II SA/Łd 920/09
PostanowienieWSA w Łodzi2009-12-18
Skład orzekający: Leszek Foryś
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych, korzystający z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, może ubiegać się o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy?Ratio decidendi
Skarżący w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA. Zgodnie z art. 262 PPSA, przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie zastępstwa prawnego mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia. Osobie fizycznej przyznaje się prawo pomocy w zakresie częściowym (obejmującym ustanowienie adwokata) na podstawie art. 246 § 1 PPSA, jeżeli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku skarżącej, jej trudna sytuacja materialna uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Stan faktyczny
Skarżąca S.B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. dotyczącą zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Skarżąca przedstawiła oświadczenie o swoim trudnym położeniu materialnym i rodzinnym, wskazując na niskie dochody i konieczność ponoszenia wysokich kosztów leczenia syna.Rozstrzygnięcie
1/ przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie adwokata; 2/ oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych).Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 grudnia 2009 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Wydział II - Leszek Foryś po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku S.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych postanawia 1/ przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego poprzez ustanowienie adwokata; 2/ oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. LF
II SA/Łd 920/09
Uzasadnienie
S.B. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o zwolnienie jej od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych.
Jak wynika ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach S.B. prowadzi gospodarstwo domowe z mężem Ł.B. i 3-letnim synem W.B. Skarżąca otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 1500 zł brutto. Jest jedyną pracującą osobą w rodzinie. Mąż jest bezrobotny. Skarżąca nie wykazała żadnego majątku. W uzasadnieniu wniosku podała, że uzyskiwane dochody nie są wystarczające, by przeżyć. Nie stać jej również na pokrycie kosztów sądowych i wynajęcie adwokata. Dodała, że od 300 do 400 zł miesięcznie przeznacza na lekarstwa dla swego 3-letniego syna. Skarżąca oświadczyła również, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem i radcą prawnym.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Problematyka zwolnienia od kosztów sądowych uregulowana jest w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.). W art. 239 tego aktu określony został krąg podmiotów podlegających zwolnieniu od kosztów sądowych z mocy ustawy. Zgodnie z pkt 1 lit. a) powołanego przepisu, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest zwrot nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. a) wskazywanej ustawy, a wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta już ze zwolnienia od konieczności ich poniesienia. Z tego też względu wniosek skarżącej w tym zakresie należało oddalić jako bezzasadny.
Z kolei w myśl art. 262 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego za zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Stosownie do przepisów art. 243 § 1 i art. 246 § 1 ww. ustawy osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Zgodnie zaś z art. 245 § 3 prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje m.in. tylko ustanowienie adwokata.
Mając na uwadze sytuację rodzinną oraz materialną, przedstawioną przez skarżącą, za uzasadnione należy uznać przyznanie wnioskodawczyni prawa pomocy w części poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata. Strona w sposób dostateczny wykazała, iż zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 1 i 2, o czym świadczy przede wszystkim sytuacja materialna, którą kształtuje w znacznej mierze niewielka wysokość osiąganych dochodów, z których muszą utrzymać się trzy osoby.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a) i art. 262 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
LF
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło