II SA/Łd 917/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak – Kolczyńska (spr.) Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant aplikant radcowski Łukasz Sujak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2011r. sprawy ze skargi Z. D. i H. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki - oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku nr [..], znak: [...] [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst: Dz. U. nr 98 poz. 1071 z 2000 r. z późn. zmianami), po rozpatrzeniu odwołania Z. i H. D. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] r., Nr [...] znak: [...], nakazującej H.D., na podstawie art. 49b ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. Nr 156 z 2006 roku, poz. 1118 ze zm.), rozbiórkę budynku gospodarczego o wym. 9,70 x 2,72 m o konstrukcji metalowej, usytuowanego na działce nr 139 w miejscowości S., wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu powyższej decyzji, organ odwoławczy wyjaśnił, iż zaskarżoną decyzją organ I instancji nakazał na podstawie art. 49b ust. 3 Prawa budowlanego H.D. rozbiórkę w/w obiektu uzasadniając rozstrzygnięcie niewywiązaniem się przez skarżącego z obowiązku przedłożenia wymaganych dokumentów koniecznych do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego. Organ II instancji na podstawie akt sprawy ustalił, że w rozpatrywanej sprawie przedmiotem postępowania jest obiekt budowlany - budynek gospodarczy parterowy, o wymiarach 9,70 m x 2,72 m, konstrukcji metalowej, wypełniony płytami paździerzowo-drewnianymi, osadzony na betonowym fundamencie. Rzeczony budynek uzupełnia zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, zaś inwestorem robót jest H. D., który wykonał przedmiotowy obiekt w latach 2005-2007 bez dokonania zgłoszenia właściwemu organowi administracji. Organ zauważył, że skarżący przy piśmie z dnia 12 stycznia 2010 r., a także w odwołaniu od skarżonej decyzji podnieśli, że w toku prowadzonego przez organy nadzoru budowlanego postępowania dokonali oni rozbiórki m.in. przedmiotowego budynku, a następnie w dniu 19 sierpnia 2008 r. dokonali zgłoszenia w Starostwie Powiatowym w W. zamiaru przystąpienia do budowy w miesiącu wrześniu 2008 r. budynku gospodarczego o tych samych wymiarach, co rozebrany wcześniej budynek z wykorzystaniem materiałów z rozbiórki. Starosta [...] decyzją z dnia [...] r., Nr [...] wniósł sprzeciw w sprawie zgłoszenia budowy przedmiotowego budynku gospodarczego, w uzasadnieniu wskazując, iż inwestor rozpoczął roboty budowlane i zrealizował obiekt bez dokonania zgłoszenia. Zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z akt sprawy wynika, że skarżący nie kwestionowali wydanego rozstrzygnięcia Starosty [...] i ustaleń faktycznych w nim zawartych, a przede wszystkim nie złożyli odwołania od tej decyzji, a tym samym stała się ona ostateczna. Wobec powyższego organy nadzoru budowlanego związane są jej treścią, dlatego też argumenty podnoszone przez skarżącego nie mogą być uwzględnione. Dalej organ podniósł, że pismem z dnia 22 grudnia 2009 r. Urząd Gminy w O. poinformował, że dla przedmiotowego terenu nie obowiązuje aktualnie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, jak też dla tego terenu nie wydawano decyzji o warunkach zabudowy. Organ odwoławczy nadto podkreślił, iż zgodnie z wytycznymi organu odwoławczego zawartymi w decyzji kasacyjnej z dnia [...] r., Nr [...], a jednocześnie stosownie do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 września 2009 r. (sygn. akt P 46/08) organ I instancji umożliwił skarżącemu legalizację przedmiotowego budynku gospodarczego. Dodatkowo organ wyjaśnił, że skoro organ nadzoru budowlanego nie może samodzielnie ustalić czy budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, obligowany jest zgodnie z art. 49b ust. 2 do nałożenia obowiązku przedstawienia, w wyznaczonym terminie m.in. zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. W tej sytuacji organ I instancji wydał w dniu [...] r. postanowienie Nr [...], którym stosownie do treści art. 49 b ust. 2 Prawa budowlanego nałożył na skarżącego obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni: dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, szkiców i rysunków obiektu, rodzaju, zakresu i sposobu wykonania robót, projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz ostatecznej, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Organ odwoławczy zaznaczył, że skarżący nie wywiązał się z nałożonych obowiązków, a więc ta sytuacja obligowała organ I instancji do zastosowania sankcji o jakiej mowa w art. 49b ust.3 Prawa budowlanego i wydania rozstrzygnięcia nakazującego rozbiórkę rzeczonego budynku gospodarczego. Wobec powyższego, w ocenie organu odwoławczego, zaskarżone rozstrzygnięcie jest prawidłowe i nie narusza prawa i nie może tym samym zostać uchylone, zaistniały bowiem ustawowe przesłanki upoważniające organ do wydania nakazu rozbiórki. Odnosząc się do argumentu zawartego w odwołaniu, iż "sprzeciw Starostwa Powiatowego (...) został nam doręczony w trakcie budowy, dopiero w dniu 16 października 2009 r., a więc po upływie 30 dni o których tam mowa", organ odwoławczy stwierdził, iż nie może być on uwzględniony i wyjaśnił, iż decyzja Starosty [...]ego wnosząca sprzeciw w sprawie zgłoszenia budowy rzeczonego budynku gospodarczego, mimo dwukrotnego awizowania (15 września 2008 r., a następnie 23 września 2008 r.) nie została przez skarżących w terminie odebrana. Jednocześnie organ wskazał, iż w myśl art. 44 § 1, § 2 i § 3 K.p.a., powyższa decyzja została skarżącym prawidło doręczona przed upływem 30 dni od dokonania zgłoszenia, zaś fakt, iż ponownie nadaną w/w decyzję skarżący odebrali w dniu 16 października 2010 r. nie może być uwzględniony, ponieważ przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują dwukrotnego doręczenia tej samej decyzji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. Z. i H. D. zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 49b Prawa budowlanego poprzez nietrafne przyjęcie, że przepis art. 49b Prawa budowlanego nakłada na organ nadzoru budowlanego obowiązek zbadania zgodności zabudowy, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w oparciu o ostateczną decyzję o warunkach zabudowy, przy czym decyzja taka może uzyskać przymiot ostateczności w toku postępowania. Skarżący podnieśli, że w niniejszej sprawie, na skutek decyzji Nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] r., nakazującego rozbiórkę w/w budynku, pomimo złożonego odwołania od przedmiotowej decyzji, postanowili dokonać rozbiórki kwestionowanego budynku, zaś na potwierdzenie faktu dokonania rozbiórki przedłożyli inwentaryzację geodezyjną powykonawczą z dnia 11 września 2008 r. Podnieśli również, że jednocześnie zlecili wykonanie dokumentacji budowlanej dla ponownego zrealizowania budynku gospodarczego, o takich samych parametrach technicznych, jak rozebrany, co wiązało się z użyciem odzyskanych materiałów budowlanych z dokonanej rozbiórki do ponownej budowy. Wielkość budynku została powtórzona z uwagi na jego funkcjonalność, która potwierdziła się w użytkowaniu rozebranego budynku. Opracowany projekt budynku gospodarczego o wymiarach 9,70 x 2,72 m o konstrukcji metalowej, przedłożyli w formie zgłoszenia robót budowlanych, budowy nie wymagającej pozwolenia na budowę do Starostwa Powiatowego w W. w dniu 19 sierpnia 2008 r. z zamiarem przystąpienia do jego budowy w miesiącu wrześniu 2008 r. Skarżący wskazali, że przedmiotowy budynek zrealizowali ponownie w miesiącach październik-grudzień 2008 r., co potwierdza przedłożona do akt inwentaryzacja geodezyjna z dnia 14 stycznia 2009 r. W ocenie skarżących wszelkie rozstrzygnięcia wydane po 19 sierpnia 2008 r. stanowią kontynuację postępowania zapoczątkowanego postanowieniem PINB w W. Nr [...] z dnia [...] r. i składanych przez nich odwołań i zażaleń, ale nie uwzględniają faktu wykonania przez nich decyzji PINB z dnia [...] r., tj. rozbiórki spornego budynku, o czym PINB został poinformowany pismem z dnia 12 stycznia 2010 r. Jednocześnie skarżący podkreślili, że ponowna budowa budynku gospodarczego o wymiarach 9,70 x 2,72 m2 nastąpiła przy zachowaniu przepisów prawa budowlanego, tj. na podstawie zgłoszenia robót budowlanych, z zachowaniem wymogów dotyczących dokumentacji (w tym zaświadczenia Urzędu Gminy w O. nr [...] z dnia [...] r.), zgodnie z którą "Na w/w budowę nie jest wymagana decyzja o warunkach zabudowy, są to budynki do 35 m2 powierzchni zabudowy". Skarżący wskazali, że sprzeciw Starostwa Powiatowego z dnia 4 września 2008 r. dotyczący budynku gospodarczego o wymiarach 9,70 x 2,72 m został im doręczony w trakcie budowy, dopiero w dniu 16 października 2009 r., a więc po upływie 30 dni od dnia zgłoszenia robót budowlanych. Zdaniem skarżących nie jest zatem właściwa decyzja nakazująca rozbiórkę budynku zrealizowanego bez wymaganego zgłoszenia, gdyż dotyczy budynku wybudowanego przez nich w latach 2005 - 2007, rozebranego w 2008 roku, a który to budynek został wybudowany ponownie na podstawie zgłoszenia robót budowlanych z dnia 19 sierpnia 2008 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p. p. s. a.). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, Sąd nie stwierdził, by zaskarżona decyzja naruszała prawo w stopniu opisanym w powołanych wyżej przepisach. Godzi się również pokreślić, iż co do zasady, w myśl art. 133 § 1 p.p.s.a, sąd administracyjny wyrokuje na postawie akt sprawy, opierając się o stan faktyczny i prawny, istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że podstawą orzekania jest cały materiał dowodowy sprawy, zgromadzony przez organy administracji publicznej w postępowaniu w obu instancjach, zakończonym zaskarżonym aktem. Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego jest, jak wspomniano, ocena z punktu widzenia zgodności z prawem procesu konkretyzacji (zastosowania) norm prawa materialnego w określonej sytuacji faktycznej. Zadaniem sądu administracyjnego jest więc ocena, czy zebrany w postępowaniu administracyjnym materiał jest pełny, został prawidłowo zebrany i jest wystarczający dla wymaganego przez prawo ustalenia determinanty faktycznej decyzji. Zakres badania stanu faktycznego wyznaczają więc normy prawne, określające determinantę faktyczną rozstrzygnięcia a nie wnioski procesowe skarżącego lub innych stron postępowania administracyjnego (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red.T.Wosia. Warszawa 2005, str.424). Oceniając prawidłowość przeprowadzonego w tym zakresie postępowania wyjaśniającego, Sąd stwierdził, że zgromadzony przez organy administracji, w sposób rzetelny, materiał dowodowy potwierdza konkluzję o wybudowaniu spornego budynku gospodarczego bez wymaganego zgłoszenia. Stosownie do treści art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 – 31 tej ustawy. W art. 29 Prawa budowlanego ustawodawca określił katalog obiektów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W szczególności – na mocy art. 29 ust. 1 pkt lit. a Prawa budowlanego - pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową istniejącej działki siedliskowej parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m², przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m. Jednakże podkreślić należy, że zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, budowa określonego wyżej obiektu budowlanego wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Organy nadzoru budowlanego prawidłowo ustaliły, że wznosząc sporny obiekt, skarżący nie legitymizowali się skutecznie dokonanym zgłoszenia w trybie art. 30 Prawa budowlanego. Zasadniczy argument skarżących, iż dokonali oni w dniu 19 sierpnia 2008 r. zgłoszenia w Starostwie Powiatowym w W. z zamiarem przystąpienia do budowy w miesiącu wrześniu 2008 r. budynku gospodarczego o tych samych wymiarach, co rozebrany wcześniej budynek z wykorzystaniem materiałów z rozbiórki, nie może wywrzeć oczekiwanego przez stronę skutku, a to z tego powodu, iż niewątpliwie decyzja, którą Starosta [...] wniósł sprzeciw wobec powyższego zamierzenia inwestycyjnego skarżących, wobec jej niezaskarżenia, stała się ostateczna. Zatem, abstrahując od rozważań nad sposobem doręczenia owej decyzji Starosty, zaznaczyć należy, że skarżący nie wnieśli od niej odwołania i nie doprowadzili do jej uchylenia, a zatem sprzeciw – jako ostateczny – zniweczył skutek zgłoszenia z 19 sierpnia 2008 r., wobec czego wniosek organów o braku dokonania zgłoszenia w trybie art. 30 Prawa budowlanego jest uzasadniony. Przemożny wpływ na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawy ma – niekwestionowany przez stronę - fakt, iż bez wątpienia skarżący nie doprowadzili do legalizacji spornego obiektu, gdyż nie podjęli żadnych działań w celu realizacji postanowienia z dnia [...] roku, którym nałożono na nich - stosownie do treści art. 49 b ust. 2 Prawa budowlanego - obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni: dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, szkiców i rysunków obiektu, rodzaju, zakresu i sposobu wykonania robót, projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. W obliczu tych ustaleń faktycznych oraz wobec treści art. 49b ust. 3 Prawa budowlanego, który stanowi, że w przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis ust. 1, który zobowiązuje właściwy organ, by w drodze decyzji, nakazał rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 151 p.p.s.a. m.ch.