawy prawnej ukarania).
Stwierdzić zatem należy, że organ zastosował nieobowiązujące w dacie wydania zaskarżonej decyzji przepisy, czym naruszył art. 6 i 15 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpatrując sprawę ponownie, organ winien uwzględnić podniesione wyżej argumenty i rozważyć okoliczności przedmiotowej sprawy, a w szczególności to czy w kontekście nowych przepisów stwierdzone naruszenia dają podstawę do nałożenia na skarżącą kary pieniężnej i w zależności od poczynionych ustaleń podejmą stosowne działania.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
M.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło