II SA/Łd 897/14

WyrokWSA w Łodzi2014-10-28

Skład orzekający: Anna Stępień, Barbara Rymaszewska, Joanna Sekunda-Lenczewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie, której prawo do świadczenia pielęgnacyjnego wygasło przed 1 lipca 2013 r. z powodu upływu okresu orzeczenia o niepełnosprawności, przysługuje zasiłek dla opiekuna na podstawie ustawy z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów?
Ratio decidendi
Zasiłek dla opiekuna przysługuje wyłącznie tym osobom, które miały przyznane prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, a ich prawo wygasło z dniem 1 lipca 2013 r. na skutek nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych z dnia 7 grudnia 2012 r. Osoba, której prawo do świadczenia pielęgnacyjnego wygasło przed 1 lipca 2013 r. z innych przyczyn (np. upływ okresu orzeczenia o niepełnosprawności), nie spełnia podstawowej przesłanki do przyznania zasiłku dla opiekuna.
Stan faktyczny
J. B. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S., która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy U. odmawiającą przyznania zasiłku dla opiekuna. Skarżąca argumentowała, że opóźnienia w ustaleniu stopnia niepełnosprawności syna przez MGOPS doprowadziły do utraty prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Kolegium wyjaśniło, że zasiłek dla opiekuna przysługuje tylko osobom, których prawo do świadczenia pielęgnacyjnego wygasło z dniem 1 lipca 2013 r. z powodu nowelizacji ustawy, a nie tym, których prawo wygasło wcześniej z innych przyczyn.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 28 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Anna Stępień, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.), Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, , Protokolant Pomocnik sekretarza Aneta Panek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2014 roku sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku dla opiekuna oddala skargę. a.bł. Decyzją z dnia [...] Burmistrz Miasta i Gminy U. odmówił J. B. przyznania zasiłku dla opiekuna w związku z opieką sprawowaną nad niepełnosprawnym synem – Ł. B., w okresie od dnia 1 lipca 2013 r. do dnia 14 maja 2014 r. Powyższą decyzję J. B. zaskarżyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w. S. podnosząc, że to MGOPS doprowadził do tego, że nie miała ustalonego prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Wskazała, że to nie ona ponosi odpowiedzialność za to, że z opóźnieniem otrzymała orzeczenie o niepełnosprawności dziecka, co miało wpływ na jej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Wniosła o pozytywne rozpatrzenie odwołania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało w mocy powyższą decyzję Burmistrza U. Kolegium wyjaśniło, że zasiłek dla opiekuna jest świadczeniem nowym, wprowadzonym do systemu pomocy społecznej ustawą z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2014r., póz. 567), zwanej dalej ustawą, w związku z realizacją wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 grudnia 2013r., sygn. akt: K 27/13. Zaskarżony do Trybunału przepis art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r., poz. 1548) przewidywał, że osoby, które otrzymywały świadczenie pielęgnacyjne na podstawie decyzji wydanych przed 1 stycznia 2013 r. zachowują prawo do tego świadczenia jedynie do 30 czerwca 2013 r. Jeżeli opiekun osoby niepełnosprawnej nie spełnił nowych, obowiązujących od dnia 1 stycznia 2013r. przesłanek do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku opiekuńczego, dotychczasowe prawo do świadczenia pielęgnacyjnego wygasało z mocy prawa. Pozbawienie tych osób świadczeń otrzymywanych w przypadku rezygnacji z pracy zarobkowej w celu zapewniania opieki niepełnosprawnemu członkowi rodziny, Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodne z zasadą zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa, wynikającą z art. 2 Konstytucji RP. Zgodnie z uzasadnieniem wyroku, przywrócenie stanu zgodnego z Konstytucją, tj. przywrócenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osób, które świadczenie to utraciły od dnia 1 lipca 2013 r., wymagało interwencji ustawodawcy, czego wyrazem stała się ustawa z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów. Organ odwoławczy wyjaśnił, że J. B. była uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad synem – Ł. B. na mocy decyzji Burmistrza U. z dnia [...] w okresie od dnia 1 lipca 2010r. do dnia 30 września 2012 r. Prawo do wskazanego wyżej świadczenia skarżąca utraciła w związku z upływem terminu ważności orzeczenia o niepełnosprawności dziecka. W dniu [...] Kierownik M-GOPS w U., po rozpatrzeniu wniosku z dnia 28 stycznia 2013 r., odmówił J. B. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w kolejnym okresie, Kolegium decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy powyższą decyzję, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi prawomocnym wyrokiem z dnia 25 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 494/13 oddalił skargę J. B. Powyższe okoliczności przesądzają w ocenie Kolegium o niezasadności wniosku, J. B. nie spełnia bowiem przesłanek do przyznania jej spornego świadczenia. W skardze na powyższą decyzję, początkowo błędnie skierowanej do Sądu Apelacyjnego w Ł. J. B. zwróciła uwagę na fakt przedłużającego się postępowania w sprawie ustalenia stopnia niepełnosprawności syna po upływie okresu, na jaki opiewało poprzednie orzeczenie komisji lekarskiej. Samorządowe Kolegium odwoławcze w S. wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Skarżąca wniosła o przyznanie jej specjalnego zasiłku dla opiekuna. Jak trafnie wskazał organ odwoławczy jest to nowe świadczenie, wprowadzone ustawą z dnia z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2014 r., póz. 567). Zgodnie z treścią art. 2 tej ustawy, zasiłek dla opiekuna przysługuje wyłącznie tym osobom, które miały przyznane prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, jednakże na skutek nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych z dnia 7 grudnia 2012r. ich prawo wygasło z dniem 1 lipca 2013r. Innymi słowy, aby nabyć uprawnienie do zasiłku dla opiekuna należało mieć uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego w dniu 30 czerwca 2013 roku. Zasiłek dla opiekuna przyznawany w trybie powołanej ustawy nie jest zatem świadczeniem skierowanym do wszystkich osób, które kiedykolwiek były uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego a jedynie do tych spośród nich, którym świadczenie, przyznane przed 30.06.2013 roku przysługiwałoby nadal, gdyby nie ustawa z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012r., poz. 1548). Z niespornych ustaleń SKO wynika tymczasem, że prawo skarżącej do świadczenia pielęgnacyjnego wygasło w dniu 30 września 2012r. z upływem okresu, na jaki wydane było orzeczenie o niepełnosprawności. Od tej pory skarżąca nie uzyskała żadnej innej decyzji przyznającej jej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego. Owszem ubiegała się o nie, jednakże ostatecznymi decyzjami organów pomocowych odmówiono jej uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego po 30 września 2012 roku, zaś skarga na powyższe decyzje została oddalona prawomocnym Wojewódzkiego sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 czerwca 2013r., sygn. akt II SA/Łd 494/13. Resumując, skarżąca nie spełnia podstawowej przesłanki, określonej w art. 2 ustawy o zasiłku dla opiekunów, przesądzającej o uprawnieniu do tego świadczenia. Wobec powyższego bezprzedmiotowe jest badanie pozostałych przesłanek określonych w przepisach powołanej ustawy. W tej sytuacji obecnie bez znaczenia pozostają zarzuty związane z postępowaniem w sprawie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności syna skarżącej. Z uwagi na powyższe, wobec braku uzasadnionych zarzutów sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz.270 ze zm.). LP

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło