II SA/Łd 951/04

WyrokWSA w Łodzi2005-04-20

Skład orzekający: Joanna Sekunda-Lenczewska, Czesława Nowak - Kolczyńska, Ewa Cisowska-Sakrajda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy urlop wychowawczy jest równoznaczny z rezygnacją z zatrudnienia w rozumieniu art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych uprawniającym do świadczenia pielęgnacyjnego?
Ratio decidendi
Urlop wychowawczy nie oznacza rezygnacji z zatrudnienia, ponieważ pracownik pozostaje w stosunku pracy i zachowuje uprawnienia pracownicze. Wobec tego osoba przebywająca na urlopie wychowawczym nie spełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia wymaganej do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Stan faktyczny
A.K. złożyła wniosek o świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w celu opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem M.K., będąc zatrudnioną na umowę o pracę i przebywając na urlopie wychowawczym. Organ I instancji oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły przyznania świadczenia, wskazując, że urlop wychowawczy nie jest równoznaczny z rezygnacją z zatrudnienia, a orzeczenie o niepełnosprawności dziecka nie potwierdza konieczności stałej opieki.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Czesława Nowak - Kolczyńska, Asesor Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant Asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2005 roku sprawy ze skargi A.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. oddala skargę II SA/Łd 951/04 UZASADNIENIE W dniu [...] decyzją Nr [...] Prezydent Miasta Ł., na podstawie art. 48 ust. 3 w związku z art. 16 ust. 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. Nr 228, poz.2255 zmieniony Dz.U. z 2004r. Nr 35, poz.305; Nr 64. poz. 593 ) oraz art. 104 k.p.a., orzekł o odmowie przyznania A.K. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad dzieckiem M.K. W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, iż wnioskodawczyni pozostając w zatrudnieniu w Aptece A w Ł. przy ul. A 8 – urlop wychowawczy w terminie od 1 marca 2004 roku do 28 lutego 2007 roku., nie spełnia jednej z przesłanek z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, jaką jest rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności, łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust.3 pkt. 7 i 8 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej, oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz.776, z późn. zm.) albo o znacznym stopniu niepełnosprawności. Od powyższej decyzji A.K. wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. W uzasadnieniu swojego odwołania podniosła, iż fakt pozostawania przez nią w stosunku pracy nie stanowi negatywnej przesłanki do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego. Nie pozostaje bowiem w zatrudnieniu, jest jedynie pracownikiem na urlopie wychowawczym przyznanym jej na 10 miesięcznego syna M.K.. Decyzją z dnia [...], Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem, przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu, jeżeli nie podejmuje albo rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności albo o znacznym stopniu niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych. Warunkiem przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego jest spełnienie kryterium dochodu rodziny w przeliczeniu na osobę, który wynika z art. 5 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W sprawie bezsporne jest, że dochód rodziny w przeliczeniu na osobę za 2002 rok (art. 47 ust. 2) w ustalonej wysokości 205,80 zł miesięcznie i nie przekroczył określonego w przepisach kryterium dochodowego. Ustalono również, że małoletnia M.K. legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności. Z załączonego do akt orzeczenia o niepełnosprawności wynika, że ma ona charakter okresowy i orzeczenie wydaje się na okres do 16 roku życia a także, iż niepełnosprawność datuje się od urodzenia. A.K. jest osobą zatrudnioną w pełnym wymiarze czasu pracy, na czas określony od 6 czerwca 2003 roku do 5 czerwca 2007 roku w Aptece A w Ł. przy ul. A 8. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stan faktyczny przedmiotowej sprawy pozostaje w sprzeczności z konstytutywną przesłanką prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, którą jest rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Okres urlopu wychowawczego jest okresem zatrudnienia zgodnie z art. 1865 Kodeksu pracy i w myśl art. 1862 § 1 Kodeksu pracy, nie wyklucza podejmowania różnych form działalności zarobkowej. Ponadto organ podnosi, iż w punkcie 7 orzeczenia z dnia [...] o niepełnosprawności M.K. stwierdza się, że dziecko nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Zaznacza również, iż zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy nie mogą w sposób uznaniowy z pominięciem przepisów ustawy orzekać o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego. Na powyższą decyzję A.K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarżąca uznała tę decyzję za krzywdzącą i naruszającą prawo, wskazując na swoją trudną sytuację materialną. W uzasadnieniu podtrzymała swoje stanowisko wyrażone w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Jej zdaniem nie pozostaje w stosunku zatrudnienia, jest jedynie pracownikiem pozostającym na urlopie wychowawczym. Nie otrzymuje żadnego wynagrodzenia. Ponadto podnosi, iż w okresie pozostawania na urlopie wychowawczym nie są odprowadzane składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, a zgodnie z dyspozycją art. 1865 Kp, okres zatrudnienia jest okresem składkowym. Z uwagi na powyższe wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych, przy czym zgodnie z § 2 tego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji dotyczy regulacji prawnej obowiązującej w dniu wydania decyzji. Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W ocenie sądu, przy wydaniu decyzji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy a kwestionowana decyzja znajduje oparcie w obowiązujących przepisach prawa materialnego, obowiązujących w chwili jej wydania. Przedmiotem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], Nr [...] odmawiającej przyznania A.K. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad dzieckiem M.K., jest brak spełnienia wszystkich niezbędnych przesłanek wskazanych w art.17 ust.1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Pogląd ten co do zasady należy podzielić. Stosownie do art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem, przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu, jeżeli nie podejmuje albo rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych, albo o znacznym stopniu niepełnosprawności. W myśl wskazanego przepisu niezbędnym warunkiem dla uzyskania świadczenia jest nie podejmowanie lub rezygnacja z zatrudnienia. Zgodnie z definicją legalną zawartą w art. 3 ust. 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych, ilekroć w ustawie jest mowa o zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej – oznacza to zatrudnienie lub inną pracę zarobkową w rozumieniu przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Zgodnie natomiast z treścią art. 145 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz.101), obowiązującej na dzień wydania decyzji, ilekroć w przepisach prawa jest mowa o ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu przez odwołanie się do odrębnych przepisów lub wprost do ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, rozumie się przez to odwołanie do niniejszej ustawy. Stosownie do brzmienia art. 2 ust. 43 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zatrudnienie – oznacza wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą. Zgodnie z art. 1865 Kodeksu pracy okres urlopu wychowawczego, w dniu jego zakończenia, wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Tym samym w przedmiotowej sprawie nie można uznać, że skarżąca zrezygnowała z zatrudnienia, skoro pozostaje w stosunku pracy i zachowuje wszelkie uprawnienia pracownicze. Kolejnym niezbędnym warunkiem dla uzyskania świadczenia przewidzianego w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych jest nie podejmowanie lub rezygnacja z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności. W przedmiotowej sprawie, skarżąca wywodzi swoje uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego z faktu przebywania na urlopie wychowawczym i sprawowania pieczy nad dzieckiem niepełnosprawnym – M.K.. Tymczasem jak wynika to z ustaleń organu, skarżąca skorzystała z prawa do urlopu wychowawczego w celu sprawowania pieczy nad innym dzieckiem tj. M.K., nie legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności. Tym samym brak jest w przedmiotowej sprawie również przesłanki nie podejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności. W przedmiotowej sprawie nie zachodzi również przesłanka legitymowania się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych. Jak zaznaczył to organ administracji w pkt 7 orzeczenia z dnia 25 czerwca 2003 roku o niepełnosprawności M.K. stwierdza się, że dziecko nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Zaznaczyć należy, iż brzmienie art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych jednoznacznie wskazuje na konieczność łącznego spełnienia przesłanek wymienionych w tym przepisie dla uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego. W przedmiotowej sprawie takie łączne spełnienia przesłanek cytowanego przepisu nie jest spełnione i orzeczenie organu odmawiające przyznania świadczenia odpowiada prawu. Z powyższych względów należało, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz., 1270 ), skargę oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło