II SA/Łd 913/05

Dnia 19 stycznia 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Asesor WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Protokolant asystent sędziego Joanna Skrzypczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 stycznia 2006 roku sprawy ze skargi J. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich oddala skargę. - Sygn. akt: II SA / Łd 913 / 05 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...], Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie przepisu art. 127 par. 3 i art. 138 par. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14. czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz przepisów art. 1 – 4 ustawy z dnia 24. stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 roku, Nr 42, poz. 371 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu sprawy J. S., utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...], Nr [...] o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu organ wskazał, iż strona wystąpiła do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z wnioskiem o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu urodzenia się z rodziców deportowanych do pracy przymusowej na terytorium okupowanej Francji. W dniu [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydał decyzję o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich. Dalej organ podał, iż w dniu 11. kwietnia 2005 roku wpłynęło pismo J. S. wnoszące o ponowne rozpatrzenie sprawy. W następstwie powyższego wniosku organ administracji publicznej wskazał, iż biorąc pod uwagę całokształt zebranego materiału dowodowego wniosek o przyznanie uprawnień kombatanckich nie zasługuje na uwzględnienie. Organ przytoczył, iż strona przebywała w okresie od dnia 19. czerwca 1944 roku, a więc od momentu urodzenia, aż do wyzwolenia w 1945 roku, na terenie Francji okupowanej przez III Rzeszę. Odwołująca się była wówczas dzieckiem, którego rodzice zostali deportowani z Polski i pracowali jako robotnicy przymusowi w okupowanej Francji. Dalej organ przyznał, iż niezależnie od trudnych warunków, w jakich strona się znajdowała, tego rodzaju okoliczności nie zostały ujęte przez ustawodawcę jako represja i działalność kombatancka w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24. stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 roku, Nr 42, poz. 371 ze zm.). Na marginesie organ wskazał, iż strona w najbliższym czasie uzyska odrębną decyzję w zakresie uprawnień, na podstawie przepisów ustawy z dnia 31. maja 1996 roku o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.). W dniu 29. sierpnia 2005 roku powyższa decyzja została zaskarżona przez J. S. skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarżąca podniosła, iż jej rodzina w kwietniu 1943 roku została "wywłaszczona" z gospodarstwa rolnego we wsi D., gmina L., powiat Ł. i przewieziona do Francji, do miejscowości Arnicourt, gdzie jej rodzice pracowali w gospodarstwie rolnym należącym do Niemców. W gospodarstwie tym rodzina skarżącej pracowała do marca 1945 roku. Skarżąca wskazała, iż urodziła się we Francji w miejscowości Rethel w Ardenach, w dniu 19. kwietnia 1944 roku. Dalej skarżąca podała, iż Kombatancki Związek Dzieci Wojny R.P. nie występował do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o przyznanie uprawnień kombatanckich, lecz o przyznanie świadczeń pieniężnych przysługujących osobom urodzonym podczas deportacji ich rodziców do pracy przymusowej. Skarżąca podała również, iż do dnia wnoszenia niniejszej skargi Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nie wydał decyzji w oparciu o przepisy ustawy z dnia 31. maja 1996 roku o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.), pomimo tego, iż taką deklarację złożył w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Skarżąca podkreśliła, iż jej rodzina podlegała represji ze strony okupanta hitlerowskiego, a do Polski z deportacji wróciła dopiero w 1946 roku. Konkludując skarżąca wskazała, iż decyzje Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydane w niniejszej sprawie uważa za bardzo krzywdzące, bowiem, jak podkreśliła, urodziła się podczas deportacji do pracy przymusowej jej rodziców. W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie wywodząc jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 par. l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (w skrócie: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 par. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do unormowania zawartego w art. 145 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1. uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, 2. stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, 3. stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, nie będąc ograniczonym zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 par. 1 p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji opisanych powyżej uchybień, a tym samym wobec nieuwzględnienia skargi oddalił ją (art. 151 p.p.s.a.). Przepisy miarodajne dla oceny poprawności działań organów administracji publicznej w niniejszej sprawie zawiera ustawa z dnia 24. stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 roku, Nr 41, poz. 371 ze zm.). Przepisy tejże ustawy wymieniają kategorie osób, które są kombatantami (art. 1 ustawy), prowadziły działalność równorzędną z działalnością kombatancką (art. 2 ustawy), lub które podlegały określonym w ustawie represjom wojennym i okresu powojennego (art. 3 i 4 ustawy). Chcąc jedynie wskazać charakter działalności kombatanckiej wypada przytoczyć przepis art. 1 ust. 1 tejże ustawy stanowiący, iż kombatantami są osoby, które brały udział w wojnach, działaniach zbrojnych i powstaniach narodowych, wchodząc w skład formacji wojskowych lub organizacji walczących o suwerenność i niepodległość Rzeczypospolitej Polskiej. Za działalność kombatancką uznaje się natomiast między innymi pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach i organizacjach, w tym w działających w ramach tych organizacji oddziałach partyzanckich w okresie wojny 1939 – 1945 (art. 1 ust. 2 pkt 3 omawianej ustawy). Inny przepis tej ustawy stanowi, iż za działalność kombatancką uznaje się pełnienie służby w polskich podziemnych formacjach wojskowych lub organizacjach niepodległościowych na terytorium Państwa Polskiego w jego granicach sprzed dnia 1 września 1939 roku (art. 1 ust. 2 pkt 5 omawianej ustawy).. Natomiast postępowanie w niniejszej sprawie skarżąca zainicjowała poprzez złożenie w dniu 21 lutego 2005 roku "kwestionariusza osoby ubiegającej się o przyznanie uprawnień kombatanckich". Do powyższego "kwestionariusza" dołączyła między innymi "rekomendację" wystawioną przez Kombatancki Związek Dzieci Wojny Rzeczypospolitej z dnia 11. lutego 2005 roku, wskazującą na pobyt skarżącej we Francji podczas deportacji jej rodziców do pracy przymusowej, zaświadczenie administracyjne wystawione przez Gminę Arnicourt w departamencie Ardeny z dnia 25. lipca 1998 roku wskazujące, iż skarżąca urodziła się w Rethel w Ardenach, w dniu 19. kwietnia 1940 roku. Analizując dokumenty załączone do powyższego kwestionariusza należy dojść do przeświadczenia, iż skarżąca w toku postępowania przed organem administracji publicznej, powoływała się wyłącznie na okoliczności związane z deportacją jej rodziców do pracy przymusowej na terytorium Francji okupowanej przez III Rzeszę. Nie budzi wątpliwości, iż przepisy ustawy z dnia 24. stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002 roku, Nr 41, poz. 371 ze zm.) nie regulują kwestii związanych z deportacją do pracy przymusowej w czasach II wojny światowej. Nie można więc postawić organowi zarzutu, iż w przepisach ustawy z dnia 24. stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, nie dopatrzył się przepisu, pod który można byłoby dokonać subsumcji przedstawionego przez skarżącą stanu faktycznego. Co prawda, organ w niniejszym postępowaniu dokonał czysto formalnej oceny złożonego przez stronę skarżącą "kwestionariusza osoby ubiegającej się o przyznanie uprawnień kombatanckich" i nie dokonał w ramach tegoż postępowania ustalenia, jaki jest rzeczywisty zakres wniosku i przyznania, jakiego konkretnego rodzaju uprawnień skarżąca się domaga, tym niemniej powyższa uwaga nie może przesądzać o błędności wydanego rozstrzygnięcia. Skoro bowiem organ na podstawie "kwestionariusza osoby ubiegającej się o przyznanie uprawnień kombatanckich" złożonego przez stronę w dniu 21. lutego 2005 roku wszczął również postępowanie na podstawie przepisów ustawy z dnia 31 maja 1996 roku o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.), to pomimo naruszenia przepisów stanowiących o potrzebie odformalizowania postępowania administracyjnego, tak aby sprawa mogła być rozpoznana zgodnie z intencją i interesem strony (vide wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2002 roku w sprawie I SA 21188/00, Lex Nr 81741), nie można w ramach niniejszego postępowania postawić organowi zarzutu naruszenia przepisów prawa o postępowaniu, które mogło mieć wpływ na ferowane rozstrzygnięcie. Tylko zaś naruszenie prawa o takim charakterze mogłoby skutkować wzruszeniem kwestionowanej decyzji. Ponadto wskazać wypada, iż organ dokonując kwalifikacji prawnej inicjującego postępowanie "kwestionariusza" wdrożył dwa niezależne od siebie postępowania, co czyni możliwość rozpatrzenia sytuacji strony skarżącej zarówno na podstawie ustawy z dnia 24. stycznia 1991 roku o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, jak i ustawy z dnia 31. maja 1996 roku o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich. Konkludując wskazać zatem wypada, iż organ nie miał podstaw do tego aby przyznać skarżącej uprawnienia kombatanckie, a więc tym samym nawet wskazane powyższego naruszenia przepisów o postępowaniu pozostaje bez wpływu na prawidłowość decyzji odmawiającej. Z przytoczonych powyżej względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając skarg wniesioną w niniejszej sprawie za bezzasadną oddalił ją. (art. 151 p.p.s.a.) Z tych wszystkich względów należało orzec jak powyżej.