II SA/Łd 959/13

Dnia 2 grudnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant specjalista Marcelina Chmielecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2013 roku sprawy ze skargi A. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego - uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta T. z dnia [...], znak: [...]. LS II SA/Łd 959/13 Uzasadnienie Prezydent Miasta T. decyzją z dnia [...] odmówił A. Ł. prawa do dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego od dnia 1 stycznia 2013 roku, przyznanego z tytułu sprawowania opieki nad matką I. Ł. Po rozpatrzeniu odwołania A. Ł. decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...]. Organy ustaliły, że A. Ł. od października 2011 roku pobierał świadczenie pielęgnacyjne, przyznane bezterminowo z tytułu opieki nad matką. I. Ł. jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności, w orzeczeniu lekarskim stwierdzono, że nie da się ustalić daty powstania niepełnosprawności. W ocenie organów powyższe przesądza, że skarżący nie spełnia prawa do dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego okresie do stycznia do czerwca 2013 roku. Dodatek ten przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała do ukończenia 18 roku życia, a w przypadku osób uczących się do zakończenia nauki, nie później, niż do ukończenia 25 roku życia. Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazano art. 12 ust. 1-3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013r, póz. 1548) w zw. z art. 17 ust.1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006r. Nr 139 póz. 992 ze zm.). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A. Ł. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, odwołując się do konieczności sprawowania opieki nad matką z powodu stanu jej zdrowia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej P.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Ponadto, stosownie do treści art. 134 P.p.s.a. - sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zastosowanie tej właśnie regulacji czyni skargę skuteczną, niezależnie od zarzutów w niej zawartych. Organy bowiem naruszyły przepisy postępowania, które obligują je do dokonania ustaleń i wyjaśnienia wszelkich okoliczności niezbędnych dla wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Warunki nabywania prawa do dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tego dodatku określa ustawa z dnia 7 grudnia 2012r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych ustaw (Dz.U. z 2012r. póz. 1548), dalej powoływana jako ustaw zmieniająca. W myśl art. 11 ust. 1 ustawy zmieniającej osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia 30 czerwca 2013 r., jeżeli spełniają warunki określone w przepisach dotychczasowych. Przepisy te to unormowania zawarte w ustawie z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych(Dz.U. z 2006r. Nr 139 póz. 992 ze zm.), dalej powoływanej jako u.ś.r. Natomiast zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy zmieniającej osobom, o których mowa w art. 11 ust. 1, spełniającym warunki określone w art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, za każdy miesiąc w okresie od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy tj. od 1 stycznia 2013r. do dnia 30 czerwca 2013r., w którym przysługuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, przysługuje dodatek do świadczenia pielęgnacyjnego. Innymi słowy osoba, pobierająca świadczenie pielęgnacyjne w trybie dotychczasowych przepisów ma prawo do wskazanego dodatku, jeśli byłaby uprawniona do świadczenia pielęgnacyjnego na nowych zasadach. Poza sporem jest, że skarżący z tytułu opieki nad matką I. Ł. był beneficjentem świadczenia pielęgnacyjnego od 2011 roku. W dacie przyznania mu świadczenia złożył orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności matki. W orzeczeniu wskazano, że nie da się ustalić daty powstania niepełnosprawności podopiecznej. To orzeczenie lekarskie stało się w niniejszej sprawie podstawą do ustalenia przez organy, że skarżący nie spełnia warunków do przyznania mu spornego dodatku, bowiem nie otrzymałby prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym wyżej powołaną ustawą zmieniającą. Istotnie, w myśl art. 17 ust.1b u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2013 roku, świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole wyższej, jednak nie później niż do 25 roku życia. W poprzednim stanie prawnym – przed 30 czerwca 2013 roku – ustawa o świadczeniach rodzinnych nie uzależniała prawa do świadczenia pielęgnacyjnego od daty powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki. W ocenie sądu decyzje organów w niniejszej sprawie są co najmniej przedwczesne. Obowiązkiem organu było wyjaśnienie w sposób niewątpliwy, czy matka skarżącego nie spełnia nowego kryterium, obowiązującego od 1 lipca 2013 roku - kryterium daty powstania niepełnosprawności. Wydaje się wręcz koniecznym uzupełnienie postępowania wyjaśniającego i umożliwienie skarżącemu złożenia aktualnego orzeczenia o stanie zdrowia jego matki, w którym przesądzone zostanie, czy spełnia ona przesłanki wobec nowej treści art. 17 ust.1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Nie można bowiem wykluczyć, że organ orzekający o niepełnosprawności poprzednio nie zajmował się dość wnikliwie kwestią powstania niepełnosprawności także dlatego, że nie było to rozstrzygnięcie niezbędne, przesądzające o jakichkolwiek uprawnieniach. Nie była to bowiem okoliczność rzutująca na przyznanie opiekunowi świadczeń. Nie przesadzając o wyniku postępowania, a więc uprawnieniu skarżącego do spornego dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego wskazać należy, że organy naruszyły normy zawarte w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Przepisy te obligują organ administracji publicznej do podejmowania wszelkich czynności w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, wyczerpującego zebrania i oceny materiału dowodowego, oraz wnikliwej oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wydanie rozstrzygnięcia na podstawie dokumentów składanych na potrzeby innego postępowania, co istotne, prowadzonego w innym stanie prawnym, zaniechanie postępowania wyjaśniającego polegającego chociażby na zaktualizowaniu dokumentacji medycznej nie świadczy o zachowaniu powyższych reguł. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy uzupełnią postępowanie i podejmą próbę ustalenia daty powstania niepełnosprawności matki skarżącego w celu wyjaśnienia, czy spełnia ona przesłanki do przyznania synowi uprawnienia do spornego świadczenia - dodatku do świadczenia pielęgnacyjnego Z uwagi na powyższe sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z art. 135 P.p.s.a. LP