II SA/Łd 940/09

WyrokWSA w Łodzi2010-04-21

Skład orzekający: Anna Stępień, Arkadiusz Blewązka, Grzegorz Szkudlarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest odmówienie przyznania rolnikowi jednolitej płatności obszarowej i uzupełniającej płatności obszarowej za rok 2008, a także nałożenie sankcji finansowej, w sytuacji gdy część zadeklarowanych gruntów nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., mimo że zostały one doprowadzone do dobrej kultury rolnej w późniejszym okresie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania rolnikowi jednolitej płatności obszarowej i uzupełniającej płatności obszarowej za rok 2008 oraz nałożyły sankcję finansową. Podstawą odmowy było stwierdzenie, że część zadeklarowanych gruntów nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., co zgodnie z przepisami prawa wspólnotowego skutkuje trwałym wyłączeniem tych gruntów z płatności, niezależnie od późniejszego doprowadzenia ich do dobrej kultury rolnej. Dodatkowo, odmowa przyznania płatności jednolitej wykluczyła możliwość przyznania płatności zwierzęcej, a brak posiadania zwierząt w okresie referencyjnym stanowił kolejną przesłankę do odmowy tej płatności.
Stan faktyczny
Rolnik D.Z. złożył wniosek o przyznanie na rok 2008 jednolitej płatności obszarowej (JPO) oraz uzupełniającej płatności obszarowej. Organy administracji odmówiły przyznania płatności i nałożyły sankcję finansową, stwierdzając, że część zadeklarowanych gruntów nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Rolnik argumentował, że wyłączenie gruntów z płatności jest niezasadne, ponieważ dotyczą one płatności za rok 2008, a działki zostały doprowadzone do dobrej kultury rolnej. Organy utrzymały w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na przepisy prawa wspólnotowego dotyczące wymogu dobrej kultury rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. oraz brak posiadania zwierząt w okresie referencyjnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano i nakazano wypłatę z funduszu Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi B. K. kwoty 292,80 zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 21 kwietnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Protokolant Asystent sędziego Marcin Olejniczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2010 roku przy udziale - sprawy ze skargi D. Z. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] nr [...] (znak : [...]) w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi B. K., prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...] kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych, obejmującą należny podatek od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. na podstawie art. 7 ust. 1 i 2, art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2008 r. nr 170, poz. 1051 ze zm.), art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady zastosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz.Urz. WE nr L 345 z 20 listopada 2004 r.), art. 104 k.p.a. - odmówił D.Z. przyznania na rok 2008 jednolitej płatności obszarowej i nałożył sankcję w wysokości 1.425,10 zł, która będzie potrącana z płatności, do której rolnik jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu 3 lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności oraz odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ wskazał, że w dniu 6 maja 2008 r. D.Z. złożył wniosek o przyznanie na rok 2008 jednolitej płatności obszarowej (JPO) oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca) do działek rolnych, wykorzystywanych jako trwałe użytki zielone (TUZ), o łącznej powierzchni 10,21 ha. W toku postępowania wyjaśniającego ustalono, że na obszarze działek ewidencyjnych nr 666/1, 167, 1/1 i 1/2 grunty rolne nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. i w związku z tym obszary te zostały trwale wykluczone z płatności. Ponadto różnica pomiędzy powierzchnią działek zadeklarowaną we wniosku i powierzchnią stwierdzoną w trakcie kontroli stanowiła podstawę odmowy przyznanie płatności. Dodatkowo organ wskazał, że wnioskodawca nie spełnił warunków przyznania płatności zwierzęcej, ponieważ w wymaganym okresie referencyjnym nie był posiadaczem zwierząt zarejestrowanych w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych. W odwołaniu od tej decyzji D.Z. wniósł o jej uchylenie i przyznanie płatności bądź ewentualnie o jej uchylenie i przykazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, argumentując, że sporne działki zostały wykluczone z przyznania płatności bezpośrednich na rok 2004, 2005, 2006 i 2007. Rozpoznawana obecnie sprawa dotyczy płatności na rok 2008 i dlatego też wyłączenie działek z płatności jest niezasadne. Odwołujący podkreślił, że do płatności zgłosił jedynie te działki, które były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Jego zdaniem organ powinien wyjaśnić, na jakiej podstawie stwierdził, że przeszło 3 lata wcześniej ziemia nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej, zwłaszcza, że decyzja uznająca, iż ziemia nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej, została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i zgłoszono świadków na okoliczność utrzymywania ziemi w odpowiedniej kulturze rolnej. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 17, art. 124, art. 146 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz.Urz. UE z 31 stycznia 2009 r., nr L 030, str. 16-99). art. 136, art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. w sprawie ustanowienia szczegółowych zasad zastosowania rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz.Urz. WE z 20 listopada 2004 r., nr L 345, str. 1 ze zm.) w zw. z art. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 316/2009 z dnia 17 kwietnia 2009 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 1973/2004 ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz.Urz. UE z 18 kwietnia 2009 r., nr L 100, str. 3), art. 2 pkt 22, art. 23 ust. 1, art. 24 ust. 1, art. 50 ust. 3, art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz.Urz. (WE) z 30 kwietnia 2004 r. nr L 141, str. 18-58) w związku z art. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 380/2009 z dnia 8 maja 2009 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 796/2004 ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającym określone systemy wsparcia dla rolników, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz.Urz. UE z 9 maja 2009 r., nr L 116, str. 15), art. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2009 r. nr 20, poz. 105), art. 7 ust. 1, 2 i 4, art. 18 ust. 1, art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tj. Dz.U. z 2008 r. nr 170, poz. 1051), § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności (Dz.U. z 2008 r. nr 44, poz. 265, ze zm.) w związku z § 18 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2009 r. nr 40, poz. 326) - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ odwoławczy podniósł, że kontrola na miejscu stwierdzająca nieprawidłowości skutkujące wyłączeniem działek rolnych z płatności i odmową przyznania płatności na rok 2008, została przeprowadzona w dniu 25 października 2006 r. Wykazała ona zawyżenie powierzchni działek rolnych zarówno w zakresie jednolitej płatności obszarowej, jak i uzupełniającej płatności obszarowej. Ponadto w toku kontroli stwierdzono nieprawidłowości oznaczone kodem DR 10 (grunty nie utrzymywane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 r.) na następujących działkach ewidencyjnych: 1/1, 1/2, 825, 346, 666/1, 167, 421/1, 570, stanowiących wówczas własność ojca odwołującego – L.Z. W rozpoznawanej sprawie D.Z. zadeklarował do płatności działki rolne położone na działkach ewidencyjnych o numerach nr 666/1, 167, 1/1 i 1/2, które w stosunku do całej powierzchni oznaczono kodem DR10. W tym stanie rzeczy organ I instancji prawidłowo wykluczył z płatności zadeklarowane przez stronę działki rolne C, G oraz H położone na działkach ewidencyjnych nie utrzymywanych w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Zdaniem organu odwoławczego w tej sprawie nie będzie miał zastosowania art. 68 ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004, wskazujący okoliczności, w przypadku których wystąpienia organ może odstąpić od zastosowania wyłączeń i obniżek, ponieważ wniosek złożony przez stronę nie był zgodny ze stanem faktycznym i strona miała świadomość, że grunty wykluczone zostały z płatności za lata 2004 - 2007, co przyznała w oświadczeniu z dnia 6 lutego 2009 r. oraz w treści odwołania. Ustalając kwotę sankcji w ramach jednolitej płatność obszarowej (JPO) Kierownik prawidłowo uwzględnił różnicę między powierzchnią zgłoszoną we wniosku (10,21 ha), a powierzchnią stwierdzoną w toku postępowania administracyjnego (6,01 ha), która wyniosła 4,20 ha, co stanowiło 69,88 % powierzchni stwierdzonej (stwierdzona różnica 4,20 ha x 100%)/ pow. stwierdzona 6,01 ha = 69,88 %). W roku 2008 kwota płatności na jeden hektar gruntów w ramach JPO była równa 339,31 zł. Ze względu na powyższe wnioskodawcy odmówiono przyznania płatności JPO i nałożono sankcję w wysokości 1.425,10 zł ((4,20 ha x 339,31 zł = 1.425,10 zł). Zdaniem Dyrektora organ I instancji w świetle ustalonego stanu faktycznego sprawy prawidłowo odmówił również przyznania stronie uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych. Koniecznym warunkiem przyznania płatności zwierzęcych jest bowiem spełnienie w danym roku warunków koniecznych do otrzymania JPO. Skoro stronie odmówiono przyznania płatności jednolitej, to brak było podstaw prawnych do przyznania płatności zwierzęcych. Dodatkowo, Dyrektor powołując się na regulację § 6 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością (...), wywiódł, że na podstawie rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych i danych zawartych w indywidualnym rejestrze, prowadzonym dla hodowli wnioskodawcy, ustalono, iż strona w okresie referencyjnym, czyli od dnia 15 września 2007 r. do dnia 14 marca 2008 r. nie była posiadaczem zwierząt, co uniemożliwiało przyznanie wnioskodawcy płatności zwierzęcych. Ustosunkowując się następnie do argumentów podniesionych w odwołaniu Dyrektor podniósł, że sprawy prowadzone przed WSA w Łodzi i Warszawie zostały zakończone prawomocnymi wyrokami o oddaleniu skargi. Zdaniem organu okoliczność nie utrzymywania części gruntów rolnych w dobrej kulturze została dostatecznie udowodniona i nie wymaga dodatkowego dowodu w postaci przesłuchania świadków, zwłaszcza, że strona w oświadczeniach złożonych przed organem I instancji potwierdziła, że działki 1/1 i 1/2, 167, 666/1 zostały dopiero doprowadzone do dobrej kultury rolnej, co w żaden sposób nie umożliwia przyznania do nich płatności. Prawo wspólnotowe jasno bowiem stanowi, że jeśli działki nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., to podlegają one trwałemu wyłączeniu z płatności. Kończąc wywody organ administracyjny podkreślił, że w toku postępowania miały miejscu uchybienia formalne polegające m.in. na zbyt wąskim określeniu podstawy prawnej i niepełnym uzasadnieniu decyzji, jednakże nie miały one wpływu na treść rozstrzygnięcia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi D.Z. wniósł o zmianę decyzji organu II instancji i przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych za rok 2008 bądź ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania oraz dopuszczenie dowodu z zeznań świadków J.O., T.K. i S.G. na okoliczność uprawiania ziemi i utrzymywania jej w dobrej kulturze rolnej. Według skarżącego decyzja Dyrektora jest dla niego krzywdząca, albowiem odebranie dopłat znacznie pogorszyło sytuację finansową jego rodziny. Odpowiadając na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w motywach zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 8 grudnia 2009 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Pełnomocnik skarżącego, w osobie adwokata, na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2010r. poparł skargę oraz wniosek dowodowy w niej zawarty, a nadto wnioskował o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, które nie zostały pokryte w całości, ani w części. Sąd oddalił wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków zgłoszonych w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz z przepisami prawa formalnego, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd ten nie przeprowadza ponadto postępowania dowodowego, poza dowodem z dokumentów ( art. 106 § 3 p.p.s.a ), stąd - postanowienie podjęte na rozprawie o oddaleniu dowodu z zeznań świadków zgłoszonych w skardze. Skład orzekający, badając w tak zakreślonych granicach legalność rozstrzygnięcia Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł., utrzymującego w mocy decyzję organu I instancji, w pełni podziela ustalenia i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i stwierdza, że odpowiada ona przepisom obowiązującego prawa, a w rezultacie nie zachodzą przesłanki do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na to, iż organ odwoławczy usunął pewne braki formalne decyzji organu I instancji w zakresie wskazania pełnej podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia i jego uzasadnienia, dlatego też należy stwierdzić, że decyzja zaskarżona odpowiada już wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Taka możliwość wynika z art. 15 k.p.a., który mówi, iż postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, a tym samym organ odwoławczy po raz kolejny rozstrzyga tę samą sprawę, nie ograniczając się jedynie do kontroli zasadności argumentów podniesionych w środku zaskarżenia w stosunku do rozstrzygnięcia organu I instancji. W rozpoznawanej sprawie istotą sporu jest odpowiedź na pytanie, czy organy administracyjne obu instancji zasadnie stanęły na stanowisku, iż należy odmówić D.Z. przyznania na rok 2008 jednolitej płatności obszarowej i nałożyć na niego sankcję finansową, o której mowa w decyzji oraz czy zasadnie odmówiły przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych. Z akt sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, iż D.Z. w dniu 6 maja 2008r. złożył wniosek o przyznanie płatności na rok 2008, ubiegając się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO) oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych ( płatność zwierzęca ) do działek rolnych wykorzystywanych jako trwałe użytki zielone ( TUZ ), o łącznej powierzchni 10,21 ha. Przed wydaniem decyzji przez organ I instancji D.Z. był kilkakrotnie wzywany do złożenia wyjaśnień i korekty wniosku z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości dotyczące zadeklarowanej we wniosku powierzchni użytkowanej rolniczo, a także kultury rolnej tychże, a ponadto do złożenia oświadczenia, czy w okresie referencyjnym posiadał zarejestrowane zwierzęta. W dniu 20 stycznia 2009r. skarżący złożył korektę wniosku, a także oświadczenie, w którym podtrzymał deklarację działek o numerach 575/7, 575/6 i 575/5, a ponadto, że działki o numerach 167 i 666/1 zostały doprowadzone do dobrej kultury rolnej. Oświadczył dodatkowo, że w okresie referencyjnym nie posiadał zarejestrowanych zwierząt. Z kolejnego oświadczenia wynika, iż strona wskazała, że działki nr 1/1 i 1/2 zostały doprowadzone do dobrej kultury rolnej, podtrzymała deklarację działki nr 568, a nadto oświadczyła, że została poinformowana o stwierdzonym na zadeklarowanych gruntach rolnych kodzie DR10 oraz okoliczności, że skutkuje on wyłączeniem gruntów od płatności ( oświadczenia D.Z. i korekta wniosku z dnia 20 stycznia 2009r. oraz oświadczenia z dnia 6 lutego 2009r. znajdujące się w aktach administracyjnych). W przedmiotowej sprawie podstawę materialnoprawną stanowią m.in. przepisy ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( tekst jedn. Dz.U. nr 170 z 2008r., poz. 1051 ). Akt ten został wprawdzie znowelizowany ustawą z dnia 19 grudnia 2008r. o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw ( Dz.U. nr 20, poz. 105 ), jednakże z uwagi na treść art. 4 znowelizowanej ustawy i fakt, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte i niezakończone decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie znowelizowanej ustawy ( 17 lutego 2009r. ) - w sprawie mają zastosowanie przepisy sprzed tej zmiany. W myśl art. 7 ust. 1 wskazanej wyżej ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia 1782/2003, jeżeli rolnik ten spełnia dodatkowe przesłanki wskazane w przepisie. Rozporządzenie ( WE ) 1782/2003 zostało uchylone i w jego miejsce weszło w życie rozporządzenie Rady ( WE ) z dnia 19 stycznia 2009r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenie ( WE ) nr 1290/2005, ( WE ) 247/2006, ( WE ) 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie ( WE ) 1782/2003 - ( Dz.UE.L.09.30.16 ), które weszło w życie w dniu 1 lutego 2009r. W świetle art. 124 ust. 2 tego rozporządzenia, które zastąpiło obowiązujący wcześnie przepis art. 143b ust. 5 rozporządzenia nr 1782/2003 - do celów przyznania pomocy w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej kwalifikują się wszystkie działki rolne spełniające kryteria przewidziane w ust. 1 oraz działki rolne obsadzone zagajnikiem o krótkiej rotacji ( kod CN ex 0602 90 41 ), które były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003r. (...). W myśl ust. 1 tego przepisu - powierzchnia użytków rolnych nowego państwa członkowskiego (...) objętego systemem jednolitej płatności obszarowej stanowią część jego wykorzystywanej powierzchni użytków rolnych, które w dniu 30 czerwca 2003r. utrzymane były w dobrej kulturze rolnej bez względu na to, czy były w tym dniu wykorzystywane do produkcji (...). Tak więc przepis ten uzależnia przyznanie jednolitej płatności obszarowej od stanu faktycznego istniejącego na gruncie w przeszłości, a konkretnie na dzień 30 czerwca 2003r. W tej sytuacji organ zobligowany jest do dokonania kontroli i przeprowadzenia weryfikacji danych zgłoszonych przez stronę we wniosku. W przedmiotowej sprawie z dokonanych ustaleń wynika, że zgłoszone przez D.Z. we wniosku grunty rolne położone na działkach nr 666/1, 167, 1/1 i 1/2 nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003r. Stanowi to podstawę do wydania decyzji odmownej w zakresie przyznania jednolitej płatności obszarowej. Okoliczność doprowadzenia tychże działek do dobrej kultury rolnej w późniejszym okresie, co wynika z samych oświadczeń skarżącego złożonych w toku postępowania administracyjnego, pozostaje bez wpływu na treść rozstrzygnięcia, wobec obowiązujących w tym zakresie przepisów. Z oświadczeń skarżącego złożonych w dniach 20 stycznia i 6 lutego 2009r. wynika bowiem, że wskazane wyżej działki zostały dopiero doprowadzone do dobrej kultury rolnej, co jednoznacznie świadczy o tym, że na dzień 30 czerwca 2003r. w dobrej kulturze rolnej nie były. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na fakt, iż skarżący stał się właścicielem między innymi wskazanych wyżej gruntów na podstawie umowy darowizny z dnia 28 lutego 2008r. zawartej między nim, a jego rodzicami – D. i L. Z. W latach wcześniejszych to ojciec skarżącego, L.Z., ubiegał się o przyznanie płatności do gruntów. W toku prowadzonego wówczas postępowania organ stwierdził, że między innymi działki nr 666/1, 167, 1/1 oraz 1/2 w całości obciążone były kodem DR10, co oznacza, iż grunty te nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003r., co potwierdzone jest załączonymi do akt dokumentami z przeprowadzonej kontroli. Tak więc należy uznać, iż w świetle powyższych ustaleń zachodziła podstawa prawna do wykluczenia z płatności zadeklarowanych działek rolnych o numerach ewidencyjnych: 661/1 o pow. 0,94 ha ( dz. rolna C ), 167 o pow. 0,56 ha ( dz. rolna G ) oraz 1/1 i 1/2 o pow. 2,70 ha ( dz. rolna H ). Powierzchnia zgłoszona we wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych wynosi 10,21 ha. Powierzchnia stwierdzona w toku postępowania, czyli spełniająca wszystkie warunki określone w zasadach przyznawania pomocy - rozporządzenie Komisji ( WE ) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ( Dz.U.UE.L.04.141.18 ) art. 2 pkt 22 – wynosi 6,01 ha. Różnica między powierzchnią zgłoszoną, a powierzchnią stwierdzoną wyniosła więc 4,20 ha, co stanowi 69,98% powierzchni stwierdzonej. W tej sytuacji stosownie do treści art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania (...) – Dz.U.UE.L.04.345.1 – z wyjątkiem przypadków siły wyższej bądź okoliczności nadzwyczajnych zgodnie z definicją zawartą w art. 72 rozporządzenia ( WE ) nr 796/2004, jeżeli w wyniku kontroli administracyjnej bądź kontroli na miejscu wykryte zostanie, iż ustalona różnica między zadeklarowanym a stwierdzonym obszarem w rozumieniu art. 2 pkt 22 rozporządzenia (WE ) nr 796/2004 przekracza 3%, lecz nie więcej niż 30% stwierdzonego obszaru, to kwota, jak ma być przyznana w ramach programu płatności za jeden obszar, jest pomniejszana w przedmiotowym roku o dwukrotną wykrytą różnicę. Jeżeli ta różnica przekracza 30% stwierdzonego obszaru, za przedmiotowy rok nie przyznaje się żadnej pomocy. Jeżeli ta różnica przekracza 50%, rolnik jest wykluczony ponownie z przywileju uzyskania premii do kwoty, która odpowiada różnicy między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym. Taka kwota jest odejmowana z wypłat pomocy, do której rolnik jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech lat kalendarzowych po upływie roku kalendarzowego, w którym wykryto różnicę. Wskazany wyżej przepis został wprawdzie skreślony art. 1 pkt 11 rozporządzenia Komisji ( WE ) nr 316/2009 z dnia 17 kwietnia 2009r. ( Dz.U.UE.L.09.100.3 ), jednakże ta zmiana dotyczy wniosków o przyznanie pomocy w odniesieniu do lat rozpoczynających się z dniem 1 stycznia 2009r., nie ma więc zastosowania w przedmiotowej sprawie. W roku 2008 kwota płatności na 1 ha gruntów w ramach JPO wynosiła 339,31 zł, dlatego też skarżącemu, odmawiając przyznania płatności JPO, nałożono sankcję w wysokości 1425 zł ( 4,20 ha x 339,31 zł = 1425,10 zł ). W ocenie Sądu organ trafnie odmówił również przyznania skarżącemu uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych ( płatność zwierzęca ). Zgodnie bowiem z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( j.t. Dz.U. nr 170 z 2008r., poz. 1051 ze zm. ) - rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługuje m.in. płatność uzupełniająca do powierzchni upraw roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych ( pkt 2). Ponieważ D.Z. odmówiono przyznania płatności jednolitej, już choćby z tej przyczyny nie jest możliwe przyznanie płatności zwierzęcej. Ponadto, wniosek skarżącego w tym przedmiocie był złożony po raz pierwszy - jego ojciec L.Z. nie ubiegał się o tego typu pomoc, a ma to znaczenie z punktu widzenia regulacji przewidzianej w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2008r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( Dz.U. nr 44, poz. 265 ze zm. ), a zwłaszcza § 6 tego aktu. Ze złożonego przez skarżącego oświadczenia wynika bowiem, iż w okresie referencyjnym, czyli od 15 września 2007r. do 14 marca 2008r. nie był posiadaczem zwierząt gospodarskich oznakowanych lub koniowatych, co dodatkowo eliminowało go z możliwości uzyskania płatności. Reasumując, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z przepisami prawa materialnego i formalnego. Skład orzekający nie stwierdził uchybień przepisom obowiązującego prawa, a tylko takie błędy obligowałyby Sąd do uchylenia podjętych w sprawie rozstrzygnięć. Mając powyższe na względzie Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zwrocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu przez pełnomocnika wyznaczonego z urzędu sąd orzekł na podstawi art. 205 § 2 i 3 p.p.s.a w zw. z treścią § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm. ). B.C.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło